VII SA/Wa 1305/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.), Asesor WSA Paweł Groński, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2008 r. sprawy ze skargi S. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku dostarczenia określonych dokumentów I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego S. K. kwotę 400 zł (czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Na wniosek S. K., A. K. oraz U. M. P. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził w dniu 17 kwietnia 2008r. czynności kontrolne na nieruchomości przy ul. [...] w S., w gminie L., podczas których ustalono, że na posesji znajduje się słup energetyczny. W dniu wizji roboty budowlane nie były prowadzone. W związku z powyższym P. PINB postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008r. nałożył na inwestora – P. S.A. obowiązek dostarczenia w terminie jednego miesiąca od dnia doręczenia w/w postanowienia odpowiedniej oceny lub ekspertyzy wykonanych w dniach 19 i 29 marca 2008r. robót budowlanych polegających na wymianie wypracowanych starych przewodów roboczych na terenie nieruchomości przy ul. [...] w S., w gminie L. na podstawie art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego. W wyniku zażalenia inwestora [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem Nr [...] z dnia [...] czerwca 2008r. uchylił postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu podkreślił, iż w jego ocenie, wykonano roboty budowlane, które nie podlegają właściwości organów nadzoru budowlanego. Modernizacje przewodów elektroenergetycznych nie wymagają w myśl art. 29 i 30 Prawa budowlanego zgłoszenia ani pozwolenia na budowę. Inwestor nie musiał też przedstawić oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane ponieważ zgodnie z art. 49 kc urządzenia służące do doprowadzania m. in. prądu elektrycznego i inne urządzenia podobne nie należą do części składowych gruntu czy budynku jeżeli wchodzą w skład przedsiębiorstwa lub zakładu (a tak dzieje się gdy nastąpi podłączenie tych urządzeń do sieci należącej do przedsiębiorstwa, gdyż jest to połączenie trwałe, uniemożliwiające odłączenie urządzenia bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości przedmiotu odłączonego, a więc to podłączenie jest częścią składową przedsiębiorstwa). Tak więc – zdaniem organu odwoławczego – nałożenie obowiązku z art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego było nieuzasadnione, zwłaszcza, że PINB nie wyjaśnił dostatecznie dlaczego w sprawie zachodzą "uzasadnione wątpliwości". Skargę sądową na powyższe postanowienie wnieśli współwłaściciele działki nr [...], domagając się jego uchylenia. Skarżący zarzucili naruszenie art. 29 ust. 2 pkt 11 i art. 30 ust. 1 pkt 2 oraz art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez ich błędną wykładnię; naruszenie art. 156 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez przyjęcie, że postanowienie PINB zostało wydane z naruszeniem prawa oraz art. 7 i 77 kpa z uwagi na brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Zdaniem skarżących, nie wiadomo skąd wynikają ustalenia organu wojewódzkiego dotyczące określenia wykonanych robót budowlanych mianem modernizacji, która nie uprawnia organu nadzoru budowlanego do ingerencji. W ocenie skarżących, to właśnie z powodu braku materiału dowodowego, PINB zlecił przedstawienie odpowiednich ocen przez inwestora, bo to dopiero pozwoliłoby na ocenę zgodności robót z przepisami. Nadto organ wojewódzki nie wziął pod uwagę, że wskutek dokonywanych nowelizacji prawa budowlanego pojęcie "modernizacji" zostało wyeliminowane, istnieje natomiast "przebudowa" i "remont". Organ wojewódzki uchylił postanowienie dowodowe służące właśnie wyjaśnieniu na czym polegały wykonane roboty. Strona skarżąca podniosła też, że przepis art. 49 kc wskazywany przez organ wojewódzki, nie stanowi dostatecznej podstawy, wskazującej na istnienie po stornie inwestora prawa do dysponowania nieruchomością. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z poźn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Ponadto Sąd Administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Skarga podlega uwzględnieniu z uwagi na naruszenie przepisów. Organ powiatowy po otrzymaniu wniosku o podjęcie działań kontrolnych co do robót budowlanych na nieruchomości skarżących przeprowadził wizję w terenie i w oparciu o dokonane ustalenia powziął uzasadnione wątpliwości, co do jakości przedmiotowych robót zwłaszcza, że inwestor nie przedstawił dokumentów pozwalających na klasyfikację i ocenę robót. Jako organ nadzoru budowlanego powołanej do wykonywania zadań określonych przepisami Prawa budowlanego, PINB na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane nałożył na inwestora obowiązek dostarczenia odpowiedniej oceny lub ekspertyzy wykonanych w marcu 2008r. robót budowlanych polegających na wymianie wypracowanych starych przewodów roboczych na linii elektroenergetycznej przebiegającej nad działką nr [...]. Z całości sprawy wynika, że można mieć wątpliwości, co do wykonanych tam czynności przez operatora sieci i organ budowlany miał prawo do ich sprawdzenia. Zgodzić się więc należy ze stanowiskiem strony skarżącej, że uchylenie tego postanowienia przez organ odwoławczy nastąpiło z naruszeniem prawa. Organ odwoławczy nie wskazał przyczyn z powodu których nie widział potrzeby prowadzenia dalszych wyjaśnień w sprawie oraz nie wyjaśnił na jakiej podstawie przyjął, że wykonane roboty to modernizacja, która nie podlega ingerencji organów nadzoru budowlanego. Art. 29 ust. 2 pkt 11 Prawa budowlanego mówi o przebudowie sieci elektroenergetycznych, a zatem jak słusznie podnoszą skarżący, organ wojewódzki uchylił postanowienie dowodowe służące właśnie wyjaśnieniu na czym polegały wykonane roboty budowlane. Zasadą postępowania administracyjnego jest jego dwuinstancyjność. Organ odwoławczy zobowiązany jest ponownie rozpoznać i rozpatrzeć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji w jej całokształcie. Wynika to z przepisu art. 138 kpa, który przyznaje organowi odwoławczemu kompetencje merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a tylko w ograniczonym zakresie kompetencje kasacyjne. W przedmiotowej sprawie organ odwoławczy korzystając z kompetencji kasacyjnej uchylił postanowienie zmierzające do wyjaśnienia stanu faktycznego, kwestionując prawidłowość działania organu powiatowego. Organ odwoławczy dokonał samodzielnie oceny charakteru robót, nie wskazując przy tym z czego wynika tak przyjęta klasyfikacja przedmiotowych robót. O tym jaki rodzaj robót wykonano, a co za tym idzie czy potrzebne było pozwolenie i określona dokumentacja organ mógłby zdecydować dopiero po uzyskaniu oceny lub ekspertyzy. W zaistniałej sytuacji wskazanie, iż nałożenie obowiązku przez PINB było zbędne, stanowi naruszenie art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane mówiącego o uprawnieniach organu nadzoru budowlanego wykonującego zadania określone przepisami ustawy. Naruszenie tego przepisu jako mające istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia jest podstawą uchylenia zaskarżonego postanowienia w świetle art. 145 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy nie może ograniczyć się tylko do oceny stanowiska I instancji ale również winien w ramach własnego postępowania odnieść się do zasadności i zakresu nałożonego obowiązku. Oddalenie przez Sąd wniosku uczestnika o zawieszenie postępowania, jako nie mającego podstaw w niniejszym postępowaniu, nie wyklucza możliwości późniejszego podnoszenia takiego wniosku w postępowaniu administracyjnym. Przy orzekaniu zastosowano art. 152 i 200 w/w ustawy.