II OZ 616/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia C.J.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 15 października 2008 r. sygn. akt III SA/Wr 318/08 oddalające wniosek C.J.S. o wyłączenie Sędziego NSA Anny Moskały od orzekania w sprawie o sygn. akt III SA/Wr 318/08 w sprawie ze skargi .C.J.S. na zarządzenie Wójta Gminy Borów w przedmiocie powołania M.B. na funkcję organu Samodzielnego Publicznego Zakładu Ambulatoryjnej Opieki Zdrowotnej w Borowie postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie Postanowieniem z dnia 15 października 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił wniosek skarżącego C.J.S. o wyłączenie Sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Anny Moskały w sprawie ze skargi skarżącego na zarządzenie Wójta Gminy Borów w przedmiocie powołania M. B. na funkcję organu Samodzielnego Publicznego Zakładu Ambulatoryjnej Opieki Zdrowotnej w Borowie. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarżący na rozprawie w dniu 30 września 2008 r. domagał się wyłączenia Sędziego NSA Anny Moskały od rozpoznania sprawy z jego skargi na opisane w osnowie postanowienia zarządzenie Wójta Gminy Borów, ze względu na dotychczasowe procedowanie w sprawie, w tym m.in. zachowanie Sędziego na rozprawie z udziałem skarżącego w dniu 30 września 2008 r., które to zachowanie zdaniem skarżącego wskazuje na brak bezstronności i obiektywizmu. Skarżący podnosił, że Sędzia, której wyłączenia się domaga zwracała się do niego w sposób agresywny, co deprymowało skarżącego, a nadto godziło w jego godność osobistą i pozostawało w sprzeczności z zasadą łagodnego i uprzejmego traktowania stron postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił wniosek wskazując, że w sprawie nie występują okoliczności mogące stanowić podstawę do wyłączenia Sędziego od orzekania w sprawie z mocy ustawy. Zdaniem Sądu pierwszej instancji skarżący nie uprawdopodobnił także, aby w rozpoznawanej sprawie zaistniały okoliczności, dające podstawę do sformułowania uzasadnionych zastrzeżeń co do bezstronności Sędziego. W szczególności powodu do wyłączenia Sędziego od rozstrzygania w danej sprawie nie stanowi zachowanie Sędziego na rozprawach, nawet jeżeli naruszałoby ono zasady procedury sądowoadministracyjnej, co zresztą w omawianym przypadku nie zostało stwierdzone. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący podnosząc, że Sędzia NSA Anna Moskała ma ugruntowany pogląd w sprawie, a odrzucenie wniosków dowodowych które wnosił skarżący potwierdza ten stan rzeczy. Ponadto skarżący wskazuje na "negatywny emocjonalny stosunek" Sędziego do jego osoby. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej "Każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd". W powyższym artykule została wyrażona podstawowa zasada, którą określa się mianem prawa do sądu. Na gruncie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), artykuł 19 stanowi "Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie". Omawiany przepis, zmieniony w oparciu o wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2005 r. sygn. akt SK 53/04, rozszerza w stosunku do jego pierwotnej wersji przesłanki wyłączenia Sędziego. Jest to wyraz szczególnej dbałości o prawo jednostki do właściwego, niezależnego bezstronnego i niezawisłego Sądu. W związku ze szczególną dbałością o prawa jednostki nie jest uprawnione twierdzenie Sądu pierwszej instancji, że "(...) w szczególności powodu do wyłączenia Sędziego od rozstrzygania w danej sprawie nie stanowi zachowanie Sędziego na rozprawach, nawet jeżeli naruszałoby ono zasady procedury sądowoadministracyjnej (...)". Wskazać przy tym należy na art. 283 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który co prawda stanowi o wyłączeniu Sędziego od orzekania w postępowaniu ze skargi o wznowienie postępowania, jednak wśród przesłanek tego ustawowego wyłączenia wskazano kwestionowanie zachowania się Sędziego w poprzednim postępowaniu. Zważywszy powyższe okoliczności, należy ustalić, czy okoliczność wskazana przez skarżącego w jego sprawie może być przyczyną wyłączenia Sędziego. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 185 § 1 z związku z art. 197 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w postanowieniu.