VI SA/Wa 1507/08
WyrokWSA w Warszawie2008-10-29
Skład orzekający: Magdalena Maliszewska, Andrzej Wieczorek, Maria Jagielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej mógł zobowiązać operatora o znaczącej pozycji rynkowej do zmiany oferty ramowej na podstawie art. 43 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r., mimo że obowiązek ten nie został wymieniony w art. 221 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r. jako obowiązek wynikający z przepisów przejściowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezes UKE mógł nałożyć obowiązek zmiany oferty ramowej na podstawie art. 43 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r. w okresie przejściowym, nawet jeśli nie był on wymieniony w art. 221 ust. 1 tej ustawy. Przepis art. 221 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r. określał obowiązki, które operator o znaczącej pozycji rynkowej musiał wykonywać z mocy prawa, ale nie wykluczał możliwości nałożenia innych obowiązków decyzją organu regulacyjnego w okresie przejściowym. Ponadto, sąd stwierdził naruszenie przepisów proceduralnych (art. 7 i 77 KPA) przez organ, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. S.A. na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej (UKE), która uchyliła w części decyzję z lipca 2007 r. i w tym zakresie orzekła co do istoty, utrzymując w mocy pozostałe jej części. Decyzja z lipca 2007 r. zobowiązywała T. S.A. do przygotowania projektu zmiany oferty ramowej dotyczącej dostępu do lokalnej pętli abonenckiej. T. S.A. zarzuciła organowi naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym wydanie decyzji przez osobę nieprawidłowo powołaną na stanowisko Prezesa UKE oraz niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa UKE z dnia [...] maja 2008 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję tegoż organu z dnia [...] lipca 2007 r. Stwierdził również, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu i zasądził od Prezesa UKE na rzecz T. S.A. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędzia WSA Maria Jagielska Protokolant Monika Staniszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2008 r. sprawy ze skargi T. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie projektu zmiany oferty ramowej określającej warunki dostępu do lokalnej pętli abonenckiej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję tegoż organu z dnia [...] lipca 2007 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej na rzecz T. S.A. z siedzibą w W. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej decyzją z dnia [...] maja 2008 r.
nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 późn. zm. - kpa) oraz art. 206 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 ze zm. - Pt), po rozpatrzeniu wniosku T. S.A. (zwanej dalej T. lub Wnioskodawcą) z dnia [...] lipca 2007 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. uchylił decyzję z dnia [...] lipca 2007 r. w części punktu 5, 8, 10
i w tym zakresie orzekł co do istoty, a w pozostałym zakresie utrzymał decyzję
w mocy.
Decyzją Prezesa URTiP z dnia [...] września 2001 r. – T. S.A. została uznana za operatora zajmującego dominującą pozycję na rynku usług powszechnych. Stosownie do art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o zmianie prawa telekomunikacyjnego (Dz. U. Nr 113, poz. 1070) decyzja ta skutkowała uznaniem T. S.A. za operatora o znaczącej pozycji rynkowej w zakresie świadczenia usług telefonicznych w stacjonarnych publicznych sieciach telefonicznych. Następnie decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. Prezes URTiP wprowadził z urzędu ofertę ramową T. S.A. określającą ramowe warunki umów
o dostępie do lokalnej pętli abonenckiej. Decyzja z dnia [...] sierpnia 2005 r. została wydana w oparciu o przepisy prawa telekomunikacyjnego z 2000 r.
W dniu [...] lipca 2007 r. Prezes UKE wydał decyzję (dalej Decyzja) zobowiązującą T. do przygotowania projektu zmiany oferty ramowej określającej ramowe warunki dostępu do lokalnej pętli abonenckiej poprzez dostęp do węzłów sieci telekomunikacyjnej na potrzeby szerokopasmowej transmisji danych wprowadzonej decyzją Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] zmienioną w części decyzją Prezesa UKE
z dnia [...] października 2006 r. nr [...] (zwana dalej Ofertą Ramową), w części dotyczącej:
1. wprowadzenia kary umownej za nieterminowe uruchomienie Usługi BSA
w wysokości nie niższej niż 300 złotych za każdy dzień opóźnienia,
podwyższenia w Ofercie Ramowej wysokości kary umownej oraz bonifikaty do
wysokości co najmniej 300 złotych za każdy dzień nieprawidłowo działającej Usługi
BSA przez dłuższy czas niż 12 godzin,
rozszerzenia zakresu funkcjonalności interfejsu do systemu informatycznego T.
który powinien:
a. obejmować pełny zakres współpracy Operatorów Korzystających z T.
w zakresie przewidzianym ofertą ramową
b. być alternatywnym źródłem wobec wymiany dokumentów
w formie papierowej. Forma papierowa powinna obowiązywać jedynie
w przypadkach wyjątkowych, wyłącznie na uzasadnione żądanie Operatora Korzystającego i/lub T.
c. umożliwiać Operatorowi Korzystającemu pełny dostęp do zarządzania
systemem informatycznym na poziomie leżącym po stronie Operatora
Korzystającego. W szczególności powinien umożliwiać generowanie
i modyfikowanie kont, przyznawanie haseł.
d. umożliwiać dostęp do systemu informatycznego dla więcej niż jednej osoby
u danego Operatora Korzystającego.
e. udostępniać możliwość sortowania zleceń w szerokim zakresie (po dacie,
numerze linii, nazwisku, opcji usługi, statusie zamówienia), a także
generowania historii zlecenia oraz raportów z możliwością ich eksportowania
w postaci plików *.txt, *.xls.
f. udzielać informacji o danych, do jakich przekazania zobowiązana jest T.
jednocześnie sygnalizując nieprawidłowości i opóźnienia w zakresie działań
T.
g. udostępniać możliwość przyjmowania i eksportowania danych w postaci
plików *.txt, *.xls.
h. pozwalać na weryfikację możliwości świadczenia Usługi BSA na danym Łączu Abonenckim. Weryfikacja możliwości technicznych powinna być dostępna na podstawie danych wprowadzanych do systemu informatycznego, w szczególności takich jak: Nr Abonenta w przypadku łączy aktywnych, nazwa Abonenta, adres lokalu, w którym ma być świadczona usługa etc. Weryfikacja techniczna powinna być możliwa niezależnie od podpisania przez Abonenta "Oświadczenia o wyrażeniu zgody na świadczenie usługi", a wyniki tej weryfikacji powinny być dla T. wiążące.
i. umożliwiać wprowadzenie do systemu informatycznego zamówienia na Łącze Abonenckie, na którym jest świadczona usługa WLR, a także na Łącze Abonenckie Nieaktywne,
doprecyzowania w Ofercie Ramowej zapisów dotyczących świadczenia Usługi
BSA na Łączach Nieaktywnych oraz łączach, na których jest świadczona usługa
WLR poprzez zastąpienie sformułowania "Abonent T." sformułowaniem Abonent
bądź Łącze Abonenckie, w całej Ofercie Ramowej (z wyłączeniem punktów:
3.1.2.2. podpunktu 3 oraz 3.3.1. podpunkt 2c) a także zmiany treści Zamówienia na
Łącze Abonenckie (pkt 3.1.2.1 podpunkt 3 Oferty Ramowej) poprzez zastąpienie
zwrotu "w szczególności" zwrotem "takie jak",
doprecyzowania procedury zwiększenia przepustowości Punktów Dostępu do
Usługi BSA ze wskazaniem dwóch sposobów zwiększania przepustowości Punktów
Dostępu do Usługi BSA:
a. Uwzględniającego konieczność ponoszenia inwestycji i rozbudowy PDU;
b. Bez konieczności rozbudowy PDU,
6. uzupełnienia Oferty Ramowej w zakresie świadczenia przez T. Usługi BSA na łączach, na których T. świadczy tylko Usługę szerokopasmowej transmisji danych poprzez określenie opłaty za utrzymanie Łącza Abonenckiego, przy czym utrzymanie łącza Abonenckiego nie powinno być traktowane jako odrębna usługa,
7. zmiany procedur dotyczących rezygnacji z zamówienia na dane Łącze Abonenckie, w ten sposób by zaprzestanie świadczenia Usługi BSA na danym
Łączu Abonenckim następowało na wniosek złożony w okresie rozliczeniowym
poprzedzającym okres rozliczeniowy, w którym ma nastąpić zaprzestanie
świadczenia Usługi BSA bez konieczności przesyłania przez Operatora
Korzystającego rezygnacji z zamówienia na dane Łącze Abonenckie na 10 dni przed
początkiem okresu rozliczeniowego, w którym ma nastąpić zaprzestanie
świadczenia Usługi BSA na danym Łączu Abonenckim,
8. ustalenia metody określania wysokości opłaty wyrównawczej, w przypadku
rezygnacji z zamówienia na dane Łącze Abonenckie dla Wersji Specjalnej, według
opisanego wzoru.
9. zapewnienia w Ofercie Ramowej oprócz obecnie obowiązującego dostępu na
poziomie ATM, dostępu do sieci telekomunikacyjnej T. także na następujących
poziomach:
a. na poziomie urządzenia DSLAM i zastosowanie dedykowanego
i współdzielonego urządzenia DSLAM dla Operatora korzystającego wraz
z określeniem opłat za dedykowane i współdzielone urządzenie DSLAM;
b. na poziomie IP;
oraz określenie opłat za poszczególne poziomy dostępów (ATM, DSLAM, IP) w ten sposób by ceny za dostęp do sieci T. były zależne od poziomu dostępu oraz od jakości świadczonej usługi i czasu trwania umowy, przy czym cena hurtowa za dostęp na poziomie ATM, dla klas UBR, nie powinna przekraczać ceny ustalonej w oparciu o metodę Retail Minus z zastrzeżeniem, że opust ma wynosić:
dla Wersji Standardowej Usługi BSA - 51% ceny detalicznej oferty standardowej T.,
dla Wersji Specjalnej Usługi BSA - 51% ceny detalicznej oferty specjalnej (promocyjnej T.),
10. umożliwienia wyboru przez Operatora Korzystającego interfejsów (AINI, UNI, NNI) na portach STM-1, STM-4, STM-16 i STM-64 oraz określenia opłat za wykorzystanie portów STM-16 oraz STM-64. Usunięcia z oferty ramowej zapisu umożliwiającego korzystanie ze styku PNNI, przy czym usunięcie tego zapisu nie może stanowić podstawy do zaprzestania świadczenia usługi za pomocą tego interfejsu,
rozszerzenia w ofercie ramowej zakresu klas ruchu (parametrów jakości usług), w jakich będzie świadczona przez T. Usługa BSA, wraz z określeniem cen za świadczenie usług w poszczególnych klasach ruchu,
zastosowania w ofercie pełnego zakresu technologii dostępowych xDSL wraz z określeniem cen za świadczenia usług w innych technologiach niż ADSL,
umożliwienia dostępu do sieci T. na poziomie IP do obsługi całego kraju za pomocą jednego punktu styku wraz z określeniem przepustowości łączy oraz opłat za transfer IP.
Wnioskodawczyni złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem Decyzji. W powyższym wniosku zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 43 ust 2 Pt, które w jej ocenie polega na:
Zobowiązaniu T. do zmiany Oferty Ramowej pomimo, że na podstawie
Pt została wcześniej wydana decyzja ustalająca znaczącą pozycję rynkową
T. i nakładająca obowiązek regulacyjny polegający na przygotowaniu oferty
ramowej;
Zobowiązaniu T. do zmiany Oferty Ramowej pomimo, że obecnie toczy
się przed Prezesem UKE postępowanie w sprawie zatwierdzenia oferty
ramowej, której przedmiot jest tożsamy z przedmiotem Oferty Ramowej;
Zobowiązaniu T. do zmiany Oferty Ramowej pomimo, że została ona wydana na podstawie ustawy z dnia 21 lipca 2000 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 73, póz. 852);
Zobowiązaniu T. do zmiany Oferty Ramowej pomimo, że nie zaistniały
przesłanki w postaci zmiany zapotrzebowania na usługi lub zmiany
warunków rynkowych;
Zobowiązaniu T. do wprowadzenia szczegółowo określonych zmian do
Oferty Ramowej, podczas gdy Pt przewiduje wyłącznie uprawnienie Prezesa
UKE do zobowiązania przedsiębiorcy telekomunikacyjnego do zmiany
oferty ramowej w całości lub w części.
W powyższym piśmie T. wniosła o uchylenie Decyzji w całości oraz o wstrzymanie natychmiastowego wykonania decyzji.
Decyzją z dnia [...] maja 2008 r. Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej uchylił decyzję z dnia [...] lipca 2007 r. w części punktu 5, 8, 10 i w tym zakresie orzekł co do istoty a w pozostałym zakresie utrzymał decyzję w mocy.
W punkcie 5. wprowadził postanowienie zobowiązujące skarżącego do "doprecyzowania procedury zwiększenia przepustowości Punktów Dostępu do Usługi BSA".
W punkcie 8. wprowadził postanowienie zobowiązujące skarżącego do "ustalenia metody określania wysokości opłaty wyrównawczej, w przypadku rezygnacji z zamówienia na dane Łącze Abonenckie dla Wersji Specjalnej, według określonego wzoru.
W punkcie 10. wprowadził postanowienie zobowiązujące skarżącego do "umożliwienia wyboru przez Operatora Korzystającego interfejsów (UNI, NNI z protokołem AINI) na portach STM-1, STM-4 i STM-16 oraz określenia opłat za wykorzystanie portów STM-16. Usunięcia z oferty ramowej zapisu umożliwiającego korzystanie ze styku PNNI, przy czym usunięcie tego zapisu nie może stanowić podstawy do zaprzestania świadczenia usługi za pomocą tego protokołu.
Zdaniem organu zarzut zobowiązania T. do zmiany Oferty Ramowej, pomimo, że na podstawie Pt została wcześniej wydana decyzja ustalająca znaczącą pozycje rynkową T. i nakładająca obowiązek regulacyjny polegający na przygotowaniu oferty ramowej jest bezzasadny. Prezes UKE decyzją z dnia [...] maja 2006 r. wprowadził z urzędu do stosowania przez T. ofertę ramową określającą ramowe warunki dostępu do lokalnej pętli abonenckiej poprzez dostęp do węzłów sieci telekomunikacyjnej na potrzeby sprzedaży szerokopasmowej transmisji danych. Powyższa decyzja, po rozpoznaniu wniosku T. o ponowne rozpatrzenie sprawy, została w części zmieniona decyzją Prezesa UKE z dnia [...] października 2006 r. Aktualnie T. jest zobowiązana do stosowania w zakresie warunków dostępu do sieci T. na potrzeby sprzedaży usług szerokopasmowej transmisji danych oferty ramowej zatwierdzonej ww. decyzjami. Ponieważ obowiązek stosowania powyższej Oferty Ramowej jest nadal aktualny może ona podlegać zmianom w trybie określonym
w art. 43 Pt.
Organ wskazał, że Decyzja wydana w aktualnie prowadzonym postępowaniu na podstawie art. 43 ust. 2 Pt jest decyzją, na mocy której organ regulacyjny nakłada na operatora obowiązek zmiany Oferty Ramowej, nie jest natomiast decyzją ingerująca w samą - dotychczas obowiązującą w obrocie prawnym - Ofertę Ramową. Zdaniem organu decyzja nie jest decyzją regulacyjną. Art. 221 ust. 1 Pt zawiera numerus clausus przepisów Pt, z których wynikają obowiązki regulacyjne. Natomiast z art. 43 ust. 2 nie wynika obowiązek dla przedsiębiorcy telekomunikacyjnego, ale uprawnienie dla organu regulacyjnego.
Zarzut zobowiązania T. do zmiany Oferty Ramowej pomimo, że obecnie toczy się przed Prezesem UKE postępowanie w sprawie zatwierdzenia oferty ramowej, której przedmiot jest tożsamy z przedmiotem Oferty Ramowej jest w ocenie Prezesa UKE niezasadny. Zdaniem organu T. błędnie wskazuje na tożsamość przedmiotów wskazanych postępowań. Przedmiot postępowania w sprawie zobowiązania T. do przedłożenia zmiany oferty ramowej nie jest tożsamy z przedmiotem postępowania w sprawie zatwierdzenia oferty ramowej. Decyzją Prezes UKE zobowiązał T. do przedłożenia projektu zmiany obowiązującej Oferty Ramowej wprowadzonej decyzją Prezesa UKE z dnia [...] maja 2006 r., nr [...], zmienionej w części decyzją Prezesa UKE z dnia [...] października 2006 r., nr [...]. Natomiast przedmiotem drugiego wskazanego przez T. postępowania toczącego się obecnie przed Prezesem UKE jest zatwierdzenie oferty ramowej przedłożonej przez T. w związku z decyzją Prezesa UKE z dnia [...] lutego 2007 r., nr [...]. Wobec powyższego nieprawidłowe jest twierdzenie T., że celem obu wskazanych postępowań jest zatwierdzenie oferty ramowej.
Za bezzasadny organ uznał zarzut zobowiązania T. do zmiany Oferty Ramowej, pomimo że została ona wydana na podstawie ustawy z dnia 21 lipca 2000 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 73, póz. 852). Jego zdaniem skoro ustawodawca przewidział możliwość nałożenia na przedsiębiorcę telekomunikacyjnego o znaczącej pozycji rynkowej obowiązku przedkładania Prezesowi UKE projektu oferty ramowej, to tym bardziej dopuścił możliwość zobowiązania tego przedsiębiorcy przez Prezesa UKE do przedłożenia projektu zmiany obowiązującej oferty. Zauważono, iż przyjmując argumentację T. dotyczącą braku możliwości zobowiązania T. do zmiany Oferty Ramowej wydanej na podstawie ustawy z dnia 21 lipca 2000r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 73, póz. 852), wystąpiłaby okoliczność polegająca na tym, że w sytuacji wejścia w życie nowych przepisów Pt, Prezes UKE zostałby całkowicie pozbawiony zarówno możliwości przewidzianych np. art. 43 ust. 2 Pt, jak również chociażby stosowania - w razie potrzeby - nadzwyczajnych trybów wzruszenia decyzji, przewidzianych w przepisach Kpa.
W ocenie Prezesa UKE zarzut niezaistnienia przesłanek w postaci zmiany zapotrzebowania na usługi lub zmiany warunków rynkowych, uzasadniających potrzebę zmiany Oferty Ramowej jest bezzasadny. Niezwykle dynamiczne zmiany mające miejsce na rynku szerokopasmowej transmisji danych, jakie zachodziły po wprowadzeniu w dniu [...] maja 2006 r. Oferty Ramowej określającej ramowe warunki dostępu do lokalnej pętli abonenckiej poprzez dostęp do węzłów sieci telekomunikacyjnej na potrzeby sprzedaży usług szerokopasmowej transmisji danych, powodują konieczność zmiany. Pod koniec sierpnia 2007 r. już szesnaście podmiotów miało podpisane umowy na usługi dostępu szerokopasmowego przy wykorzystaniu infrastruktury T.
Zarzut zobowiązania T. do wprowadzenia szczegółowo określonych zmian do Oferty Ramowej, zgodnie z treścią art. 43 ust. 2 Pt, w przypadku zmiany zapotrzebowania na usługi lub zmiany warunków rynkowych, Prezes UKE może
z urzędu lub na uzasadniony wniosek przedsiębiorcy telekomunikacyjnego zobowiązać operatora do przygotowania zmiany oferty ramowej w całości lub w części.
Wprowadzenie kary umownej za nieterminowe uruchomienie Usługi BSA w wysokości nie niższej niż 300 złotych za każdy dzień opóźnienia miał na celu zdaniem organu doprecyzowanie zapisów dotyczących kar umownych w obowiązującej Ofercie Ramowej. Kara umowna ma doprowadzić do należytego wykonania zobowiązania niepieniężnego przez dłużnika, a w przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania tego zobowiązania ułatwić wierzycielowi dochodzenie roszczeń odszkodowawczych.
Podwyższenie w Ofercie Ramowej wysokości kary umownej oraz bonifikaty do wysokości co najmniej 300 złotych za każdy dzień nieprawidłowo działającej Usługi BSA przez dłuższy czas niż 12 godzin ma cel dyscyplinujący.
Rozszerzenie zakresu funkcjonalności interfejsu do systemu informatycznego T. miało na celu wyjście naprzeciw zidentyfikowanym oczekiwaniom rynku.
Doprecyzowanie w Ofercie Ramowej zapisów dotyczących świadczenia Usługi BSA na Łączach Nieaktywnych oraz łączach, na których jest świadczona usługa WLR poprzez zastąpienie sformułowania "Abonent T." sformułowaniem Abonent bądź Łącze Abonenckie. Zobowiązanie to ma na celu zapobieżenie pojawiającym się wątpliwościom dotyczącym wykonywania postanowień obowiązującej Oferty Ramowej w odnośnym zakresie.
Doprecyzowanie procedury zwiększenia przepustowości Punktów Dostępu. Zdaniem organu procedura zwiększenia przepustowości PDU powinna być ściśle określona i możliwie najbardziej uproszczona.
Ustalenie metody określania wysokości opłaty wyrównawczej w przypadku rezygnacji z zamówienia na dane Łącze Abonenckie dla Wersji Specjalnej. Zdaniem organu sam wzór oraz metodologia obliczania opłaty wyrównawczej się nie zmieniła. Pojawiła się natomiast konieczność dookreślenia pojęciowego poszczególnych zmiennych wchodzących w skład wzoru. W związku z powyższym, Prezes UKE
w sposób nie budzący wątpliwości określił sposób ustalenia wysokości opłaty abonamentowej dla Wersji Specjalnej Usługi BSA, będącej podstawą wyliczenia opłaty wyrównawczej. Konsekwencją powyższych zmian była również konieczność precyzyjnego określenia czynnika "t" jako ilości miesięcy, które pozostały do końca okresu, na jaki została zawarta umowa pomiędzy Operatorem Korzystającym, a jego abonentem.
Zapewnienie w Ofercie Ramowej dostępu na poziomie urządzenia
DSLAM i na poziomie IP oraz określenie opłat za poszczególne poziomy
dostępów (ATM, DSLAM, IP) w ten sposób by ceny za dostęp do sieci T. były zależne od poziomu dostępu oraz od jakości świadczonej usługi i czasu trwania umowy, przy czym hurtowa cena za dostęp na poziomie ATM, dla klas UBR, nie powinna przekraczać ceny ustalonej w oparciu o metodę Retail Minus z zastrzeżeniem, że opust ma wynosić:
dla Wersji Standardowej Usługi BSA - 51% ceny detalicznej Oferty
Standardowej T.,
dla Wersji Specjalnej Usługi BSA - 51% ceny detalicznej Oferty
Specjalnej (promocyjnej TP).
Prezes UKE w Decyzji wskazał, że opłata hurtowa za dostęp na poziomie ATM, dla klasy ruchu UBR nie powinna przekraczać ceny ustalonej w oparciu metodę Retail Minus z zastrzeżeniem, iż cena ta kalkulowana według tej metody dla Wersji Standardowej oraz dla Wersji Specjalnej powinna być pomniejszona o jednakowy opust (wynoszący 51%) w stosunku do ofert detalicznych T. Zdaniem organu w chwili obecnej praktycznie nie istnieją porównywalne dane odnośnie wysokości opłat stosowanych w innych krajach na rynku hurtowego dostępu do szerokopasmowej transmisji danych.
Umożliwienie wyboru przez Operatora Korzystającego interfejsów (AINI, UNI, NNI) na portach STM-1, STM-4, STM-16 i STM-64 oraz określenia opłat za wykorzystanie portów STM-16 oraz STM-64. Usunięcia z oferty ramowej zapisu umożliwiającego korzystanie ze styku PNNI, przy czym usunięcie tego zapisu nie może stanowić podstawy do zaprzestania świadczenia usługi za pomocą tego interfejsu.
Rozszerzenie w ofercie ramowej zakresu klas ruchu (parametrów jakości usług), w jakich będzie świadczona przez T. Usługa BSA, wraz z określeniem cen za świadczenie usług w poszczególnych klasach ruchu. Jest to wprowadzenie do Oferty Ramowej różnych klas ruchu, w których świadczona będzie Usługa BSA. Operator Korzystający powinien mieć możliwość kreowania na podstawie oferty ramowej własnych usług niezależnych od tych, które swoim Abonentom świadczy T.
Zastosowanie w ofercie pełnego zakresu technologii dostępowych xDSL wraz z określeniem cen za świadczenia usług w innych technologiach niż ADSL. Zdaniem organu T. świadczy usługi oparte o "rodzinę technologii DSL" oraz usługi dostępu do Internetu w technologii Frame Relay i Metro Ethernet. Z usług świadczonych za pomocą technologii xDSL korzystają zarówno klienci indywidualni, jak i biznesowi. Niewłaściwe jest zdaniem organu ograniczenie możliwości świadczenia usług przez Operatorów Korzystających tylko do tych świadczonych w technologii ADSL. Takie rozwiązanie ograniczyłoby konkurencyjność na rynku dostępu szerokopasmowego oraz spowodowałoby, że to T. w znacznym stopniu wyznaczałaby kierunki rozwoju rynku.
Umożliwienie dostępu do sieci T. na poziomie IP do obsługi całego kraju za pomocą jednego punktu styku wraz z określeniem przepustowości łączy oraz opłat za transfer IP. Zdaniem, organu jeżeli usługa będzie świadczona za pomocą jednego interfejsu l Gigabit Ethernet to nie spowoduje to nadmiernego obciążenia sieci T. oraz zbyt dużego skoncentrowania ruchu IP w jednym miejscu. W przypadku wypełnienia takiego punktu styku Operator Korzystający byłby zobowiązany do uruchomienia kolejnych PDU na poziomie IP. Tak realizowana usługa nie spowoduje nadmiernej agregacji ruchu w jednym węźle, a także spełnia przesłanki zapewnienia dostępu małym i lokalnym operatorom, którzy swoje usługi chcieliby świadczyć w różnych częściach kraju.
Odnośnie wniosku o wstrzymanie natychmiastowego wykonania decyzji, Prezes UKE stwierdził, że u podstaw nadania zaskarżonej Decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności leżała dyspozycja art. 108 § 1 Kpa, zgodnie z którą decyzji administracyjnej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. Wskazano, że badana decyzja Prezesa UKE i skutki, jakie ze sobą niesie mają istotne znaczenie dla interesu społecznego i wymagają zapewnienia ich natychmiastowej wykonalności. W niniejszej sprawie interes społeczny wyraża się w dążeniu do zapewnienia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej skutecznej konkurencji we wdrażaniu powszechnego dostępu do usług szerokopasmowej transmisji danych, które są warunkiem rozwoju społeczeństwa informacyjnego oraz gospodarki opartej na wiedzy.
W skardze na powyższą decyzję T. S.A. zarzuciła naruszenie:
- prawa materialnego, tj. art. 43 ust. 2 ustawy - Prawo telekomunikacyjne z dnia 16 lipca 2004 r. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego wskutek wydania Decyzji przez osobę, która nie została prawidłowo powołana na stanowisko Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej.
- przepisów prawa procesowego, tj. art. 7 i 77 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy
i nierozpatrzenie całości materiału dowodowego.
Podnosząc powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i utrzymanej nią w mocy decyzji Prezesa UKE
W odpowiedzi na skargę Prezes UKE wniósł o jej oddalenie z uwagi na bezzasadność.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także: p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem rozpoznania przez Sąd było ponowne rozpatrzenie skargi na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] maja 2008 r., utrzymującą w mocy decyzję tegoż organu z dnia [...] lipca 2007 r., którą zobowiązano T. S.A. do przygotowania zmiany – w odpowiedniej części - oferty ramowej określającej ramowe warunki umów o dostępie do lokalnej pętli abonenckiej. W podstawie prawnej decyzji przywołano m.in. – jako podstawę materialno-prawną – przepisy art. 43 ust. 2 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800, z późn. zm.). Przepis art. 221 Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r., zamieszczony w Dziale XII, rozdz. 2 ustawy ("Przepisy przejściowe") normuje obowiązki regulacyjne w okresie przejściowym. Przepisy przejściowe mają zastosowanie tylko do tych przedsiębiorców telekomunikacyjnych, którzy na gruncie Prawa telekomunikacyjnego z 2000 r. zostali uznani za przedsiębiorców o znaczącej pozycji rynkowej, lub którym co najmniej wydano decyzję ustalającą znaczącą pozycję rynkową. A. Krasuski ("Prawo telekomunikacyjne. Komentarz", Wyd. Prawnicze, Warszawa 2005) uważa, że przepis ten ma na celu zapewnienie wykonania pewnych obowiązków przez przedsiębiorców telekomunikacyjnych w okresie pomiędzy uchyleniem ustawy z dnia 21 lipca 2000 r. – Prawo telekomunikacyjne (i wejściem w życie Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r.), a wyznaczeniem na gruncie obowiązującej regulacji operatorów o znaczącej pozycji rynkowej. Według tegoż autora art. 221 sankcjonuje prawnie istnienie stanu przejściowego, w którym, na gruncie obowiązującego Prawa telekomunikacyjnego, utrzymuje się w mocy rozstrzygnięcia prawomocnych decyzji organu regulacyjnego, wydanych podczas obowiązywania poprzedniej regulacji,
w przedmiocie uznania za mającego znaczącą pozycję rynkową. W piśmiennictwie (St. Piątek, op. cit., str. 1177 i n.) podnosi się ponadto – i pogląd ten podzielił NSA stwierdzając, że przepis ust. 2 art. 221 przywraca na okres przejściowy mechanizm ustanawiania obowiązków regulacyjnych funkcjonujących na gruncie Prawa telekomunikacyjnego z 2000 r. Na podstawie obowiązującego Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r. obowiązki regulacyjne, z wyjątkiem obowiązku związanego z zapewnieniem prawa wyboru dostawcy usług, muszą być ustanowione decyzją Prezesa URTiP wydaną po analizie rynku i ustaleniu przedsiębiorcy o pozycji znaczącej. Źródłem obowiązków są zatem akty indywidualne. Przepis ust. 2 przywraca na okres przejściowy mechanizm kreowania obowiązków regulacyjnych aktem normatywnym. Obowiązki przewidziane w art. 221 ust. 1 aktualizują się z chwilą wejścia w życie lub uprawomocnienia się, po tym terminie, decyzji ustalających znaczącą pozycję na jednym z czterech rynków wymienionych w ust. 1 tego artykułu. (...) Z ust. 2 art. 221 Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r. wynika, że co do zasady, przedsiębiorca o pozycji znaczącej przystępuje do wykonania obowiązku wymienionego w ust. 1 tego artykułu bez oczekiwania na jakiekolwiek indywidualne decyzje Prezesa URTiP konkretyzujące te obowiązki.
W ocenie Sądu, z brzmienia i przedstawionej wyżej wykładni przepisów art. 221 ust. 1 i 2 wynika jednoznacznie, że zawarte w art. 221 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r. określenie (wyliczenie) obowiązków regulacyjnych przedsiębiorców o pozycji znaczącej ma charakter zupełny, jest kompletne.
W zakresie określonym w tym przepisie – ale tylko w tym zakresie – przedsiębiorca o znaczącej pozycji jest zobowiązany przystąpić do wykonania obowiązków określonych w art. 221 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r.
z mocy samej ustawy, bez oczekiwania na decyzję Prezesa URTiP konkretyzującą poszczególne obowiązki. Jednocześnie oznacza to, że przedsiębiorca nie ma obowiązków regulacyjnych w innym zakresie, w odniesieniu do obowiązków określonych w innych przepisach ustawy, a nie wymienionych w art. 221 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r. Takie stanowisko uzasadnia zarówno literalne brzmienie powołanych przepisów, sformułowanych bez użycia jakichkolwiek zwrotów zezwalających na uznanie administracyjne, jak i funkcja tych przepisów, traktujących nałożenie na przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązków wymienionych w ust. 1 ustawy za równoważne nałożeniu tych obowiązków w drodze decyzji Prezesa URTiP w trybie określonym w ustawie.
Na przedsiębiorcę telekomunikacyjnego, który przed dniem wejścia w życie ustawy był operatorem o znaczącej pozycji, organ regulacyjny mógł w okresie przejściowym decyzją nakładać obowiązki inne niż te, o których mowa w art. 221 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego.
Dotyczy to w szczególności obowiązku regulacyjnego określonego w art. 43 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r. W myśl tego przepisu w przypadku zmiany zapotrzebowania na usługi lub zmiany warunków rynkowych Prezes UKE może z urzędu lub na uzasadniony wniosek przedsiębiorcy telekomunikacyjnego zobowiązać operatora do przygotowania zmiany oferty ramowej w całości lub w części. W przypadku nieprzedstawienia przez zobowiązanego operatora zmiany oferty ramowej w określonym terminie, Prezes UKE samodzielnie ustala zmiany oferty ramowej w całości lub w części.
Wskazany obowiązek regulacyjny, wynikający z powołanego przepisu, nie został wymieniony w wyliczeniu zawartym w art. 221 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r., a co za tym idzie – nie obowiązuje przedsiębiorcy o znaczącej pozycji rynkowej z mocy aktu normatywnego. Nie ma natomiast przeszkód, by w okresie przejściowym mógł zostać nałożony na przedsiębiorcę decyzją organu regulacyjnego na podstawie powołanego przepisu Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r.
Decyzje Prezesa UKE zobowiązujące T. S.A. do przygotowania zmiany oferty ramowej, dotyczyły w istocie zmiany oferty ramowej wprowadzonej z urzędu decyzją Prezesa URTiP, podjętą na podstawie art. 79 ust. 3 pkt 2 w zw. z 87d Prawa telekomunikacyjnego z 2000 r., ale także w związku z art. 222 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r., a więc również przepisu przejściowego nakazującego stosować do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy z 2004 r. przepisy dotychczasowe (tzn. Prawa telekomunikacyjnego z 2000 r.). Z prawnego punktu widzenia decyzja taka wchodzi do porządku prawnego i ma taką samą moc i rangę jak decyzje podjęte już wyłącznie na podstawie nowych przepisów, tj. Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r. Tym samym w odniesieniu do tych decyzji przepis art. 43 ust. 2 zachowuje w pełni zastosowanie. Oznacza to, że
w trybie tego przepisu mogą być zmieniane nie tylko oferty ramowe przyjęte na podstawie nowego Prawa telekomunikacyjnego, lecz również decyzje wydane
w okresie przejściowym, na podstawie odpowiednich przepisów przejściowych.
Art. 43 ust. 2 nie został wymieniony w ust. 1 art. 221 Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r. Tym samym obowiązek regulacyjny objęty tym przepisem nie został nałożony, w drodze przepisu przejściowego, na przedsiębiorcę telekomunikacyjnego o znaczącej pozycji na mocy aktu normatywnego.
Wspomniany wyżej przepis art. 221 ust. 1 pkt 1 lit. j) Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r. stanowi, iż przedsiębiorca telekomunikacyjny, który przed dniem wejścia w życie ustawy był operatorem o znaczącej pozycji rynkowej lub w stosunku do którego wydano decyzję ustalającą znaczącą pozycję rynkową, po uprawomocnieniu się tej decyzji, w zakresie świadczenia usług telefonicznych świadczonych w stacjonarnych publicznych sieciach telefonicznych - jest obowiązany do wykonywania obowiązków, o których mowa w art. 42 ust. 1 ustawy - w zakresie połączeń sieci, usługi dzierżawy łączy, dostępu do budynków i infrastruktury telekomunikacyjnej i dostępu do lokalnej pętli abonenckiej.
Z kolei z art. 42 ust. 1 powołanej wyżej ustawy wynika, że Prezes UKE może nałożyć, zgodnie z przesłankami, o których mowa w art. 25 ust. 4, w drodze decyzji, na operatora o znaczącej pozycji rynkowej, na którego został nałożony obowiązek równego traktowania zgodnie z art. 36, lub wraz z tym obowiązkiem, obowiązek przygotowania i przedstawienia w określonym terminie projektu oferty ramowej
o dostępie telekomunikacyjnym, której stopień szczegółowości określi w decyzji.
Z powołanego przepisu jednoznacznie wynika, iż dotyczy on nałożenia obowiązku przygotowania i przedstawienia w określonym terminie oferty ramowej o dostępie telekomunikacyjnym. Z dalszych przepisów tego artykułu wynikają szczegółowe wymagania co do zakresu i treści takiej oferty, ze specjalnym określeniem wymagań co do treści oferty w przypadku nałożenia na operatora obowiązku zapewnienia dostępu do lokalnej pętli abonenckiej (ust. 6). Jest to, z pewnym uproszczeniem, przepis, który reguluje możliwość nałożenia przez organ regulacyjny obowiązku przygotowania i przedstawienia oferty ramowej oraz jej treść i zakres. Ten obowiązek został nałożony na przedsiębiorców o znaczącej pozycji rynkowej na podstawie aktu normatywnego – art. 221 ust. 1 pkt 1 lit. j) Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r., i to też wyłącznie w zakresie wskazanym w tym przepisie, który nie dotyczy całej oferty ramowej.
Zestawienie treści przepisów Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r. (tzn. art. 42 ust. 1 i art. 43 ust. 2) wskazuje, że: - regulują one inne kwestie, tzn. przygotowania i zatwierdzenia oferty ramowej przygotowanej przez operatora
o znaczącej pozycji rynkowej, która niesie za sobą określone wartości, o tyle nakładanie na organ regulacyjny obowiązku zatwierdzania oferty ramowej w drodze normatywnej (dokonywane w drodze decyzji tego organu) nie wymagało regulacji w przepisie przejściowym.
Reasumując trzeba stwierdzić, że obowiązywanie art. 221 ust. 1 pkt 1 lit. j) Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r. nie pozostaje w żadnej kolizji z treścią art. 43 ust. 2 powołanej ustawy, a co więcej – regulowanie obowiązków wynikających z tego ostatniego przepisu w drodze normatywnej nie byłoby celowe.
Podstawową formą, w jakiej następuje w oparciu o przepisy Prawa telekomunikacyjnego z 2004 r. wyznaczenie przedsiębiorcy lub przedsiębiorców
o znaczącej pozycji na rynku właściwym lub nałożenie obowiązków regulacyjnych określonych w ustawie, są wydawane przez Prezesa UKE w porozumieniu
z Prezesem UOKiK decyzje administracyjne. Wynika to wprost z art. 25 ust. 2 powołanej ustawy, który to przepis w ust. 4 określa zakres tych obowiązków. Zgodnie z tym przepisem w decyzjach, o których mowa w ust. 2, Prezes UKE nakłada, utrzymuje, zmienia lub znosi jeden lub więcej obowiązków regulacyjnych, o których mowa w art. 34, art. 36-40, art. 42, art. 44-47 i art. 72 ust. 3, biorąc pod uwagę adekwatność danego obowiązku do zidentyfikowanego problemu, proporcjonalność oraz cele określone w art. 1 ust. 2, z uwzględnieniem art. 1 ust. 3.
Według M. Rogalskiego ("Zmiany w prawie telekomunikacyjnym. Komentarz", Dom Wydawniczy ABC, 2006) przepis art. 25 ust. 4 Prawa telekomunikacyjnego posiada kluczowe znaczenie w całym procesie prowadzącym do rozstrzygnięcia o obowiązkach regulacyjnych operatorów o znaczącej pozycji rynkowej. Potwierdza on połączenie w jednej decyzji rozstrzygnięcia w sprawie pozycji znaczącej przedsiębiorcy oraz w sprawie jego obowiązków regulacyjnych.
W rezultacie w ocenie Sądu zasadne są przede wszystkim zarzuty naruszenia prawa procesowego, tj. art. 7 i 77 K.p.a. "poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, nierozpatrzenie całości materiału dowodowego". Naruszenie tych przepisów mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Na podstawie art. 152 powołanej ustawy orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło