I OZ 561/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń B. K., J. S. oraz M. W. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 lipca 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 2275/07 pozostawiające wniosek A. P. L. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym bez rozpoznania w sprawie ze skargi B. K., J. S. i A. K. na postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] września 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zarządzeniem z dnia 10 lipca 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 2275/07 pozostawił wniosek A. P. L. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym bez rozpoznania, w sprawie ze skargi J. S., B. K. i A. K. na postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] września 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu zarządzenia Sąd stwierdził, iż pismem z dnia 22 kwietnia 2008 r., nadesłanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 5 maja 2008 r., A. P. L. wniósł o dopuszczenie go do postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 1854/07. W uzasadnieniu wnioskodawca podniósł, że jest synem I. L., która jego zdaniem miała status strony w postępowaniu administracyjnym w przedmiotowej sprawie, a ponieważ Pani I. L. nie żyje "od kilkudziesięciu lat", na podstawie art. 30 §4 K.p.a. w miejsce dotychczasowych stron wstępują jej następcy prawni. Postanowieniem z dnia 5 maja 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wezwał A. P. L. do nadesłania odpisu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłej I. L. w terminie 30 dni od daty otrzymania niniejszego wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym bez rozpoznania. W odpowiedzi na wezwanie A. P. L. nadesłał pismo z dnia 2 czerwca 2008 r. (otrzymane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny dniu 25 czerwca 2008 r.), w którym oświadczył, że nie jest w stanie w wyznaczonym przez Sąd terminie nadesłać odpisu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, gdyż sprawa sądowa w sprawie spadkowej nie została jeszcze wszczęta przed sądem powszechnym. Sąd pierwszej instancji wskazał, że biorąc pod uwagę oświadczenie wnioskodawcy w wyżej wskazanym piśmie oraz upływ czasu od wezwania wnioskodawcy do nadesłania odpisu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku stwierdzić należy, że wnioskodawca nie zastosował się do wezwania Sądu w wyznaczonym terminie. Zażalenia na powyższe zarządzenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyli B. K., M. W. oraz Ł. S. Zarzucili brak merytorycznego rozpoznania wniosku A. P. L. o zawieszenie postępowania przed wydaniem zaskarżonego zarządzenia oraz wyznaczenie A. P. L. zbyt krótkiego czasu, a mianowicie 30 dni do nadesłania odpisu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. W konsekwencji wnieśli o uchylenie zaskarżonego zarządzenia i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w tym zakresie, ewentualnie o wyznaczenie realnego do realizacji terminu w celu przedstawienia odpisu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po śp. I. L. W motywach zażaleń skarżący podnieśli, iż ich zdaniem Sąd pierwszej instancji powinien w pierwszej kolejności rozpatrzyć wniosek o zawieszenie postępowania. Ponadto wyznaczony przez Sąd termin 30 dni do doręczenia odpisu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po śp. I. L. nie jest realny, co jest faktem powszechnie znanym i nie wymaga dowodu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenia zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz 1270 ze zm., dalej zwane P.p.s.a. ) do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej. Treść art. 194 § 3 P.p.s.a. wyklucza odpowiednie stosowanie w postępowaniu zażaleniowym art. 174 i art. 176 P.p.s.a. Skoro więc nie ma obowiązku przytaczania podstaw zażalenia, nie może też obowiązywać zasada związania granicami środka odwoławczego, wynikająca z art. 183 § 1 P.p.s.a. Brak związania granicami środka odwoławczego spowodował uwzględnienie zażalenia z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w zażaleniu. Zgodnie z art. 49 §1 P.p.s.a. pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu, jeżeli nie spełnia określonych warunków formalnych. Przy czym chodzi tu o warunki formalne ogólne, przewidziane dla wszystkich pism strony (art. 46-47 P.p.s.a.), jak i warunki formalne szczególne, przewidziane dla niektórych pism, np. skargi (art. 57 p.p.s.a.), czy wskazane w art. 279 P.p.s.a. wymogi skargi o wznowienie postępowania (por. A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, B. Gruszczyński, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" Zakamycze 2005 r., str. 126). W powyższej sytuacji przewodniczący wzywa stronę o uzupełnienie pisma lub jego poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Odmienna regulacja, o której mowa w końcowej części tego przepisu znajduje się w art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., stosownie do którego Sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Jak zatem wynika z treści powyższego przepisu, termin do uzupełnienia braków formalnych pisma lub jego poprawienia wynosi siedem dni licząc od dnia doręczenia stronie wezwania do ich uzupełnienia. Z analizy akt sprawy wynika, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał A. P. L. do wykazania interesu prawnego, poprzez złożenie postanowienia o stwierdzeniu nabycie spadku po I. L. w terminie trzydziestu dni od doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania na podstawie art. 49 P.p.s.a. Sąd pierwszej instancji nie zwrócił uwagi na fakt, iż siedmiodniowy termin wskazany w art. 49 P.p.s.a. jest terminem ustawowym, który nie może być skracany ani przedłużany (por. A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, B. Gruszczyński, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" Zakamycze 2005 r.). W tej sytuacji wyznaczenie stronie trzydziestodniowego terminu do uzupełnienia braków formalnych pisma nie mogło zostać uznane za zgodne z dyspozycją art. 49 P.p.s.a. Sąd pierwszej instancji przystępując do rozpoznania wniosku osoby ubiegającej się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika winien był zastosować treść art. 33 § 2 P.p.s.a., poprzez wezwanie jej do wykazania interesu prawnego. W przypadku, w którym przedstawione przez wnioskodawcę dowody i argumenty nie przemawiały za tym, aby wynik postępowania przed sądem dotyczył jego interesu prawnego, Sąd pierwszej instancji zobowiązany był wydać postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie, na które zgodnie z art. 33 § 2 P.p.s.a. przysługuje zażalenie. W przedmiotowej sprawie nie mogło zostać uznane za prawidłowe załatwienie wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym poprzez pozostawienie go bez rozpoznania w trybie art. 49 § 2 P.p.s.a.. Postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku nie jest bowiem warunkiem formalnym pisma strony ustanowionym z art. 46 i 47 P.p.s.a, którego brak uniemożliwia mu nadanie prawidłowego biegu i w konsekwencji prowadzi do pozostawienia go bez rozpoznania. Postanowienie to stanowi jedynie dowód przemawiający za istnieniem interesu prawnego po stronie wnioskodawcy, co w konsekwencji prowadzi do dopuszczenia go do toczącego się postępowania przed sądem administracyjnym. W przypadku, w którym osoba ubiegająca się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym nie wykaże interesu prawnego, Sąd zobowiązany jest dokonać merytorycznej oceny wniosku oraz wydać postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie, wraz z uzasadnieniem. Trzeba ponadto zgodzić się z autorami zażaleń, że Sąd pierwszej instancji nie rozpoznał wniosku A. P. L. z dnia 2 czerwca 2008 r. (data wpływu 25 czerwiec 2008 r.) o zawieszenie postępowania. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił, jak w sentencji.