VI SA/Wa 1570/08

WyrokWSA w Warszawie2008-11-14

Skład orzekający: Andrzej Wieczorek, Małgorzata Grzelak, Jolanta Królikowska - Przewłoka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy błędne wskazanie podstawy prawnej przez organ pierwszej instancji, które zostało następnie skorygowane przez organ odwoławczy, stanowi rażące naruszenie prawa skutkujące nieważnością decyzji?
Ratio decidendi
Błędne wskazanie przepisu w podstawie prawnej przez organ pierwszej instancji, które zostało skorygowane przez organ odwoławczy, nie stanowi rażącego naruszenia prawa skutkującego nieważnością decyzji, jeśli podstawa prawna do podjęcia uchwały istniała i została prawidłowo zastosowana przez organ odwoławczy. Istotne jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, a nie sama numeracja przepisów, jeśli istniała możliwość konwalidowania uchybienia przez organ wyższej instancji.
Stan faktyczny
Skarżący R. D. został skreślony z listy aplikantów adwokackich uchwałą Okręgowej Rady Adwokackiej z powodu dwukrotnego uzyskania negatywnej oceny z kolokwium rocznego. Uchwała ta została utrzymana w mocy przez Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej, a następnie przez Ministra Sprawiedliwości. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. błędne zastosowanie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez Ministra Sprawiedliwości oraz naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego przez organy adwokatury.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Jolanta Królikowska - Przewłoka (spr.) Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2008 r. sprawy ze skargi R. D. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy aplikantów adwokackich oddala skargę Decyzją z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] Minister Sprawiedliwości po rozpoznaniu odwołania R. D. - dalej zwany skarżącym, od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] września 2007 r. utrzymującej w mocy uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] maja 2007 r. w przedmiocie skreślenia skarżącego z listy aplikantów adwokackich utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę. Do wydania powyższego aktu doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] na posiedzeniu w dniu [...] maja 2007 r., po zapoznaniu się z protokołem pisemnego i ustnego rocznego kolokwium aplikantów adwokackich Izby Adwokackiej w [...] podjęła uchwałę w sprawie aplikanta adwokackiego R. D., w której postanowiła: a) stwierdzić nieprzydatność aplikanta adwokackiego R. D. do wykonywania zawodu adwokata, b) skreślić aplikanta adwokackiego R. D. z listy aplikantów adwokackich Izby Adwokackiej w [...]. Podstawę podjęcia tej uchwały przez Okręgową Radę Adwokacką w [...] stanowiło otrzymanie w dniu [...] marca 2007 r. przez skarżącego negatywnej oceny z części ustnej przeprowadzonego po pierwszym roku aplikacji rocznego kolokwium dla aplikantów adwokackich, a następnie niezdanie przez skarżącego poprawkowego kolokwium ustnego przeprowadzonego w dniu [...] maja 2007 r. Wskutek otrzymania przez skarżącego negatywnych ocen z kolokwium, Komisja Egzaminacyjna wystąpiła do Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] o stwierdzenie nieprzydatności aplikanta adwokackiego do wykonywania zawodu adwokata i skreślenie go z listy aplikantów adwokackich Izby Adwokackiej w [...]. W dniu [...] czerwca 2007 r. skarżący złożył odwołanie od tej uchwały do Naczelnej Rady Adwokackiej, w którym wniósł o uchylenie uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] maja 2007 r. lub o stwierdzenie jej nieważności. Rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie obowiązku wynikającego z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niepodjęciu przez organ wydający uchwałę wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy uwzględniając interes społeczny i słuszny interes strony, bez wyczerpującego zebrania i oceny materiału dowodowego, poprzez nieuwzględnienie: - naruszenie § 20 ust. 6 regulaminu aplikacji adwokackiej (tekst jednolity z dnia 18 grudnia 2006 r.), polegające na tym, iż członek komisji będący jej przewodniczącym, adw. A. P., oraz członek komisji adw. E. K., brali udział w egzaminowaniu aplikantów adwokackich, wobec których sprawowali zarówno przed jaki i w czasie kolokwium ustnego w dniu [...] marca 2007 r. funkcje patrona, co oznacza, iż uchwałę podjęto na podstawie wyników kolokwium, które zostało przeprowadzone niezgodnie z zapisem zawartym w regulaminie aplikacji, - naruszenie § 21 ust. 9 i 11 regulaminu aplikacji, poprzez nieudokumentowanie przez komisję w protokole z kolokwium w dniu [...] marca 2007 r. wylosowanego przez skarżącego zestawu pytań oraz poprzez niewystawienie przez komisję egzaminacyjną osobnych ocen z każdego przedmiotu w protokołach z przebiegu ustnego kolokwium rocznego, które zdawał w dniach [...] marca 2007 i [...] maja 2007 r., co skutkuje brakiem podstawy podanej przez komisję w protokole z kolokwium z dnia [...] maja 2007 r. w postaci nieuzyskania pozytywnych ocen z kolokwium, będącej podstawą wystąpienia do ORA w [...] z wnioskiem o skreślenie skarżącego z listy aplikantów, - rażące naruszenie prawa materialnego poprzez niezastosowanie w podstawie prawnej uchwały będącej przedmiotem odwołania art. 79 ust. 2 prawa o adwokaturze, co uniemożliwia wywołanie przez powyższą uchwałę skutku w postaci stwierdzenia nieprzydatności do wykonywania zawodu i skreślenia z listy aplikantów, - obrazę przepisów postępowania, poprzez podjęcie skarżonej uchwały z naruszeniem art. 42 ust. 1 Prawa o adwokaturze, polegającego na nieuzupełnieniu składu ORA w [...] przez zastępcę członka rady, w wypadku kiedy członek tej rady zrezygnował z członkostwa. Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej po rozpoznaniu w dniu [...] września 2007 r. odwołania R. D,. od uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] maja 2007 r. w sprawie skreślenia z listy aplikantów adwokackich postanowiło zaskarżoną uchwałę utrzymać w mocy. W uzasadnieniu przedmiotowej uchwały wskazano, że w szczególności chybiony jest zarzut naruszenia § 20 ust. 6 Regulaminu aplikacji adwokackiej poprzez niewyłącznie się członków Komisji Egzaminacyjnej sprawujących funkcję patronów podczas egzaminowania aplikantów, a także podniesiono, iż skarżący nie wykazał, w jaki sposób ewentualne uchybienia miały wpłynąć na jego wynik kolokwium. Zdaniem Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej bez wpływu na treść rozstrzygnięcia pozostawał także fakt nieuzupełnienia składu Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] o zastępcę członka. W zakresie zarzutów naruszenia § 21 ust. 9 i 11 regulaminu aplikacji adwokackiej, polegających na niewystawieniu ocen z poszczególnych przedmiotów, uzupełniono brakujący materiał dowodowy dołączając do akt załącznik do protokołu z kolokwium poprawkowego z dnia [...] maja 2007 r., z którego wynika, iż skarżący otrzymał ocenę negatywną z kolokwium. W odwołaniu od powyższego rozstrzygnięcia skierowanym do Ministra Sprawiedliwości, skarżący zarzucił: naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. polegające na wydaniu zaskarżonej uchwały bez podania wymaganej podstawy prawnej, co spowodować powinno stwierdzenie jej nieważności, rażące naruszenie prawa, a tym samym wypełnienie przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., polegające na niezastosowaniu w podstawie prawnej uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] maja 2007 r. art. 79 ust. 2 ustawy - Prawo o adwokaturze, co uniemożliwia wywołanie przez tę uchwałę skutku w postaci stwierdzenia nieprzydatności do wykonywania zawodu i skreślenie z listy aplikantów, naruszenie art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., poprzez nierozpoznanie istoty sprawy, polegające na: niepowołaniu w niej stosownej podstawy prawnej, a także braku odniesienia się w uzasadnieniu uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej do zarzutu z punktu 3 jego odwołania z dnia [...] czerwca 2007 roku wskazującego na istnienie błędnej podstawy prawnej uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] maja 2007 roku, co zgodnie z art. 156 § 1 k.p.a., jest przesłanką do jej unieważnienia oraz braku merytorycznego ustosunkowania się do wszystkich pozostałych zarzutów, a także brak uzasadnienia prawnego, naruszenie art. 10 § 1 i art. 81 k.p.a., polegające na uniemożliwieniu skarżącemu wypowiedzenia się co do nowo zebranych dowodów w sprawie (załącznik do protokołu kolokwium z dnia [...] maja 2007 roku przesłanego Naczelnej Radzie Adwokackiej oraz Okręgowej Radzie Adwokackiej w [...]), przed wydaniem zaskarżonej uchwały oraz mimo powyższego uznanie, że dowody te potwierdzają określoną okoliczność faktyczną, na którą powołała się Naczelna Rada Adwokacka wydając zaskarżoną uchwałę, naruszenie art. 27 § 1 k.p.a. polegające na niewyłączeniu się członka Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej biorącego udział w podejmowaniu zaskarżonej uchwały, który uprzednio był członkiem Komisji Egzaminacyjnej powołanej do przeprowadzenia kolokwium dla aplikantów adwokackich Izby Adwokackiej w [...], co powoduje - zdaniem skarżącego - uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegającego na niepodjęciu przez organ wydający uchwałę, wszystkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy uwzględniając interes społeczny i słuszny interes strony, bez wyczerpującego zebrania i oceny materiału dowodowego. Decyzją z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] Minister Sprawiedliwości po rozpoznaniu odwołania skarżącego utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. W uzasadnieniu organ wskazał, że wskazanie błędnego przepisu w podstawie prawnej nie powoduje rażącego naruszenia prawa, które skutkowałoby stwierdzeniem nieważności decyzji, zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Rażące naruszenie prawa zachodzi bowiem wtedy, gdy nieważność jest oczywista i równoznaczna z naruszeniem konkretnego przepisu prawa, które musi być zawsze rażące, a przy tym sprzeczne z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej. Minister Sprawiedliwości podniósł przy tym, że istotnym dla powyższej sprawy jest fakt nieotrzymania przez skarżącego pozytywnej oceny z kolokwium rocznego, nie zaś to, kto zainicjował procedurę przed Okręgową Radą Adwokacką w [...] w sprawie skreślenia z listy aplikantów. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] posiadała bowiem uprawnienia, zgodnie z art. 79 ust. 2 ustawy - Prawo o adwokaturze, do skreślenia aplikanta z listy aplikantów adwokackich, w przypadku stwierdzenia jego nieprzydatności do wykonywania zawodu adwokata. Natomiast to, czy Okręgowa Rada Adwokacka działała na wniosek, czy też z urzędu nie ma żadnego znaczenia w powyższej sprawie. Wobec zarzutu braku ustosunkowania się przez Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej do pkt 3 odwołania wskazującego na istnienie błędnej podstawy prawnej uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] organ wskazał, że Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej wyraźnie stwierdziło w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały, iż odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie w zakresie żadnego z przytoczonych zarzutów, zatem nie uznało zasadności także i tego zarzutu. Ponadto szczegółowe odniesienie się do powyższego zarzutu zostało zawarte w niniejszej decyzji, w związku z czym powyższe uchybienie zostało naprawione przez organ odwoławczy, który stwierdził, że zarzut błędnej podstawy prawnej nie stanowi rażącego naruszenia prawa. Odnośnie zarzutu braku odniesienia się przez Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej do całości zarzutu zawartego w punkcie 2 odwołania od uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] dotyczącego nieudokumentowania przez komisję w protokole z kolokwium osobnych ocen z każdego z przedmiotu organ stwierdził, że Okręgowa Rada Adwokacka w [...] załączyła do materiału dowodowego protokół z poprawkowego kolokwium ustnego R. D. z dnia [...] maja 2007 r. zawierający oceny z poszczególnych przedmiotów i łączną ocenę niedostateczną z kolokwium, a ponadto do kwestii tej Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej odniosło się wyraźnie w uzasadnieniu uchwały, stwierdzając, że do akt został dołączony załącznik z protokołu z kolokwium z dnia [...] maja 2007 r. zawierający cząstkowe oceny z każdego z przedmiotów. Organ wskazał ponadto, iż do materiału dowodowego załączone zostały protokoły z jego kolokwium ustnego przeprowadzonego w dniu [...] marca 2007 r. oraz kolokwium ustnego poprawkowego z dnia [...] maja 2007 r. Z protokołów tych wynika, jakie oceny zostały wystawione z poszczególnych przedmiotów, wobec czego zarzut dotyczący niewystawienia ocen z poszczególnych przedmiotów stał się bezprzedmiotowy. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 42 ust. 1 ustawy - Prawo o adwokaturze organ wskazał, że zaskarżona uchwała została wydana z zachowaniem zasady zawartej w art. 45 ust. 1 ustawy - Prawo o adwokaturze, tzn. w wydaniu uchwały brał udział Dziekan i Wicedziekan Rady oraz 6 członków, czyli wszystkie osoby wchodzące w skład osobowy Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] według stanu na dzień [...] maja 2007 r. Ponadto organ uznał, iż wprawdzie Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej nie wzywało skarżącego do zapoznania się z materiałem dowodowym, w tym z dołączonym do akt protokołem z poprawkowego kolokwium ustnego z ocenami z każdego z przedmiotów to jednak podkreślenia wymaga, że odwołanie nie było odwołaniem dotyczącym wyniku kolokwium, w związku z czym oceny uzyskane z poszczególnych przedmiotów, poza ogólną oceną z kolokwium rocznego, nie miały znaczenia dla wyniku sprawy. Ponadto, skarżący zapoznał się z całą dokumentacją zebraną w przedmiotowej sprawie w postępowaniu odwoławczym toczącym się przed Ministrem Sprawiedliwości, w związku z czym powyższe uchybienie zostało naprawione. Odnosząc się do zarzutu naruszenia w zaskarżonych rozstrzygnięciach art. 27 § 1 k.p.a. organ wskazał, iż w powyższej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek wymienionych w art. 24 § 1 k.p.a., który ma zastosowanie w powyższej sprawie z uwagi na fakt braku regulacji w ustawie - Prawo o adwokaturze dotyczącej wyłączenia członka ze składu organu odwoławczego. Przeprowadzone dla aplikantów adwokackich kolokwium roczne nie jest częścią, czy też niższą instancją, postępowania związanego z wydaniem uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] maja 2007 r. o stwierdzeniu nieprzydatności aplikanta do wykonywania zawodu adwokata i skreśleniu go z listy aplikantów, ani też postępowania zakończonego wydaniem uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej utrzymującej w mocy uchwałę Okręgowej Rady Adwokackiej w [...]. Odwołanie R. D. nie jest odwołaniem od wyniku kolokwium rocznego aplikantów adwokackich przeprowadzanego przez komisje egzaminacyjne, od którego odwołanie nie przysługuje, tylko odwołaniem od uchwały w sprawie skreślenia z listy aplikantów. W opinii Ministra Sprawiedliwości, pełnienie przez adwokat E. K. funkcji członka Komisji Egzaminacyjnej przeprowadzającej kolokwium roczne dla aplikantów adwokackich przy Okręgowej Radzie Adwokackiej w [...] nie oznacza zatem, że brała ona udział w niższej instancji w wydaniu zaskarżonej uchwały. Organem niższej instancji w tej sprawie była bowiem Okręgowa Rada Adwokacka w [...], a w wydaniu uchwały przez Okręgową Radę Adwokacką w [...] adwokat E. K. nie brała udziału, ponieważ nie jest członkiem tej Rady. Organ odrzucił również zarzut naruszenia art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. wskazując, iż zebrany materiał dowodowy był wystarczający dla wydania orzeczenia w niniejszej sprawie. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący zarzucił naruszenie: - prawa procesowego poprzez zastosowanie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., zamiast art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. W uzasadnieniu skarżący powołując się na stanowisko doktryny wywodził, że organ odwoławczy powinien uchylić decyzję organu I instancji i ponownie rozstrzygnąć sprawę między innymi wtedy, kiedy zaskarżona decyzja została wydana na podstawie niewłaściwego przepisu prawa materialnego; opiera rozstrzygnięcie sprawy na okolicznościach, których istnienie nie zostało udowodnione; opiera rozstrzygnięcie na znaczeniu normy materialnej, sprzecznym ze znaczeniem przyjętym w orzecznictwie sądowym lub w powszechnie akceptowanych poglądach doktryny; błędnie ustala konsekwencje stosowanej normy prawa materialnego. W sprawie niniejszej jak przyznał Minister Sprawiedliwości Okręgowa Rada Adwokacka w [...] błędnie wskazała podstawę prawną rozstrzygnięcia co skutkować winno zastosowaniem przez Ministra Sprawiedliwości w swoim rozstrzygnięciu art. 138 §1 pkt 2 k.p.a. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację zaprezentowaną w trakcie postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga J. D. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] oraz utrzymana nią w mocy uchwała Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] września 2007 r., a także uchwała Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] maja 2007 r. nie naruszają prawa. Podstawowy zarzut skargi dotyczy błędnego zastosowania przez Ministra Sprawiedliwości w decyzji z dnia [...] maja 2008 r. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Zdaniem skarżącego, mając na uwadze fakt, iż Okręgowa Rada Adwokacka w [...] błędnie wskazała art. 44 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze jako podstawę zaskarżonej uchwały o skreśleniu skarżącego z listy aplikantów adwokackich, Minister Sprawiedliwości w trybie przewidzianym art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. powinien, zdaniem skarżącego, uchylić tę uchwałę oraz utrzymującą ją w mocy uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej. W ocenie Sądu powyższa argumentacja nie może znaleźć akceptacji. Należy bowiem wskazać, iż charakter rozstrzygnięć organu odwoławczego w sposób bezpośredni zdeterminowany jest zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Jej istota polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu tej samej sprawy wyznaczonej treścią zaskarżonej decyzji. Wypływa stąd obowiązek traktowania postępowania odwoławczego jako powtórzenia rozstrzygania tej samej sprawy. Decyzja organu II instancji jest takim samym aktem stosowania prawa, jak decyzja organu I instancji, a działanie organu odwoławczego nie ma charakteru kontrolnego, ale jest działaniem merytorycznym, równoważnym działaniu organu I instancji (T. Woś, J. Zimmermann, glosa do uchwały SN z dnia 23 września 1986 r., III AZP 11/86, PiP 1989, z. 8, s. 147). Zwrot art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. "utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję" ma charakter skrótu wyrażającego zasadę, że nowe, powtórne rozstrzygnięcie organu odwoławczego jest identyczne (pokrywa się) z rozstrzygnięciem zawartym w decyzji organu I instancji. Ten skrót myślowy (techniczny) oznacza zatem, iż organ II instancji doszedł w wyniku swojego postępowania w sprawie do takiej samej konkluzji, jak organ I instancji (J. Zimmermann, glosa do wyroku NSA z dnia 2 lutego 1996 r., IV SA 846/95, OSP 1997, z. 4, poz. 83). I nie tylko chodzi tu o rezultat co do zgodności z prawem, lecz także ze względu na kryteria celowości i słuszności rozstrzygnięcia. "Utrzymać w mocy decyzję" to znaczy utrzymać w mocy jej podstawowy, konieczny element, jakim jest rozstrzygnięcie. W rozstrzygnięciu (osnowie) decyzji zostaje bowiem wyrażona wola organu administracji załatwiającego sprawę w tej formie. Reasumując stwierdzić należy, iż organ odwoławczy wydaje decyzję o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji wówczas, gdy stwierdzi, że decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa. Przy czym organ jest obowiązany ocenić prawidłowość zaskarżonej decyzji nie tylko w granicach zarzutów przedstawionych w odwołaniu, lecz także pod kątem przepisów prawa materialnego i procesowego, które mają zastosowanie w sprawie rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją. W sprawie niniejszej Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia [...] maja 2008 r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 79 ust. 3 w zw. z art. 68 ust. 6a ustawy prawo o adwokaturze po rozpoznaniu odwołania skarżącego od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej z dnia [...] września 2007 roku dotyczącej utrzymania w mocy uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w [...] z dnia [...] maja 2007 roku w przedmiocie skreślenia z listy aplikantów adwokackich skarżącego utrzymał w mocy