II SA/Sz 453/08
WyrokWSA w Szczecinie2008-11-19
Skład orzekający: Mirosława Włodarczak-Siuda, Marzena Iwankiewicz, Elżbieta Makowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o skierowaniu na kontrolne badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami mechanicznymi może zostać wydana na podstawie opinii biegłych psychiatrów stwierdzającej zaburzenia psychiczne, mimo kwestionowania przez stronę tych ustaleń?Ratio decidendi
Decyzja o skierowaniu na badania lekarskie w celu stwierdzenia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami może zostać wydana na podstawie wiarygodnej informacji o zastrzeżeniach co do stanu zdrowia, nawet jeśli strona kwestionuje te ustalenia. Opinia biegłych psychiatrów stwierdzająca zaburzenia psychiczne stanowi taką wiarygodną informację, a celem skierowania na badania jest właśnie wyjaśnienie wątpliwości co do zdolności do prowadzenia pojazdów.Stan faktyczny
Prokurator złożył wniosek o skierowanie J.U. na kontrolne badania lekarskie z uwagi na opinię biegłych psychiatrów stwierdzającą u niego zaburzenia psychiczne. Organ I instancji wydał decyzję o skierowaniu na badania. J.U. odwołał się, twierdząc, że nie jest chory psychicznie i dołączył zaświadczenia lekarskie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, uznając opinię biegłych za dowód. J.U. złożył skargę do WSA, podtrzymując swoje zarzuty i powołując się na inną interpretację opinii biegłych. Wniósł również o odroczenie badań z powodu braku środków finansowych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda (spr.), Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz,, Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 listopada 2008 r. przy udziale Prokuratora B. R. sprawy ze skargi J. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie oddala skargę
Decyzją z dnia (...)r., wydaną z upoważnienia Starosty G. na podstawie art.122 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 108 ze zm.), skierowano J.U. na kontrolne badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami mechanicznymi według kategorii:"A, B, C, BE, CE" prawa jazdy. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że Prokurator Prokuratury Rejonowej w G. w dniu (...)r. złożył wniosek o wszczęcie postępowania w przedmiocie skierowania na kontrolne badania lekarskie, bowiem w toku postępowania karnego została wydana opinia dwóch biegłych psychiatrów, z której wynika, że J. U. cierpi na zaburzenia psychiczne.
W odwołaniu od tej decyzji J. U. stwierdził, że nie jest chory psychicznie, tylko nabawił się nerwicy z powodu ciągłego znęcania się rodziny. J. U. podniósł, że przez okres, kiedy ma uprawnienia, nie miał żadnej kolizji, mandatów ani punktów karnych. Do odwołania skarżący dołączył zaświadczenie lekarskie z dnia (...)r. i karty informacyjne leczenia szpitalnego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia (...). po rozpoznaniu odwołania utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym przesłankę do wydania decyzji o skierowaniu na badania lekarskie mogą stanowić okoliczności, które z dużą dozą prawdopodobieństwa wskazują na istotne zmniejszenie się sprawności kierującego pojazdem. Mogą to być pochodzące z różnych źródeł informacje o pogarszającym się stanie zdrowia, objawach chorobowych, świadczących o zaistnieniu przeciwwskazań do wydania prawa jazdy. Okoliczność taką, tj. sprawność intelektualną niższą jak przeciętna, organiczne zaburzenia urojeniowe i cechy osobowości paranoicznej, stwierdzili w toku postępowania karnego dwaj biegli psychiatrzy. Kolegium nie dało wiary podniesionym przez Odwołującego twierdzeniom, że nie jest chory psychicznie. Opinia psychiatrów stanowi w tym względzie oczywisty dowód, że twierdzenia Skarżącego nie polegają na prawdzie.
W świetle obowiązujących przepisów brak jest możliwości odstąpienia od skierowania Skarżącego na badania lekarskie, bowiem przepis art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowi normę bezwzględnie obowiązującą.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie J.U. podtrzymał zarzuty zawarte w odwołaniu. Oświadczył, że nie ma żadnych zaburzeń i przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów mechanicznych. Skarżący powołał się na uzasadnienie wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia
(...)r. w sprawie (...), z którego wynika, że Sąd Rejonowy "źle zinterpretował opinię biegłych psychiatrów, bo (...) biegli nie rozpoznali upośledzenia umysłowego". Skarżący wniósł o odroczenie skierowania na badania lekarskie do czasu zakończenia sprawy w Sądzie Rejonowym w G. ze względu na brak środków finansowych na pokrycie kosztów badań i przejazdu na badania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.-Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności
z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 2 § 1 powołanej ustawy). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, dlatego wniosek skarżącego o odroczenie terminu badania lekarskiego do czasu zakończenia postępowania karnego nie mógł zostać uwzględniony.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.-Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.) decyzja podlega uchyleniu w całości lub części, jeżeli sąd stwierdzi:
1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
2) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
3) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
W przypadku zaś nieuwzględniania skargi sąd skargę oddala (art. 151 ustawy P.p.s.a.).
Badając skargę według powyższych kryteriów, Sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Poczynione przez organ zarówno I jak i II instancji ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez te organy ocena materiału dowodowego nie narusza zasady swobodnej oceny dowodów, określonej w art. 80 k.p.a.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy
z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2005 r., Nr 108,
poz. 908). Przesłanki skierowania na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem zostały określone
w art. 122 tej ustawy. Celem tego przepisu jest zagwarantowanie bezpieczeństwa ruchu, przy równoczesnym zachowaniu praw podmiotowych osób, które na badania te są kierowane. Z tego powodu enumeratywnie wymieniono przypadki, gdy organ może skierować osobę na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Jedną z takich przesłanek są, w świetle art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierującego pojazdem. Zgodnie z tym przepisem badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Ustawa powołana nie określa bliżej, o jakie zastrzeżenia co do stanu zdrowia chodzi, ani bliżej ich nie definiuje. Natomiast przepis § 2 ust. 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania (Dz. U.
Nr 2, poz. 15) stanowi, że starosta może skierować na badanie lekarskie osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach w jej stanie zdrowia, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów.
Przepis art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, zezwalający staroście na wydanie decyzji w przedmiocie skierowania na badania, został tak zredagowany, że musi wystąpić przesłanka materialnoprawna w postaci "nasuwających się zastrzeżeń co do stanu zdrowia" potwierdzona w wyniku przeprowadzonego postępowania. Podkreślić przy tym należy, iż podstawą do wydania decyzji jest już wiarygodna informacja o zastrzeżeniach co do stanu zdrowia, nie jest natomiast wymagane ustalenie, czy w istocie rozpoznane zmiany stanowią o niezdolności do prowadzenia pojazdów. Stwierdzenie braku lub istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami należy, stosownie do powołanej ustawy i rozporządzenia, do uprawnionego lekarza, który na podstawie badania lekarskiego (na które skarżący został skierowany) wydaje stosowne orzeczenie.
W ocenie Sądu słuszne jest stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że zebrany w sprawie materiał dowodowy posiada przymiot wiarygodnej informacji, uzasadniającej przeprowadzenie u skarżącego badania na okoliczność istnienia bądź braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.
W rozpoznawanej sprawie podstawę wszczęcia postępowania w sprawie skierowania J. U. na badania lekarskie stanowił wniosek Prokuratora Prokuratury Rejonowej w G., zawierający informację, że w toku postępowania karnego w sprawie Ds. (...) została wydana opinia przez dwóch biegłych lekarzy psychiatrów, z której wynika, że skarżący cierpi na zaburzenia psychiczne.
Z dołączonej do wniosku opinii psychiatrycznej wynika, że J. U. posiada sprawność intelektualną niższą niż przeciętna, organiczne zaburzenia urojeniowe
i cechy osobowości paranoicznej. Taki stan zdrowia, jak opisany w opinii psychiatrów, wskazywał z dużym prawdopodobieństwem na istnienie zastrzeżeń mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Informacja ta była niewątpliwie informacją wiarygodną, gdyż pochodziła od organu państwowego, jakim jest Prokurator i została uzyskana w toku postępowania karnego. Za zbyt daleko idące należy uznać stwierdzenia organu II instancji zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w przedmiocie oceny stanu zdrowia psychicznego skarżącego, bowiem organ ten nie jest uprawniony do dokonywania ustaleń w tym zakresie. Jednakże uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy, bowiem z opinii psychiatrów wynika, że występują uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia skarżącego, co stanowi materialnoprawną postawę do wydania decyzji o skierowaniu na badania lekarskie. Fakt ten potwierdza również opinia sądowo-psychiatryczna
z dnia (...)r., wydana w sprawie sygn. (...), z której Sąd przeprowadził dowód w trybie art. 106 § 3 ustawy P.p.s.a. Na ocenę zgodności
z prawem zaskarżonej decyzji nie mogą mieć wpływu zaświadczenia lekarskie przedłożone przez skarżącego oraz fakt, że skarżący nie zgadza się z treścią opinii biegłych, kwestionując rzetelność i prawidłowość badań, gdyż właśnie badania, na które skarżący został skierowany zaskarżoną decyzją, mają wyjaśnić wszystkie wątpliwości i jednoznacznie stwierdzić, czy istnieją lub nie istnieją przeciwwskazania do kierowania przez niego pojazdem.
Mając na uwadze powyższe oraz uwzględniając fakt, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu określonym w art. 145 P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło