I SA/Po 688/08

WyrokWSA w Poznaniu2008-09-19

Skład orzekający: Maciej Jaśniewicz, Elwira Brychcy, Roman Wiatrowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia z powodu uchybienia terminu jest zasadne, jeśli strona twierdzi, że otrzymała decyzję organu pierwszej instancji osobiście w późniejszym terminie niż data fikcji doręczenia?
Ratio decidendi
Postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia z powodu uchybienia terminu jest zasadne, nawet jeśli strona twierdzi, że otrzymała decyzję osobiście w późniejszym terminie, jeśli spełnione zostały przesłanki fikcji doręczenia przewidziane w Ordynacji podatkowej. Skutki doręczenia zastępczego mogą być kwestionowane jedynie w trybie przywrócenia terminu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odpowiedzialności podatkowej J. J. jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe Spółki z o.o. z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych. Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał decyzję w tej sprawie, która została zwrócona do organu z powodu nieodebrania jej przez adresatkę po dwukrotnym awizowaniu. J. J. wniosła odwołanie od tej decyzji, jednak Dyrektor Izby Skarbowej pozostawił je bez rozpoznania, uznając, że termin do jego wniesienia został uchybiony. Skarżąca podniosła, że otrzymała odpis decyzji osobiście w urzędzie w późniejszym terminie, co jej zdaniem czyniło zadość terminowi do wniesienia odwołania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Jaśniewicz (spr.) Sędziowie WSA Elwira Brychcy As.sąd.WSA Roman Wiatrowski Protokolant st.sekr.sąd. Urszula Kosowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2008 r. sprawy ze skargi J. J. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia odwołania w sprawie odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki, z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za miesiące od grudnia 2001 r. do marca 2002r. oddala skargę. /-/ R.Wiatrowski /-/ M.Jaśniewicz /-/ E.Brychcy Decyzją z dnia 6 grudnia 2007r. [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. na podstawie art.107 § 1 i § 2, art. 110-117 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. DZ.U. z 2005r. nr 8, poz.60 ze zm; dalej Ordynacja podatkowa) orzekł o odpowiedzialności podatkowej J. J. jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe Spółki z o.o. [...] z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych należnego z tytułu wypłaconych wynagrodzeń za miesiące: grudzień 2001r. oraz styczeń, luty, marzec 2002r. w kwocie łącznej [...] wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie [...]. Powyższa decyzja została przesłana za pośrednictwem poczty na adres zamieszkania podatniczki w K., Oś. P. [...]. Przesyłka została zwrócona do organu podatkowego w dniu 27 grudnia 2007r., po uprzednim jej dwukrotnym awizowaniu w dniach 10 grudnia 2007 r. i 17 grudnia 2007 r. ponieważ adresat nie odebrał jej w terminie. Pismem z dnia 3 lutego 2008 r., które zostało nadane w Urzędzie Pocztowym w K. w dniu 7 lutego 2008 r. J. J. wniosła odwołanie od powyższej decyzji. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w P. na podstawie art. 228 § 1 pkt.2 i § 2 Ordynacji podatkowej pozostawił przedmiotowe odwołanie bez rozpoznania, wskazując iż zgodnie z art. 223 § 2 pkt.1 Ordynacji podatkowej odwołanie od decyzji wnosi się w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia stronie. Organ odwoławczy podał, iż powyższa decyzja została uznana za doręczoną stronie na podstawie art.150 § 2 Ordynacji podatkowej w dniu 24 grudnia 2007 r. W związku z czym ustawowy termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 7 stycznia 2008 r., natomiast odwołanie złożono w Urzędzie Pocztowym w K. w dniu 7 lutego 2008r., a więc 31 dni po upływie terminu do jego wniesienia. Termin do wniesienia odwołania został uchybiony, a strona nie wniosła o jego przywrócenie. W wyniku uchybienia terminu nastąpiło uprawomocnienie zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji, co wykluczyło zbadanie jej w trybie odwoławczym. Na powyższe postanowienie została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, w której skarżąca podniosła, że odpis decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z dnia 6 grudnia 2007 r. nr [...] otrzymała osobiście w Urzędzie Skarbowym w K. w dniu 24 stycznia 2008 r. a odwołanie złożyła 7 lutego 2008 r., co jej zdaniem czyniło zadość terminowi do wniesienia odwołania. Strona zarzuciła, że zaskarżone postanowienie wydano tendencyjnie i z tego względu nie przeprowadzono dowodu z uchwał Walnych Zgromadzeń Spółki z o.o.[...] i nie rozpatrzono argumentów zawartych w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w P. uznał zarzuty zawarte w skardze za bezzasadne i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne dokonują kontroli legalności działań administracji publicznej zgodnie z art.3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) poprzez orzekanie w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Na podstawie art.134 p.p.s.a. w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które to związane są z materią zaskarżonych decyzji. Granice rozpoznania skargi przez Sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów podatkowych w zaskarżonej sprawie , a z drugiej przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego ( zakaz reformationis in peius ). Skarga jest bezzasadna. Sąd rozpatrując przedmiotową skargę stwierdza, że Dyrektor Izby Skarbowej w P. prawidłowo przyjął, iż wydana przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. decyzja z dnia 6 grudnia 2007 r. [...] została prawidłowo doręczona stronie w dniu 24.12.2007 r., albowiem zostały spełnione przesłanki skutecznego doręczania pism w postępowaniu podatkowym przewidziane w art.150 § 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Przepis ten umożliwia przyjęcie fikcji prawnej, że pismo, którego adresat nie odebrał z placówki pocztowej lub z urzędu gminy (miasta) w określonym terminie, zostało doręczone z upływem ostatniego dnia tego terminu, co miało miejsce w badanej sprawie. W ocenie Sądu pozbawiony jest znaczenia fakt, iż skarżąca otrzymała w Urzędzie Skarbowym w K. odpis z oryginału zaskarżonej decyzji w dniu 24 stycznia 2008 r. W tym miejscu należy wskazać, że stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, a obowiązek ten wynika z ustawy. Każde przekroczenie tego terminu, nawet nieznaczne zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie (por. wyrok NSA z dnia 6 czerwca 2003 roku, sygn. akt SA/Bk 271/2003, niepubl.). Mając na uwadze prawidłowo poczynione przez organ podatkowy ustalenia faktyczne prawidłowo przyjęto, że ostateczny termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 7.01.2008 r. Skarżąca odwołanie wniosła w dniu 7 lutego 2008 r., nie wnosząc dodatkowo o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Tymczasem do kwestionowania skutków doręczenia zastępczego właściwa jest instytucja przywrócenia terminu (por. t.8 do art.150 w Ordynacja podatkowa. Komentarz , S.Babiarz i inni , Wydawnictwo prawnicze Lexis Nexis , Warszawa 2004 , str.470-1). Ponadto w niniejszej sprawie decyzja organu podatkowego pierwszej instancji zawierała prawidłowe pouczenie o 14 dniowym terminie do wniesienia odwołania liczonym od dnia doręczenia decyzji. W związku z tym zgodnie z brzmieniem przepisu art.12 § 1 w zw. z art. 223 § 2 Ordynacji podatkowej bieg zawitego terminu procesowego do skutecznego wniesienia odwołania przez stronę w przedmiotowej sprawie rozpoczął się w dniu 25.12.2007 r. upłyną natomiast w dniu 7 stycznia 2008r. Powyższe wskazuje, iż odwołanie zostało wniesione przez stronę z naruszeniem ustawowego terminu do jego wniesienia i tym samym Dyrektor Izby Skarbowej w P. był zobowiązany do wydania postanowienia stwierdzającego wniesienie odwołania z uchybieniem terminu. Strona skarżąca nie przeprowadziła żadnego przeciwdowodu na obalenie domniemania skutecznego doręczenia decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji, pozostając w błędnym przekonaniu, że doręczenie nastąpiło 24.01.2008 r. Z akt sprawy wynika że w tym dniu wydano skarżącej decyzję potwierdzoną za zgodność z oryginałem z zaznaczeniem jednak, że została ona skutecznie doręczona przy zastosowaniu trybu przewidzianego w art.150 § 1 i 1a Ordynacji podatkowej. W tym miejscu należy wskazać, iż wydanie skarżącej decyzji przez organ podatkowy dnia 24.01.2008r. miało charakter informacyjny, dokonane na podstawie art.178 § 1 Ordynacji podatkowej. Było to zatem doręczenie do wiadomości, które nie wywołało skutków doręczenia przewidzianych w Rozdziale 5 Działu IV Ordynacji podatkowej. Mając na uwadze powyższe Sąd nie dopatrując się naruszenia przepisów prawa materialnego ani procesowego na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. /-/ R. Wiatrowski /-/ M .Jaśniewicz /-/ E. Brychcy

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło