I SA/Wa 982/08
WyrokWSA w Warszawie2008-10-29
Skład orzekający: Joanna Skiba, Maria Tarnowska, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji naukowych stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów w sprawie odmowy przyjęcia rozprawy doktorskiej i dopuszczenia jej do obrony?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji naukowych, które stanowią podstawę decyzji Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów. Kontrola sądowa w tym zakresie ogranicza się do zbadania, czy organy administracji nie naruszyły prawa w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Recenzje naukowe nie stanowią opinii w rozumieniu art. 84 kpa, a kandydat na stopień naukowy nie może polemizować z wydanymi recenzjami.Stan faktyczny
Skarżący S. K. złożył skargę na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów, która utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału Zarządzania Politechniki odmawiającą przyjęcia jego rozprawy doktorskiej i dopuszczenia do publicznej obrony. Centralna Komisja wskazała na istotne wady pracy, w tym przepisane fragmenty, słabe odniesienie do literatury obcojęzycznej oraz uogólnianie wyników badań. Wcześniejszy wyrok WSA uchylił decyzję organu z powodu niezgodnego z prawem składu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba Sędziowie Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.) Asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2008 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia rozprawy doktorskiej i dopuszczenia jej do publicznej obrony oddala skargę.
Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania S. K. od uchwały Rady Wydziału Zarządzania Politechniki [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. w sprawie odmowy przyjęcia rozprawy doktorskiej i niedopuszczenia jej do publicznej obrony - utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę.
W uzasadnieniu decyzji Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów podała, że Rada Wydziału Zarządzania Politechniki [...] uchwałą z dnia [...] stycznia 2006 r. odmówiła przyjęcia rozprawy doktorskiej pt. [...] i dopuszczenia jej do publicznej obrony. W wyniku odwołania doktoranta z dnia 2 marca 2006 r. Komisja wszczęła postępowanie opiniodawcze dla oceny zasadności podjętej uchwały.
Sekcja Nauk Ekonomicznych na posiedzeniu w dniu [...] marca 2007 r. po wysłuchaniu opinii recenzentów Centralnej Komisji w głosowaniu tajnym wypowiedziała się za wnioskiem o utrzymaniu w mocy zaskarżonej uchwały Rady Wydziału (wynik głosowania: za uchyleniem uchwały – 6 głosów, przeciw – 7 głosów, wstrzymujących się – 1 głos).
Prezydium Centralnej Komisji na posiedzeniu w dniu [...] kwietnia 2007 r., po zapoznaniu się ze stanowiskiem Sekcji, dwoma opiniami recenzentów powołanych przez Centralną Komisję postanowiło powołać kolejnego recenzenta.
Po zapoznaniu się z negatywną opinią trzeciego recenzenta oraz po przeprowadzonej dyskusji, Prezydium Centralnej Komisji decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. postanowiło w głosowaniu tajnym jednogłośnie utrzymać w mocy zaskarżoną uchwałę.
Na skutek wniesionej przez Kandydata skargi na powyższą decyzję Centralnej Komisji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 21 grudnia 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 1562/07 uchylił zaskarżoną decyzję, z uwagi na nieprawidłowe zastosowanie § 12 ust. 1 statutu.
Prezydium Centralnej Komisji po ponownym zapoznaniu się z materiałem dowodowym zebranym w sprawie na posiedzeniu w dniu [...] kwietnia 2008 r., po przeprowadzeniu dyskusji w głosowaniu tajnym postanowiło utrzymać w mocy zaskarżoną uchwałę (wynik głosowania: za uchyleniem uchwały – 0 głosów, przeciw – 9 głosów, wstrzymujących się – 0 głosów). W głosowaniu nie brali udziału Z-cy Przewodniczących Sekcji Nauk [...] i Sekcji [...].
Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów, na podstawie przeprowadzonego postępowania opiniodawczego oraz dyskusji stwierdziła, że wersja rozprawy doktorskiej pt.: [...] budzi istotne wątpliwości co do jakości analizy i wartości poznawczych, które są podstawą uznania jej za spełniającą standardy stawiane tego rodzaju pracom. Uwagi krytyczne rodzi samo sformułowanie tytułu rozprawy. W obecnym kształcie, tytuł pracy nie wskazuje, czy jej zawartość i przeprowadzone badania dotyczą Polski, regionu czy całego świata.
Centralna Komisja stwierdziła, że istotne wątpliwości merytoryczne budzi sam fakt uogólniania wyników badań przeprowadzonych w tak nietypowym regionie jak [...], na cały kraj. Autor, chcąc uogólnić wyniki swej pracy powinien przeprowadzić badania w kilku skrajnych województwach pokazując, jakie są różnice, a jakie podobieństwa.
Komisja wskazała, że autor rozprawy wykazał bardzo słabą znajomość literatury obcej dotyczącej zagadnień związanych z zarządzaniem i ekonomiką zdrowia w takich krajach jak Niemcy, Francja. Dostępna jest w tym zakresie bogata literatura anglojęzyczna.
Najpoważniejszym zarzutem postawionym wobec rozprawy jest, w ocenie Centralnej Komisji, przedstawienie jako pracy własnej dzieła opartego na koncepcjach innych autorów. Liczne kilkustronicowe "zapożyczenia" w zupełności dyskwalifikują pracownika nauki. Takie postępowanie narusza prawo autorskie oraz dobre obyczaje w nauce.
Centralna Komisja podała, iż z informacji przez nią posiadanych wynika, iż Prokuratura Rejonowa w C. prowadziła postępowanie przygotowawcze w sprawie przywłaszczenia przez S. K. praw autorskich innych osób. S. K. podjął się problemu bardzo trudnego ze względu na złożoność problematyki, różnorodności materiałów źródłowych, co tym bardziej wymagało od niego dobrego metodycznego ustawienia zasięgu prowadzonych badań i ostrożności co do wagi i zakresu wypowiadanych sądów.
Centralna Komisja nie stwierdziła uchybień formalnych w postępowaniu Rady Wydziału, a argumenty przedstawione w odwołaniu nie znalazły uznania Centralnej Komisji. Za podstawowe wady dyskwalifikujące przedstawioną pracę jako rozprawę doktorską Komisja uznała:
• przepisane fragmenty z innych rozpraw,
• słabe odniesienie do literatury obcojęzycznej,
• fakt uogólnienia wyników badań przeprowadzonych na [...] na cały kraj,
• brak uzasadnienia reprezentatywności badań ankietowych,
• niewystarczające kompetencje promotora i recenzentów w zakresie tematyki rozprawy,
• brak krytycznej oceny rozprawy przez recenzentów.
Skargę na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył S. K.; zarzucając naruszenie art. 107 § 1 kpa w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, art. 51 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki; art. 80 kpa w zw. z art. 7 kpa, § 7 ust. 1 Statutu Centralnej Komisji w brzmieniu przyjętym w dniu 19 kwietnia 1991 r. ze zmianami oraz § 17 w zw. z § 15 Statutu Centralnej Komisji przyjętego w dniu 15 października 2007 r., art. 73 § 1 kpa, art. 35 ust. 5 ustawy z dnia 14 marca 2003 r., art. 79 kpa – wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją uchwały z dnia [...] stycznia 2006 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów wniosła o oddalenie skargi w zakresie wniosku o uchylenie decyzji z dnia [...] kwietnia 2008 r. oraz odrzucenie skargi w zakresie pozostałych wniosków skarżącego i podtrzymała stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów decyzja z dnia [...] czerwca 2007 r. po rozpatrzeniu odwołania S. K. od uchwały Rady Wydziału Zarządzania Politechniki [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. o odmowie przyjęcia rozprawy doktorskiej i dopuszczenia jej do publicznej obrony – utrzymała w mocy tę uchwałę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi S. K. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] czerwca 2007 r., wyrokiem z dnia 21 grudnia 2007 r. uchylił decyzję organu z dnia [...] czerwca 2007 r. wobec tego, że skład organu Centralnej Komisji był niezgodny z przepisami prawa, a więc decyzja ta została wydana przez organ niewłaściwie reprezentowany, tj. z naruszeniem przepisu § 12 ust. 1 Statutu, który to przepis należy traktować jak przepis szczególny w stosunku do § 1 ust. 3 Statutu.
W niniejszej sprawie zasadnicze znaczenie ma art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zgodnie z którym, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowo-administracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w tej sprawie. Ocena prawna i wskazania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd i organ, ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd i organ, jeżeli ocena prawna wyrażona w tym orzeczeniu nie zostanie uchylona w prawem określonym trybie i jeżeli nie uległy zmianie przepisy prawne stanowiące podstawę oceny w danej sprawie.
Związanie sądu administracyjnego oraz organów administracyjnych oceną prawną oznacza, że nie mogą one formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej w orzeczeniu sądowym poglądem i zobowiązane są do podporządkowania się mu w pełnym zakresie.
Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów, biorąc pod uwagę wytyczne Sądu zawarte w uzasadnieniu wyroku z dnia 21 grudnia 2007 r., decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. utrzymała w mocy uchwałę Rady Wydziału Zarządzania Politechniki [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. w sprawie odmowy przyjęcia rozprawy doktorskiej i niedopuszczenia jej do publicznej obrony, a następnie postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008 r. sprostowała oczywistą omyłkę w uzasadnieniu powyższej decyzji poprzez zamianę liczby głosów z "przeciw – 9 głosów" na "przeciw 8 głosów".
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją uchwała nie naruszają prawa.
Sąd podziela stanowisko organu, że zarówno w postępowaniu przed Radą Wydziału jak również przed Centralną Komisją nie zostały naruszone przepisy postępowania.
Przewód doktorski w niniejszej sprawie został wszczęty pod rządami ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych, a zatem zgodnie z art. 51 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, przewody doktorskie i habilitacyjne, niezakończone do dnia wejścia w życie ustawy, są prowadzone na podstawie przepisów dotychczasowych. Błędne wskazanie przez organ jako podstawy prawnej ustawy z dnia 14 marca 2003 r. zamiast ustawy z dnia 12 września 1990 r. nie ma wpływu na wynik sprawy, ponieważ przepisy dotyczące zarówno przyjęcia rozprawy doktorskiej jak i dopuszczenie jej do publicznej obrony nie uległy zmianie w stosunku do roku 1990.
Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów, na podstawie przeprowadzonego postępowania opiniodawczego oraz dyskusji stwierdziła, że rozprawa doktorska budzi istotne wątpliwości co do jakości analizy i wartości poznawczych, które są podstawą uznania jej za spełniającą standardy stawiane tego rodzaju pracom.
Za podstawowe wady dyskwalifikujące przedstawioną pracę jako rozprawę doktorską Komisja uznała:
• przepisane fragmenty z innych rozpraw,
• słabe odniesienie do literatury obcojęzycznej,
• fakt uogólnienia wyników badań przeprowadzonych na [...] na cały kraj,
• brak uzasadnienia reprezentatywności badań ankietowych,
• niewystarczające kompetencje promotora i recenzentów w zakresie tematyki rozprawy,
• brak krytycznej oceny rozprawy przez recenzentów.
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych oraz ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji, sądowa kontrola takiej decyzji ogranicza się jedynie do zbadania, czy organy orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy.
Należy również podkreślić, że zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 sierpnia 2007 r. I OSK 1187/07, LEX nr 364667, recenzje naukowe sporządzone w trakcie postępowania o nadanie stopnia naukowego nie stanowią w ścisłym słowa znaczeniu opinii w rozumieniu art. 84 kpa, który to przepis w § 2 odsyła w zakresie regulacji sytuacji prawnej biegłego do przepisów dotyczących świadków, z którymi to kandydat może polemizować; recenzje są wyrazem osobistej oceny dokonanej przez recenzenta zarówno wkładu kandydata w rozwój określonej dyscypliny naukowej, jak i dorobku naukowego, i kandydat na stopień naukowy nie może polemizować z recenzjami wydanymi w danej sprawie.
Sąd nie dopatrzył się żadnych uchybień, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło