II SA/Ol 504/08
WyrokWSA w Olsztynie2008-09-30
Skład orzekający: Zbigniew Ślusarczyk, Adam Matuszak, Tadeusz Lipiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie obory rusztowej może zostać wydana bez przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, jeśli inwestor nie został uznany za stronę postępowania przed organem pierwszej instancji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o warunkach zabudowy nie jest etapem, na którym ocenia się oddziaływanie inwestycji na środowisko. Kwestie te podlegają ocenie w odrębnych postępowaniach, np. o pozwolenie na budowę. Nawet jeśli organ pierwszej instancji błędnie nie uznał skarżących za strony postępowania, naruszenie art. 10 K.p.a. nie skutkuje uchyleniem decyzji, jeśli strona nie wykaże, że uchybienie to uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych lub wpłynęło na wynik sprawy.Stan faktyczny
Wnioskodawcy wystąpili o ustalenie warunków zabudowy dla budowy obory rusztowej. Organ pierwszej instancji wydał decyzję pozytywną, nie uznając sąsiadów (skarżących) za strony postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, uznając skarżących za strony postępowania odwoławczego. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak oceny oddziaływania na środowisko oraz pozbawienie ich czynnego udziału w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie Sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2008 r. sprawy ze skargi L. C. i A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie warunków zabudowy - oddala skargę.
W dniu "[...]" A. i M. G. wystąpili do Burmistrza Miasta "[...]" z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy działki nr "[...]", o powierzchni "[...]" ha, w miejscowości "[...]", dla inwestycji polegającej na budowie obory rusztowej ( 38 DJP ) w obrębie siedliska rolniczego. Wskazali potrzeby w zakresie wyposażenia w infrastrukturę techniczną i określili planowany sposób zagospodarowania terenu.
Decyzją z dnia "[...]", na podstawie art. 4 ust. 2 pkt 2, art. 53 ust. 4 pkt 6 i 9, art. 60 ust.1 i 4 i art. 61 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) i art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000r., Nr 98, póz. 1071 ze zm.) organ pierwszej instancji ustalił warunki zabudowy dla działki nr "[...]", położonej w obrębie "[...]", gmina "[...]", dla inwestycji polegającej na budowie budynku inwentarskiego - obory rusztowej ze zbiornikiem na płynne odchody zwierzęce pod budynkiem obory (38 DJP w obrębie siedliska rolniczego). Ponadto w decyzji określono: nieprzekraczalną linie zabudowy (25,00 m od krawędzi drogi położonej na działce nr "[...]" będącej własnością Skarbu Państwa), wielkość powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki (5%-8%), w tym udział powierzchni biologicznie czynnej ( 92 % - 95 % ), gabaryty i wielkość budynku inwentarskiego (długość 51,00 m., szerokość 25,00 m. i 32,00 m. z tolerancją do 20 %, wysokość: od poziomu terenu do okapu lub gzymsu 3,3 m., od poziomu terenu do kalenicy dachu 5,5 m., maksymalną od poziomu terenu do kalenicy dachu 9,00 m.), geometrię dachu (dwuspadowy) i kąt nachylenia połaci dachowych (10 % - 25 %), dostęp do drogi publicznej (działka nr "[...]" będąca własnością Skarbu Państwa, natomiast komunikacja wewnętrzna na terenie siedliska rolniczego odbywać się będzie istniejącym zjazdem na działkę nr "[...]" będąca własnością wnioskodawców z drogi na działce nr "[...]" będącej własnością Gminy "[...]") i warunki w zakresie infrastruktury technicznej. W zagospodarowaniu terenu organ podał, iż gromadzenie płynnych odchodów zwierzęcych ma być realizowane w projektowanym zbiorniku pod budynkiem planowanej obory. Linie rozgraniczające teren inwestycji wyznaczono na załączniku nr 1 do decyzji, natomiast wyniki analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu stanowi załącznik nr 2 do ocenianej decyzji. Analizując stan faktyczny w obszarze analizowanym w uzasadnieniu decyzji organ podał, iż działka nr "[...]", to grunty sklasyfikowane jako PSV, RV i RVI o powierzchni "[...]" ha, która wchodzi w skład gospodarstwa rolnego o łącznej powierzchni użytków rolnych "[...]" ha na terenie Gminy "[...]". Wskazał, iż średnia powierzchnia gospodarstwa rolnego na terenie gminy "[...]" to "[...]" ha. Ponieważ powierzchnia gospodarstwa rolnego A. i M. G. znacznie przewyższa średnią wielkość gospodarstwa rolnego na terenie gminy, to nie jest konieczne określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów, formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Teren ma dostęp do drogi publicznej, zaś dojazd do działki będzie odbywał się z drogi gminnej nr "[...]" poprzez działkę wnioskodawców nr "[...]". Istniejące uzbrojenie terenu jest wystarczające dla przedmiotowego zamierzenia budowlanego, gdyż w pasie drogowym na działce nr "[...]" przebiega sieć wodociągowa oraz linia energetyczna. Teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze, a ponadto planowana inwestycja nie narusza przepisów odrębnych. W ocenie organu spełnione zostały wszystkie przesłanki pozwalające na ustalenie wnioskowanych warunków zabudowy działki nr "[...]" dla zdefiniowanego we wniosku zamierzenia budowlanego, którego warunki zostały uzgodnione przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad, postanowieniem z dnia "[...]", znak: "[...]" oraz przez Starostę, postanowieniem z dnia "[...]", znak: "[...]".
Odwołanie od powyższej decyzji złożyli L. i A. C.. Zarzucili naruszenie art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, art. 51 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, § 1 pkt 90 lit. a i ust. 2, § 4 i § 5 pkt b i d rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997r. w sprawie uwarunkowań technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki rolnicze i ich usytuowanie oraz art. 7, art. 9, art. 28, art. 61 § 4 i art. 107 § 3 K.p.a. Wskazując na powyższe zarzuty wnieśli o uchylenie przedmiotowej decyzji w całości i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu podali, iż w rzeczonym postępowaniu nie zostali uznani za stronę i nie zostali powiadomieni o jego wszczęciu. Odnośnie zarzutów merytorycznych podali, iż oceniana decyzja jest dla nich rażąco krzywdząca, gdyż została wydana na podstawie niekompletnego materiału dowodowego i bez koniecznych uzgodnień i opinii, a w szczególności bez zbadania konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Dodali, iż łąki wnioskodawców to tereny podmokłe, zatem wywóz płynnych odchodów zwierzęcych na ich użytki nie jest dozwolony. Planowana inwestycja doprowadzi do zanieczyszczenia wód gruntowych tym bardziej, że projektowany zbiornik na gnojowicę ma się znajdować pod budynkiem obory, gdzie będzie konieczność stosowania chemicznych środków myjących i mieszania ich z gnojowicą. Natomiast brak określenia pojemności zbiorników na gnojowicę, sposobu i częstotliwości ich opróżniania uniemożliwia określenie natężenia uciążliwości odorowych oraz emisji szkodliwych gazów: amoniaku i siarkowodoru.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia "[...]", nr "[...]", na podstawie art. 138 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego, utrzymało w całości w mocy decyzję organu pierwszej instancji będącą przedmiotem odwołania.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał na treść art. 59 ust. 1 i art. 60 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W dalszej części podniósł, iż w myśl art. 61 ust. 1 powyższej ustawy, wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków:
1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;
2) teren ma dostęp do drogi publicznej;
3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;
4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art.67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust.1;
5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
Przepisów ust. 1 pkt 1 nie stosuje się do zabudowy zagrodowej, w przypadku gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z tą zabudową przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie ( art. 61 ust. 4 ustawy ).
Organ wskazał, iż decyzja organu pierwszej instancji jest zgodna z przywołanymi powyżej przesłankami zdefiniowanymi w art. 61 ust. 1 pkt 1-5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, póz. 1588). Z przeprowadzonej analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu wynika, iż działka nr "[...]" w "[...]" o powierzchni "[...]" ha stanowi teren użytków rolnych i wchodzi w skład gospodarstwa rolnego A. i A. G. o łącznej powierzchni "[...]" ha na terenie gminy "[...]", w której średnia powierzchnia gospodarstwa rolnego wynosi "[...]" ha, a zatem w sprawie ma zastosowanie przywołany powyżej art. 61 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W dalszej części analiza wykazuje spełnienie wymagań z art. 61 ust. 1 pkt 2 - 5 ustawy, tj. działka nr "[...]" posiada dostęp do drogi publicznej na działce nr "[...]", istniejące uzbrojenie jest wystarczające dla planowanej inwestycji, teren nie wymaga zgody na zmianę przeznaczenia gruntu rolnego na cele nierolnicze oraz zamierzona inwestycja budowlana nie narusza przepisów odrębnych. Przedmiotowa inwestycja została uzgodniona z Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad, postanowieniem z dnia "[...]", znak: "[...]" oraz z Starostą, postanowieniem z dnia "[...]", znak: "[...]". W tej sytuacji organ pierwszej instancji nie mógł odmówić ustalenia warunków zabudowy, skoro po myśli art. 56 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi.
Ocena podnoszonego ewentualnie negatywnego wpływu planowanego zamierzenia budowlanego na grunty sąsiednie będzie przedmiotem ustaleń w postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanych przedsięwzięć prowadzonym w trybie ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008r., Nr 25, poz. 150). Natomiast kwestia usytuowania planowanego obiektu budowlanego, w tym również zbiornika na płynne odchody zwierzęce również wykracza poza ramy niniejszego postępowania, gdyż będzie przedmiotem weryfikacji w postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę. Nadto organ odwoławczy wskazał, iż L. i A. C. należy uznać za stronę tegoż postępowania, z uwagi na bliskie sąsiedztwo działki nr "[...]" A. i M. G. z działką odwołujących się o nr "[...]" (stosunkowo nieduży pas drogi gruntowej rozgraniczający te działki), co w ocenie Kolegium, warunkowało przedmiotowość postępowania odwoławczego.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wnieśli L. i A. C. Skarżonej decyzji zarzucili: naruszenie art. 6, art. 7, art. 10 i art. 138 § 2 K.p.a., naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 3 i 5 oraz art. 61 ust 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003r., o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W oparciu o podane podstawy skarżący wnieśli: o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, nadto zasądzenie od organu na ich rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.
Skarżący wskazali, iż decyzje organów naruszają podane na wstępie przepisy prawa i ich słuszne interesy. W uzasadnieniu skargi, przede wszystkim podnieśli, że są sąsiadami inwestora oraz właścicielami budynku, w którym zamierzają prowadzić działalność handlową (sklep i bar) dla utrzymania własnej rodziny. Ponieśli już znaczne koszty związane z planowanym zamierzeniem, a nie uzyskali decyzji o warunkach zabudowy ze względu na zgłaszane sprzeciwy przez P. G. Organy administracyjne w tej sprawie prowadzą postępowanie tendencyjnie, ze znaczną zwłoką i ostatnio negatywnie.
Skarżący wskazali, iż w celu wyeliminowania ich z postępowania w niniejszej sprawie, inwestor geodezyjnie wydzielił wąski pasek gruntu oddzielający działkę pod planowaną budowę obory rusztowej od ich działki, a organ pierwszej instancji na tej podstawie odsunął ich od prowadzonego postępowania, nie zawiadamiając o jego wszczęciu. Podali, że z własnej inicjatywy usiłowali bezskutecznie zapoznać się z aktami sprawy, a na złożoną skargę na odmowę udostępnienia akt otrzymali pismo zastępcy Burmistrza z dnia "[...]", iż odnośnie dopuszczenia ich do udziału w sprawie w charakterze stron, organ ustosunkuje się w decyzji, która zostanie im doręczona do wiadomości. W decyzji z dnia "[...]", organ pierwszej instancji wskazał, iż zastrzeżenia skarżących nie mogą być uznane za uwagi wniesione przez strony postępowania, ponieważ nie uznaje się ich za strony. Podnieśli, że zostali pozbawieni możliwości zapoznania się z aktami, organ nie pouczył ich o możliwości wypowiedzenia się w niniejszej sprawie. Tymczasem zgodnie z art.10 K.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Wskazali, iż w wyroku z dnia 10 października 2007r., II SA/GI 143/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził, że dostrzeżone przez organ odwoławczy błędy w zakresie właściwego ustalenia stron postępowania toczącego się przed organem pierwszej instancji i w związku z tym naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu skutkuje koniecznością wydania decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. Natomiast w wyroku z dnia 20 czerwca 2007r. IV SA/Wa 532/02 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że dla obligatoryjnego uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma znaczenia, że zgodnie z art. 147 K.p.a. wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., następuje tylko na żądanie strony. Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu jest przesłanką wznowienia uzasadniającą uchylenie decyzji przez Sąd Administracyjny bez względu na to, czy miało ono czy też nie miało wpływu na wynik sprawy.
Nadto skarżący wskazali, iż z decyzji organu pierwszej instancji wynika, że zamierzenie inwestorów nie jest zaliczane do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów Prawo ochrony środowiska i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r., w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływania na środowisko. Tymczasem stwierdzenie to jest gołosłowne i nie jest zgodne z cytowanymi przepisami. Obecnie bowiem już na działce inwestora znajduje się powyżej 40 DJP, budowa nowej obory w zaprojektowanych rozmiarach wskazuje, że będzie ona przystosowana do hodowli ponad 40 DJP, a wskazanie w decyzji 30 DJP ma na celu uniknięcie sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko.
W przedmiotowej sprawie organ pierwszej instancji w ogóle nie zajmował się istniejącymi warunkami środowiskowymi w jakich zamierzenie ma być realizowane, co uzasadnia zarzut niekompletnego zebrania materiału dowodowego, niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w konsekwencji wadliwości decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zwanej dalej: p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związanym - stosownie do art. 134 p.p.s.a. -zarzutami i wnioskami skargi, uznał, iż zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", jak też decyzja ją poprzedzająca, nie naruszają prawa. Oznacza to, iż nie znaleziono podstaw do wyeliminowania ich z obrotu prawnego zarówno z przyczyn wskazanych w skardze, jak i innych uchybień, które Sąd byłby zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu.
Zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Natomiast na podstawie art. 60 ust. 1 wskazanej ustawy, decyzję o warunkach zabudowy wydaje wójt, burmistrz albo prezydent miasta po uzyskaniu uzgodnień lub decyzji wymaganych przepisami prawa. Sporządzenie projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy powierza się osobie wpisanej na listę izby samorządu zawodowego urbanistów albo architektów.
Należy zauważyć, iż postępowanie w przedmiocie wydania decyzji w trybie art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a więc decyzji o warunkach zabudowy jest etapem wstępnym procesu inwestycyjnego.
Zgodnie art. 61 ust. 1 powołanej wyżej ustawy, wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe, jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków:
1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;
2) teren ma dostęp do drogi publicznej;
3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;
4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art.67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;
5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
Przepisów ust. 1 pkt 1 nie stosuje się do zabudowy zagrodowej, w przypadku gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z tą zabudową przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie (art. 61 ust. 4 ustawy).
Organ odwoławczy wskazał, iż decyzja organu pierwszej instancji jest zgodna z opisanymi powyżej przesłankami, zdefiniowanymi w art. 61 ust. 1 pkt 1 - 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Decyzja ta jest również zgodna z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588). Z ustaleń faktycznych poczynionych w niniejszej sprawie bezspornie wynika, iż działka nr "[...]", położona w miejscowości "[...]", gmina "[...]" o powierzchni "[...]" ha stanowi teren użytków rolnych i wchodzi w skład gospodarstwa rolnego A. i A. G. o łącznej powierzchni "[...]" ha położonych na terenie wskazanej wyżej gminy, w której średnia powierzchnia gospodarstwa rolnego wynosi "[...]" ha. Zatem w sprawie ma zastosowanie przywołany powyżej art. 61 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Także w dalszej części analiza wykazuje na spełnienie przesłanek z art. 61 ust. 1 pkt 2 - 5 ustawy. Organy prawidłowo wskazał, iż działka nr "[...]" posiada dostęp do drogi publicznej poprzez działkę nr "[...]" (pkt 2). Istniejące uzbrojenie jest wystarczające dla planowanej inwestycji (pkt 3), teren nie wymaga zgody na zmianę przeznaczenia gruntu rolnego na cele nierolnicze (pkt 4) oraz zamierzona inwestycja budowlana nie narusza przepisów odrębnych (pkt 5). Inwestycja uzgodniona została z Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad, postanowieniem z dnia "[...]", oraz z Starostą, postanowieniem z dnia "[...]".
W świetle powyższych uregulowań organ pierwszej instancji nie mógł odmówić ustalenia warunków zabudowy, skoro zgodnie z art. 56 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi.
W sprawie skarżący w szczególności podnieśli zarzut dotyczący nie uwzględnienia przy podejmowaniu kwestionowanych decyzji potrzeb ochrony środowiska, czym organy, w ocenie skarżących, naruszyły przepisy ustawy o ochronie środowiska. Odnosząc się do tego zarzutu wskazać trzeba, iż słusznie wskazało Kolegium, że przedmiotem decyzji o warunkach zabudowy nie jest ocena oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko. W postępowaniu kończącym się wydaniem decyzji o warunkach zabudowy zadaniem organu administracji jest przede wszystkim zbadanie, czy na danym terenie możliwa jest lokalizacja takiej inwestycji, z uwzględnieniem przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisów odrębnych. Nadto, jak już powyżej wskazano, organ wydający decyzję w sprawie warunków zabudowy związany jest wnioskiem. W sprawie takiej nie ma miejsca na uznanie administracyjne. Dla odmowy wydania decyzji wymagane jest wskazanie konkretnego przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który by się planowanej inwestycji sprzeciwiał. Przepis art. 56 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jednoznacznie stanowi, iż nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi.
Natomiast kwestia, czy planowana inwestycja będzie w sposób szkodliwy oddziaływała na okolicznych mieszkańców, czy też na środowisko, będzie przedmiotem odrębnego postępowania. Na tym etapie nie przeprowadza się postępowania w ramach którego sporządzany jest ewentualnie raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Raport taki sporządza się natomiast między innymi przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę obiektu budowlanego, który jest przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko. Obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko w odniesieniu do niektórych inwestycji wynika z ustawy - art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo ochrony środowiska. Taki raport w szczególności musi być dołączony do wniosku o uzgodnienie projektu budowlanego z organami ochrony środowiska. Postępowanie w tym zakresie stanowi część postępowania zmierzającego między innymi do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, jest zatem sporządzony w ramach postępowania o wydanie takiego pozwolenia, a nie decyzji o warunkach zabudowy. Postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanych przedsięwzięć prowadzone jest zgodnie z przepisami rozdziału 2 działu VI tytuł I ustawy Prawo ochrony środowiska i jest obecnie postępowaniem odrębnym od postępowania o ustalenie warunków zabudowy. Postępowanie to prowadzi się obowiązkowo dla planowanego przedsięwzięcia, mogącego znacząco oddziaływać na środowisko (art. 46 ust. 1 tej ustawy). Wynikiem tego postępowania jest wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i zgody na realizację przedsięwzięcia. W myśl jednak art. 46 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska, wydanie takiej decyzji następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Także w postępowaniu o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę bada się zgodność projektu z przepisami, w tym z przepisami techniczno – budowlanymi – art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. c. Niespełnienie tych warunków, nie usunięcie ewentualnych nieprawidłowości spowoduje odmowę wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Zasadnie zatem wskazało Kolegium, iż na obecnym etapie realizacji inwestycji, nie można stwierdzić, że zaskarżona decyzja narusza przepisy dotyczące ochrony środowiska. Kwestia ta będzie podlegać ocenie dopiero w odrębnym, autonomicznym postępowaniu, niezależnym od postępowania dotyczącego ustalenia warunków zabudowy.
W ocenie Sądu nieuzasadniony jest także zarzut naruszenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze przepisów postępowania administracyjnego, to jest art. 6 i 7 K.p.a. Przepisy te konstytuują podstawowe zasady postępowania i obowiązki organu administracji publicznej na jakich powinien się opierać organ w toku postępowania. W niniejszej sprawie organ odwoławczy wszechstronnie ocenił wartość zebranego w sprawie materiału dowodowego, dokonał na jego podstawie trafnych ustaleń faktycznych oraz przeprowadził prawidłowe rozważania prawne. Nie zachodziła potrzeba uzupełniania przezeń czynności dokonanych w postępowaniu organu pierwszej instancji. Motywy zaskarżonej decyzji zawierają ustosunkowanie się do wszystkich podniesionych w odwołaniu zarzutów, są zrozumiałe i spełniają wymogi przedstawione w art. 107 § 3 k.p.a. Z powołanego w zarzutach skargi przepisu art. 7 k.p.a. wynika dla organu m.in. obowiązek uwzględnia w toku postępowania interesu obywateli, lecz co należy podkreślić interesu słusznego. O słuszności zaś tego interesu można mówić wówczas, gdy ze stanu faktycznego i prawnego sprawy wynika, iż postąpienie zgodnie z nim nie pozostaje w sprzeczności z prawem. Organ administracji publicznej załatwiający sprawę związany jest bowiem zasadą praworządności nakazującą działanie na podstawie przepisów prawa (art. 6 i 7 k.p.a.). Odmowa zaś wydania decyzji o warunkach zabudowy, mimo braku prawnych ku temu przesłanek, stanowiłaby obejście prawa.
Wobec kolejnego zarzutu skarżących dotyczącego naruszenia art.10 § 1 K.p.a., kwestią wymagającą wyjaśnienia jest ustalenie czy odmowa organu pierwszej instancji przyznania skarżącym statusu strony postępowania, a w konsekwencji brak powiadomienia ich o wszczęciu i zakończeniu postępowania w sprawie, a przez to uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych w niej materiałów i dowodów, stanowi istotne naruszenia prawa skutkujące koniecznością uchylenia takiej decyzji.
Z przekazanych Sądowi akt sprawy wynika bezspornie, iż organ pierwszej instancji błędnie uznał, że skarżący nie są stroną przedmiotowego postępowania, a taki status L. i A. C. uzyskali dopiero w postępowaniu przed organem drugiej instancji, co warunkowało przedmiotowość postępowania odwoławczego. Należy jednak wskazać, iż organ pierwszej instancji mimo popełnionych w tej kwestii uchybień, przyjął uwagi skarżących zawarte w piśmie, które wpłynęło do organu w dniu "[...]", a więc niezwłocznie po wszczęciu postępowania. Natomiast pismem z dnia "[...]", organ poinformował skarżących, iż odnośnie dopuszczenia ich do udziału w sprawie w charakterze strony, organ ustosunkuje się w decyzji, która zostanie im doręczona do wiadomości
Na gruncie rozpoznawanej sprawy Sąd w składzie orzekającym podziela pogląd reprezentowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok NSA z 18 maja 2006 r. sygn. II OSK 831/05, OSP 2007, z. 3, poz. 26, uchwała siedmiu sędziów NSA z 25 kwietnia 2005 r. sygn. FPS 6/04, ONSAiWSA 2005, nr 4, poz. 66), iż nie każde naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. skutkuje uchyleniem decyzji poddanej kontroli sądu. Zarzut naruszenia powyższego przepisu poprzez nie zawiadomienie strony o wszczęciu postępowania i jego zakończeniu, o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków może odnieść skutek tylko wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Do strony stawiającej zarzut należy więc wykazanie istnienia związku przyczynowego pomiędzy naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy. W rozpoznawanej sprawie skarżący poza konsekwentnym powoływaniem się na naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. nie wykazali, aby to naruszenie pozbawiło ich możliwości dokonania konkretnych czynności procesowych, udowodnienia swoich twierdzeń i by uchybienie przedstawionemu przepisowi mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Skarżący nie wskazywali na potrzebę przeprowadzenia jakichkolwiek dodatkowych czynności procesowych. W ich przekonaniu niekompletność materiału dowodowego sprowadza się do kwestii ochrony środowiska, a przede wszystkim nie sporządzenia w niniejszej sprawie raportu oddziaływania inwestycji na środowisko. Zatem samo powoływanie się na naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. nie stanowi wystarczającej przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji, bo nie jest naruszeniem prawa procesowego, które mogłoby mieć wpływ na wynik spawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a.
Podsumowując rozważania, należy ponownie wskazać skarżącym, iż kwestia oceny wpływu projektowanej inwestycji na środowisko nie podlega kontroli w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Ten aspekt może być badany i oceniany w dalszym procesie inwestycyjnym, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.
Kontroli Sądu w niniejszej sprawie nie podlega również wskazania w skardze kwestia opieszałego i tendencyjnego prowadzenia innych spraw skarżących przez organy administracji.
W tym stanie rzeczy Sąd, nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło