I GSK 288/09
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-12-15
Skład orzekający: Hanna Kamińska, Rafał Batorowicz, Piotr Pietrasz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo ustalił legitymację czynną wnioskodawcy do wszczęcia postępowania antydumpingowego, w szczególności w kontekście prowadzenia działalności montażowej i braku precyzyjnych danych dotyczących wielkości produkcji?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Ministra Gospodarki, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił postanowienia organu. Sąd pierwszej instancji zasadnie stwierdził, że organ administracji nie wykonał wytycznych NSA dotyczących wszechstronnego wyjaśnienia legitymacji czynnej wnioskodawcy (B. s.c.), w szczególności w zakresie prowadzenia działalności montażowej oraz braku konkretnych danych źródłowych potwierdzających wielkość produkcji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cła antydumpingowego na zapalniczki pochodzące z Chin. Po wcześniejszych decyzjach i wyrokach NSA, organ administracji wydał postanowienia dotyczące obejścia cła przez przywóz zapalniczek z Wietnamu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił te postanowienia, uznając, że organ nie wykonał wytycznych NSA dotyczących legitymacji czynnej wnioskodawcy (B. s.c.), w szczególności w zakresie prowadzenia działalności montażowej i braku konkretnych danych produkcyjnych. Minister Gospodarki wniósł skargę kasacyjną, kwestionując ustalenia WSA. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Ministra Gospodarki.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia NSA Rafał Batorowicz Sędzia del. WSA Piotr Pietrasz (spr.) Protokolant Piotr Suchoń po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2010 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Ministra Gospodarki od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 listopada 2008 r. sygn. akt V SA/Wa 1754/08 w sprawie ze skargi M. H. [...] na postanowienie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 4 września 2003 r. opublikowane w M. P. Nr 44, poz. 659 w przedmiocie cła antydumpingowego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Ministra Gospodarki na rzecz M. H. [...] 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 7 listopada 2008 r., sygn. akt V SA/Wa 1754/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę M. H. (prowadzącego działalność gospodarczą jako [...]) i uchylił postanowienie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 4 września 2003 r., opublikowane w M.P. Nr 44, poz. 659, w przedmiocie cła antydumpingowego oraz poprzedzające je postanowienie tego organu z dnia 8 kwietnia 2003 r., opublikowane w M.P. Nr 18, poz. 285, a także stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 250 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym.
Decyzją Ministra Gospodarki z dnia 26 października 1998 r., opublikowaną w M.P. Nr 39, poz. 550, wprowadzono cło antydumpingowe w związku z przywozem na polski obszar celny zapalniczek kieszonkowych gazowych jednorazowych, pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, po cenie dumpingowej.
Na wniosek złożony przez spółkę cywilną B. Minister Gospodarki postanowieniem z dnia [...] czerwca 1999 r. wszczął postępowanie antydumpingowe w sprawie obejścia cła antydumpingowego ustanowionego decyzją Ministra Gospodarki z dnia 26 października 1998 r. przez przywóz na polski obszar celny zapalniczek jednorazowych oraz zapalniczek jednorazowych z zaworkiem deklarowanych jako pochodzące z Wietnamu, a będących de facto zapalniczkami pochodzenia chińskiego.
Decyzją z dnia z dnia 31 października 2000 r. w sprawie nałożenia ostatecznego cła antydumpingowego w związku z przywozem na polski obszar celny zapalniczek kieszonkowych w celu obejścia cła antydumpingowego ustanowionego decyzją z dnia 26 października 1998 r. (opublikowaną w M.P. Nr 35, poz. 719), Minister Gospodarki nałożył cło antydumpingowe na zapalniczki kieszonkowe gazowe do wielokrotnego napełniania (kod PCN 9613 20 90 0), pochodzące z Wietnamu, oraz na zapalniczki kieszonkowe gazowe jednorazowe (kod PCN 9613 10 00 0), pochodzące z Wietnamu, rozszerzając cło antydumpingowe nałożone na zapalniczki jednorazowe pochodzące z ChRL (nałożone decyzją z dnia 26 października 1998 r.).
Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Ministra Gospodarki z dnia 22 lutego 2001 r. (opublikowaną w M.P. Nr 8, poz. 145), która jednakże została następnie uchylona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 2002 r. o sygn. akt V SA 993/01. W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że według ustawy z dnia 11 grudnia 1997 r. o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych (Dz. U. Nr 157, poz. 1028) wniosek uważa się za złożony, jeśli "popierają go producenci krajowi, których łączna produkcja stanowi ponad 50% całej produkcji towaru podobnego wyprodukowanego przez tych producentów krajowych , którzy wyrazili swoje poparcie lub sprzeciw wobec wniosku". Oznacza to, że sprawdzenie, czy wnioskodawca ma legitymację czynną do wystąpienia z wnioskiem stanowi pierwszą przesłankę wszelkich dalszych ustaleń postępowania antydumpingowego. NSA uznał, że należało zadbać o wyjaśnienie sprzecznych danych na temat tego, jaki procent produkcji krajowej zapalniczek jest udziałem B. s.c., zaś przeprowadzenie w tym zakresie ocen, dania wiary oświadczeniom wnioskodawcy powinno być udokumentowane w sposób umożliwiający kontrolę metody weryfikacji legitymacji wnioskodawcy i sposobu rozumowania przez organ administracji.
W wyniku powyższego orzeczenia, Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej po ponownym rozpatrzeniu sprawy wydał postanowienie z dnia 8 kwietnia 2003 r. (opublikowane w M.P. Nr 18, poz. 285) w sprawie wstępnych ustaleń dokonanych w ramach ponownego rozpatrzenia decyzji Ministra Gospodarki z dnia 31 października 2000 r. w sprawie nałożenia ostatecznego cła antydumpingowego w związku z przywozem na polski obszar celny zapalniczek kieszonkowych w celu obejścia cła antydumpingowego ustanowionego decyzją z dnia 26 października 1998 r.
Po rozpatrzeniu zastrzeżeń złożonych przez strony postępowania, Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej zaskarżonym postanowieniem z dnia 4 września 2003 r. (ogłoszonym w M.P. Nr 44, poz. 659) zakończył postępowanie w sprawie ostatecznych ustaleń dokonanych w ramach ponownego rozpatrzenia decyzji Ministra Gospodarki z dnia 31 października 2000 r. w sprawie nałożenia ostatecznego cła antydumpingowego w związku z przywozem na polski obszar celny zapalniczek kieszonkowych w celu obejścia cła antydumpingowego ustanowionego decyzją Ministra Gospodarki z dnia 26 października 1998 r. W uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, że na podstawie podjętych działań w celu ustalenia czy wnioskodawca był legitymowany do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania oraz czy uczestniczące w postępowaniu firmy B. s.c. oraz P. S.A. stanowią przemysł krajowy (takich jak: weryfikacja danych odnoszących się do produkcji, przedstawionych przez obu znanych producentów krajowych uczestniczących w postępowaniu, uzyskanie i analiza danych z GUS dotyczących całkowitej produkcji zapalniczek w latach 1998-1999, pozyskanie danych z bazy polskich firm "K." w celu ustalenia producentów zapalniczek jednorazowych w latach 1998-1999) Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej uznał, że obie spółki stanowiły w okresie badanym przemysł krajowy w rozumieniu art. 2 pkt 3 ustawy z dnia 11 grudnia 1997 r. o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych.
Organ wskazał, że w całym okresie badanym producenci krajowi ponosili straty na sprzedaży z powodu niemożności konkurowania z ceną zapalniczek chińskich. Straty te ponoszono mimo prób redukcji kosztów. Z uwagi na brak możliwości zbytu w cenach pokrywających koszty produkcji B. s.c., aby obniżyć koszty produkcji, podjęła decyzję o imporcie chińskich podzespołów do zapalniczek, a pomimo to koszty produkcji były znacznie wyższe niż ceny zapalniczek na polskim rynku z importu.
Ostatecznie, w świetle zebranego materiału dowodowego, organ uznał, że towar objęty postępowaniem jest - zgodnie z art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 grudnia 1997 r. o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych - towarem podobnym do towaru objętego cłem antydumpingowym oraz że przywóz obchodzących cło antydumpingowe zapalniczek pochodzących z Wietnamu wyrządzał szkodę przemysłowi krajowemu.
Skargę na postanowienie z dnia 4 września 2003 r. złożył M. H., wskazując w szczególności, że organ nie zastosował się do zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie zbadania legitymacji czynnej wnioskodawcy. Skarżący podniósł również, że B. s.c. nie może być uznana za reprezentującą przemysł krajowy, ponieważ zajmuje się nie produkcją, lecz montażem zapalniczek z części zakupionych gdzie indziej, a jej możliwości produkcyjne zostały przyjęte przez organ bezkrytycznie, a ponadto spółka ta sama była importerem zapalniczek.
Sąd pierwszej instancji uchylił postanowienia organu z dnia 8 kwietnia i 4 września 2003 r.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji, organ nie wykonał zawartych w wyroku NSA z dnia 25 lutego 2002 r., sygn. akt V SA 993/01, wytycznych w zakresie ustalenia legitymacji wnioskodawcy (B. s.c.) do skutecznego wnioskowania wszczęcia postępowania.
Sąd pierwszej instancji podzielił wyrażony w postanowieniu pogląd organu, iż skoro żaden z producentów krajowych towaru podobnego nie zgłosił sprzeciwu wobec wszczęcia postępowania, to ustaleniu podlegał jedynie warunek z art. 20 ust. 3 ustawy – co najmniej 25% produkcji podobnego towaru. Jednakże, zdaniem Sądu pierwszej instancji, uzasadnienie zaskarżonego postanowienia w zakresie wszystkich danych dotyczących rozmiarów produkcji wnioskodawcy w chwili złożenia wniosku inicjującego postępowanie w sprawie obejścia ceł antydumpingowych cechuje się zupełnym brakiem konkretności – nie są podawane żadne liczby, a jedynie ogólnie mowa jest o "danych", które były weryfikowane. Brak dokumentów źródłowych, z których miałyby te dane wynikać uniemożliwia jakąkolwiek kontrolę sposobu rozumowania organu i dojścia przez niego do konkluzji o procentowym udziale wnioskodawcy w produkcji zapalniczek na rynku krajowym.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego prowadzenia przez wnioskodawcę działalności montażowej, Sąd pierwszej instancji stwierdził, że postępowanie w sprawie obejścia ceł antydumpingowych nie może zostać wszczęte na wniosek tego, czyja działalność po przeprowadzonym postępowaniu antydumpingowym w konsekwencji mogłaby zostać uznana za mającą na celu obejście ustanowionych ceł antydumpingowych, w szczególności na wniosek podmiotu prowadzącego działalność montażową. Wynika to z treści art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 11 grudnia 1997 r. o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych, który stanowi, że działalność montażową prowadzoną w Polsce lub kraju trzecim uznaje się za mającą na celu obejście ustanowionych ceł antydumpingowych m.in., gdy wartość części używanych do montażu, pochodzących z kraju, z którego przywożone towary są objęte cłami antydumpingowymi, stanowi nie mniej, niż 60% łącznej wartości części zmontowanego towaru, przy czym w żadnym wypadku za obchodzenie ceł antydumpingowych nie zostanie uznana sytuacja, w której wartość dodana do przywiezionych części w trakcie montażu lub wykończenia przekracza 25% kosztów produkcji.
W zaskarżonym postanowieniu organ wskazał, że odniósł się wyczerpująco do tego zarzutu w odpowiedzi na skargę dotyczącą decyzji z dnia 14 listopada 2000 r., gdzie przedstawiono zweryfikowane dane zgromadzone w trakcie postępowania dotyczącego wartości sprowadzanych przez wnioskodawcę z Chińskiej Republiki Ludowej części do produkcji zapalniczek, zaś NSA w swoim wyroku z dnia 25 lutego 2002 r. nie podważył argumentów przedstawionych w tym zakresie. Odnosząc się do tych twierdzeń, Sąd pierwszej instancji wskazał, że w wyroku z dnia 25 lutego 2002 r. NSA nawet w jednym zdaniu nie odniósł się do kwestii ewentualnego prowadzenia przez wnioskodawcę niniejszego postępowania antydumpingowego działalności montażowej.