zaskarżoną uchwałę. Organ dokonując ponownej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz dokonując subsumcji zaistniałego stanu faktycznego do norm prawa materialnego zwrócił uwagę na błędne zastosowanie przez Okręgową Radę Adwokacką w [...] jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia art. 44 ust. 1 ustawy prawo o adwokaturze. Minister Sprawiedliwości korzystając ze swoich uprawnień reformacyjnych skorygował powyższy błąd wskazując jako podstawę art. 79 ust. 3 powołanej ustawy. Jednocześnie organ zwrócił uwagę, iż pomyłka Okręgowej Rady Adwokackiej nie miała istotnego wpływu na treść merytorycznego rozstrzygnięcia. Sąd w pełni podziela powyższą argumentację Ministra Sprawiedliwości. Należy wskazać, iż zgodnie z art. 79. ustawy prawo o adwokaturze Okręgowa Rada Adwokacka skreśla aplikanta adwokackiego z listy w wypadku wystąpienia przesłanek wymienionych w tym przepisie, a ponadto może skreślić aplikanta adwokackiego z listy aplikantów adwokackich w okresie pierwszych dwóch lat aplikacji, jeżeli stwierdzi jego nieprzydatność do wykonywania zawodu adwokata. Zgodnie zaś z § 19 ust. 1 Regulaminu aplikacji adwokackiej negatywny wynik kolokwium rocznego stanowi podstawę do stwierdzenia przez Okręgową Radę Adwokacką nieprzydatności aplikanta do wykonywania zawodu adwokata. Przywołany zaś przez organ I instancji jako podstawa rozstrzygnięcia art. 44 ust. 1 powołanej ustawy stanowi, iż do zakresu działania Okręgowej Rady Adwokackiej należą wszystkie sprawy adwokatury, których załatwienia ustawa nie zastrzega organom adwokatury oraz innym organom izb adwokackich, organom zespołów adwokackich lub organom państwowym. Mając na uwadze treść powyższych przepisów nie ulega wątpliwości, iż podstawą prawną działania Okręgowej Rady Adwokackiej w niniejszej sprawie powinien być art. 79 ust. 2 ustawy prawo o adwokaturze. Należy jednak podkreślić, iż przez brak podstawy prawnej należy rozumieć sytuację, w której decyzja takiej podstawy nie posiada, nie zaś to, że jej nie wymienia bądź wskazuje niewłaściwy przepis w sprawie. Nie ma wątpliwości co do tego, iż podstawą działania ORA był art. 79 ust. 2 ustawy o adwokaturze, który w dacie uchwały miał moc obowiązującą. Wskazanie przez organ art. 44 ust. 1 ustawy jest uchybieniem, jednakże w przedstawionym wyżej stanie rzeczy nie ma ono istotnego wpływu na wynik sprawy nie tylko z tego powodu, iż podstawa prawna do podjęcia uchwały w tej dacie istniała ale również z uwagi na konwalidowanie tego uchybienia przez Ministra Sprawiedliwości w zaskarżonej decyzji. Podnieść nadto należy, że przedmiotem postępowania była ocena, czy zachodzą wystarczające przesłanki do stwierdzenia nieprzydatności skarżącego do wykonywania zawodu adwokata, co może być podstawą do skreślenia z listy aplikantów adwokackich. W tak określonym zakresie postępowania należy stwierdzić, iż tak organy adwokatury jak też Minister Sprawiedliwości właściwie uznał za wystarczającą podstawę do skreślenia skarżącego z listy aplikantów adwokackich okoliczność dwukrotnego uzyskania z kolokwium rocznego oceny negatywnej przez skarżącego. Należy podkreślić, że wykonywanie zawodu adwokata polega na świadczeniu profesjonalnych usług prawnych wymagających posiadania bogatej i ugruntowanej wiedzy z zakresu różnych dziedzin prawa. Negatywne oceny z kolokwiów weryfikujących poziom tej wiedzy stanowią w ocenie Sądu przesłankę uzasadniającą stwierdzenie nieprzydatności skarżącego do wykonywania zawodu adwokata. Według Sądu organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a.) oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). Ponadto Minister Sprawiedliwości, a także wcześniej organy adwokatury, nie dopuścili się - w ocenie Sądu - obrazy zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.), albowiem oparli się na prawidłowo zgromadzonym materiale dowodowym, dokonując jego wszechstronnej oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, oraz dokonując oceny znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy. Należy uznać jednocześnie, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach, organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło