I SA/Wa 897/08
WyrokWSA w Warszawie2008-10-30
Skład orzekający: Elżbieta Lenart, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Mirosław Gdesz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej jest prawidłowe, gdy organ nie wyjaśnił jednoznacznie statusu strony postępowania, w szczególności syndyka masy upadłości?Ratio decidendi
Postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest wadliwe, jeśli organ administracji publicznej nie wyjaśnił jednoznacznie, czy syndyk masy upadłości jest stroną postępowania. Jeśli syndyk został uznany za stronę i doręczono mu decyzję, termin do wniesienia odwołania biegnie od dnia doręczenia. Jeśli natomiast syndyk nie został uznany za stronę, postępowanie powinno zostać umorzone, a nie stwierdzone uchybienie terminu.Stan faktyczny
Syndyk masy upadłości [...] Przedsiębiorstwa [...] zaskarżył postanowienie Wojewody, które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta ustanawiającej prawo użytkowania wieczystego gruntu. Syndyk podniósł, że nieruchomości objęte decyzją wchodziły w skład masy upadłości, a postępowanie powinno być prowadzone z jego udziałem. Wojewoda uznał odwołanie za wniesione po terminie, nie badając prośby o przywrócenie terminu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody, stwierdził, że postanowienie nie podlega wykonaniu i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Asesor WSA Mirosław Gdesz Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2008 r. sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości [...] Przedsiębiorstwa [...] w W. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz Syndyka masy upadłości [...] Przedsiębiorstwa [...] w W. kwotę 374 (trzysta siedemdziesiąt cztery) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewoda [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez Syndyka masy upadłościowej [...] Przedsiębiorstwa [...] w W. od decyzji Prezydenta [...] W. nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. ustanawiającej na lat 99 prawo użytkowania wieczystego gruntu położonego w W. przy ul. [...].
W toku postępowania ustalono następujący stan faktyczny.
Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 1997 r. stwierdził nabycie z dniem 5 grudnia 1990 r. przez [...] Przedsiębiorstwo [...] w W. prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w W. przy ul. [...], oznaczonego jako działka nr [...] obręb [...] o powierzchni [...] m² oraz nieodpłatne nabycie prawa własności budynków, budowli i urządzeń znajdujących się na tym gruncie.
Pismem z dnia [...] października 2002 r. [...] wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] stycznia 1997 r. w części dotyczącej stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez [...] Przedsiębiorstwo [...] w W. prawa użytkowania wieczystego gruntu o powierzchni [...] m², poprzednio stanowiącego część działek o numerach hipotecznych [...] oraz [...].
Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] maja 2003 r. odmówił stwierdzenia nieważności w/w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1997 r.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] września 2003 r. uchylił zaskarżoną decyzję i stwierdził nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1997 r. dotyczącej
uwłaszczenia [...] Przedsiębiorstwa [...] w W. w odniesieniu do działki nr [...] z obrębu [...], . położonej w [...] przy ulicy [...] - w części dotyczącej gruntu o powierzchni [...] m², poprzednio stanowiącego część działek o numerach hipotecznych [...] oraz [...].
Po rozpoznaniu skargi na powyższą decyzję - złożonej przez [...] Przedsiębiorstwo [...] w W. - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 25 lutego 2005 r. w sprawie sygn. akt SA2547/03 oddalił skargę, zaś Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. Prezydent W. ustanowił na lat 99 prawo użytkowania wieczystego gruntu, położonego w W. przy ul. [...], stanowiącego własność Skarbu Państwa, oznaczonego jako działki ewidencyjne nr [...] w obrębie [...] o powierzchni [...] m² oraz nr [...] w obrębie [...] o powierzchni [...] m², uregulowanego obecnie w księdze wieczystej KW Nr [...], stanowiącego część dawnej nieruchomości opisanej w księdze wieczystej oznaczonej Nr repertorium [...] w skład której wchodziły działki oznaczone nr hipotecznymi miejskimi [...] i [...] - na rzecz R. R., T. i E. małżonków R., T. R., E. D., B. D., R. R., M. R. i T. M.
Z adnotacji na decyzji wynika, że po uprawomocnieniu otrzymuje ją [...] Przedsiębiorstwo [...] w upadłości.
Zgodnie z zamieszczoną na przedmiotowej decyzji klauzulą, decyzja ta stała się ostateczna z dniem [...] stycznia 2008 r.
W dniu 27 lutego 2008 r. do kancelarii urzędu W. wpłynęło pismo syndyka masy upadłościowej [...] Przedsiębiorstwa [...] z dnia 25 lutego 2008 r. zatytułowane "odwołanie od decyzji ustanawiającej wieczyste użytkowanie gruntu". Następnie przy piśmie z dnia 4 marca 2008 r. zostało ono przesłane do Wojewody [...].
Wojewoda [...]postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez Syndyka masy upadłościowej [...] Przedsiębiorstwa [...] w W. od w/w decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r.
Podniósł, że stosownie do art. 129 kpa odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Obowiązkiem organu odwoławczego jest zbadanie w pierwszej kolejności, czy odwołanie zostało wniesione w terminie. Dopiero po ustaleniu, że nie uchybiono terminowi organ mógłby rozważyć i rozstrzygnąć, czy skarżący są stronami postępowania. Podmiot, któremu organ nie doręczył ani nie ogłosił decyzji również wnosi odwołanie w terminie przewidzianym dla pozostałych stron postępowania, którym decyzję doręczono.
Wobec powyższego Wojewoda uznał, że odwołanie syndyka masy upadłościowej [...] Przedsiębiorstwa [...] z dnia [...] lutego 2008 r. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2007 r. zostało wniesione po upływie terminu. Ponadto - mimo uchybienia terminu - syndyk wnosząc odwołanie, nie wniósł prośby o przywrócenie terminu do złożenia odwołania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Syndyk masy upadłościowej [...] Przedsiębiorstwa [...] w W. wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia Wojewody [...].
Podniósł, że w dniu 7 marca 2006 roku Sąd Rejonowy dla [...] Wydział Gospodarczy dla spraw upadłościowych i naprawczych (sygn. akt. [...]) ogłosił upadłość Przedsiębiorstwa [...] obejmującą likwidację majątku i wyznaczył syndyka w osobie P. W. Postępowaniem upadłościowym objęta została nieruchomość położona w W. przy ulicy [...],[...], obejmująca działki ewidencyjne oznaczone numerami: [...],[...],[...] i [...].
Przedmiotem niniejszego postępowania administracyjnego były działki o numerach ewidencyjnych [...] i [...] położone w W. przy ul. [...], które zostały objęte spisem inwentarza masy upadłości sporządzonym przez syndyka, zgodnie z przepisem art. 69 ust. 1 ustawy dnia 28 lutego 2003 roku prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Z 2003 r., Nr 60, poz. 535 ze zmianami). Wobec powyższego należy uznać, że nieruchomości stanowiące w/w działki ewidencyjne nr [...] i [...] wchodziły - w dniu wszczęcia postępowania administracyjnego i w dniu wydania przedmiotowej decyzji z dnia [...] grudnia 2007 r. - w skład masy upadłości, zgodnie z domniemaniem prawnym zawartym w art. 69 ust. 3 prawa upadłościowego, który stanowi: "Domniemywa się, że rzeczy znajdujące się w posiadaniu upadłego w dniu ogłoszenia upadłości należą do majątku upadłego".
W związku z tym - wobec nie wyłączenia w/w działek z masy upadłości - ma zastosowanie art. 144 ust. 1 prawa upadłościowego - "postępowania sądowe i administracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciwko niemu".
Wobec powyższego syndyk uznał, że organ administracyjny w ogóle nie był uprawniony do prowadzenia wszczętego postępowania - bez uzyskania jego oświadczenia o wstąpieniu do postępowania. Skoro zaś syndyk nie był stroną postępowania - to nie można mówić o doręczeniu decyzji stronie.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wnosił o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że kontrola sądowo – administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżone postanowienie nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania postanowienia, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie
Przedmiotem kontroli sądu jest postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez Syndyka masy upadłościowej [...] Przedsiębiorstwa [...] w W. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...].
W niniejszej sprawie niewątpliwy jest fakt, że w/w decyzja została doręczona w dniu [...] lutego 2008 r. - a więc już po jej uprawomocnieniu - [...] Przedsiębiorstwu [...] w upadłości.
Skoro organ doręczył decyzję – to powinien dokładnie wyjaśnić komu i jakim trybie została ona doręczona.
W przedmiotowej sprawie organ nie wypowiedział się w sposób jasny i wyraźny - czy Syndyk masy upadłościowej [...] Przedsiębiorstwa [...] w W. jest stroną postępowania dotyczącego ustanowienia na lat 99 prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w W. przy ul. [...].
Jeżeli organ uznał syndyka za stronę postępowania i dlatego doręczył mu decyzję, to wtedy termin do złożenia odwołania od decyzji zaczyna biec dla niego z chwilą doręczenia mu decyzji – zatem został zachowany ([...]luty 2008 r. - [...] luty 2008 r.).
Jeżeli natomiast organ nie uznał go za stronę postępowania, co oznaczałoby, że nie ma on przymiotu strony – wobec czego należałoby umorzyć postępowanie w trybie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, a nie zastosować art. 134 kpa stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Rozpoznając ponownie sprawę organ wyjaśni status Syndyka masy upadłościowej [...] Przedsiębiorstwa [...] w W. w przedmiotowej sprawie a następnie - w zależności od dokonanych ustaleń - wyda stosowne orzeczenie.
Mając powyższe na względzie, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c, art. 152 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), orzekł jak w sentencji wyroku.
.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło