VI SA/Wa 1781/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2008 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej, palnej myśliwskiej i palnej sportowej oddala skargę Decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję Komendanta Policji z dnia [...] marca 2008 r. cofającą pozwolenie na broń palną bojową, myśliwską i sportową J. K. (dalej: strona, skarżący). Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. Postępowanie administracyjne zostało w niniejszej sprawie wszczęte z urzędu z uwagi na fakt skazania J. K. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] grudnia 2004 r. (sygn. akt: [...]) za przestępstwo określone w art. 178a § 1 kk. (prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości). W toku postępowania administracyjnego organ I instancji ponadto ustalił, że prawomocnym wyrokiem karnym Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] lutego 2007 r. sygn. akt: [...] został on skazany za czyny z art. 13 § 1 kk. w zw. z 229 § 3 kk. oraz art. 244 i 178a § 1 kk. (usiłowanie udzielenia korzyści majątkowej funkcjonariuszom policji w zamian za naruszenie obowiązku służbowego poprzez odstąpienie przez nich od wykonania czynności służbowych związanych z ujawnieniem przestępstwa drogowego oraz kierowanie samochodem w stanie nietrzeźwości z naruszeniem orzeczonego uprzednio zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych). Podstawą prawną zastosowaną w powyższym stanie faktycznym był przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 Ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm., dalej: ubia). Z dyspozycji tych przepisów wynika, iż właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do kategorii osób, o których mowa m.in. w art. 15 ust. 1 pkt 6. tj. takich, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Wskazano, iż obligatoryjny charakter powołanych przepisów prawa nakazuje organom Policji cofnięcie uprawnionemu pozwolenia na broń w wypadku stwierdzenia popełnienia przez niego przestępstwa przeciwko mieniu W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik skarżącego zarzuciła rozstrzygnięciu organu I instancji uznanie faktu skazania go za popełnione przestępstwa za okoliczność obligującą do cofnięcia pozwolenia na broń palną, co stanowi naruszenie przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 Ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm., dalej: ubia) poprzez wadliwą interpretację. Podniosła, iż organy Policji nie zbadały stanu faktycznego sprawy pod kątem istnienia – bądź nie – przesłanki "uzasadnionej obawy, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego". Pominęły przy tym pozyskane w toku postępowania administracyjnego – na użytek tego postępowania - dokumenty, świadczące na korzyść skarżącego, takie, jak opinia z miejsca zamieszkania, a także opinia lekarska i psychologiczna, nie stwierdzające przeciwwskazań dla posiadania broni przez J. K. Podkreśliła, iż wyrok karny skazujący na karę pozbawienia wolności zapadł z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, co świadczy o tym, że sąd karny dostrzegł przesłanki do pozytywnej prognozy odnośnie postawy skarżącego w przyszłości. Podała szereg okoliczności świadczących o jego pozytywnej sylwetce oraz zaangażowaniu w inicjatywy społeczne. Przypomniała, iż w postępowaniu administracyjnym wyraził on skruchę z powodu nagannych czynów, których się dopuścił. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. utrzymując w mocy decyzję I instancji wskazał, iż fakt dwukrotnego popełnienia przestępstwa z art. 278a § 1 kk. oznacza, iż J. K.nie wyciągnął stosownych wniosków ze swojej pierwszej karalności. Nadto popełnienie czynu polegającego na złamaniu orzeczonego przez sąd zakazu (czyn przeciwko działalności instytucji państwowych) prowadzi do utraty jego wiarygodności co do zgodnego z prawem posiadania i używania broni. Kierowanie samochodu w stanie nietrzeźwości organ ocenił jako przejaw nieodpowiedzialności oraz braku wyobraźni. Zdaniem Komendanta Głównego Policji – " w takich sprawach, jak przedmiotowa, prymat należy dać interesowi społecznemu nad interesem strony przejawiającym się w zachowaniu jej pozwolenia. Prawo do posiadania broni jest swoistym przywilejem – nie każdy może je otrzymać w świetle reglamentacyjnego charakteru ustawy o broni i amunicji. Ma ono też ścisły związek ze sferą ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Dlatego winny je posiadać osoby dające rękojmię, iż swoim postępowaniem nie stworzą dla tych dóbr zagrożenia. Przejawia się to głównie w przestrzeganiu przez posiadaczy pozwoleń na broń ładu prawnego. Popełnienie przez pana Kosińskiego powyższych przestępstw rękojmię tę znosi". Pełnomocnik J. K. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła o uchylenie decyzji Komendanta Głównego Policji. Zarzuciła, iż zaskarżona decyzja narusza art. 7, 8, 77 § 1, 80, oraz 107 § 3 k.p.a., a także art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia. Uzasadniła, iż w jej ocenie skazanie za przestępstwo nie mieszczące się w katalogu wymienionym w art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia nie stanowi o spełnieniu przesłanki "uzasadnionej obawy", o której owa w powyższym przepisie prawa. Organy winny były wziąć pod uwagę pozytywne cechy osobowościowe skarżącego, zawarte w treści opinii i zaświadczeń znajdujących się w aktach sprawy, a ponadto – wynikające z faktu warunkowego zawieszenia kary pozbawienia wolności wymierzonej wobec skarżącego w sprawie karnej. Zgodnie bowiem z art. 69 § 1 i 2 kk. instytucja ta ma zastosowanie po dokonaniu przez sąd karny oceny sylwetki sprawcy – pod kątem jego postawy, warunków osobistych, dotychczasowego sposobu życia oraz zachowania po popełnieniu przestępstwa. Decyzje obydwu instancji mają ponadto, w ocenie pełnomocnika, cechę "pozorności uzasadnienia", co polegać ma na "wprowadzeniu formuł ogólnikowych, generalnych, dających się zastosować do wszystkich przypadków odnoszących się do ogólnych założeń prawnych i to w zupełnym oderwaniu od realiów rozpatrywanej sprawy", a zatem nie spełniają wymogów z art. 107 § 3 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, powołując się na wcześniejszą argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sąd administracyjny dokonuje kontroli orzeczenia administracyjnego pod względem jego zgodności z prawem. W szczególności podlega ocenie, czy w konkretnym przypadku doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a.). Rozpoznając niniejszą sprawę, Sąd doszedł do przekonania, iż skarga jest bezpodstawna z następujących przyczyn. Skarżący – J. K. – został w postępowaniu administracyjnym uznany za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co było podstawą cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej, sportowej i bojowej. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art. 18 ust. 1 pkt 2 uobia, zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia - co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Należy podkreślić, iż organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. W związku z tym istnieje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń poprzez wydawanie ich tylko w sytuacjach uznanych za szczególne oraz cofanie takich pozwoleń w sytuacjach, gdy powyższy interes jest zagrożony. Niezależnie od powyższego trzeba zauważyć, że ocena czy w konkretnym przypadku takie szczególne obawy występują i czy są one uzasadnione, należy do organów Policji, zaś rolą Sądu jest kontrola, czy ocena ta nie nosi cech dowolności oraz, czy przy wydawaniu decyzji nie zostały naruszone przepisy prawa. W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się przekroczenia tych granic. Zdaniem Sądu organy Policji właściwie zastosowały przepisy prawa materialnego oraz prawidłowo oceniły całokształt zgromadzonego materiału dowodowego. Bezspornym jest, iż prawomocnymi wyrokami sądów powszechnych J. K. został dwukrotnie skazany za przestępstwa określone w art. 178a § 1 kk. (prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości), a ponadto za czyny z art. 13 § 1 kk. w zw. z 229 § 3 kk. oraz art. 244 i 178a § 1 kk. Jak trafnie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 grudnia 2006 r. sygn. akt II OSK 88/06 - przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można powoływać się jedynie na fakt skazania wyrokiem skazującym. W przypadkach skazania za inne przestępstwa, niż wymienione wprost w katalogu zawartym w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które pozwalałoby na zobiektywizowanie obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego. W ocenie Sądu jednakże organy Policji w sposób prawidłowy dokonały zgromadzenia, a następnie analizy całości stanu faktycznego w kontekście przewidywanych negatywnych zachowań skarżącego mogących świadczyć o uzasadnionym charakterze "obawy", o której mowa w wyżej powołanym przepisie. Odnosząc się do zarzutów skargi warto przypomnieć, że decyzja wydana w oparciu o art. 18 ust. 1 pkt 2 ubia jest decyzją mającą charakter związania administracyjnego, które charakteryzuje się tym, że organ administracji, w przypadku stwierdzenia określonego stanu faktycznego przewidzianego ustawą (w przedmiotowej sprawie jest to stan opisany w art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia), ma obowiązek cofnąć pozwolenie na broń. Należy jednak dodać, iż art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia nie formułuje w sposób sztywny i jednoznaczny stanu faktycznego, będącego podstawą wydania decyzji związanej, lecz w sposób stwarzający w pewnej mierze właściwemu organowi administracji pole do oceny, czy stan faktyczny, od którego uzależnione jest zastosowanie normy prawa (tu – cofnięcie pozwolenia na broń) istnieje, czy nie. Ocena, czy posiadacz broni, wobec którego toczy się postępowanie administracyjne o cofnięcie tej broni na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ubia, jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, wydana zostać musi w oparciu o zebrane w trakcie postępowania administracyjnego dowody. Jednym z takich dowodów są orzeczenia sądowe, w szczególności dotyczące skazania za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu lub informacje o toczących się postępowaniach karnych w takich sprawach. Katalogu przestępstw zawartego w tekście art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia nie można przy tym traktować jako mającego charakter enumeratywny (zamknięty). Świadczy o tym użycie przez ustawodawcę sformułowania "w szczególności", co daje pole do subsumpcji odmiennych stanów faktycznych przy zastosowaniu tej normy prawnej. W tej sytuacji, w ocenie Sądu, skarżący słusznie został przez organ oceniony krytycznie z punktu widzenia przesłanki istnienia obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Stwierdzenie takie mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów, do której organy Policji mają prawo na podstawie art. 80 k.p.a. Dokonana przez organ ocena nie nosi, wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącego, znamion dowolności i ma potwierdzenie w materiale dowodowym, do którego należą dwa wyroki karne skazujące. Oceny powyższej nie zmienia fakt, iż skarżący cieszy się pozytywną opinią w miejscu zamieszkania i jest aktywnym członkiem społeczności lokalnej. Zdaniem Sądu – prawidłowy jest pogląd organu, że już samo dopuszczenie się przez skarżącego prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości rodzić może uzasadnioną obawę, że w takim samym lub podobnym stanie mógłby w przyszłości korzystać z posiadanej broni. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie, gdzie Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że "nie może być realniej zarysowana obawa, że posiadacz broni palnej użyje tej broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, niż skazujący wyrok sądowy i to niezależnie od wymiaru kary" (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2003 r., III SA 1173/01). Należy podkreślić, iż w niniejszej sprawie organy Policji wykazały, iż po stronie skarżącego istnieją, poza faktem skazania, dodatkowe okoliczności potwierdzające wyżej opisaną obawę. Należy do nich nieodpowiedzialność wynikająca z faktu dwukrotnego popełnienia przestępstwa, kierowania samochodem w stanie nietrzeźwości, a także lekceważenie obowiązującego porządku prawnego w postaci naruszenia zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz usiłowania udzielenia korzyści majątkowej funkcjonariuszom policji w zamian za naruszenie obowiązku służbowego. Sąd podziela pogląd wyrażony przez Komendanta Głównego Policji, iż od osób posiadających uprawnienie do posiadania broni należy oczekiwać poszanowania prawa i nieposzlakowanej opinii. Fakt naruszenia przez skarżącego porządku prawnego, skutkujący prawomocnymi orzeczeniami sądów karnych, w kontekście dodatkowych przesłanek dotyczących cech osobowościowych skarżącego, ustalonych na podstawie zgromadzonych dowodów, uzasadnia ocenę, iż nie powinien on posiadać pozwolenia na broń. W związku z tym organ był zobligowany do wydania decyzji cofającej zezwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej sportowej. W tym stanie rzeczy bez wpływu na ostateczne rozstrzygnięcie pozostaje zarzucane w niewzięcie pod uwagę i brak odzwierciedlenia w uzasadnieniu decyzji okoliczności dotyczących pozytywnych cech charakteru skarżącego. W niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się naruszenia art. 6, 7 i 8, 80 i 107 § 3 k.p.a. stwierdzając tym samym, że organy Policji w sposób należyty zgromadziły istotny dla wyjaśnienia sprawy materiał, a następnie poddały go analizie, która doprowadziła do konkretnego rozstrzygnięcia, którego motywy znalazły odzwierciedlenie w treści uzasadnień decyzji. Reasumując, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja znajduje oparcie zarówno w przepisach ustawy o broni i amunicji jak również pozostaje w zgodzie z podstawowym celem ustawy nałożonym przez ustawodawcę, którym jest bezpieczeństwo i porządek publiczny. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.