II SA/Po 242/08

WyrokWSA w Poznaniu2008-10-29

Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Zieliński, Sędzia WSA Wiesława Batorowicz, Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać zaniechanie dalszych robót budowlanych (na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego), jeśli wykonane samowolnie roboty budowlane są zgodne z przepisami i zasadami sztuki budowlanej?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie może nakazać zaniechania dalszych robót budowlanych na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, jeśli wykonane samowolnie roboty budowlane są zgodne z przepisami i zasadami sztuki budowlanej. W takiej sytuacji, gdy organ stwierdzi zgodność wykonanych robót z prawem, powinien umorzyć postępowanie, ponieważ przepis art. 51 Prawa budowlanego nie daje podstawy do merytorycznego wypowiedzenia się w kwestii zgodności, a jedynie do doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem lub nakazania zaniechania dalszych robót, gdy doprowadzenie do zgodności jest niemożliwe.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót budowlanych w zakresie nadbudowy komina budynku gospodarczego. Inwestorzy nadbudowali komin bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organy nadzoru budowlanego uznały, że roboty te są prawidłowe i zgodne z przepisami, jednak mimo to nakazały zaniechanie dalszych robót na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Skarżący kwestionowali zasadność takiego rozstrzygnięcia.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. i zasądzenie od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących kwoty 500 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Bela po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2008 r. sprawy ze skargi B. i J. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [..] Nr [..] w przedmiocie nakazu zaniechania dalszych robót budowlanych; I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [..] Nr [..] II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących kwotę 500,- zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ W. Batorowicz /-/ A. Zieliński /-/ B. Drzazga IISA/Po 242/08 Uzasadnienie Decyzją z dnia [..] Nr [..] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. nakazał A. i K. G. zaniechać prowadzenia dalszych robót budowlanych w zakresie nadbudowy komina budynku gospodarczego położonego na nieruchomości przy ul. P. (działka nr [..]). Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art.51 ust.1 pkt1 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane (t.jed. Dz.U. z 2006r., Nr 156, poz.1118 ze zm.). W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w dniu 8.02.2007r., na wniosek J. M., dokonano kontroli komina w budynku gospodarczym znajdującym się na nieruchomości przy ul. P. w G. W toku kontroli ustalono, że A. i K. G. w grudniu 2006r. podwyższyli komin na łączną wysokość około 2,25m i zamontowali na nim obrotowy wywietrznik kominowy. Wykonane roboty budowlane zostały przez organ zakwalifikowane jako roboty inne niż wybudowanie obiektu budowlanego, lub jego części, bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, o których mowa w art.50 ust.1 w związku z art.48 ust.1 i 49b ust.1 Prawa budowlanego. W dniu 1.03.2007r. inwestorzy złożyli inwentaryzację wykonanego komina wraz z opinią techniczną, sporządzoną prze technika budowlanego A. K.. W opinii stwierdzono, że trzon kominowy jest stabilny, oparty na betonowej stopie betonowej, a zamontowanie obrotowego wyrzutnika dymu i zwiększenie wysokości komina polepszy ciąg i zminimalizuje oddziaływanie spalin na najbliższą zabudowę mieszkalną. Z protokołu kontroli przewodów kominowych i podłączeń dymowych, spalinowych, wentylacyjnych w budynku, sporządzonym przez mistrza kominiarskiego M. M., wynika że nie stwierdzono żadnych usterek. W związku z powyższym, decyzją z dnia [..] organ umorzył postępowanie w sprawie nadbudowy komina. Decyzja ta została uchylona decyzją Wojewódzkiego Inspektora Budowlanego z dnia [..]. Ponownie rozpatrując sprawę organ wskazał, że budynek gospodarczy został wybudowany na podstawie decyzji Urzędu Miejskiego w G. z dnia [..] o pozwoleniu na budowę altany ogrodowej, w tym pomieszczenia gospodarczego. Rozbudowa budynku została wykonana na podstawie decyzji Starosty G. z dnia [..] o pozwoleniu na rozbudowę i wykonanie murka ogrodzeniowego. Organ uznał, że zgodnie z przedstawioną inwentaryzacją komina i opinią techniczną, wykonane samowolnie roboty budowlane są prawidłowe, zgodne z przepisami i zasadami sztuki budowlanej, a zatem należało nakazać zaniechanie dalszych robót budowlanych na podstawie art.51 ust.1 pkt1 Prawa budowlanego. Po rozpatrzeniu odwołania J. M., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [..] Nr [..] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i ocenę prawną organu pierwszej instancji, w szczególności potwierdził konieczność zastosowania w niniejszej sprawie art.51 ust.1 pkt 1 prawa budowlanego przez nakazanie inwestorom zaniechania dalszych robót budowlanych w przypadku kiedy wykonane samowolnie roboty nie naruszają przepisów i zasad sztuki budowlanej. Powyższa decyzja organu odwoławczego jest przedmiotem skargi B. i J. M. do sądu wojewódzkiego administracyjnego. W skardze skarżący wnoszą o uchylenie zaskarżonej decyzji, kwestionując uznanie przez organ za wystarczający zakaz dalszej rozbudowy komina. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) oraz art. 3 §1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta polega na badaniu czy w toku rozpoznawania sprawy, organy administracji nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 143 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Podstawą rozpoznania skargi są akta sprawy, a więc stan faktyczny i prawny istniejący w dniu zaskarżonego aktu ( art.133 P.p.s.a.). Zgodnie z art.145 §1 P.p.s.a., sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie i orzeka o ich uchyleniu w sytuacji, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając skargę w niniejszej sprawie, Sąd doszedł do przekonania, że skarga była zasadna, chociaż z innych powodów niż w niej wskazanych. Jak wynika ze zgromadzonych w sprawie dokumentów, budynek znajdujący się na nieruchomości przy ul. P. w G. został wybudowany na podstawie decyzji Architekta Miejskiego Urzędu Miejskiego w G. z dnia [..]. Powyższą decyzją zatwierdzono plan realizacyjny i udzielono T. W. pozwolenia na budowę altany ogrodowej, z pomieszczeniem gospodarczym. Z zatwierdzonego projektu budowlanego wynika, że w budynku zaprojektowano przy ścianie szczytowej komin jednoprzewodowy. Komin ten został przez kolejnych współwłaścicieli nieruchomości, A. i K. G., nadbudowany o 2,20m, ocieplony i otynkowany na przełomie 2006r. i 2007r. Roboty powyższe inwestorzy wykonali bez uzyskania pozwolenia na budowę. Powyższe roboty budowlane organy orzekające w sprawie prawidłowo zaliczyły do robót innych niż wymienione w art. 48 ust.1 i 49b prawa budowlanego. Organy winne były zatem prowadzić postępowanie w oparciu o art. 51 prawa budowlanego. Ustalając jednakże, iż wykonane samowolnie przez inwestorów roboty budowlane są zgodne z przepisami technicznymi i zasadami sztuki budowlanej organy zastosowały błędnie art.51 ust.1 pkt 1 prawa budowlanego, nakazując inwestorom zaniechanie dalszych robót budowlanych w zakresie rozbudowy komina. Gdy bowiem organ nadzoru budowlanego, w następstwie oceny dokumentacji przedłożonej przez inwestora uzna, że wykonane roboty budowlane nie uchybiają żadnym przepisom budowlanym i warunkom technicznym jakim winny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, winien po prostu umorzyć swoje postępowanie albowiem przepis art.51 prawa budowlanego nie daje mu materialnoprawnej podstawy do merytorycznego wypowiedzenia się w tej kwestii. Należy zauważyć, że rozstrzygnięcia przewidziane w art.51 ust.1 pkt1 prawa budowlanego mogą być zastosowane w sytuacjach, gdy organ nadzoru budowlanego stwierdzi niemożność doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Tymczasem w niniejszej sprawie organ, na podstawie zgromadzonych dokumentów, w tym inwentaryzacji robót, opinii technicznej i protokołu mistrza kominiarskiego, doszedł do przekonania, że roboty zostały wykonane zgodnie z przepisami prawa budowlanego. Sąd miał przy tym na uwadze, że skarżący nie zakwestionowali skutecznie ustaleń organów w tym zakresie. Mając zatem na uwadze, że organy rozpoznając sprawę naruszyły przepisy prawa materialnego, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art.145§1 pkt1a, 200 i 152 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy winny mieć na względzie powyższe rozważania. /-/ Wiesława Batorowicz /-/ Andrzej Zieliński /-/ Barbara Drzazga

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło