VI SA/Wa 1880/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Protokolant Marcin Just po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi G. N. i S. N. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję w pkt 2; 2. stwierdza, że decyzja o której mowa w pkt 1 w uchylonym zakresie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego solidarnie na rzecz G. N. i S. N. kwotę 297 (dwieście dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem kosztów postępowania. Ostateczną decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] uchylono zaskarżoną decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w K. z dnia [...] lipca 2006 r. w części dotyczącej kary pieniężnej z tytułu nieprawidłowego działania przyrządu kontrolnego, przekazując w tym zakresie sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W pozostałym zakresie utrzymano w mocy decyzję organu I instancji w której, w związku z wynikami kontroli drogowej w dniu [...] lipca 2005 r. o godz. 1815 sporządzonym w miejscowości P. na drodze krajowej nr 7, nałożono na G. N. i S. N. , zwanych dalej "skarżącymi", kwotę 1400 zł tytułem kary pieniężnej z następujących tytułów: • Nienaniesienia na dwóch wykresówkach imienia i nazwiska kierowcy, w łącznej kwocie 100 zł, stosownie do art. 15 ust. 5 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370) oraz przepisu lp. 1.11.11 ust. 4 lit. a zał. do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.); • Przekroczenia przez kierowcę maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas powyżej 15 minut do 30 minut, w kwocie 100 zł, stosownie do art. 7 ust. 1-5 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. WE L370) oraz przepisu lp. 1.11.11 ust. 4 lit a zał. do ustawy; • Nienaniesienia na wykresówce miejsca i daty końcowej używania wykresówki w kwocie 50 zł, stosownie do art. 15 ust. 5 rozporządzenia nr 3821/85 oraz przepisu lp. 1.11.11 ust. 4 lit. c zał. do ustawy; • Nieokazania 4 wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli drogowej, w łącznej kwocie 800 zł, stosownie do art. 15 ust. 5 rozporządzenia nr 3821/85 oraz przepisu lp. 1.11.11 ust. 1 lit. b zał. do ustawy; • Skrócenia przez kierowcę dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu transportu drogowego o czas do jednej godziny, w kwocie 50 zł, stosownie do art. 8 ust. 1-2 i ust. 7, art. 9 rozporządzenia nr 3820/85 oraz przepisu lp. 1.11.1 lit. a zał. do ustawy; • Wykonywania transportu drogowego w okresie obowiązywania zakazów lub ograniczeń w ruchu wprowadzonych dla określonej kategorii pojazdów ze względu na uplastycznienie nawierzchni bitumicznej w kwocie 300 zł, stosownie do przepisu § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 18 sierpnia 1983 r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów po drogach (Dz. U. Nr 161, poz. 1565) oraz lp. 1.12.1 zał. do ustawy. Zakaz poruszania się obowiązywał od 27 lipca 2005 r. W skardze na powyższą decyzję, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący zarzucili w pierwszej kolejności naruszenie, poprzez niezastosowanie, przepisu art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym, według redakcji wprowadzonej ustawą z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zmianie ustawy o czasie pracy kierowców oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 99, poz. 661), który to przepis wszedł w życie w dniu 20 czerwca 2007 r., przed datą wydania zaskarżonej decyzji. W świetle tego przepisu nie wszczyna się postępowania administracyjnego wobec przedsiębiorcy, jeżeli okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazują, że podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Jak wywodzą skarżący, za naruszenia czasu pracy kierowcy i sposobu dokumentowania czynności związanych z prowadzeniem pojazdu odpowiedzialność ponosi kierowca, nie zaś skarżący. Jak wywodzą, w orzecznictwie wykształcona jest zasada, w świetle której organ administracyjny I instancji stosuje przepisy prawa materialnego, obowiązujące w dniu wydania decyzji. Przepisy te decydują również o tym, czy i w jakim zakresie organ ten powinien ewentualnie stosować przepisy dawniejsze. Organ odwoławczy powinien ocenić sprawę według przepisów prawa materialnego obowiązujących w dniu wydania przez ten organ decyzji odwoławczej. Oznacza to, że jeśli przepisy prawa materialnego ulegną zmianie w czasie między wydaniem decyzji w I instancji a rozpatrzeniem odwołania, organ odwoławczy - zachowując tożsamość sprawy - obowiązany jest uwzględnić nowy stan prawny, chyba że z nowych przepisów wynika coś innego. Organ odwoławczy orzeka bowiem w sposób merytoryczny (por. wyrok NSA z 21 grudnia 1999 r., IV SA 2079/97; LEX nr 48737). Toteż, jak podkreślają, organ odwoławczy powinien był, a czego nie uczynił, ocenić stan faktyczny sprawy pod kątem zastosowania przepisu art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym. Skarżący zakwestionowali także rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji w części odnoszącej się do kary pieniężnej z tytułu poruszania się pojazdem w czasie ogłoszonego zakazu. W szczególności, jak zarzucają, organ odwoławczy z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów uznał, iż przedmiotem przewozu nie były towary kurierskie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając skargę według powyższych kryteriów skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a.). Sąd w pełni podziela argumentację zawartą w skardze, trafnie zarzucającą organowi odwoławczemu naruszenie prawa, poprzez brak rozpoznania sprawy pod kątem zastosowania przepisu art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym, według redakcji wprowadzonej ustawą z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zmianie ustawy o czasie pracy kierowców oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Przepis ten, jak to już wyżej wskazano, wszedł w życie w dniu 20 czerwca 2007 r., a więc przed datą wydania zaskarżonej decyzji. Ponadto, co wymaga podkreślenia, przepis art. 3 pkt 4 lit. b wspomnianej noweli nie był objęty przepisami przechodnimi. Zatem, w odniesieniu do powołanego wyżej przepisu ma zastosowanie zasada bezpośredniego jego zastosowania, także do stanu faktycznego sprzed wejścia w życie tego przepisu, tym bardziej w sytuacji, gdy przepis ten jest korzystniejszy dla strony postępowania administracyjnego w porównaniu do poprzedniego stanu prawnego. Organ odwoławczy powinien więc wyjaśnić, czy na podstawie przepisu art. 92a ust. 4 ustawy o transporcie drogowym wchodziłaby w rachubę odpowiedzialność skarżących za stwierdzone w protokole z dnia [...] lipca 2005 r. uchybienia związane z naruszeniem przepisów o czasie pracy kierowców. Organ odwoławczy, nakładając na skarżących karę pieniężną z tytułu wykonywania transportu drogowego w okresie obowiązywania zakazów lub ograniczeń w ruchu wprowadzonych dla określonej kategorii pojazdów ze względu na uplastycznienie nawierzchni bitumicznej, naruszył także przepisy postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 6, 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Istotnym mankamentem postępowania był brak ustalenia w trakcie kontroli drogowej w dniu [...] lipca 2005 r. jakie towary przewozili skarżący. Skutki tego niedociągnięcia obciążają organ kontroli. Organ nie może więc skutków swego zaniedbania przerzucić na skarżących. Po to bowiem sporządza się protokół z kontroli drogowej, w trybie art. 74 ustawy o transporcie drogowym, aby na jego podstawie można było ustalić wszystkie istotne okoliczności faktyczne dotyczące naruszenia przepisów o transporcie drogowym. Dodać należy, iż wspomniane rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych rodzajów pojazdów po drogach wymienia towary, do których nie odnoszą się ograniczenia i zakazy ruchu. Z tych względów organ kontroli drogowej, sporządzając protokół z kontroli drogowej, powinien był wyjaśnić, a czego nie uczynił, jakie towary były przewożone, a w szczególności z punktu widzenia, czy przewóz ten nie podlegał wyłączeniu spod ograniczeń lub zakazów, o których mowa w cytowanym rozporządzeniu. Skoro organ tego nie uczynił, a późniejsze prowadzone przez niego postępowanie dowodowe nie doprowadziło do ustalenia co rzeczywiście było przedmiotem przewozu, należało wówczas dać wiarę oświadczeniom skarżących, iż przedmiotem przewozu były przesyłki kurierskie, podlegające wyłączeniu spod omawianego zakazu poruszania się po drogach publicznych. Oświadczeniu skarżących nie można zresztą odmówić wiarygodności. Przewóz wykonywany był bowiem na zlecenie M. [...] S.A. K., która posiada koncesję nr [...] z dnia [...] stycznia 2000 r. na prowadzenie działalności gospodarczej w dziedzinie poczty w zakresie usług kurierskich. W tym stanie sprawy zaskarżona decyzja podlega uchyleniu. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a.