Wobec tego, że prowadzenie działalności montażowej w zakresie opisanym w art. 46 ust. 2 (w szczególności w pkt 2) ustawy z dnia 11 grudnia 1997 r. o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych, zdaniem Sądu pierwszej instancji, wykluczało możliwość zostania uznanym za przedstawiciela przemysłu krajowego, legitymowanego do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie obejścia, a jest bezsporne, iż przedstawiciel firmy B. przyznawał, iż dysponuje linią montażową do produkcji zapalniczek i stwierdził, iż nigdy nie ukrywał importu części, a także wskazał, jakie części importował i z jakich państw (protokół ze spotkania wyjaśniającego z dnia [...] czerwca 2003 r. w MG, k. 1887 T XI, str. 12 i 14 protokołu), Sąd uznał, że ta kwestia nie została przez organ należycie wyjaśniona, a zatem nie wykonano wytycznych NSA, który zobowiązał organ do jednoznacznego i wszechstronnego wyjaśnienia kwestii posiadania legitymacji czynnej przez B. s.c. do wystąpienia z wnioskiem.
Odnosząc się do zarzutu nieuprawnionego przyjęcia, że przedmiotem postępowania jest import zapalniczek wielorazowych, Sąd pierwszej instancji stwierdził, że z akt administracyjnych wynika, iż prowadzono ustalenia mające wykazać, że mimo, iż przedmiotem importu były zapalniczki wielorazowe, to w istocie ich import był obejściem ograniczeń antydumpingowych nałożonych decyzją Ministra Gospodarki z dnia 26 października 1998 r. dotyczących zapalniczek jednorazowych. Ustalano m.in. czy zapalniczki określane w handlu jako wielorazowe dadzą się skutecznie napełnić gazem, czy występowały one w obrocie razem ze stosownymi instrukcjami wskazującymi, jak należy je napełniać, przeprowadzano również badania rynku, które miały na celu wykazanie, że zapalniczki wielorazowe (z zaworkiem) w istocie były sprzedawane i używane jako jednorazowe. Rezultatów tego obszernego postępowania dowodowego nie opisano jednak w zaskarżonym orzeczeniu, ani nawet poprzedzającym je postanowieniu z dnia 8 kwietnia 2003 r. Tym samym organ zaniechał, zdaniem Sądu pierwszej instancji, ustalenia stanu faktycznego, na podstawie którego podjęto rozstrzygnięcie w zakresie, w jakim rozszerzono cła antydumpingowe w stosunku do decyzji z dnia 26 października 1998 r. także na zapalniczki gazowe do wielokrotnego napełniania, uznając je za towar podobny do zapalniczek jednorazowych. Brak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia jakichkolwiek ustaleń w zakresie tego istotnego w sprawie fragmentu stanu faktycznego, które organ winien był zamieścić powoduje, że rozstrzygnięcie w tej części całkowicie uchyla się spod kontroli Sądu.
W konsekwencji Sąd pierwszej instancji uznał, że organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania – art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako: p.p.s.a.) oraz art. 32 i 36 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych (Dz. U. Nr 123, poz. 1352 ze zm.), w szczególności ustępów 1 i 2 tych artykułów, które zobowiązują organ do ustalenia stanu faktycznego sprawy na podstawie materiałów dowodowych zgromadzonych w toku postępowania, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, uchybienia w zakresie gromadzenia materiału dowodowego (np. braki co do żądanych wcześniej danych statystycznych), dokumentowania dokonanych czynności procesowych (co do przeprowadzonych oględzin) oraz uchybienia w zakresie sporządzenia uzasadnienia orzeczenia (brak wskazania konkretnych kwot, wskaźników i wielkości, które świadczyłyby o spełnieniu przez B. s.c. kryteriów wymaganych dla wnioskodawcy postępowania w sprawie obejścia ceł antydumpingowych), jak również brak uzasadnienia w zakresie przyjęcia zapalniczek z zaworkiem za towar podobny do zapalniczek jednorazowych uniemożliwiły dokonanie sądowej oceny prawidłowości ustalonego stanu faktycznego przyjętego za podstawę orzeczenia. Tym samym stała się niemożliwa ocena prawidłowości przyjęcia przez organ przesłanek uzasadniających orzeczenie w przedmiocie nałożenia ostatecznego cła antydumpingowego.
Skargę kasacyjną od wyroku Sądu pierwszej instancji złożył Minister Gospodarki, zaskarżając to orzeczenie w całości. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi organ administracji wnoszący skargę kasacyjną zarzucił:
I. naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), to jest:
1) art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 11 grudnia 1997 r. o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu przez Sąd, iż organ administracji w toku postępowania nie ustalił, że wnioskodawca B. s.c. produkuje co najmniej 25% całej produkcji podobnego towaru, podczas gdy organ w toku postępowania ustalił, że udział wnioskodawcy w produkcji krajowej wynosił nie mniej niż 44% w 1998 r. i nie mniej niż 94% w 1999 r., a zatem organ dokonał właściwych ustaleń faktycznych, a następnie subsumcji ustalonego stanu faktycznego pod mającym w tym przypadku zastosowanie przepisem prawa materialnego;
2) art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 11 grudnia 1997 r. o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu przez Sąd niewłaściwej interpretacji definicji "działalności montażowej" i uznaniu, że przyjęcie prowadzenia takiej działalności przez przedsiębiorcę wyklucza możliwość zakwalifikowania tego przedsiębiorcy za przedstawiciela przemysłu krajowego legitymowanego do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie obejścia ceł antydumpingowych.
II. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest naruszenie art. 153 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 32 i art. 36 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych, polegające na przyjęciu przez Sąd, iż organ nie wykonał wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku z dnia 25 lutego 2002 r. (sygn. akt V SA 3981/00 i V SA/Wa 993/01) i nie uzupełnił materiału dowodowego, na podstawie którego organ ustalił stan faktyczny sprawy, podczas gdy organ te wskazania wykonał i zgromadził materiał dowodowy w zakresie wystarczającym dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i tym samym rozstrzygnięcia sprawy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ administracji podniósł, że stwierdzony przez Sąd brak dwóch dokumentów z punktu II zaskarżonego postanowienia nie przesądza o braku legitymacji czynnej wnioskodawcy B. s.c. Dane uzyskane przez organ administracji w toku postępowania z bazy polskich firm "K." (karta 1840 akt) w pełni dowodzą, że w latach 1998-1999 w Polsce było tylko dwóch producentów zapalniczek, którzy łącznie stanowili 100% przemysłu krajowego w rozumieniu art. 2 pkt 3 ustawy z dnia 11 grudnia 1997 r. o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych. Ani przepisy tej ustawy, ani praktyka żadnego kraju stosującego instrumenty ochronne nie wymagała i nie wymaga precyzyjnego ustalenia wielkości produkcji w celu stwierdzenia legitymacji procesowej wnioskodawcy. Wnoszący skargę kasacyjną stwierdził, że Komisja Europejska w ramach prowadzonych postępowań ochronnych dopuszcza uznanie montażystów jako producentów wspólnotowych. Organ wskazał, że aby uznać, iż dany podmiot może być zaangażowany w obejście ceł antydumpingowych, należy stwierdzić, że obejście nie może mieć innych uzasadnionych podstaw ekonomicznych poza unikaniem następstw ceł antydumpingowych. W niniejszej sprawie organ ustalił, że uzasadnieniem ekonomicznym działalności montażowej wnioskodawcy była reakcja na przywóz towaru przez inne podmioty po cenach dumpingowych, z którymi wnioskodawca nie był w stanie konkurować.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną M. H. wniósł o oddalenie tejże skargi, a także zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Rozpoznając niniejszą skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż nie znajduje ona usprawiedliwionych podstaw. Wobec tego skarga ta podlega oddaleniu.
Badanie zasadności powołanych w skardze kasacyjnej podstaw poprzedzić należy przypomnieniem, że skarga ta jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia, którego elementy konstrukcyjne i treściowe wyznaczają granice jej rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny (art. 183 § 1 p.p.s.a.), co w szczególności oznacza związanie tego Sądu podstawami skargi kasacyjnej.
Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że Naczelny Sąd Administracyjny jest władny badać jedynie naruszenie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą.
Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć wyłącznie na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) lub na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Wskazanie i uzasadnienie podstaw kasacyjnych należy przy tym do koniecznych cech skargi kasacyjnej. W myśl art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.
Przez przytoczenie podstawy kasacyjnych należy rozumieć dokładne wskazanie takiej podstawy oraz określenie tych przepisów prawa, które zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną uległy naruszeniu przez sąd wydający zaskarżone orzeczenie. Prawidłowe sformułowanie podstaw kasacyjnych polega na wskazaniu konkretnych przepisów prawa, które zostały naruszone z podaniem numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu (ewentualnie innych jednostek redakcyjnych) oraz na czym to naruszenie polegało (art. 176 p.p.s.a.). Dopełnienie tych wymogów jest konieczne, ponieważ wyznacza granice skargi kasacyjnej, którymi związany jest Naczelny Sąd Administracyjny (art. 183 § 1 p.p.s.a.).
Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela pierwszego zarzutu, a mianowicie naruszenia prawa materialnego, to jest art. 20 ust. 3 ustawy o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych - co jest istotne - poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Otóż w opinii Naczelnego Sądu Administracyjnego naruszenia prawa materialnego poprzez jego wadliwe zastosowanie nie sposób uzasadniać wadliwością ustaleń Sądu pierwszej instancji w zakresie stanu faktycznego. Sąd ten bowiem zakwestionował ustalenia organu administracyjnego odnoszące się do stanu faktycznego, w kwestii przyjęcia wskaźnika produkcji podobnego towaru u wnioskodawcy, który to wskaźnik uprawnia do skutecznego popierania wniosku o wszczęcie postępowania antydumpingowego.
Błędne (niewłaściwe) zastosowanie prawa materialnego, czyli tzw. błąd subsumpcji, to wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. W skardze kasacyjnej jej autor w żaden sposób nie wykazał na czym polegało owo wadliwe zastosowanie normy prawa materialnego do już ustalonego stanu faktycznego. Zaznaczyć należy, że ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie konkretnego ustalonego w sprawie stanu faktycznego. W przedmiotowej sprawie Sąd pierwszej instancji zakwestionował natomiast ustalenia organów administracyjnych, na podstawie których organy te przyznały legitymację wnioskodawcy postępowania antydumpingowego – spółce cywilnej B. Nie można w skardze kasacyjnej skutecznie stawiać zarzutu nietrafnego zastosowania prawa materialnego przez Sąd pierwszej instancji, gdy z jej uzasadnienia wynika, że kasator nie tyle podważa zastosowanie prawa materialnego przez ten Sąd, ale przede wszystkim nie zgadza się z zakwestionowaniem przez Sąd pierwszej instancji ustaleń organów administracyjnych w zakresie stanu faktycznego. Ustaleń faktycznych nie można podważać w ramach podstawy kasacyjnej, o której mowa w art. 174 pkt 1 p.p.s.a.
W przedstawionej powyżej sytuacji kasator powinien posługiwać się podstawą kasacyjną zawartą w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w przypadku, gdy uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Niezasadny jest również kolejny zarzut, a mianowicie naruszenia art. 46 ust. 2 ustawy o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych poprzez jego błędną wykładnię, która w opinii kasatora polegała na przyjęciu przez Sąd pierwszej instancji niewłaściwej definicji "działalności montażowej" i uznaniu, że przyjęcie prowadzenia takiej działalności przez przedsiębiorcę wyklucza możliwość zakwalifikowania tego przedsiębiorcy za przedstawiciela przemysłu krajowego legitymowanego do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie o obejście ceł antydumpingowych.
Wbrew stanowisku autora skargi kasacyjnej Sąd pierwszej instancji nie przyjął założenia, że wnioskodawca poprzez montaż zapalniczek z podzespołów importowanych dokonywał jednocześnie obchodzenia ceł antydumpingowych. Sąd dokonał tylko i wyłączenie interpretacji przepisów prawa, zgodnie z którą producent, o którym mowa w art. 20 ust. 2 i 3 ustawy o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych nie może jednocześnie prowadzić działalności montażowej wyczerpującej przesłanki z art. 46 ust. 2 tej ustawy. W żadnej mierze Sąd ten nie przypisał takiej oceny prawnej do sytuacji zaistniałej w przedmiotowej sprawie. Sąd ten zresztą nie miał możliwości nawet tego dokonać, gdyż organy administracyjne w zaskarżonych aktach prawnych w ogóle pominęły kwestię ewentualnego prowadzenia działalności montażowej przez wnioskodawcę postępowania antydumpingowego. Zasadnie Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, iż kwestia ta nie została należycie wyjaśniona, zaś w swoich wytycznych zalecił organom administracyjnym ustosunkowanie się do zarzutu prowadzenia przez wnioskodawcę działalności montażowej, wyczerpującej warunki o których mowa w art. 46 ust. 2 ustawy o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych.
Również niezasadny jest zarzut naruszenia przepisów procedury, a mianowicie art. 153 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 32 i 36 ust. 1 ustawy o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych. Autor skargi kasacyjnej nie podważył w najmniejszym stopniu oceny Sądu pierwszej instancji, który doszedł do wniosku, że organy administracyjne nie wykonały zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego i nie zebrały materiału dowodowego w zakresie wystarczającym dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i tym samym rozstrzygnięcia sprawy. Natomiast - co należy podkreślić - Sąd pierwszej instancji precyzyjnie i dokładnie przedstawił dlaczego doszedł do wniosku o niewykonaniu przez organy administracyjne wytycznych Naczelnego Sądu Administracyjnego wynikających z wyroku z dnia 25 lutego 2002 r. (str. 14 -17 uzasadnienia zaskarżonego wyroku).
Nie sposób zgodzić się z kastorem, iż dane uzyskanie z bazy polskich firm "K." (karta akt 1840) w pełni dowodziły, iż w latach 1998 – 1999 w Polsce było tylko dwóch producentów zapalniczek, którzy łącznie stanowili 100% przemysłu krajowego w rozumieniu art. 2 pkt 3 ustawy z dnia 11 grudnia 1997 r. o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych. Otóż ze wskazanego dokumentu (karta akt 1840) wynika tyle, że Izba Przemysłowo – Handlowa w T. stwierdza, że w dostępnej bazie danych polskich firm (K.) za 1999 r., będącej w posiadaniu IPH w T., widnieją następujący producenci jednorazowych zapalniczek: S.c. B. oraz P. S.A. Z dokumentu tego nie wynika natomiast, że wskazane podmioty realizowały za wskazany okres 100% przemysłu krajowego w rozumieniu art. 2 pkt 3 ustawy. Ponadto - co jest istotne w sprawie - organy administracyjne nie ustaliły jaki charakter ma wskazana baza, tzn. czy jest to baza o charakterze dokumentu prywatnego czy też urzędowego; nie ustalono także czy baza jest kompletna, czy też istnieje możliwość, że są jeszcze jakieś inne podmioty będące takimi producentami.
W skardze kasacyjnej nie podważono skutecznie ustaleń i wywodów Sądu administracyjnego pierwszej instancji odnoszących się do oceny zaskarżonego postanowienia, zgodnie z którymi akt ten cechuje się brakiem konkretności, gdyż nie są podawane liczby, a jedynie ogólnie jest mowa o "danych", których nie można było poddać weryfikacji ze względu na brak dokumentów źródłowych.
W opinii Naczelnego Sądu Administracyjnego art. 25 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 11 grudnia 1997 r. o ochronie przed przywozem na polski obszar celny towarów po cenach dumpingowych, który w opinii organu administracyjnego dawał organowi podstawę prawną do korzystania z "innych dostępnych danych", nie uprawnia do określania wielkości produkcji wnioskodawcy, która uprawnia do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania antydumpingowego, z pominięciem powinności wykazania w aktach postępowania materiałów źródłowych, z których wynikają określone dane stanowiące następnie podstawę do dokonania dalszych obliczeń w przedmiocie wielkości produkcji.
Z podanych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
O kosztach postępowania Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 209 p.p.s.a. w związku z art. 204 pkt 2 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz na podstawie § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c) w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) i zasądził od organu administracji na rzecz skarżącego kwotę 120 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, to jest kosztów zastępstwa procesowego udzielonego przez radcę prawnego, który brał udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym i prowadził sprawę w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło