IV SA/Wa 1198/08
WyrokWSA w Warszawie2008-10-13
Skład orzekający: Marian Wolanin, Alina Balicka, Łukasz Krzycki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek udostępnić informacje z operatu ewidencyjnego dotyczące nieruchomości należących do dłużnika, w tym numery ksiąg wieczystych, na wniosek wierzyciela, na podstawie art. 24 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, po uiszczeniu stosownej opłaty?Ratio decidendi
Sąd uznał, że informacje zawarte w operacie ewidencyjnym są jawne i ogólnie dostępne po uiszczeniu opłaty, zgodnie z art. 24 ust. 1 i 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. W związku z tym, organ prowadzący ewidencję powinien udostępnić wnioskodawcy informacje o nieruchomościach należących do dłużnika, w tym numery ksiąg wieczystych, jeśli system informatyczny na to pozwala, traktując to jako odpłatne udostępnienie jawnych danych, a nie jako wydanie zaświadczenia czy wypisu z operatu, które podlegają bardziej restrykcyjnym warunkom.Stan faktyczny
Spółka H. Sp. z o.o. złożyła wniosek o udostępnienie informacji z operatu ewidencyjnego dotyczących nieruchomości należących do jej dłużnika, w tym numerów ksiąg wieczystych, wskazując, że informacje te będą podstawą do wyegzekwowania należności. Starosta Powiatowy w Z. odmówił wydania informacji, a następnie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał tę decyzję w mocy, uznając wniosek za żądanie wydania zaświadczenia, do którego spółka nie wykazała interesu prawnego. Spółka zaskarżyła postanowienie organu II instancji, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i błędną kwalifikację wniosku.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Starosty Powiatowego w Z. Zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] na rzecz skarżącego H. Spółka z o.o. kwotę 340 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Protokolant Agnieszka Matuszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2008 r. sprawy ze skargi H. Spółka z o.o. z siedzibą w P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa (...) z dnia (...) maja 2008 r. nr (...) w przedmiocie odmowy wydania informacji z operatu ewidencyjnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie Starosty Powiatowego w Z. z dnia (...) marca 2008 roku nr (...); 2. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa (...) na rzecz skarżącego H. Spółka z o.o. z siedzibą w P. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] utrzymał w mocy postanowienie Starosty Z. z dnia [...] marca 2008 r. odmawiające H. Sp. z o.o. z siedzibą w P. wydania informacji z operatu ewidencyjnego. W uzasadnieniu organ podał, iż wnioskiem z dnia 26 lutego 2008 r. H. Sp. z o.o. wystąpiła do Starostwa Powiatowego w Z. o udostępnienie danych dotyczących nieruchomości będących własnością dłużnika oraz podanie numerów ksiąg wieczystych nieruchomości informując, że opisane informacje będą podstawą do wyegzekwowania od dłużnika zapłaty należności, zasądzonej prawomocnym nakazem zapłaty z dnia [...] listopada 2007 r. wydanym przez Sąd Rejonowy w W.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] stwierdził, iż organ I instancji błędnie przytoczył jako podstawę materialnoprawaną postanowienia - art. 24 ust. 1 i 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, bowiem podane przepisy stanowią, że zawarte w operacie ewidencyjnym informacje o gruntach, budynkach i lokalach są jawne, a informacji udziela się odpłatnie. Organ wskazał, iż wyżej wymienione przepisy nie mogą być podstawą do odmowy udzielenia informacji o gruntach, budynkach i lokalach nikomu, kto uiści stosowną opłatę. Ponadto, zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] , uzasadnienie postanowienia organu I instancji jest niezgodne z jego sentencją, bowiem nie wyjaśnia związku pomiędzy treścią wniosku a przepisem art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2005 r., nr 240, poz. 2027 ze zm.), który również został wskazany jako odmowa wydania informacji. Organ I instancji nie dopełnił również obowiązku wezwania wnioskodawcy do dołączenia odpisu z rejestru sądowego H. Sp. z o.o. oraz pełnomocnictwa udzielonego osobie występującej z wnioskiem. W ocenie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] powyższe uchybienia nie stanowią jednak wystarczającej podstawy
do uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdyż nie zachodzi sytuacja, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., czyli gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Organ podniósł, iż wniosek o udzielenie informacji, czy dany podmiot posiada lub nie posiada określonych nieruchomości, jak również jakie nieruchomości należą do danego podmiotu należy uznać jako wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego stan faktyczny i prawny, wynikający z ewidencji gruntów i budynków i następnie rozpatrzyć go w trybie art. 217 k.p.a. Zdaniem organu wnioskodawca nie wykazał, iż ma interes prawny w potwierdzeniu, czy wymieniona we wniosku osoba posiada określone nieruchomości, natomiast jego żądanie wynika z interesu faktycznego. Orzeczenie sądowe opatrzone klauzulą wykonalności nie przesądza o interesie prawnym uprawniającym do wydania zaświadczeń o żądanej treści.
W skardze na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] maja 2008 r., H. Sp. z o.o. z siedzibą w P. wniósł o jego uchylenie oraz o przekazanie sprawy organowi administracji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające wpływ na treść zaskarżonego postanowienia , tj. art. 217 § 2 k.p.a. poprzez przyjęcie, że wniosek skarżącego dotyczy wydania zaświadczenia, a następnie - przez ocenę realizacji przesłanek uprawniających do wydania takiego zaświadczenia w oparciu o art. 217 § 2 k.p.a., podczas gdy wniosek został złożony w innym trybie.
Skarżący wskazał, iż organ II instancji zmienił całkowicie podstawę prawną oddalenia wniosku, jak również dokonał odmiennej od organu I instancji oceny podstaw prawnych i charakteru złożonego wniosku. Skarżący podał, iż nie występował o wydanie wypisu z operatu ewidencyjnego, ale o udostępnienie danych dotyczących nieruchomości, zawężając zakres wniosku do podania numerów ksiąg wieczystych. Zdaniem skarżącego ewidencja gruntów i budynków jest instrumentem służącym ujawnianiu majątku dłużnika, natomiast samodzielne poszukiwanie informacji o majątku dłużnika jest prawem i obowiązkiem wierzyciela. W ocenie skarżącego, wierzyciel posiada interes prawny w domaganiu się udzielenia od organu
administracji publicznej informacji dotyczącej majątku dłużnika, natomiast organ -w sytuacji, gdy tego rodzaju informacja nie jest limitowana ustawowo - ma obowiązek jej udostępnienia. Interes prawny skarżącego został w niniejszej sprawie wykazany, na podstawie dołączonego do wniosku prawomocnego nakazu zapłaty Sądu Rejonowego dla W. Wydział [...] z dnia [...] listopada 2007 r. Skarżący zarzucił ponadto, iż z przepisu art. 24 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne nie wynika w ogóle, aby osoba starająca się o udzielenie informacji wykazała się jakimkolwiek interesem prawnym, co oznacza, iż każda osoba, niezależnie od tego, z jakich powodów chce poznać treść operatu powinna otrzymać stosowne informacje. Skarżący zarzucił również naruszenie art. 7 k.p.a., bowiem nie została ustalona treść rzeczywistego żądania strony, a skarżący nie został wezwany do doprecyzowania wniosku.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Dodatkowo organ wskazał, iż wnioski o innej treści, niż wymienione w art. 24 ust. 2 i art. 24 ust. 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, w tym również wnioski o udzielenie informacji
0 nieruchomościach dłużnika traktowane są jako wnioski o wydanie zaświadczenia
potwierdzającego stan faktyczny i prawny wynikający z rejestru publicznego, jakim
jest ewidencja gruntów i budynków. Organ stwierdził ponownie, iż tego rodzaju
wniosek podlega rozpatrzeniu w trybie art. 217 k.p.a. W ocenie organu sądowy
nakaz zapłaty, zaopatrzony w klauzulę wykonalności nie przesądza o interesie
prawnym uprawniającym do wydania zaświadczenia o żądanej treści. Ponadto,
zgodnie z zasadą dwuinstancyjności Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] miał prawo i obowiązek rozpoznać sprawę rozstrzygniętą postanowieniem organu I instancji. Organ wskazał także, że nie jest prawdą, iż skarżący wnosząc o udostępnienie danych dotyczących dokumentów zawęził ich zakres do podania numerów ksiąg wieczystych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. / sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola
ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. / sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, iż w przedmiotowej sprawie skarga jest zasadna.
We wniosku z dnia 27 lutego 2008r., skierowanym do Starostwa Powiatowego w Z. , wnioskodawca H. Sp. z o.o. wniósł o udostępnienie informacji dotyczących nieruchomości stanowiących własność M. S. J. będącego dłużnikiem w/w Spółki oraz podanie numerów KW tych nieruchomości. Z uzasadnienia wniosku wynika, że uzyskane informacje będą podstawą do wyegzekwowania od dłużnika zapłaty należności zgodnie z prawomocnym nakazem zapłaty z dnia [...] listopada 2007r. wydanym przez Sąd Rejonowy dla W. [...] Wydział [....] w sprawie sygn. akt [...].
Z treści wniosku wynika, że wnioskodawca faktycznie wystąpił o wskazanie przez organ w oparciu o operat ewidencyjny nieruchomości, których właścicielem jest dłużnik Spółki z o.o. H. i podanie numerów KW tych nieruchomości.
Sprawy dotyczące m. in. ewidencji gruntów i budynków reguluje ustawa z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.).
Ewidencja gruntów i budynków jest zbiorem informacji dotyczących gruntów, budynków, lokali. Odnośnie gruntów obejmuje informacje dotyczące ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. Odnośnie budynków ewidencja obejmuje informacje dotyczące ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych. Natomiast odnośnie lokali ewidencja obejmuje informacje dotyczące ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej. W ewidencji gruntów i budynków wykazuje się właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - inne osoby fizyczne lub prawne, w których
władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części - art. 20 ust. 1 pkt 1, 2, 3 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.
Ewidencję gruntów i budynków prowadzą starostowie - art. 22 ust. 1 ustawy. Informacje o gruntach, budynkach i lokalach zawiera operat ewidencyjny, który składa się z map, rejestrów i dokumentów uzasadniających wpisy do tych rejestrów. Informacje o gruntach, budynkach i lokalach zawarte w operacie ewidencyjnym są jawne. Informacji tych udziela się odpłatnie - art. 24 ust. 1 i 2 ustawy.
Z art. 24 ust. 1 i 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne wynika, że operat ewidencyjny
* jest zbiorem informacji o gruntach, budynkach i lokalach,
* informacje te są jawne,
* informacje udostępniane są po uiszczeniu stosownej opłaty.
Mamy więc tu do czynienia z urzędowym zbiorem informacji faktycznych dotyczących nieruchomości. Informacje te mają charakter jawny, wobec czego można stwierdzić, iż jednym z celów prowadzonej ewidencji w postaci operatu ewidencyjnego jest ujawnianie zawartych w nim informacji dotyczących nieruchomości. Jedynym warunkiem jest uiszczenie opłaty.
Skoro informacje o gruntach, budynkach i lokalach zawarte w operacie ewidencyjnym są jawne, to oznacza to, że są one ogólnie dostępne. Ta ogólna dostępność powoduje, że każdy po uiszczeniu opłaty ma prawo dostępu do informacji z operatu ewidencyjnego. Art. 24 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne nie precyzuje w jakiej formie informacje te są udzielane, poza stwierdzeniem, że informacji tych udziela się odpłatnie. Wynika z tego, iż organ po wpłynięciu stosownego wniosku w zakresie udzielenia informacji z operatu ewidencyjnego, uiszczeniu opłaty, udziela informacji w tym zakresie.
Udzielona informacja w trybie art. 24 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne nie jest tym samym, co wyrys i wypis z operatu ewidencyjnego, o których mowa w art. 24 ust. 3 cyt. ustawy, czy też zaświadczenie, o którym mowa w art. 217 § 2 pkt 2 kpa. Wypis i wyrys z operatu ewidencyjnego oraz zaświadczenie może uzyskać tylko podmiot spełniający określone w tych przepisach warunki. Stosownie do art. 24 ust. 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne wyrysy i wypisy z operatu ewidencyjnego są wydawane przez organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków odpłatnie jedynie na żądanie właścicieli lub osób fizycznych lub prawnych, w których władaniu znajduje się grunt, budynek lub lokal, osób fizycznych
lub prawnych oraz innych jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej, które mają interes prawny w tym zakresie, a także na żądanie zainteresowanych organów administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego. Natomiast zgodnie z art. 217 § 2 pkt 2 w związku z art. 218 § 1 kpa zaświadczenie wydaje się, jeżeli osoba ubiega się o nie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji.
Wynika z tego, że uzyskanie wyrysu i wypisu z operatu ewidencyjnego oraz informacji z ewidencji gruntów i budynków w formie zaświadczenia jest reglamentowane. Gdyby informacje o gruntach, budynkach i lokalach zawarte w operacie ewidencyjnym udostępniane byłyby tylko w formie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego oraz w formie zaświadczeń, to ustawowy zapis o jawności tych informacji zostałby ograniczony do prawa przysługującego jedynie określonym podmiotom.
Organy w toku przedmiotowego postępowania administracyjnego odmówiły wnioskodawcy wydania informacji z operatu ewidencyjnego uznając, że wniosek dotyczy wydania informacji w jednej z reglamentowanych form. Wnioskodawca jednak konsekwentnie wskazuje, iż jego wniosek oparty jest na art. 24 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i dotyczy udostępnienia jawnych danych faktycznych z operatu ewidencyjnego w formie odpłatnej informacji.
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz. U. Nr 38, poz. 454 ) w § 3 ust. 1 stanowi, że ewidencję gruntów i budynków zakłada się i prowadzi w systemie informatycznym, którego podstawę stanowią komputerowe bazy danych ewidencyjnych (...).
Wnioskodawca w swoim wniosku nie pyta się informacje z operatu ewidencyjnego dotyczące określonej nieruchomości, a wnosi o wskazanie nieruchomości i ich numerów ksiąg wieczystych, które stanowią własność określonego podmiotu. Jeżeli system informatyczny, w którym prowadzona jest ewidencja gruntów i budynków umożliwia wyszukanie nieruchomości według danych jej właściciela, to organ prowadzący ewidencję winien wnioskodawcy udzielić informacji zawartych w operacie ewidencyjnym dotyczących tych nieruchomości.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
O kosztach postępowania orzeczona na podstawie art. 200 w/w ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło