II SA/Gd 445/08
WyrokWSA w Gdańsku2008-10-15
Skład orzekający: Wanda Antończyk, Dorota Jadwiszczok, Krzysztof Ziółkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozbudowa budynku obory wykonana w dwóch etapach (w 1994 r. i w 2004 r.) bez pozwolenia na budowę powinna być rozstrzygnięta w całości na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. (art. 51), czy też należy zastosować przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. do części wykonanej przed 1995 r. i przepisy Prawa budowlanego z 1994 r. do części wykonanej po 1995 r.?Ratio decidendi
Rozbudowa obiektu budowlanego wykonana w dwóch etapach, przed i po wejściu w życie ustawy Prawo budowlane z 1994 r., powinna być rozstrzygana odrębnie dla każdej z części, zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie ich wykonania. Część wykonana przed 1 stycznia 1995 r. podlega przepisom ustawy z 1974 r., a część wykonana po tej dacie podlega przepisom ustawy z 1994 r. Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji, która błędnie zastosowała przepisy art. 51 Prawa budowlanego z 1994 r. do całości prac.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła samowolnej rozbudowy budynku obory, która miała miejsce w dwóch etapach: w 1994 r. (dwie ściany i dach) oraz w 2004 r. (trzecia ściana). Organ pierwszej instancji uznał, że całość prac powinna być rozstrzygnięta na podstawie art. 51 Prawa budowlanego z 1994 r. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję, wskazując na konieczność zastosowania przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. do części wykonanej w 1994 r. i przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. do części wykonanej w 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę na decyzję organu odwoławczego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Protokolant Sekretarz Sadowy Marta Sankiewicz po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 15 października 2008 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 4 kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązków wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem oddala skargę.
Decyzją z dnia 14 grudnia 2006 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na mocy art. 51 ust.1 pkt 2 oraz art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 81 ust. 1pkt 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane /tekst jednolity Dz. U. Nr 156 z 2006r., poz. 1118 ze zm./ oraz na podstawie art. 104k.p.a., orzekł o braku podstaw do nałożenia na inwestora K. K. obowiązku wykonania robót budowlanych lub czynności dotyczących rozbudowy budynku obory od strony wschodniej o nową część o wymiarach w rzucie poziomym 8,80mx10,00m w T. 13 na działce nr [...] w celu doprowadzenia tego obiektu do stanu zgodnego z prawem.
W uzasadnieniu organ przedstawił następujący stan faktyczny: K. K. w 1994r. rozbudował budynek obory w T. na działce nr [...] od strony wschodniej o nową część o wymiarach podanych w decyzji. Zostały wówczas wykonane 2 nowe ściany rozbudowy o konstrukcji murowanej z cegły pełnej i z bloczków gazobetonowych oraz dach jednospadowy o konstrukcji drewnianej kryty blachą trapezową. Powstała rozbudowa pełniła funkcję stodoły i pomieszczenia na sprzęt. Następnie w 2004r. inwestor wykonał ostatnią ścianę budynku i uzyskał zamknięte pomieszczenie obory. Wymienione roboty zostały wykonane bez pozwolenia na budowę.
Powołując się na ustalony stan faktyczny organ podał, że dla obiektu wybudowanego przed 1 stycznia 1995r. zastosowanie miałyby przepisy ustawy z 24 października 1974r. Prawo budowlane, natomiast dla obiektu budowlanego wykonanego po 1 stycznia 1995r. przepisy ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Organ przywołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 19 października 2005r sygn. akt II SA/Gd. 3284/02, w którym za błędny wskazano pogląd, że niezależnie od daty rozpoczęcia robót budowlanych sam fakt ich kontynuacji po 1 stycznia 1995r. w warunkach samowoli budowlanej, uzasadniałby wydanie nakazu rozbiórki całego obiektu na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Wskazano, że zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy kontynuacja budowy po 1 stycznia 1995r. mogła być podstawą rozbiórki tylko tej części obiektu budowlanego, którą zrealizowano bez pozwolenia na budowę po dniu 1 stycznia 1995r. W związku z tym do robót budowlanych wykonanych w 1994r. zastosowanie ma art. 103 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994r. Zgodnie z tym przepisem art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy z 24 października 1974r. lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do tych obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe.
Organ przytoczył brzmienie art. 37 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974r. zgodnie, z którym obiekty budowlane lub ich części będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce, gdy terenowy organ administracji państwowej stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część:
1/ znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub
2/ powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.
Organ powołując się na powyższe uregulowania wskazał, że warunkiem koniecznym dla skorzystania z art. 37 ust. 1 jest budowa obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę oraz obowiązywanie planu zagospodarowania przestrzennego, przewidującego odmienne przeznaczenie terenu.
Organ ustalił, że w niniejszej sprawie powyższe przesłanki nie występują łącznie, z uwagi na zapisy miejscowych planów zagospodarowania. Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy C. W. nr [...] z dnia 29 listopada 1994r. / Dz. Urzęd. Woj. Nr [...] z dnia [...]./ działka nr [...] znajdowała się na terenie, gdzie funkcją podstawową była funkcja rolnicza, a z ustaleń szczegółowych wynikało, że była to adaptowana w planie zabudowa mieszkaniowa. W konsekwencji powyższego organ stwierdził, że rozbudowa wykonana przed dniem 1 stycznia 1995r. jest zgodna z ówcześnie obowiązującym planem miejscowym. Nadto zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym Uchwałą nr [...] Rady Gminy C. W. z dnia 6 października 2003r./ Dz.Urz.Woj. nr [...] z dnia [...]./ działka nr [...] znajduje się na terenie oznaczonym MN/ zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna i zagrodowa/.
Odnośnie części obiektu budowlanego wykonanego bez pozwolenia na budowę w 2004r. organ ustalił, że miałby zastosowanie art. 48 ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994r., zgodnie, z którym właściwy organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ wskazał, że granicą zastosowania art. 48, w przypadku budowy części obiektu budowlanego, jest jednak możliwość wyodrębnienia podlegającej rozbiórce części obiektu budowlanego. Z kolei częścią obiektu budowlanego podlegającą rozbiórce, jest część obiektu wybudowanego niezgodnie z prawem, która jest na tyle samodzielna i niezależna, że może być rozebrana bez istotnej ingerencji w pozostałą część obiektu budowlanego. Organ przywołał uzasadnienie wyroku tut. Sądu z dnia 24 marca 2005r. sygn. akt SA/Gd. 644/02, w którym wskazano, że stwierdzenie wykonania robót bez wymaganego pozwolenia na budowę nie prowadzi do zastosowania art. 48 Prawa budowlanego, jeżeli rozbiórka wykonanych samowolnie robót wiązałaby się z koniecznością istotnej ingerencji w pozostałą część obiektu budowlanego. Zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt 1 w przypadkach samowoli budowlanej innych niż określone w art. 48 organ administracji wydaje przewidzianą w art. 51 ust. 1 pkt 2 decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Organ ustalił, że w stosunku do jednego obiektu stanowiącego obecnie całość, nie można prowadzić dwóch postępowań, na podstawie różnych ustaw /mogłoby to teoretycznie doprowadzić do tego, że w odniesieniu do tego samego obiektu jedne roboty skutkowałyby rozbiórką, a drugie roboty potrzebą dokonania przeróbek/. Nie można więc doprowadzić do sytuacji, w której pierwotnie wykonana rozbudowana część obiektu miałaby zostać rozebrana, a w późniejszym czasie ściana już nie.
Powołując się na powyższe ustalenia organ stwierdził, że roboty budowlane prowadzące do wzniesienia aktualnie istniejącego obiektu były wykonywane etapami i stanowią jedno zamierzenie inwestycyjne. Zastosowanie do ich realizacji ma przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994r. Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 2 właściwy organ w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Organ wskazał, że z akt sprawy wynika, iż nie ma robót lub czynności, które należałoby nakazać w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył I. K. W uzasadnieniu odwołania podał, że na działce nr [...] w T. K. K. rozbudował budynek obory od strony wschodniej i zachodniej oraz wybudował wolnostojący budynek gospodarczy oraz ogrodzenie od strony drogi powiatowej / działka nr [...]/ i jego zdaniem wszystkie te obiekty zostały wykonane niezgodnie z prawem. Dotychczas organy nadzoru budowlanego nakazały K. K. rozbiórkę wolnostojącego budynku gospodarczego oraz rozbiórkę rozbudowy obory od strony zachodniej. Odwołujący zakwestionował ustalenia organu I instancji podnosząc, że rozbudowa obory od strony wschodniej dokonana w 1994r. miała konstrukcję drewnianą i pełniła rolę szopy. W wyniku przebudowy dokonanej w 2004r. powstała murowana rozbudowa obory od strony wschodniej. Ponadto odwołujący podał, że K. K. nigdy nie był właścicielem działki nr [...] i nie uzyskał zgody na prowadzenie jakichkolwiek robót.
Po rozpoznaniu powyższego odwołania decyzją z dnia 4 kwietnia 2008 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 2 kpa Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy w pierwszej kolejności wskazał, że dokonana przez organ I instancji analiza pod kątem zastosowania przepisów art. 51 ustawy Prawo budowlane w odniesieniu do całej wschodniej rozbudowy obory jest nietrafna. Wykonanie tej rozbudowy stanowiło rozbudowę obiektu, którą inwestor zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego z 1974r. mógł rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę, którego inwestor nie uzyskał. Organ odwoławczy cytując w/wym. art. 103 ust. ustawy Prawo budowlane z 1994r. wskazał, że do tego obiektu, wybudowanego w 1994r. winno stosować się przepisy dotychczasowe, a więc przepisy ustawy prawo budowlane z 1974r. W konsekwencji powyższego organ II instancji wskazał, że materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji wskazuje, iż rozstrzygnięcie w sprawie rozbudowy budynku wykonanej w 1994r. powinno nastąpić w oparciu o przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974r. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji również wskazał na konieczność zastosowania tych przepisów, jednak w dalszej części uzasadnienia bezzasadnie przyjął, że omawiany przypadek z uwagi na wykonane w późniejszym czasie roboty budowlane należy w całości rozstrzygnąć w oparciu o przepisy art. 51 Prawa budowlanego z 1994r. Organ II instancji wskazał również, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, iż wykonane w różnych okresach roboty budowlane dotyczyły jednego zamierzenia inwestycyjnego, ustalono natomiast, że rozbudowa wykonana w 1994r. została zakończona i obiekt był użytkowany.
W ocenie organu II instancji zastosowanie przepisów art. 51 Prawa budowlanego mogłoby mieć uzasadnienie wyłącznie w odniesieniu do wykonanej w 2004r. ściany i z innej przyczyny niż wskazał organ I instancji, który najpierw mylnie wywiódł, że do wykonanej w 2004r. trzeciej ściany powinny mieć zastosowanie przepisy art. 48 ustawy Prawo budowlane z 1994r., a następnie stwierdził, że z uwagi na brak możliwości rozbiórki tej ściany bez ingerencji w pozostałą część budynku konieczne jest zastosowanie przepisów art. 51. Organ II instancji stwierdził, że wykonanie samej ściany nie mieści się w definicji budowy obiektu określonej w art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego z 1994r. Wykonaną samowolnie ścianę można natomiast uznać za przebudowę wybudowanej wcześniej samowoli, która w myśl art. 3 pkt 7 stanowi roboty budowlane wymagające uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Z uwagi na powyższe w odniesieniu do samowolnie wykonanych w 2004r. robót budowlanych mogłyby mieć zastosowanie przepisy art. 51 ustawy Prawo budowlane.
Niezależnie od powyższego organ II instancji wskazał, że odwołujący podniósł, że rozbudowa obory od strony wschodniej dokonana w 1994r. miała konstrukcję drewnianą, natomiast w wyniku przebudowy dokonanej w 2004r. powstał obiekt o całej konstrukcji murowanej. Kwestię tę winien wyjaśnić organ I instancji w pierwszej kolejności, albowiem powyższa informacja może wskazywać, że roboty budowlane wykonane w 2004r. nie ograniczyły się do wykonania jednej ściany i że w istocie dokonano rozbiórki dotychczasowego obiektu i odbudowy w tym miejscu nowego obiektu. Taki przypadek, jak wskazano, skutkowałby koniecznością rozstrzygnięcia sprawy w trybie art. 48 Prawa budowlanego w odniesieniu do całej wschodniej ściany rozbudowy budynku obory.
K. K. wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że odwołujący się od decyzji organu I instancji I. K. od 1980r. /po zmianie miejsca zamieszkania/ do 2004r. nie przebywał na działce nr [...], nie może zatem stwierdzić jak wyglądał obiekt wymurowany w 1994r., w konsekwencji skarżący zarzucił, że nie jest on osobą wiarygodną w sprawie.
Skarżący w uzasadnieniu skargi podał, że w 1994r. dobudował do obiektu obory dwie ściany i dach, natomiast trzecia ściana nie została wymurowana ponieważ pełniła funkcję drzwi wjazdowych do tego pomieszczenia. Natomiast w 2004r. w celu zmniejszenia tych drzwi skarżący częściowo zamurował poprzednio istniejące drzwi i tym samym powstała tak zwana trzecia ściana ze zmniejszonymi drzwiami wjazdowymi. Powołując się na powyższe skarżący wskazał, że jego zdaniem zmniejszenie drzwi wjazdowych, które wiązało się z wymurowaniem kawałka tzw. trzeciej ściany nie spowodowało rozbudowy tego obiektu budowlanego, nie zmieniła się bowiem wysokość budynku, nie zmieniły się też inne wymiary / szerokość i długość/.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola, ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy / art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm/.
Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga, jako niezasadna, nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 138 § 1 i 2 kpa organ odwoławczy, po rozpoznaniu odwołania w niniejszej sprawie, w zależności od dokonanej oceny prawidłowości decyzji pierwszoinstancyjnej, mógł wydać decyzję utrzymującą zaskarżoną decyzję w mocy, uchylającą zaskarżoną decyzję i orzekającą co do istoty sprawy lub uchylającą zaskarżoną decyzję i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Skarga wniesiona w niniejszej sprawie dotyczy decyzji kasacyjnej, która uchyla decyzję organu I instancji i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Istota skargi złożonej w niniejszej sprawie sprowadza się do zakwestionowania podstaw wydania przez organ II instancji decyzji uchylającej decyzję organu I instancji i przekazującej sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.
Sąd badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji kasacyjnej ocenia jej legalność w zakresie ograniczającym się do wystąpienia przesłanek z art. 138 § 2 kpa. Zgodnie z art. 138 § 2 kpa organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Jak to szczegółowo wywiedziono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, decyzja organu I instancji nie mogła pozostać w obrocie prawnym. Sąd podziela w całości stanowisko organu II instancji wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W świetle stanu faktycznego sprawy ustalonego przez organ I instancji skarżący nie posiadał pozwolenia na budowę na wykonanie robót budowlanych polegających na rozbudowie budynku obory od strony wschodniej o dwie nowe ściany wraz z dachem, jak również na wykonanie trzeciej ściany obiektu . Zatem skarżący dopuścił się samowoli budowlanej, przy czym organ I instancji ustalił, że rozbudowa budynku obory /w sposób opisany w uzasadnieniu decyzji/ o dwie ściany i dach nastąpiła w 1994r, natomiast wykonanie trzeciej ściany miało miejsce w 2004r.
Działania zmierzające do likwidacji skutków samowoli budowlanej oraz sposób jej likwidacji uzależniony jest od ustalenia, w jakiej dacie doszło do dokonania tej samowoli.
Zgodnie z przepisem art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane/ tekst jedn. Dz.U. nr 156 z 2006r., poz. 1118 ze zm./ przepisu art. 48 tej ustawy nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. przed dniem 1 stycznia 1995r. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Zatem do rozbudowy budynku obory dokonanej przed 1 stycznia 1995r. winny mieć zastosowanie przepisy ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane / Dz. U. nr 38, poz. 229 ze zm./. Przepisy ustawy z 24 października 1974r. umożliwiały legalizacje obiektu po wykluczeniu przesłanek określonych w art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 tego Prawa, a mianowicie po wykluczeniu sprzeczności z planem oraz niebezpieczeństwa dla ludzi i mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Jak trafnie wskazał organ odwoławczy organ I instancji w uzasadnieniu prawidłowo ustalił, że winny mieć zastosowanie przepisy ustawy Prawa Budowlanego z 1974r. Organ I instancji przywołał nawet treść powołanego przepisu art. 37 a nadto przytoczył postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego dla terenu na którym obiekt został samowolnie wybudowany z daty jego budowy, ustalając, że rozbudowa wykonana przed 1 stycznia 1995r. jest zgodna z ówcześnie obowiązującym planem. Organ I instancji przytoczył również postanowienia aktualnie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego dla tego obszaru. Prawidłowo organ odwoławczy wskazał, że wprawdzie organ I instancji w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy trafnie wskazał na konieczność zastosowania regulacji zawartej w ustawie z 1974r, to ostatecznie nieprawidłowo ustalił, że z uwagi na później wykonane prace sprawę w całości należy rozstrzygnąć w oparciu o art. 51 Prawa budowlanego z 1994r., w sytuacji, gdy rozbudowa wykonana przed 1 stycznia 1995r. została zakończona i obiekt był użytkowany.
Sąd podziela również w całości ustalenia organu odwoławczego dotyczące podstaw zastosowania przepisu art. 51 Prawa budowlanego do rozbudowy dokonanej po 1995r.
Zgodnie z treścią art. 51 ust. 1pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji przed upływem terminu, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji nakazuje zaniechania dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem / pkt 1/ lub nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania / pkt 2/. Stosownie do treści art. 51 ust. 7 cytowanej ustawy, przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3-4 art. 51 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo art.49b zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1, a więc w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach.
Organ orzekający w sprawie zobowiązany były do zweryfikowania zastosowania dyspozycji wskazanego przepisu poprzez analizę przepisów prawa budowlanego, w tym także przepisów techniczno-budowlanych odnoszących się do przedmiotowej rozbudowy polegającej na wykonaniu trzeciej ściany budynku. Organ I instancji ustalił, że nie ma czynności lub robót budowlanych, które należałoby wykonać w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem w świetle art. 51 Prawa budowlanego. Jak to już wyżej wskazano i zgodnie z ustaleniami zawartymi w uzasadnieniu decyzji organu II instancji regulacje zawarte w prawie budowlanym z 1994r. mają zastosowanie do samowoli, która miała miejsce po dniu 1 stycznia 1995r. W rozpatrywanej sprawie organ I instancji nieprawidłowo powołał się na cytowaną regulację zawartą w art. 51 w odniesieniu do całości prac.
Nadto organ II instancji trafnie wskazał, że wobec zarzutów podniesionych w odwołaniu przez odwołującego się I. K., organ I instancji winien ustalić jaki był zakres robót wykonanych w 2004r., u uwagi na konieczność ostatecznego ustalenia jak regulacja prawna ma zastosowanie do stwierdzonej samowoli budowlanej. W tym miejscu wskazać należy, że ustaleń w powyższym zakresie organ winien dokonać mając na uwadze dowody zebrane już w sprawie w trakcie postępowania przed organem I instancji, jak również twierdzenia skarżącego zawarte w skardze, w tym kwestionujące ustalenie, że w 2004r. doszło do jakiejkolwiek samowoli budowlanej w rozumieniu przepisów prawa budowlanego z 1994r.Wskazać również należy, że uzasadnieniem stosowania przepisów art. 51 prawa budowlanego, a więc nałożenia obowiązków wykonywania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem jest doprowadzenie wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, ale w aspekcie przepisów prawa administracyjnego, a nie cywilnego.
Sąd, rozpoznając niniejszą sprawę, nie był władny do merytorycznego rozpoznania sprawy, a jedynie do zbadania poprawności decyzji organu odwoławczego uchylającej decyzje organu I instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło