II SA/Wa 919/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński, Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.), Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Protokolant: Łukasz Bazyluk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2008 r. sprawy ze skargi L. N. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia okresu zawieszenia w czynnościach służbowych - oddala skargę - Komendant Główny Policji działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) rozkazem personalnym z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] o przedłużeniu zawieszenia w czynnościach służbowych [...] L. N. W uzasadnieniu organ wskazał, że prokuratura przedstawiła stronie zarzut, że w dniu [...] listopada 2007 roku w W. na ul. J. skarżący umyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym określone w art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 z późn. zm.) [...], tj. o czyn z art. 178a § 1 Kk. Następnie Komendant [...] Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] listopada 2007 roku zawiesił na postawie art. 39 ust. 1 i art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) [...] L. N. w czynnościach służbowych od dnia [...] listopada 2007 roku na okres trzech miesięcy. W uzasadnieniu wskazano na fakt przedstawienia [...] L. N. przez asesora Prokuratury Rejonowej W. zarzutu popełnienia przestępstwa umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego, określonego w art. 178a § 1 Kk. Stwierdzono, że okres zawieszenia w czynnościach służbowych jest celowy ze względu na dobro służby oraz uwzględnia charakter zarzucanego policjantowi czynu rażąco naruszającego porządek prawny. Następnie, w dniu [...] stycznia 2008 roku Komendant [...] Policji rozkazem personalnym nr [...] przedłużył [...] L. N. okres zawieszenia w czynnościach służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu wskazano na przedstawienie wymienionemu zarzutu popełnienia przestępstwa umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego określonego w art. 178a § 1 Kk. Ponadto wskazano na treść art. 25 ustawy o Policji oraz stwierdzono, że celowym jest przedłużenie [...] L. N. okresu zawieszenia w czynnościach służbowych ze względu na charakter zarzucanego mu czynu. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności, który uzasadniono koniecznością ochrony interesu społecznego tożsamego z interesem służby poprzez niezwłoczne dalsze odsunięcie od wykonywania czynności służbowych policjanta podejrzanego o rażące naruszenie obowiązującego porządku prawnego. Rozkaz personalny Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] stycznia 2008 roku doręczono stronie w dniu 25 lutego 2008 roku. Od powyższego rozstrzygnięcia [...] L. N., w terminie ustawowym, złożył odwołanie do Komendanta Głównego Policji, wnosząc o uchylenie decyzji. Komendant Główny Policji rozpatrując odwołanie wskazał na treść art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji, zgodnie z którym w szczególnie uzasadnionych przypadkach okres zawieszenia w czynnościach służbowych można przedłużyć do czasu zakończenia postępowania karnego. Wedle organu należało uznać, że w rozpatrywanej sprawie spełnione zostały przesłanki wskazane w art. 39 ust. 3 ustawy o Policji, tj. wymieniona w przepisie przesłanka "szczególnie uzasadnionego przypadku", a także, że okoliczności sprawy uzasadniają wskazany okres zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych. Ciężar i waga zarzucanego czynu, a także jego wyjątkowo naganny charakter, uniemożliwia bowiem wykonywanie przez wymienionego czynności służbowych. Policja jest instytucją zaufania publicznego, a zatem wykonywanie obowiązków służbowych przez policjanta, wobec którego toczy się postępowanie karne, pozostaje w sprzeczności z interesem społecznym oraz w konsekwencji prowadzi do naruszenia dobrego imienia służby. Nie można jednak dopuścić do sytuacji, gdy osoba, na której ciąży zarzut [...], następnie, jako funkcjonariusz publiczny – policjant [...] Policji w W., podejmowała interwencje i prowadziła inne czynności związane z prawidłowością postępowania i przestrzegania prawa przez inne osoby. W dniu 2 czerwca 2008 r. skargę na powyższą decyzję złożył pan L. N. Skarżący zarzucił Komendantowi Głównemu Policji: brak merytorycznej przesłanki przedłużenia okresu zawieszenia w czynnościach służbowych; naruszenie art. 39 ust. 3 ustawy o Policji poprzez niezachowanie ciągłości zawieszenia w czynnościach służbowych. Skarżący podniósł, iż przedłużenie zawieszenia w czynnościach służbowych może nastąpić jedynie w szczególnie uzasadnionych wypadkach. Natomiast w jego sprawie organ nie wskazał, że istotnie wystąpił taki uzasadniony przypadek, który uzasadniałby przedłużenie okresu zawieszenia w czynnościach służbowych. Nadto pan L. N. podkreślił, że rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z dnia [...] listopada 2007 r. zawieszał go w czynnościach służbowych na okres trzech miesięcy, tj. do dnia [...] lutego 2008 r. Z kolei rozkaz personalny organu pierwszej instancji z dnia [...] stycznia 2008 r. przedłużający okres zawieszenia został mu doręczony w dniu 25 lutego 2008 r., a zatem w dniach od 20 lutego 2008 r. do dnia 24 lutego 2008 r. skarżący nie był zawieszony w czynnościach służbowych, a więc nastąpiła przerwa w zawieszeniu. W tej sytuacji zdaniem skarżącego organy orzekające w sprawie nie mogły stanowić o przedłużeniu zawieszenia w czynnościach służbowych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonym rozkazie personalnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na podstawie art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Rozpatrywana pod tym względem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że przesłanką materialnoprawną zaskarżonego orzeczenia jest przepis art. 39 ust. 3 ustawy o Policji. Zgodnie z jego brzmieniem w szczególnie uzasadnionych przypadkach okres zawieszenia funkcjonariusza policji w czynnościach służbowych można przedłużyć do czasu ukończenia postępowania karnego. Przepis ten dotyczy tych policjantów wobec, których wydano już decyzję administracyjną o zawieszeniu w czynnościach służbowych w sprawie o przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego na okres do trzech miesięcy. Orzeczenie wydane przez organ na tej podstawie ma charakter uznaniowy. Ustawodawca, bowiem przyznał organowi możliwość przedłużenia okresu zawieszenia w czynnościach służbowych funkcjonariusza policji w stosunku, do którego toczy się postępowanie karne w sprawie o przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego powyżej trzech miesięcy, jeśli w sprawie wystąpią okoliczności wskazujące, że stanowi ona szczególnie uzasadniony przypadek. W konsekwencji organ, dokonując swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, może rozstrzygnąć daną sprawę uznając za istotne określone fakty i podniesione przez stronę argumenty przemawiające za ustalonym wynikiem postępowania, inne zaś uznając za nieistotne dla rozstrzygnięcia. W trakcie dokonywania wspomnianej oceny, organ administracji publicznej zobligowany jest mieć na uwadze słuszny interes obywateli oraz uwzględniać interes społeczny, w szczególności zaś powinien zmierzać do realizacji zasady prawdy obiektywnej, co w przypadku uznania administracyjnego ma szczególne znaczenie. Dlatego też trafność rozstrzygnięcia w każdym indywidualnym przypadku wymaga szczegółowego zbadania i rozważenia wszelkich argumentów, które stanowiłyby podstawę do przyjęcia określonego stanowiska. Rozstrzygając w ramach uznania administracyjnego organ jest ponadto zobowiązany do przestrzegania przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania, a przede wszystkim do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Zobowiązany jest również do wyczerpującego zebrania, rozpatrzenia i oceny całego materiału dowodowego zgodnie z treścią art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz do uzasadnienia według wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Niezależnie od powyższego dodać należy, że uznaniowy charakter decyzji administracyjnej oznacza nie tylko możliwość działania organu na jego własną odpowiedzialność w oparciu o upoważnienie ustawowe. Zakreśla on także zakres jej sądowej kontroli, która nie jest wyłączona, lecz ograniczona w szczególności do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej, a to zarówno przepisów szczegółowych, jak i zasad ogólnych określonych w rozdziale drugim działu I Kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd kontroluje zatem, czy w toku tego postępowania podjęto wszelkie niezbędne kroki dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy zebrano wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego. Innymi słowy mówiąc, czy nie nosi cech dowolności. Wspomniane granice wytycza natomiast sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany na podstawie kryteriów słuszności i celowości. Pozostaje on poza kontrolą sądowo – administracyjną, która obejmuje wyłącznie kryterium legalności określone we wskazanym wyżej art. 1 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Mając, zatem za podstawę powyższe kryteria, w pierwszej kolejności należy zauważyć, że organ przeprowadził postępowanie w sposób prawidłowy. Zebrane dowody wskazują, że istotnie wobec skarżącego toczy się postępowanie karne o czyn z art. 178a kodeksu karnego, który to czyn jest przestępstwem umyślnym ściganym z oskarżenia publicznego, a postępowanie karne nie zakończyło się w terminie trzech miesięcy do chwili wydania zaskarżonego rozkazu personalnego. Wbrew twierdzeniom skarżącego należy wskazać, że Komendant Główny Policji w zaskarżonej decyzji wskazał, iż w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek. W sprawie jest bowiem oczywistym, że charakter zadań Policji nakłada na jej funkcjonariuszy szczególne obowiązki związane z przestrzeganiem prawa. Te szczególne obowiązki mają na celu uwiarygodniać Policję w oczach społeczeństwa. Policja, bowiem działa na rzecz i w interesie obywateli. Jednocześnie bez wsparcia społeczeństwa organy policji nie mogą skutecznie realizować powierzonych jej działań. Mając to na względzie organ słusznie wskazał, że rodzaj zarzucanego skarżącemu czynu oraz charakter pełnionej służby wykluczają powierzenie mu wykonywania czynności służbowych. Czyn z art. 178a Kk jest czynem szczególnie nagannym, przestępstwo to jest bowiem popełniane pod wpływem alkoholu, a przestępstwo to wskazuje na duży stopień lekceważenia, w ruchu lądowym przez osobę, która taki czyn popełnia, norm bezpieczeństwa. Przestępstwo z art. 178a Kk jest szczególnie ujemnie odbierane społecznie, bowiem sprawca stanowi zagrożenie nie tylko dla siebie, ale przede wszystkim dla innych uczestników ruchu, a liczba osób, które giną w wypadkach spowodowanych przez nietrzeźwych kierowców w Polsce jest jedną z największych w Europie. Jednocześnie należy zauważyć, że skarżący jest funkcjonariuszem policji w [...] Policji w W. Do jego obowiązków należy m.in. prowadzenie interwencji w stosunku do osób, które w stanie nietrzeźwości prowadzą pojazdy w ruchu wodnym. Nie można, zatem dopuścić do sytuacji, w której osoba z ciążącym zarzutem prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwym w ruchu lądowym, jednocześnie podejmuje interwencje w stosunku do osób, które w stanie nietrzeźwości prowadzą pojazdy w ruchu wodnym. Nie można także uznać za zasadny zarzut skarżącego, że okres jego zawieszenia w czynnościach służbowych był przerwany. Rozkaz personalny Komendanta [...] Policji z dnia [...] stycznia 2008 r. miał nadany zgodnie z art. 108 § 1 kpa rygor natychmiastowej wykonalności. Rygor taki nadaje się z chwilą wydania decyzji (por. M. Jaśkowska, A. Wróbel Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz Zakamycze 2000 s. 633 teza 8 do art. 108 § 1 kpa). Rygor natychmiastowej wykonalności wydaje się wówczas, gdy jest to niezbędne ze względu na interes społeczny. W tym wypadku interes społeczny oznaczał wymóg realizacji zadań Policji przez osoby, które dają rękojmię przestrzegania porządku prawnego i które będą pozytywnie odbierane przez społeczeństwo. Tak, więc późniejsze zapoznanie się przez skarżącego z rozkazem personalnym wydanym przez organ pierwszej instancji nie przerywało okresu jego zawieszenia w czynnościach służbowych. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 w związku z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.