VII SA/Wa 1468/08
WyrokWSA w Warszawie2008-11-18
Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Mariola Kowalska, Paweł Groński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej plan realizacyjny i udzielającej pozwolenia na nadbudowę budynku została wydana z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Akt notarialny ustanawiający służebność nadbudowy był jednoznaczny i nie ograniczał jej do jednego piętra czy mieszkania. Projekt budowlany uwzględniał ekspertyzę techniczną i mieścił się w dopuszczalnych normach, a poddasze użytkowe nie było traktowane jako odrębna kondygnacja. Uzgodnienie z konserwatorem zabytków zostało dokonane, a jego ewentualny brak nie przesądzałby o nieważności decyzji.Stan faktyczny
Skarżąca K. K. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza z 1993 r. zatwierdzającej plan realizacyjny i pozwolenie na nadbudowę budynku, twierdząc, że nadbudowa przekroczyła zakres służebności ustanowionej aktem notarialnym. Wojewoda odmówił stwierdzenia nieważności, a następnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła organom błędną interpretację jej woli, niezastosowanie się do opinii technicznej i nieprzedstawienie jej wariantu projektu zatwierdzonego przez konserwatora zabytków. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), , Sędzia WSA Mariola Kowalska, Asesor WSA Paweł Groński, , Protokolant Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2008 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. skargę oddala
VII SA/Wa 1468/08
Uzasadnienie
Po rozpatrzeniu wniosku K. K. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza [...] nr [...] z dnia [...].09.1993 r. zatwierdzającej plan realizacyjny i udzielającej pozwolenia na nadbudowę budynku mieszkalnego na terenie nieruchomości przy ul. [...] [...] w W., Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].01.2008r., odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji Burmistrza [...] z dnia [...].09.1993r..
K. K. we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza podnosiła, iż skarżone rozstrzygnięcie narusza jej prawa jako właścicielki domu i działki gruntu, na której dom się znajduje. Skarżąca wskazała, że ustanowiona przez nią służebność nadbudowy budynku przy ul. [...] [...] w W. dotyczyła nadbudowy tylko jednego piętra i jednego lokalu. Zawarta z inwestorem umowa nie przewidywała nadbudowy dwóch kondygnacji i dwóch mieszkań.
Wojewoda [...] odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza [...] wskazał na akt notarialny rep. [...] dotyczący ustanowienia służebności nadbudowy. W § 2 umowy ustanawiającej służebność wskazano, iż " K. K. ustanawia służebność prawa nadbudowy pomieszczeń mieszkalnych na całej powierzchni górnego stropu, w obrysie fundamentów, na budynku mieszkalnym opisanym w § 1 niniejszego aktu - na rzecz J. i A. małżonków R. oraz każdoczesnego ich następcy prawnego (...)." Wojewoda wskazał, że z powyższego tekstu nie wynika, iż prawo nadbudowy ograniczone było, jak twierdzi skarżąca, do jednego piętra i jednego mieszkania. Wcześniejsza korespondencja w sprawie (istotnie wskazująca na zamiar dobudowy przez właścicielkę jednego piętra), na którą powołuje się wnioskodawczym, jak również podnoszony zamiar ustanowienia odmiennego od przedstawionego w zatwierdzonym projekcie budowlanym zakresu służebności nadbudowy, w wyniku braku sprecyzowania przez skarżącą tego zamiaru w umowie, są bez znaczenia wobec zapisów aktu notarialnego i nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa.
Wojewoda stwierdził zatem, że inwestor wylegitymował się prawem do dysponowania nieruchomością co oznacza spełnienie warunku z art. 29 ust. 5 ustawy Prawo budowlane do wydania pozwolenia na budowę.
Odnosząc się do zarzutu, iż sporządzona w celu oceny możliwości nadbudowy budynku przy ul. [...] [...] w W. ekspertyza stanu technicznego budynku stanowiła o możliwości nadbudowy o jedną kondygnację mieszkalną, gdy tymczasem zatwierdzono projekt nadbudowy o dwie kondygnacje organ wskazał, z projektu nadbudowy, stanowiącego załącznik do pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...].09.1993 r. wynika, że "ciężar całkowity części nadbudowanej wynosi około 20 % części istniejącej, co nie przekracza dopuszczalnych normowych 30 %." Ponadto zrealizowana nadbudowa została przyjęta do użytkowania - poświadczenie nr [...] z dnia [...].04.1995 r. przyjęcia zgłoszenia użytkowania obiektu budowlanego wydane przez Naczelnika Wydziału Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Gminy [...], a autor opinii technicznej, mgr inż. R. Ł. pełnił funkcję kierownika przedmiotowej nadbudowy, nie wnosząc zastrzeżeń do realizacji inwestycji, obejmującej poza dopuszczoną przez niego jedną kondygnacją mieszkalną również poddasze użytkowe. W ocenie organu projekt budowlany nie naruszył warunków techniczno-budowlanych.
Wojewoda w swoim uzasadnieniu odniósł się również do kwestii dot. uzgodnienia inwestycji z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków. Nieruchomość położona przy ul. [...] [...] znajdowała się w strefie mieszkaniowo-usługowej MU-27 i w strefie G-l w obszarze objętym nadzorem Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, wskazując, że w aktach sprawy znajduje się takie uzgodnienie z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, z dnia [...].06.1993 r.
Zgodnie z art. 31 ust. 1 obowiązującej wówczas ustawy Prawo budowlane: pozwolenie na budową może być wydane po uprzednim uzyskaniu wymaganego przepisami szczególnymi porozumienia, zgody lub pozwolenia innych organów administracji państwowej. Brak takiego uzgodnienia może stanowić ewentualnie przesłankę z art. 145 § 1 pkt 6 Kodeksu postępowania administracyjnego do wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną nie może natomiast przesądzać o stwierdzeniu nieważności decyzji wskazał Wojewoda w swoim uzasadnieniu.
Po rozpatrzeniu odwołania K. K., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2008r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz.1071 z późn. zm.), utrzymał w mocy decyzję Wojewody odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza [...] z dnia [...].09.1993r, Nr [...].
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w aktach sprawy znajduje się wypis aktu notarialnego (repertorium [...]), z którego wynika, że K. K. oświadcza, że ustanawia służebność nadbudowy pomieszczeń mieszkalnych na całej powierzchni górnego stropu, w obrysie fundamentów na rzecz J. i A. małżonków R.
Wskazał również, że z pisma Urzędu [...] w W. z dnia [...].06.1993r. znak: [...] wynika, że budynek przy ulicy [...] [...] w W. znajduje się w spisie obiektów objętych ochroną konserwatorską. Wojewódzki Konserwator Zabytków w piśmie z dnia [...].06.1993r., znak: [...] pozytywnie zaopiniował projekt symetrycznej nadbudowy budynku przy ul. [...] [...], wg wersji "B" przedłożonego projektu, który to projekt został zatwierdzony ww. decyzją o pozwoleniu na budowę projekt nadbudowy budynku mieszkalnego.
Wskazał również, że dla przedmiotowego budynku została wykona ekspertyza techniczna, z której wynika, że obiekt może być nadbudowany o jedną kondygnację. Projekt budowlany przewiduje wykonanie nadbudowy o jedną kondygnację i poddasze użytkowe. Wskazać przy tym, że zgodnie § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. z 1980 r., Nr 17, poz. 62 z późn. zm.), obowiązującym w dacie orzekania, piwnice, sutereny oraz poddasza w budynkach nie stanowiły kondygnacji w rozumieniu przepisów rozporządzenia. Mając na względzie ww. przepisy stwierdzić należy, że badana decyzja została wydana zgodnie z ekspertyzą techniczną i przepisami prawa.
Mając na względzie ww. przepisy, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że badana decyzja została wydana zgodnie z ekspertyzą techniczną i przepisami prawa.
W skardze do Sądu K. K. zarzuciła organom błędną interpretację oświadczenia jej woli jako właścicielki nieruchomości wskazując, że oświadczenie w akcie notarialnym ustanawiającym służebność nadbudowy nie jest równoznaczny ze zgodą na dokonanie zakresu dokonanej nadbudowy w kontekście całego zebranego w sprawie materiału.
Skarżąca zarzuciła decyzji, nie respektowanie opinii technicznej mówiącej o możliwości nadbudowy jednego mieszkania w obrysie budynku sprowadzające się do nadbudowy tylko jednej kondygnacji. Stwierdziła również, że nie został nigdy jej przedstawiony wariant B wersji projektu, przedstawiany Konserwatorowi Zabytków, który zdaniem organu odwoławczego został zatwierdzony.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Postępowanie w tej sprawie toczy się w nie trybie zwykłym, a w trybie nadzoru (tryb nadzwyczajny), kiedy wyjątkowo, wbrew zasadzie trwałości decyzji ostatecznych można z enumeratywnie wyliczonych ustawowo przyczyn, uznać ostateczną decyzję za dotkniętą tak ciężką wadę, że zachodzi konieczność uznania jej za nieważną. Stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji może mieć miejsce w nadzwyczajnych okolicznościach, a w stosunku do uchyleń decyzji w trybie zwykłym z powodu naruszeń przepisów prawa "wymogi" są tu wielokrotnie cięższe. Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej stanowi wyjątek od określonej w art. 16 kpa ogólnej zasady stabilności rozstrzygnięć, a zatem może mieć miejsce tylko w przypadku gdy w sposób bezsporny ustalono, iż kwestionowana decyzja dotknięta jest jedną z wad określonych w art. 156 § 1 kpa.
Kwestionowana decyzja Burmistrz [...] była wydana na podstawie przepisów prawa budowlanego z 1974r.
Stosownie do art. 29 ust. 5 ustawy z dnia 24 października 1974r- Prawo budowlane (Dz. U. z 1974r., Nr 38 poz. 229 z późn. zm.), pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie jednostce organizacyjnej lub osobie, która wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
W aktach sprawy znajduje się wypis aktu notarialnego (repertorium A-8774/93), z którego wynika, że Pani K. K. oświadcza, że ustanawia służebność nadbudowy pomieszczeń mieszkalnych na całej powierzchni górnego stropu, w obrysie fundamentów na rzecz J. i A. małżonków R.
Stwierdzić należy, iż inwestor wylegitymował się prawem do dysponowania nieruchomością co oznacza spełnienie warunku z art. 29 ust. 5 ustawy Prawo budowlane do wydania pozwolenia na budowę. Organ administracyjny dysponując takim a nie innym zapisem a akcie notarialnym dotyczący ustanowienia służebności nadbudowy miał prawo przyjąć, że planowana inwestycja nie narusza przepisów prawa w zakresie dysponowania nieruchomością na cele planowanej nadbudowy, jak również nie narusza uzasadnionych interesów właścicielki budynku.
Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należy, że zarzuty K. K. dot. błędnej interpretacji oświadczenia jej woli jako właścicielki nieruchomości nie są uzasadnione bowiem oświadczenie w akcie notarialnym ustanawiającym służebność nadbudowy jest jednoznaczne ze zgodą na dokonanie nadbudowy w obrysie budynku. Należy podzielić pogląd organu odwoławczego, że z tekstu oświadczenie nie wynika, iż prawo nadbudowy ograniczone było, jak twierdzi skarżąca, do jednego piętra i jednego mieszkania
Odnosząc się do zarzutu skarżącej dot. respektowania opinii technicznej mówiącej o możliwości nadbudowy jednego mieszkania w obrysie budynku sprowadzające się do nadbudowy tylko jednej kondygnacji, Sąd również podzielił stanowisko organu, że zatwierdzenie projektu nadbudowy o jedno kondygnację oraz poddasze użytkowe i mieściło się to w granicach dopuszczalnej normy nadbudowy tj do 30% ciężaru części istniejącej a charakter poddasza użytkowego nie kwalifikował go do określenia jako drugiej kondygnacji.
Zgodnie § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. z 1980 r., Nr 17, poz. 62 z późn. zm.), obowiązującym w dacie orzekania, piwnice, sutereny oraz poddasza w budynkach nie stanowiły kondygnacji w rozumieniu przepisów rozporządzenia. Mając na względzie ww. przepisy stwierdzić należy, że badana decyzja została wydana zgodnie z ekspertyzą techniczną i przepisami prawa.
Odnosząc się do kwestii dot. uzgodnienia inwestycji z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków stwierdzić należy, że zgodnie z art. 31 ust. 1 obowiązującej wówczas ustawy Prawo budowlane: pozwolenie na budową może być wydane po uprzednim uzyskaniu wymaganego przepisami szczególnymi porozumienia, zgody lub pozwolenia innych organów administracji państwowej. Brak takiego uzgodnienia może stanowić ewentualnie przesłankę z art. 145 § 1 pkt 6 Kodeksu postępowania administracyjnego do wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną nie może natomiast przesądzać o stwierdzeniu nieważności decyzji wskazał Wojewoda w swoim uzasadnieniu.
Znajdujące się w aktach sprawy pismo Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...].06.1993 r. wskazuje jednak na fakt uzgodnienia omawianej inwestycji z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków.
W świetle powyższych wywodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa, a zatem stosownie do postanowień art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło