VII SA/Wa 1193/08

WyrokWSA w Warszawie2008-10-29

Skład orzekający: Ewa Machlejd, Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Bożena Więch-Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku samowolnie wybudowanej drogi asfaltowej, która została przejęta przez Skarb Państwa i nie narusza przepisów prawa budowlanego ani nie powoduje zagrożenia, zachodzą przesłanki do wydania nakazu rozbiórki na podstawie art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 r.?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nie zachodzą przesłanki do nakazania rozbiórki samowolnie wybudowanej drogi asfaltowej. Organ prawidłowo ustalił, że w dacie budowy nie obowiązywał plan zagospodarowania przestrzennego, droga nie jest w złym stanie technicznym i nie powoduje zagrożenia dla użytkowników. Ponadto, kwestie naruszenia prawa własności podlegają jurysdykcji sądów cywilnych, a nie administracyjnych.
Stan faktyczny
Skarżąca G. R. wniosła o nakaz rozbiórki drogi asfaltowej wybudowanej samowolnie na działce nr ew. [...] w S.. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą wydania nakazu rozbiórki, uznając, że nie zachodzą przesłanki z art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa budowlanego, k.p.a. oraz prawa cywilnego i o drogach publicznych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2008r. sprawy ze skargi G. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki. skargę oddala [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] wydaną dnia [...] maja 2008r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] stycznia 2008r. odmawiającą wydania nakazu rozbiórki drogi asfaltowej na działce nr ew. [...] w S.. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że postępowanie administracyjne przed powiatowym organem nadzoru budowlanego zostało wszczęte na wniosek G. R.. Ustalono, że na działce nr [...] w S. samowolnie wybudowano drogę asfaltową o szerokości 2,60 m na długości 45,50 m, zaś 6,50 m z jej długości stanowi zjazd z drogi wojewódzkiej nr [...]. Droga ta za zjazdem została przejęta przez Dyrekcję Okręgową Dróg Publicznych w 1999r. w takim stanie jak jest w chwili obecnej. Oceniając inwestycję zgodnie z przepisem art. 37 ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974r. organ uznał, że nie zachodzą przesłanki do nakazania rozbiórki wykonanej drogi. Ustalono bowiem, że w dacie budowy inwestycji na terenie jej usytuowania nie obowiązywał żaden plan zagospodarowania przestrzennego, nadto w czasie kontroli nie stwierdzono aby droga była w złym stanie technicznym, a zjazd asfaltowy z drogi [...] (obecnie [...]) nie narusza przepisów określonych ustawie z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych oraz nie powoduje niebezpieczeństwa dla użytkowników ruchu drogowego ponieważ usytuowany jest na prostym odcinku drogi z dobrą widocznością wjazdu i wyjazdu. Odnosząc się do zarzutu wnioskującej, iż inwestor zrealizował samowolną inwestycję tj. wybudował zjazd na nieruchomości nie należącej do niego, stanowiącej cudzą własność organ podniósł, że sprawy dotyczące realizacji inwestycji budowlanej z naruszeniem prawa własności, oraz roszczenia dotyczące naprawienia szkód powstałych podczas procesu budowlanego podlegają przepisom prawa cywilnego i mogą być dochodzone wyłącznie w trybie postępowania cywilnego przed sądami powszechnymi. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła G. R. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane z 1974r., art. 7, 10 §1, 77 § 1, 77 § 4, 80, 81, 107 § 3 kpa oraz art. 140 kc i art. 36 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko wówczas gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002r Nr 153 poz. 1270 ze zm.) przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły wobec czego skarga podlega oddaleniu. Przedmiotem oceny Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana [...] maja 2008r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z [...] stycznia 2008r. odmawiającą wydania nakazu rozbiórki drogi asfaltowej na działce nr [...] w S.. Po prawidłowym ustaleniu na podstawie oświadczenia inwestora, zeznań świadków, w końcu oświadczenia skarżącej złożonego na wizji w dniu 31 maja 2006r. (protokół spisany i podpisany przez skarżącą, bez uwag i zastrzeżeń), iż przedmiotowa inwestycja została zrealizowana bez wymaganego pozwolenia na budowę w okresie obowiązywania przepisów ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane organ przeanalizował żądanie skarżącej w aspekcie art. 37 tej ustawy. Zgodnie z treścią w/w art. 37 § 1 obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń gdy organ stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego cześć: 1) znajduje się na terenie który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę lub 2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Zaś § 2 art. 37 stanowi, że właściwy organ może, wydać decyzję o przymusowej rozbiórce (lub przejęciu na własność Państwa) obiektu budowlanego wybudowanego (albo będącego w budowie) niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy jeżeli jest to uzasadnione ważnymi przyczynami innymi niż wymienione w art. 37 ust. 1. Po ustaleniu, że na terenie przedmiotowej inwestycji w okresie jej realizacji nie obowiązywał (do 1992r.) żaden plan zagospodarowania przestrzennego, a zjazd nie jest w złym stanie technicznym i nie powoduje niebezpieczeństwa dla użytkowników ruchu drogowego organ prawidłowo uznał, że nie zachodzą przesłanki z art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974r. których wystąpienie jest konieczne do orzeczenia nakazu rozbiórki na podstawie tego przepisu. Zdaniem składu orzekającego nie została spełniona również konieczna przesłanka pozwalająca organowi na fakultatywne orzeczenie nakazu rozbiórki inwestycji na podstawie art. 37 § 2 Prawa budowlanego. Ważne przyczyny uzasadniające decyzję organu wydaną na podstawie tego przepisu to przyczyny ważne w aspekcie przepisów prawa budowlanego, a nie cywilnego. Sprawy bowiem dotyczące zrealizowania inwestycji z naruszeniem prawa własności i spory wynikłe z tego tytułu rozstrzygane są przed sądami powszechnymi w postępowaniu cywilnym. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło