VIII SO/Wa 11/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-10-23
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który jest osobą niepełnosprawną, rozwiedzionym, prowadzącym samodzielne gospodarstwo domowe, z ograniczonym dochodem i ponoszącym koszty leczenia oraz wynajmu mieszkania, może zostać częściowo zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Wnioskodawca, który wykazał, że jego sytuacja materialna, obejmująca niepełnosprawność, ograniczony dochód, konieczność ponoszenia kosztów leczenia i wynajmu mieszkania, uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, może zostać częściowo zwolniony od kosztów sądowych na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
R.G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na swoją niepełnosprawność, ograniczony dochód, konieczność ponoszenia kosztów leczenia, wynajmu mieszkania oraz alimentów. Wnioskodawca argumentował, że może wygospodarować jedynie kwotę 50 zł na koszty postępowania, a jego sytuacja materialna nie uległa zmianie od czasu przyznania mu prawa pomocy w innej sprawie. Do wniosku załączył dokumenty potwierdzające jego stan zdrowia, dochody, wydatki oraz wsparcie finansowe od przyjaciela.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę 50 (pięćdziesięciu) zł.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 23 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie zaległości w podatku od towarów i usług za marzec - wrzesień 2002 r. postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę 50 (pięćdziesięciu) zł
Wnioskiem z dnia 1 września 2008 r. R.G. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę 50 zł. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że od 2005 r. jest osobą niepełnosprawną ([...]) wymagającą częściowego korzystania z systemu wsparcia społecznego z niezbędną pomocą osób trzecich [...]. Poza tym ma stwierdzoną [...]. Wnioskodawca wskazał, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe jest rozwiedziony, a jego dochód miesięczny nie przekracza [...]. Z tej kwoty opłaca alimenty w wysokości [...] zł, wykupuje leki i utrzymuje się. Jednocześnie wyjaśnił, że kwota 50 zł jest jedyną jaka może wygospodarować - bez zagrożenia dla zdrowia - na poczet kosztów postępowania. Oświadczył również, że jego sytuacja materialna nie zmieniła się od dnia 2 czerwca 2008 r. kiedy przyznane mu zostało prawo pomocy w sprawie VIII SO/Wa 4/08. Wyjaśnił, że w kosztach jego utrzymania partycypuje wieloletni przyjaciel M.B., który wspiera go finansowo w kwocie [...] zł każdego miesiąca, (w załączeniu oświadczenie M.B.). Załączył również oświadczenie podpisane przez A.G. o wywiązywaniu się z obowiązku alimentacyjnego. Przedłożył informację o dochodach za 2007 r. oraz zaświadczenie o stanie zdrowia, w którym między innymi stwierdzono, że wnioskodawca wymaga stałego i kosztownego leczenia. W piśmie nadesłanym 12 października 2008 r. wyjaśnił, że aktualnie ze względów rehabilitacyjno - zdrowotnych zamieszkuj pod K., gdzie w miejscowości B. wynajmuje pokój o powierzchni 10 m- za kwotę [...] zł miesięcznie, płatną z góry za cały rok. Pieniądze na ten cel odkłada systematycznie, a wykazane w formularzu wniosku oszczędności w kwocie [...] zł są przeznaczone na to właśnie mieszkanie, które winien opłacić do 15 stycznia 2009 r.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Wniosek R. G. dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje - gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2).
Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Mając na uwadze wyjaśnienia skarżącego znajdujące potwierdzenie w dokumentach źródłowych uznać należy, jego wniosek w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. W ocenie referendarza sytuacja materialna skarżącego w chwili orzekania o przyznaniu prawa pomocy uzasadnia zastosowanie tej instytucji poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych ponad kwotę wnioskowaną kwotę 50 zł.
W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło