I SA/Łd 242/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogdan Lubiński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Paweł Kowalski Asesor WSA Ewa Cisowska - Sakrajda Protokolant Tomasz Furmanek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2008 r. sprawy ze skargi A. W. i J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [....] nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2006 oddala skargę. I SA/Łd 242/08 UZASADNIENIE Decyzją z [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza G. z [...] ustalającej J. W. i A. W.wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości w kwocie 15. 462, 00 zł. Jako podstawę rozstrzygnięcia wskazano m. in. art. 2 ust. 1 pkt 1, 2 i 3, art. 3 ust. 1 pkt 4 lit b), art. 4 ust. 1 pkt 1, 2 i 3, ust. 5 i ust. 7, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit a), pkt 2 lit b) i pkt 3 i art. 6 ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2002 roku Nr 9, poz. 84 ze. zm. oraz Dz. U. z 2006 roku Nr 121, poz. 844 ze zm.). Decyzja organu odwoławczego została wydana w oparciu o następujące ustalenia. J. W. i A. W. są użytkownikami wieczystymi zabudowanej nieruchomości położonej w G., przy ul. B., o nr [...] o powierzchni 6.045 m2, oznaczonej w ewidencji gruntów symbolem "Bi". J. W/i prowadzi Przedsiębiorstwo Wielobranżowe "A". Organ pierwszej instancji ustalił istnienie gruntu o powierzchni 6.045 m2, budynków o powierzchni ustalonej w wyniku fizycznego obmiaru 664 m2 oraz stwierdzono, iż wprowadzono na stan środków trwałych na dzień 31 grudnia 2003 rok budowlę - plac utwardzony kostką o wartości 40.333,80 zł. Wskazano też, iż do ewidencji środków trwałych wprowadzono nakłady inwestycyjne w budynku w kwocie 61.117,58 m2. Ustalono także, iż rachunki telefoniczne oraz koszty związane z ogrzewaniem wliczane są w całości w koszty działalności gospodarczej, zaś faktury za energię elektryczną nie są wliczane w koszty działalności gospodarczej, jednakże energia elektryczna jest rozliczana w taryfie dla prowadzących działalność gospodarczą. J. W. złożył do organu pierwszej instancji informację w sprawie podatku od przedmiotowej nieruchomości IN-1 za rok 2006, w której zadeklarował l .734 m2 gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, 4.311 m2 pozostałych gruntów, 459,02 m2 budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz części budynków mieszkalnych zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej 204,98 m2 pozostałych budynków oraz budowle o wartości 40.333,00 zł. Organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] roku ustalił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości w kwocie 15.453,00 zł. Od decyzji tej odwołanie wnieśli skarżący. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, wskazując na konieczność przeprowadzenia w sprawie postępowania dowodowego. Po ponownym zbadaniu sprawy organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] roku ustalił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości w kwocie 15.453,00 zł. Od decyzji tej odwołanie wnieśli skarżący. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] , uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, wskazując na konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie powierzchni przedmiotowej nieruchomości. Po przeprowadzeniu kolejnego postępowania dowodowego decyzją z dnia [...], organ pierwszej instancji ustalił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na kwocie 15.453,00 zł. Od decyzji tej skarżący złożyli odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, wskazując na m. in: konieczność ustalenia istnienia przedmiotów opodatkowania i ich podstawy w 2006 roku; konieczność ustalenia wartości budowli według przepisów art. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Mając na uwadze powyższe wytyczne organu II instancji Burmistrz G. ustalił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2006 w kwocie 15.462,00 zł, opodatkowując 6.054 m2 gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, 664,00 m2 budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz części budynków mieszkalnych zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej oraz budowle o wartości 53.934,00 zł. Od decyzji tej skarżący złożyli w terminie odwołanie, wskazując iż nieruchomości nie są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej oraz że nie są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze zważyło co następuje. Przedmiotowa nieruchomość, oznaczona w ewidencji gruntów jako "Bi" co zgodnie z przepisem § 68 ust. 3 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, póz. 454), oznacza "inne tereny zabudowane", podlegające podatkowi od nieruchomości. Zgodnie z wiążącymi organy podatkowe zapisami w ewidencji gruntów grunt ma powierzchnie 6.045 m2. Na gruncie tym posadowiony jest budynek o powierzchni ustalonej w ramach kontroli podatkowej oraz potwierdzonej przez podatników 664 m2. Na gruncie tym posadowione są także budowle, o wartości ustalonej w ramach przeprowadzonej kontroli podatkowej oraz podanej w złożonej informacji przez podatników i wprowadzonej do środków trwałych: 40.333,80 zł oraz wyliczonej, w oparciu o przepisy art. 4 ust. l pkt 3 oraz ust. 3-7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w opinii biegłego: 13.600,00 zł (łącznie, po zaokrągleniu na podstawie art. 63 § 1 Ordynacji podatkowej 53.934,00 zł). Wskazano, iż J. W.był w 2006 roku przedsiębiorcą, prowadzącym działalność gospodarczą, wpisanym do ewidencji działalności gospodarczej. Przedmiotowa nieruchomość została określona w ewidencji działalności gospodarczej jako oddział. Nieruchomość, ma charakter gospodarczy, nie zaś mieszkalny. Skarzący ma inne miejsce zamieszkania. Zdaniem Organu II instancji w świetle przepisu art. 1 a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych istotny jest sam fakt posiadania przedmiotu opodatkowania przez przedsiębiorcę, nie zaś jego faktyczne wykorzystywanie przez przedsiębiorcę do prowadzenia działalności gospodarczej. Gospodarczy charakter przedmiotowej nieruchomości wskazuje, iż podatnik, pomimo że w przedmiotowym 2006 roku nie wykorzystywał całości nieruchomości na cele związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, to znajduje się ona w posiadaniu J. W. jako przedsiębiorcy, w sposób skutkujący opodatkowanie gruntów, budynków i budowli jako związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu przepisu art. 1 a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Podniesiono ponad to, iż o związaniu nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej świadczy także stwierdzona w postępowaniu kontrolnym przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej okoliczność, iż rachunki telefoniczne oraz koszty związane z ogrzewaniem wliczane są w całości w koszty działalności gospodarczej, zaś faktury za energię elektryczną nie jest wliczana w koszty działalności gospodarczej, jednakże energia elektryczna jest rozliczana w taryfie dla prowadzących działalność gospodarczą. Świadczy o tym również stwierdzony w postępowaniu fakt, iż faktury na zakupy związane z nakładami inwestycyjnymi w przedmiotowy budynek były wystawiane na działalność gospodarczą J. W. We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze zaskarżonej decyzji, domagając się jej uchylenia, zarzucono: 1. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 2 ust 1 w zw. z art. 5 ust 1 oraz art. 1a ust 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez niewłaściwe zastosowanie oraz błędną interpretację, na skutek której podatnicy zostali obciążeni podatkiem od nieruchomości przy zastosowaniu zbyt wysokiej stawki podatku, 2. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 121 § 1, 122,124,125,187,191, 210 § 4 Ordynacji podatkowej, poprzez : a) uchylenie się od wszechstronnego działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności, poprzez wzięcie pod uwagę jedynie tej części materiału dowodowego, która pozwala wydać rozstrzygnięcie korzystne z fiskalnego punktu widzenia, b) naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, c) przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, która przybrała cechy oceny dowolnej i w sposób oczywisty sprzecznej ze zgromadzonym materiałem dowodowym, c) brak uzasadnienia faktycznego i prawnego, które ma charakter jedynie sprawozdawczy, - które to naruszenia miały istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem strony skarżącej w sytuacji kiedy podatnik prowadzi działalność gospodarczą i w jego posiadaniu oprócz gruntów i budynków wykorzystywanych w działalności prowadzonej przez podatnika są również grunty i budynki nie wykorzystywane przez niego dla celów działalności gospodarczej nie będą miały zastosowania do tych gruntów i budynków przepisy ustawy nakładające najwyższe stawki, skoro nie mają one jakiegokolwiek znaczenia dla prowadzonej działalności. Podniesiono, iż sam fakt że podatnik prowadzący działalność gospodarczą posiada różne nieruchomości nie przemawia za tym, że powinny one być opodatkowane według najwyższych stawek podatku od nieruchomości. Niedopuszczalne jest, zdaniem strony skarżącej, opodatkowanie najwyższą stawką nieruchomości w ogóle nie mających znaczenia ani nie wykorzystywanych w jakimkolwiek stopniu na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej. Zdaniem strony skarżącej wykładnia językowa przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych prowadzi do konkluzji, iż za grunty i budynki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą można uznać jedynie te, w których jest prowadzona działalność gospodarcza, oraz te które są związane pośrednio z działalnością. Prezentując powyższe stanowisko strona wskazała na orzecznictwo sądów administracyjnych jak również poglądy doktryny. Konkludując stwierdzono, iż budynki i grunty stanowiące własność osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą nie zawsze powinny być opodatkowane najwyższymi stawkami, lecz jako tzw. "pozostałe". Bardzo często tego typu nieruchomości i obiekty budowlane nie są przez podatnika wykorzystywane do prowadzonej działalności gospodarczej, a przez to nie wchodzą w skład przedsiębiorstwa. Te okoliczności wskazują na to, że nie są one w posiadaniu przedsiębiorcy, a przez to nie mogą być one opodatkowane podatkiem od nieruchomości według najwyższych stawek. Podatnikiem jest w tym przypadku osoba fizyczna właściciel czy posiadacz, a nie przedsiębiorca. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł wniosło o oddalenie skargi podnosząc argumentację zawartą z uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) zwanej w dalszej części "p.p.s.a", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania ( art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a. Stosownie do art. 133§1 p.p.s.a sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy . Oceniając zaskarżoną decyzję organu odwoławczego z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów stwierdzić należy, że nie narusza ona prawa w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Na wstępie trzeba podkreślić, że jedną z podstawowych zasad regulujących wymiar podatków jest zasada prawdy obiektywnej. Oznacza ona, że opodatkowanie musi opierać się na rzeczywistym , jednoznacznie określonym stanie faktycznym. Przechodząc na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że nie jest sporne między stronami, iż podatnicy na gruncie położonym w G. przy ul B., co do którego powstał spór co do wysokości opodatkowania była w 2005 roku prowadzona działalność gospodarcza. Ustalono także, że cała powierzchnia gruntów wynosi 6045 m 2, a budynku 664 m2. Część budynku o powierzchni 459,02 m2 składająca się z 12 pomieszczeń jak i część gruntu o powierzchni 1734 m2 z czego 1190 m2 wyłożona kostką oraz 544 m2 pod częścią budynku została przez podatników uwzględniona w złożonej informacji IN - 1 jako związana z prowadzoną działalnością gospodarcza. Natomiast część budynku o powierzchni 204,98 m2 składająca się z 3 nie ogrzewanych pomieszczeń posiadających oświetlenie i odrębne drzwi wejściowe, w których znajdowały się m.in. styropian, opony, deski, kraty oraz w jednym z nich 2 kanały wraz z drobnymi narzędziami, rurami, konstrukcjami metalowymi jak i grunt o powierzchni 4311 m2, pod którą znajduje się część budynku stanowiąca teren zielony nie została przez podatników uwzględniona jako związana z prowadzoną działalnością gospodarczą. Jednocześnie należy dodać, iż wymieniona nieruchomość nie jest przez podatników wykorzystywana na cele mieszkalne . Zatem spór między stronami w zasadzie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy o opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust.1 w zw. z art.5 ust.1 oraz art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych tj. na podstawie najwyższej stawki podlegają wyłącznie te budynki które mają realny czy też faktyczny związek z prowadzoną działalnością gospodarcza - jak twierdzi strona skarżąca, czy też za takim opodatkowaniem przemawia sam fakt posiadania, a nie koniecznie bezpośredniego wykorzystywania przez podatnika w danym okresie części budynku lub gruntu na potrzeby działalności gospodarczej -jak twierdzą organy podatkowe. Rozstrzygając ten spór należy stwierdzić, iż interpretacja art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy, co szczególnie znalazło swoje odbicie w literaturze budziła wiele kontrowersji. Jednakże w ocenie Sadu rozpoznającego sprawę przywołane w skardze poglądy i stanowiska oraz podane przykłady przemawiające zdaniem strony za uwzględnieniem jej argumentacji nie mogły zostać uwzględnione. W przepisie tym ustawodawca zdefiniował grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej jako grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba, że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Należy zatem stwierdzić, że wyłączenie z zakresu przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej dotyczy sytuacji, gdy przedmiot ten nie jest i - jednocześnie - nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względu na zdarzenie niezależne od podatnika. Sytuacja taka nie będzie miała miejsce w przypadku gdy podatnik faktycznie w tym budynku lub jego części czy też na takim gruncie nie wykonuje żadnych czynności. Przejściowe niewykorzystywanie przez podmiot gospodarczy nieruchomości lub jej części służącej do wykonywania działalności gospodarczej nie daje podstaw do tego, by do wymiaru podatku od nieruchomości nie miały zastosowania stawki przewidziane dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. Nieruchomość taka, mimo chwilowego jej niewykorzystywania, z różnych przyczyn, nie przestaje być nieruchomością związaną z prowadzoną przez dany podmiot działalnością gospodarczą ponieważ chodzi tu o związek w szerokim tego słowa znaczeniu. Odnosząc się do podnoszonych w skardze zarzutów naruszenia przepisów postępowania stwierdzić należy, iż nie zasługują na uwzględnienie. Materiał dowodowy był wielokrotnie uzupełniany w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Przeprowadzone postępowanie dowodowe w sposób jednoznaczny wykazało, iż sporne pomieszczenia jaki grunty mogą być wykorzystane w przyszłości jak i mogły być wykorzystane w sposób " pośredni " do prowadzonej działalności gospodarczej (por. wyrok NSA z 16.11.2006 , Sygn.akt II SK 301/05 nie publ.). Sam fakt posiadania lokalu przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że budynek, budowla lub grunt jest związany z prowadzeniem działalności gospodarczej. Oznacza to, że nawet budynki niewykorzystywane przez przedsiębiorcę w danym momencie lub też wykorzystywane na inną działalność niż gospodarcza (za wyjątkiem budynków mieszkalnych) należy uznać za związane z działalnością gospodarczą (por. wyrok z 30 .VI11.2007 r Sygn. akt III SA 966/07 , lex 340507 ). A contrario, można stwierdzić, że tylko nieruchomość, będąca w posiadaniu osoby fizycznej, która nie wchodzi w skład prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa tj. nie jest i potencjalnie nie może być przeznaczona do realizacji określonych zadań gospodarczych przez prowadzącego przedsiębiorstwo, powinna być opodatkowana wg stawki podstawowej (por. wyrok Sygn.akt l SA /Gd 994/07 z 14.11.2008 r., LEX 355437 ). Z tych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a orzeczono jak sentencji. T.F.