IV SA/Wa 1085/08
WyrokWSA w Warszawie2008-11-14
Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński, Alina Balicka, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy bezprawne usunięcie osoby z dotychczasowego miejsca pobytu, które zostało następnie zalegalizowane przez oddalenie przez sąd powszechny powództwa o przywrócenie posiadania, stanowi podstawę do wymeldowania tej osoby?Ratio decidendi
Bezprawne usunięcie osoby z dotychczasowego miejsca pobytu nie stanowi przeszkody do wymeldowania, jeśli zostało ono zalegalizowane przez oddalenie przez sąd powszechny powództwa o przywrócenie posiadania. W takiej sytuacji utrzymywanie stanu zameldowania nie znajduje racjonalnych podstaw, a celem obowiązku meldunkowego jest jedynie zapewnienie organom administracji aktualnej informacji o miejscu pobytu osoby, a nie rozwiązywanie problemów z przywróceniem posiadania lokalu.Stan faktyczny
Prezydent Miasta W. orzekł o wymeldowaniu Z. N. z lokalu, stwierdzając, że opuścił on miejsce stałego pobytu w sposób trwały. Z. N. odwołał się, podnosząc, że został pozbawiony posiadania bezprawnie i wbrew woli, a opuszczenie miejsca pobytu powinno być rozumiane jako dobrowolne wyprowadzenie. Zarzucił również naruszenie przepisów k.p.a. poprzez niezebranie i wybiórcze rozpatrzenie dowodów, pominięcie toczących się postępowań sądowych oraz sprzeczność działań Spółki "H." z zasadami współżycia społecznego. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy. Z. N. złożył skargę do WSA, podnosząc te same zarzuty.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka,, Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant Agata Krysztofiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2008 r. sprawy ze skargi Z. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania - oddala skargę-
Decyzją z dnia [...] grudnia 2007 roku, Nr [...] Prezydent Miasta W. orzekł o wymeldowaniu Z. N. z lokalu Nr [...] przy ul. [...] w W.
W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta W. stwierdził, że Z. N., będąc przesłuchiwany oświadczył, że nie zamieszkuje w lokalu Nr [...] przy ul. [...] w W., jednakże lokalu tego nie opuścił dobrowolnie, tylko ochrona nie wpuściła go do budynku. Pod koniec sierpnia odebrał swoje rzeczy osobiste i przedmioty do niego należące. Wobec naruszenia przez właściciela posiadania lokalu wystąpił z powództwem o przywrócenie posiadania. Wyrokiem z dnia [...] października 2007 roku Sąd Rejonowy [...] oddalił powództwo. Wobec niezłożenia apelacji wyrok uprawomocnił się.
Budynek w obecnym stanie technicznym nie nadaje się do zamieszkiwania osób. W lokalu, w którym przebywał Z. N. nie ma ścianek działowych, zdewastowana jest instalacja elektryczna i kanalizacja, brak jest okien i drzwi.
Zdaniem Prezydenta Z. N. opuścił miejsce stałego pobytu i opuszczenie to ma charakter trwały. Zachodzą więc przesłanki do wymeldowania go z lokalu Nr [...] przy ul. [...] w W.
Od powyższej decyzji odwołanie złożył Z. N. podnosząc zarzut, iż został pozbawiony posiadania bezprawnie i wbrew swojej woli. Tymczasem w orzecznictwie przyjmuje się, że opuszczenie miejsca pobytu winno być rozumiane jako zaniechanie posiadania lokalu poprzez dobrowolne wyprowadzenie do innego mieszkania.
Nadto zdaniem skarżącego zaskarżona decyzja narusza art. 77 § 1 kpa oraz art. 80 kpa poprzez niezebranie w sposób wyczerpujący dowodów oraz poprzez wybiórcze rozpatrzenie materiału dowodowego.
Pominięto też fakt, że toczą się postępowania sądowe o ustalenie istnienia stosunku najmu i zapewnienie lokalu zastępczego, a działania Spółki "H." pozostają w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego.
Organ administracji, zdaniem odwołującego się, winien badać okoliczności istniejące w dniu faktycznego opuszczenia dotychczasowego miejsca zamieszkania, a nie w dniu orzekania przez organy. Tymczasem przedmiotem postępowania był
Sygn. akt IV SA/Wa 1085/08
stan faktyczny z daty wydania decyzji o czym świadczy wizja lokalna przeprowadzona w dniu 28 listopada 2007 roku.
Zdaniem odwołującego się postępowanie powinno być zawieszone do czasu zakończenia postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [....] kwietnia 2008 roku, Nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] grudnia 2007 roku podzielając zawarte w niej stanowisko.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył Z. N. podnosząc zarzuty tożsame z zarzutami zawartym w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Uczestnik postępowania Spółka z o.o. "H." również wniosła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zaskarżona decyzja zdaniem Sądu nie narusza prawa.
Z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że usunięcie danej osoby w sposób bezprawny z jej dotychczasowego miejsca pobytu nie może być uznane za opuszczenie miejsca pobytu, a tym samym za podstawę wymeldowania. Nie oznacza to jednak, że stan ten powoduje trwałą niemożność wymeldowania takiej osoby. Podkreślić należy, że celem istnienia obowiązku meldunkowego jest posiadanie przez organy administracji aktualnej informacji o miejscu pobytu określonej osoby. Nie jest rolą instytucji prawnej jaką jest "meldunek" rozwiązywanie problemu przywrócenia takiej osobie możliwości przebywania w lokalu mieszkalnym. Jest to kwestia leżąca w kompetencji sądu powszechnego. Jeżeli osoba przemocą usunięta z lokalu podejmuje starania w celu odzyskania posiadania poprzez wytoczenie powództwa o przywrócenie posiadania (art. 344 § 1 k.c.) oraz poprzez egzekwowanie wyroku przywracającego posiadanie, to brak jest podstaw do wymeldowania takiej osoby. Istnieje bowiem realna możliwość, że osoba ta zacznie ponownie przebywać pod adresem zameldowania. Wymeldowywanie jej w takiej sytuacji kłóciłoby się z poczuciem sprawiedliwości i byłoby przejawem niezwykle
Sygn. akt IV SA/Wa 1085/08
formalistycznego stosowania obowiązującego prawa. Byłaby to też forma wsparcia bezprawnych działań polegających na usunięciu danej osoby z dotychczasowego miejsca pobytu.
Nie ma natomiast postaw do odmowy wymeldowania osoby bezprawnie usuniętej z dotychczasowego miejsca pobytu wówczas, gdy bezprawne usunięcie zostanie zalegalizowane poprzez oddalenie przez Sąd powództwa o przywrócenie posiadania. Brak jest również podstaw do odmowy wymeldowania także wówczas, gdy osoba bezprawnie usunięta z miejsca pobytu akceptuje ten stan np. gdy nie wytacza powództwa o przywrócenie posiadania lub nie egzekwuje wyroku przywracającego posiadanie. Utrzymywanie w tej sytuacji stanu zameldowania tej osoby w jej dotychczasowym miejscu pobytu nie znajduje racjonalnych podstaw.
W przedmiotowej sprawie wytoczone przez Z. N. powództwo o przywrócenie posiadania zostało przez Sąd Rejonowy [...] oddalone. Okoliczność, iż skarżący został przemocą usunięty z dotychczasowego miejsca pobytu nie ma w tej sytuacji znaczenia prawnego dla oceny możliwości wymeldowania go z dotychczasowego miejsca pobytu.
Zarzut naruszenia przez organy administracji art. 77 § 1 kpa oraz art. 80 kpa, zdaniem Sądu, nie znajduje uzasadnienia. Analiza akt sprawy pozwala stwierdzić, iż organy administracji dokonały prawidłowej oceny materiału dowodowego. W toku postępowania ustalono wszystkie okoliczności niezbędne do wydania rozstrzygnięcia. Okoliczność, iż skarżący nie przebywa w lokalu Nr [...] przy ul. [...] w W. nie była przez skarżącego kwestionowana. Kwestia naruszenia posiadania wobec treści wyroku sądu powszechnego oddalającego powództwo o przywrócenie posiadania, jak to zostało wyżej wskazane, nie stoi na przeszkodzie wymeldowaniu skarżącego ze wskazanego wyżej lokalu.
Nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczność, iż toczą się postępowania sądowe o ustalenie istnienia stosunku najmu i zapewnienie lokalu zastępczego. Posiadanie tytułu prawnego nie jest ustawową przesłanką dokonania zameldowania lub wymeldowania. Ewentualne przyznanie skarżącemu prawa do lokalu zastępczego nie będzie skutkowało koniecznością zameldowania go w lokalu Nr [...] przy ul. [...] w W. Jeśli skarżący otrzyma lokal zstępczy i w nim zamieszka, to zostanie zameldowany w tym lokalu. Brak jest tym samym podstaw do zawieszenia postępowania do czasu zakończenia wskazanego przez skarżącego postępowania sądowego.
Sygn. akt IV SA/Wa 1085/08
Zasady współżycia społecznego nie są kryterium, które organ administracji bierze pod uwagę przy dokonywaniu zameldowania lub wymeldowania określonej osoby. Zarzut naruszenia zasad współżycia społecznego nie może wiec stanowić podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji.
Organy administracji muszą oczywiście badać okoliczności istniejące w dniu faktycznego opuszczenia dotychczasowego miejsca zamieszkania, jednakże jest oczywiste, że materiał dowodowy mogą one gromadzić dopiero po wszczęciu postępowania administracyjnego.
Z powyższych względów na podstawie art. 151 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 roku Nr 153 poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło