III SA/Gd 252/08

WyrokWSA w Gdańsku2008-09-18

Skład orzekający: Elżbieta Kowalik-Grzanka, Anna Orłowska, Alina Dominiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządca obiektu budowlanego, obciążony opłatą za badania laboratoryjne związane z niewłaściwym stanem sanitarno-higienicznym lokalu, może skutecznie kwestionować tę opłatę, argumentując, że odpowiedzialność spoczywa na najemcy?
Ratio decidendi
Zarządca obiektu budowlanego, jako podmiot zobowiązany do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych na mocy art. 61 Prawa budowlanego, jest odpowiedzialny za ponoszenie opłat za badania laboratoryjne i inne czynności wykonywane przez Państwową Inspekcję Sanitarną w ramach nadzoru sanitarnego. Nawet jeśli niewłaściwy stan lokalu wynika z winy najemcy, zarządca może dochodzić zwrotu poniesionych kosztów od najemcy na zasadach ogólnych, co nie zwalnia go z obowiązku zapłaty na rzecz organu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi spółki "A" Sp. z o.o. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego o ustaleniu opłaty za badania laboratoryjne. Badania wykazały obecność grzybów szkodliwych dla zdrowia w lokalu mieszkalnym, co stanowiło naruszenie wymogów sanitarno-higienicznych. Spółka kwestionowała obciążenie jej kosztami, wskazując na winę najemcy lokalu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Anna Orłowska, Sędzia WSA Alina Dominiak, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Anna Zegan, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2008 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z o.o. w S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 26 maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za przeprowadzenie badania laboratoryjnego oddala skargę. oSygn. akt III SA/Gd 252/08 Uzasadnienie Decyzją z dnia 3 kwietnia 2008 r. nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny [...] na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r., Nr 122, poz. 851 ze zm.) i rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 4 lutego 2004 r. w sprawie opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. Nr 20, poz. 193) oraz art. 104 k.p.a. ustalił opłatę w wysokości 975 zł płatną w terminie 7 dni od daty uprawomocnienia się decyzji i obciążył nią "A" sp. z o.o w S. W uzasadnieniu organ podał, że w dniu 4 marca 2008r. przeprowadzono kontrolę sanitarną w związku z wnioskiem lokatorki mieszkania nr [...] położonego w budynku przy ul. [...] w S. i pobrano 4 próbki zeskrobin do badań mykologicznych. Laboratoryjne badanie pobranych próbek wykazało obecność w badanych próbkach grzybów szkodliwych dla zdrowia. Organ stwierdził, że lokal ten jest w niewłaściwym stanie sanitarno-higienicznym albowiem jest zagrzybiony grzybami szkodliwymi dla zdrowia. Przeprowadzona kontrola sanitarna wykazała, że lokal mieszkalny nie spełnia odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych co stanowi naruszenie wymogów art. 61 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U z 2006r. nr 156 poz. 1118 ze zm.), którego treść przytoczył i z tych przyczyn nałożył na zarządcę obiektu budowlanego opłaty za czynności kontrolne Od w/w decyzji odwołanie "A" Sp. z o.o. w S. kwestionując obciążenie kosztami przeprowadzonej kontroli sanitarnej. Odwołujący, winą za niewłaściwy stan sanitarno-higieniczny lokalu w całości obciążył jego najemczynię. Zarzucił, iż organ pierwszej instancji błędnie określił podstawę prawną wydanej decyzji utożsamiając obiekt budowlany z lokalem mieszkalnym. Powyższy błąd doprowadził do nieprawidłowych wniosków, gdyż to najemca lokalu odpowiada za niewłaściwy stan higieniczno-sanitarny. Wbrew obowiązkowi inspektorzy sanitarni nie uwzględnili faktu termomodernizacji obiektu oraz stanu wentylacji w innych lokalach, czego efektem byłoby jednoznaczne ustalenie winy najemcy za stan lokalu przez niego zajmowanego. Decyzją z dnia 26 maja 2008 r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny [...] na podstawie art. 36 ust.1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U z 2006r. nr 122 poz.851 ze zm.) rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 4 lutego 2004r. w sprawie opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U z 2004r. nr 20 poz.193) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, iż nie podziela zarzutu odwołującego, gdyż lokal mieszkalny zawsze stanowi część obiektu budowlanego. Nadto organ ten wskazał, że podmiotem obowiązanym do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych z mocy art. 61 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane jest właściciel lub zarządca obiektu budowlanego, który na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej obowiązany jest do ponoszenia opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy PIS w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego. Stosownie do przywołanego przepisu jest on obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Zatem stwierdzenie nieprawidłowości w utrzymaniu w należytym stanie technicznym obiektu budowlanego i powstałe jako ich konsekwencja koszty powinny obciążać podmiot zarządzający nieruchomością. Organ wskazał, że o ile ustawa z dnia 14 marca 985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej nakłada na organy inspekcji zadania z zakresu zdrowia publicznego, to w zakresie jej kompetencji nie leży prowadzenie szczegółowego postępowania dowodowego i ustalenie winnego degradacji biologicznej w mieszkaniu. Wskazując na art. 6b ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów [...] podkreślił, że również najemca jest obowiązany zajmowane pomieszczenia utrzymywać we właściwym stanie technicznym i higieniczno- sanitarnym. Zdaniem organu jednak usytuowanie tego przepisu we wskazanej ustawie pozwala na wniosek, że regulacja ta dotyczy relacji wynajmujący najemca, co oznacza, iż w przypadku obciążenia właściciela, zarządcy kosztami powstałymi z winy najemcy w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych, będzie on mógł dochodzić ich zwrotu od najemcy na zasadach ogólnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku "A" Sp. z o.o. w S. wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając naruszenie art. 61, art. 3 ust.1, art.2 ust.2 ustawy – Prawo budowlane. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż przytoczone przez organ II instancji przepisy regulują obowiązki zarządcy w zakresie ogólnych warunków użytkowania budynków. Szczegółowe warunki użytkowania lokali normuje zaś ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy oraz o zmianie Kodeksu cywilnego. Zdaniem skarżącej każda kontrola sanitarna w lokalu lub budynku mieszkalnym winna uwzględniać ocenę winy najemcy. Bowiem to najemca często skutecznie blokuje wentylację lokalu, a za skutki tego typu działań organ inspekcji sanitarnej odpowiedzialnym czyni właściciela nie analizując przyczyn powstania nieprawidłowości. W ocenie skarżącej obowiązujący stan prawny nie uniemożliwia wskazanie osoby odpowiedzialnej za zaistniałe nieprawidłowości. W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Z kolei postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W myśl art. 134 § 1 w/w aktu normatywnego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podtrzymuje stanowisko wyrażone w wyroku z dnia w sprawie III SA/Gd 79/05 tut. Sądu, odnoszące się do podobnego stanu faktycznego, iż podmiotem obowiązanym do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych, który na podstawie art.36 ust.1 ustawy z dnia 14.03.1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej [Dz.U.98.575 z póz. zm.] obowiązany jest do ponoszenia opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego jest z mocy art.61 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U.03.207.2016) właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Stosownie do przywołanego przepisu jest on obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art.5 ust.2, zgodnie z wymaganiami, określonymi tym przepisem w ust.1 pkt 1 lit.d tej ustawy. Uzasadniając powyższy pogląd wskazać przede wszystkim należy na zadania i zakres działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej określone w ustawie z dnia 14 marca 1985r. o PIS. Zadaniem organów inspekcji sanitarnej jest sprawowanie nadzoru nad warunkami higieny w różnych szeroko rozumianych środowiskach w celu ochrony zdrowia ludzkiego przed niekorzystnym wpływem szkodliwości i uciążliwości środowiskowych. W myśl art.4 ust.1 pkt 2 tejże ustawy do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy kontrola przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne, w szczególności dotyczących utrzymania należytego stanu higienicznego nieruchomości. Skoro mowa jest o nieruchomości to stwierdzone nieprawidłowości i powstałe jako ich konsekwencja koszty powinny obciążać podmiot zarządzający nieruchomością w rozumieniu obiektu budowlanego o jakim mowa w art.61 prawa budowlanego .Nie sposób bowiem uznać, zważywszy cel powołania inspekcji sanitarnej, aby w zakresie jej kompetencji było prowadzenie szczegółowego postępowania dowodowego i ustalanie winnego w zakresie nieprzestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych. Sąd nie kwestionuje, że również najemca jest obowiązany utrzymywać lokal oraz pomieszczenia, do używania których jest uprawniony, we właściwym stanie technicznym i higieniczno- sanitarnym /art.6b ustawy z dnia 21 czerwca2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego / jednakże usytuowanie tego przepisu we wskazanej ustawie pozwala na wniosek, że regulacja ta dotyczy relacji wynajmujący najemca co oznacza, iż w przypadku obciążenia właściciela, zarządcy /wynajmującego/ kosztami powstałymi z winy najemcy w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych, będzie on mógł dochodzić ich zwrotu od najemcy na zasadach ogólnych. W reasumpcji powyższych rozważań Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło