II SA/Gd 575/08
WyrokWSA w Gdańsku2008-11-19
Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Wanda Antończyk, Tamara Dziełakowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy instalacja dodatkowych anten na istniejącej stacji bazowej telefonii komórkowej, stanowiąca rozbudowę lub przebudowę stacji, wymaga pozwolenia na budowę, czy jedynie zgłoszenia, a jeśli zgłoszenia, to czy wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach?Ratio decidendi
Instalacja dodatkowych anten na istniejącej stacji bazowej telefonii komórkowej, nawet jeśli stanowi rozbudowę lub przebudowę stacji, nie wymaga pozwolenia na budowę na podstawie art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego. Wymaga natomiast zgłoszenia zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. c Prawa budowlanego, ale tylko w przypadku, gdy stanowi przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko. Jeśli nie jest takim przedsięwzięciem, nie wymaga ani pozwolenia, ani zgłoszenia. Organy administracji nie miały podstaw do wniesienia sprzeciwu, gdyż błędnie zakwalifikowały zgłoszone roboty jako wymagające pozwolenia na budowę.Stan faktyczny
Spółka A zgłosiła roboty budowlane polegające na montażu dwóch anten na istniejącej stacji bazowej telefonii komórkowej. Starosta wniósł sprzeciw, uznając, że roboty te wymagają pozwolenia na budowę. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę, argumentując, że instalacja anten jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i wymaga jedynie zgłoszenia. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając decyzję Wojewody.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i orzekł, że nie może być ona wykonana. Zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędzia WSA Tamara Dziełakowska (spr.) Protokolant Starszy Referent Izabela Adamowicz po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2008 r. na rozprawie sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Wojewody z dnia 29 kwietnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie może być ona wykonana; 2. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. wniosła do sądu administracyjnego skargę na decyzję Wojewody z dnia 29 kwietnia 2008 r. utrzymującą w mocy decyzję Starosty z dnia 26 marca 2008 r. wnoszącą sprzeciw w sprawie zgłoszenia robót budowlanych.
Zaskarżona decyzja została podjęta w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
W dniu 5 marca 2008 r. skarżąca spółka zgłosiła organowi I instancji roboty budowlane polegające na montażu urządzeń emitujących pole elektromagnetyczne na stacji bazowej [...] nr [...] w miejscowości S. na działce nr [...]. W zgłoszeniu określiła termin rozpoczęcia robót budowlanych na dzień 4 kwietnia 2008 r. i poinformowała, że w oparciu o przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko - w brzmieniu obowiązującym od dnia 31 sierpnia 2007 r. - określona w zgłoszeniu inwestycja nie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, a tym samym nie wymaga uzyskania przed zgłoszeniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Do zgłoszenia dołączono oświadczenie inwestora o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, projekt budowlany oraz dokument opracowany na zlecenie inwestora przez inżyniera E. S. o nazwie "analiza kwalifikująca przedsięwzięcie do sporządzenia raportu". W dokumencie tym przedstawiono parametry systemu antenowego, dokonano obliczeń tzw. maksymalnej mocy promieniowanej izotropowo i przedstawiono graficznie osie promieniowania anten. We wnioskach analizy wskazano, że planowana przez skarżącą inwestycja nie należy do przedsięwzięć wymienionych w powołanym wyżej rozporządzeniu.
Decyzją z dnia 26 marca 2008 r. Starosta wniósł sprzeciw na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego. W uzasadnieniu stwierdził, że z przedłożonego przez inwestora projektu budowlanego wynika, iż przedmiotem zgłoszenia jest rozbudowa stacji bazowej telefonii cyfrowej BTS sieci [...] nr [...]. Następnie wskazując na przepisy art. 28 ust. 1, 29 ust. 1 i 2 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 1, 1a, 2, art. 29 a, art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. a, b, c oraz art. 30 ust. 1 pkt 4, art. 31 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego uznał, iż zgłoszone przez skarżącą roboty budowlane wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, co w myśl art. 30 ust. 6 pkt 1 tej ustawy uzasadniało podjęcie decyzji wnoszącej sprzeciw.
W odwołaniu skarżąca żądając uchylenia powyższej decyzji nie zgodziła się z ustaleniem organu co do charakteru zgłoszonych robót budowlanych. Wyjaśniła, że zarówno z dokonanego zgłoszenia, jak i załączonego doń projektu budowlanego wynika, iż zgłoszone roboty polegają na instalacji wyłącznie dwóch urządzeń na istniejącej już stacji tj. na montażu dwóch anten minilinkowych na istniejących wspornikach o średnicy 0,3m i 0,6m. Zatem w ocenie skarżącej zamierzona inwestycja jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę stosownie do art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego, wymaga natomiast zgłoszenia odpowiednio do art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. c tej ustawy. Zdaniem skarżącej organ błędnie uznał, że rozbudowa stacji bazowej nie może polegać na instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych. Rozbudowa stacji może bowiem polegać na instalacji dodatkowych urządzeń nawet bez montażu dodatkowych wsporników czy też masztów. Celem wykazania, że ustawodawca pod pojęciem "urządzeń" użytym w art. 29 ust. 2 pkt 15 rozumie również zgłoszone do zamontowania anteny skarżąca odwołała się do wykładni systemowej i wskazała na definicje "urządzenia" i "instalacji" zawarte w ustawie Prawo ochrony środowiska oraz definicje "urządzenia radiowego" i "urządzenia telekomunikacyjnego" zawarte w ustawie Prawo telekomunikacyjne. Dodatkowo na potwierdzenie przedstawionej argumentacji skarżąca powołała się na stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zamieszczone na stronie internetowej tego organu cytując jego fragment.
Utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji Wojewoda w uzasadnieniu wydanej w dniu 29 kwietnia 2008 r. decyzji przytoczył treść przepisów art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. c, art. 30 ust 2 oraz 30 ust. 6 pkt 1Prawa budowlanego i przedstawił następującą argumentację: Zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów odrębnych, co w praktyce oznacza, że w niektórych przypadkach w zależności od rodzaju projektowanej inwestycji, zastosowanie mają przepisy innych ustaw. Przepisy odrębne wymienione w art. 2 ust. 2 Prawa budowlanego, nie stanowią katalogu zamkniętego, o czym świadczy użyty tam zwrot: "a w szczególności". Decydujące znaczenie w sprawie ma to, że stacje bazowe telefonii komórkowej, zgodnie z art. 32 pkt 8k rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji (Dz. U. Nr 93, poz. 589 ze zm.), były zaliczone do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska. Inwestycja zaliczana, zgodnie z przepisami ww. rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998r., do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska, z dniem 1 stycznia 2002 r. tj. z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r., Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627), stosownie do przepisu art. 4 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 100, poz. 1085), uważa się za przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, określone w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa ochrony środowiska. Przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko z zastrzeżeniem wyjątków określonych w ust. 7 art. 46 Prawa ochrony środowiska przed wydaniem decyzji w sprawie planowanego przedsięwzięcia, wymagają przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. Przedsięwzięciem w rozumieniu przepisów w sprawie oceny oddziaływania na środowisko - Prawa ochrony środowiska jest inwestycja budowlana lub inna ingerencja w środowisko, polegająca na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu (art. 46 ust. 2 Prawa ochrony środowiska). Przepisy Prawa budowlanego podobnie jako przepis o charakterze lex generali, w sprawach przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, musi być stosowany z uwzględnieniem przepisów ustawy - Prawo ochrony środowiska, która jako lex specialis ma w tych przypadkach pierwszeństwo.
Wnioskowana inwestycja polega na unowocześnieniu istniejącej i przestarzałej stacji bazowej, a także na wymianie istniejących anten sektorowych oraz dodaniu dwóch sztuk anten linkowych. Jak wynika z opisu projektu budowlanego zakłada się, że anteny te będą montowane na istniejących wspornikach o następujących parametrach ML. 2 ( 113N ) i ML 4 ( 112N). Jednocześnie na podstawie w/w opisu również dopuszcza się możliwość wymiany stalowej konstrukcji wsporczej do której będą zamontowane anteny. W dalszej części omawianego uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ wskazując na treść art. 29 ust. 2 pkt 1 oraz art. 3 pkt 7 i pkt 8 Prawa budowlanego wywiódł, że zgłoszone przez skarżącą roboty budowlane wobec tego, iż zmieniają parametry dawnej stacji nie stanowią remontu, lecz przebudowę i w związku z tym podlegają procedurze uzyskania pozwolenia na budowę, a zatem organ I instancji poprawnie na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego wniósł sprzeciw. Organ odwoławczy wyjaśnił także, że inwestor winien uzyskać informację na piśmie od Wydziału Ochrony Środowiska Starostwa dotyczącą kwalifikacji projektowanej inwestycji. Załączona do akt sprawy analiza kwalifikująca przedsięwzięcie do sporządzenia raportu wykonana przez mgr inż. E. S., jest nieobiektywna, gdyż wykonana na zlecenie inwestora i opinia w niej zawarta nie może być wykładnią w przedmiotowej sprawie. Na zakończenie organ odwoławczy wskazał na treść przepisów art.. 7, art. 8, art. 9 oraz art. 77 § 4 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz wyjaśnił, że przedmiotem jego postępowanie było zbadanie zasadności wniesionego przez organ I instancji sprzeciwu. Wobec tego, że Starosta prawidłowo zakwalifikował zgłoszone roboty budowlane jako wymagające pozwolenia na budowę należało orzec jak w osnowie decyzji na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa.
W skardze A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. wniosła o uchylenie rozstrzygnięć organów obu instancji. W jej uzasadnieniu powtórzyła argumentację zawartą we wcześniejszym odwołaniu. Zarzuciła, że organ odwoławczy w żaden sposób nie odniósł się do jej stanowiska w którym twierdziła, że przedmiotem zgłoszenia były roboty budowlane polegające na instalacji anten. Instalację anten należy zakwalifikować jako instalację urządzeń zwolnioną z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę stosownie do przepisu art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego, a wymagającą na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. c tej ustawy zgłoszenia. Zarzuciła także, że organ odwoławczy błędnie przyjął, że zgłoszona inwestycja polega na unowocześnieniu istniejącej i przestarzałej stacji bazowej przez wymianę istniejących anten sektorowych i dodaniu dwóch anten minilinkowych. Powyższe w ocenie skarżącej świadczy o nieznajomości tematu przez organ, albowiem przedmiotem robót nie jest wymiana anten sektorowych, zmiana konstrukcji ani unowocześnienie stacji, lecz jedynie dodanie do istniejącej konstrukcji dwóch radiolinii, co na pracę samej stacji nie ma żadnego wpływu. Wskazano, że montaż radiolinii nie wzmacnia sygnału, służą one jedynie do połączenia innych stacji z siecią istniejącą i nie mają żadnego wpływu na pokrycie sygnałem w okolicy rozpatrywanej stacji. Skarżąca ponownie odwołała się do definicji "urządzenia" zawartej w ustawie Prawo ochrony środowiska, definicji "urządzenia radiowego" i " urządzenia telekomunikacyjnego" zawartych w ustawie Prawo telekomunikacyjne celem wykazania że przedmiotowe anteny winny być zakwalifikowane przez organy jako urządzenia, których instalowanie na obiektach jest zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego. Dodatkowo w skardze zarzucono, że organ odwoławczy powołał się na nieobowiązujące już od 12 listopada 2002 r. rozporządzenie Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji ( Dz. U. Nr 93, poz. 589 ).
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, aczkolwiek nie wszystkie prawne wywody skarżącej są prawidłowe. Skarżąca bowiem w jednej z rozważanych kwestii jakby nie dostrzega własnej niekonsekwencji i sprzeczności pewnych swoich argumentów i twierdzeń. Otóż, zgłaszając organowi prace budowlane polegające na montażu na istniejącej stacji bazowej telefonii komórkowej urządzeń emitujących pole elektromagnetyczne ( anten ) skarżąca spółka stwierdziła, że w świetle obowiązujących od 31 sierpnia 2007 r. przepisów inwestycja ta nie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, a zatem nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Załączony przez skarżącą dokument "analiza kwalifikująca przedsięwzięcie do sporządzenia raportu" miał na celu wykazanie, że zainstalowanie przez nią dodatkowych anten nie kwalifikuje się do przedsięwzięć wymagających lub mogących wymagać sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko z uwagi na to, iż nie jest to przedsięwzięcie wymienione w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko ( Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm. ) zwanym w dalszej części uzasadnienia rozporządzeniem z dnia 9 listopada 2004r. Tymczasem skarżąca dokonała zgłoszenia właściwemu organowi instalacji przedmiotowych anten powołując się na art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. c Prawa budowlanego, a następnie twierdząc ( w odwołaniu i skardze ), że przepis ten ma w sprawie zastosowanie i organ winien przyjąć zgłoszenie bez sprzeciwu. Przepis ten natomiast wymaga zgłoszenia wykonywania robót budowlanych polegających na instalowaniu na obiektach budowlanych – urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, będących instalacjami w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska, zaliczanych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu tej ustawy. Nie ulega z kolei wątpliwości, że przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko to te, które wymienia rozporządzenie z dnia 9 listopada 2004 r. ( por. art. 46 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz art. 51 ust. 1 pkt 1, 2 i 8 Prawa ochrony środowiska ). Wnioskując zatem a contrario należy stwierdzić, że instalacja urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne o takich parametrach i wskazaniach, które nie są wymienione w rozporządzeniu z dnia 9 listopada 2004 r. nie wymaga zgłoszenia. Skarżąca sama zatem nie dostrzegła jakie konsekwencje prawne spowodowała ostatnia zmiana rozporządzenia z dnia 9 listopada 2004 r. dokonana rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007 r. ( Dz. U. Nr 158, poz. 1105 ), która obowiązuje od dnia 31 sierpnia 2007 r. Co istotne kwestii tej ani związanej z tym problematyczności właściwego zakwalifikowania przedsięwzięcia dotyczącego instalacji emitujących pola elektromagnetyczne nie dostrzegł ani organ przyjmujący zgłoszenie, ani organ odwoławczy. W niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym problematyka ta nie miała jednak istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sądu.
Zaskarżona decyzja nie jest prawidłowa i narusza przepisy prawa. Nie było podstaw do uznania, że instalacja dodatkowych anten do istniejącej już stacji bazowej, czy też ich wymiana w obowiązującym w dacie rozstrzygania sprawy stanie prawnym wymaga pozwolenia na budowę, a zatem wniesienie przez organ sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego i utrzymanie w mocy tego rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy było wadliwe, a to z następujących względów:
Zgodnie z regulacją zawartą w art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. Przepis art. 29 tej ustawy określa przypadki, w których pozwolenie na budowę nie jest wymagane, zaś art. 30 wskazuje, jakie roboty budowlane podlegają obowiązkowi zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu.
Zwolnieniu z obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego podlega m.in. instalowanie urządzeń na obiektach budowlanych. Z kolei regulacja zawarta w art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b i c tej ustawy dopuszcza, na podstawie zgłoszenia, wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu:
- urządzeń o wysokości powyżej 3m na obiektach budowlanych,
- na obiektach budowlanych - urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, będących instalacjami w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku - Prawo ochrony środowiska, zaliczanych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu tej ustawy.
Wskazać w tym miejscu należy, że w art. 29 ust. 2 pkt 15 ustawy ustawodawca posłużył się pojęciem urządzenia, co oznacza, że pozwolenie na budowę nie jest wymagane przy instalowaniu wszelkiego rodzaju urządzeń, jeśli mają być posadowione na obiektach budowlanych.
Odnośnie zaś urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, zgodnie z przepisem art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. c ustawy, wprowadzonym nowelą z dnia 18 maja 2005 r. (Dz. U. Nr 113, poz. 954) z dniem 28 lipca 2005 r., wymagane dla wykonania robót budowlanych polegających na ich instalowaniu na obiektach budowlanych, jest dokonanie zgłoszenia właściwemu organowi o ile stanowią one instalacje w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku - Prawo ochrony środowiska i zaliczają się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu tej ustawy.
Z literalnego brzmienia przytoczonego wyżej przepisu wynika, iż regulacja ta dotyczy wszelkich urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, które stanowią instalacje w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627, ze zm.). Pod pojęciem instalacji, stosownie do art. 3 pkt 6 tej ustawy rozumie się stacjonarne urządzenie techniczne, zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu, budowle niebędące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami, których eksploatacja może spowodować emisję. W ocenie Sądu stacja bazowa telefonii komórkowej stanowi zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, jest zatem instalacją w rozumieniu ustawy - Prawo ochrony środowiska. Z kolei wymiana niektórych anten czy też montaż dodatkowych anten umieszczonych na wieży lub maszcie w istocie stanowić może rozbudowę stacji czy też jej przebudowę, nie mniej nie oznacza to, iż wówczas wymagane jest dla tych prac pozwolenie na budowę. Pojęcia rozbudowy, czy przebudowy zawarte w art. 3 pkt 6 i 7 Prawa budowlanego odnoszą się do obiektów budowlanych, a nie do urządzeń, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 15 i art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b i c Prawa budowlanego. Skoro bowiem budowa stacji bazowej jako instalacji ( oczywiście na obiekcie budowlanym tj. np. na wolno stojącym maszcie antenowym, czy wieży antenowej– por. art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego ) wymaga zgłoszenia to trudno przyjąć, iż jej rozbudowa czy przebudowa przez zamontowanie dodatkowych urządzeń ( anten ) miałaby podlegać pozwoleniu na budowę. W tym miejscu należy wyjaśnić, że w załączonym do zgłoszenia projekcie budowlanym przedmiotowe roboty zostały określone jako "rozbudowa stacji bazowej telefonii cyfrowej BTS sieci [...] nr [...]". W projekcie tym wskazano, że "stacja zlokalizowana jest na wieży stalowej o wysokości 40 m n.p.m., a na wysokości 35,80 m n.p.t. ( spód anteny ) zamontowane są anteny sektorowe Kathrain 739 160..." oraz że "w projektowanej rozbudowie przewiduje się montaż dwóch anten minilinkowych na istniejących wspornikach". Rozbudowa stacji jak wynika z projektu nie stanowi jednak rozbudowy obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego jak przyjął organ I instancji, ani też jego przebudowy stosownie do art. 3 pkt 7 jak z kolei uznał organ odwoławczy. Zatem rozbudowa czy przebudowa stacji bazowej polegająca na zamontowaniu dodatkowych urządzeń na obiekcie budowlanym jest stosownie do art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, wymaga natomiast stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. c tej ustawy zgłoszenia, ale tylko w przypadku gdy stanowi przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy Prawo ochrony środowiska. Przepisy rozporządzenia z dnia 9 listopada 2004 r. w brzmieniu ustalonym przez rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007 r. (Dz. U. Nr 158, poz. 1105) zmieniające powyższe rozporządzenie, przewidują, że sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wymagają lub mogą wymagać instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300.000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi określoną w przepisie wielkość, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległościach nie większych niż określone w przepisie mierzone od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny ( vide: § 2 ust. 1 pkt 7 lit. a – c oraz § 3 ust. 1 pkt 8 lit. a – g rozporządzenia z dnia 9 listopada 2004 r. ). Analiza art. 30 ust. 1 pkt 3 lit.c Prawa budowlanego oraz przepisów w/w rozporządzenia przemawia za stanowiskiem, że o ile instalacja emitująca pole elektromagnetyczne nie przekroczy wskazanej wielkości promieniowania, a miejsca dostępne dla ludności wskazanej odległości mierzonej od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, to przedsięwzięcie nie zalicza się do mogących znacząco oddziaływać na środowisko i nie podlega zgłoszeniu. Trudno też wywieść, iż w takiej sytuacji przedsięwzięcie takie zwolnione od zgłoszenia podlega pozwoleniu na budowę. Oznaczałoby to bowiem, że większy rygoryzm prawny ustawodawca przewidział dla przedsięwzięć o mniejszej szkodliwości oddziaływania na środowisko, co byłoby zupełnie nieracjonalne i nielogiczne.
Reasumując powyższe wywody należy stwierdzić, że wymiana anten istniejącej stacji bazowej, bądź ich dodatkowy montaż na obiekcie budowlanym nie wymaga pozwolenia na budowę z mocy art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego. W przypadku jednak, gdy stanowi instalację wymienioną w rozporządzeniu z dnia 9 listopada 2004 r. to z mocy art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. c tej ustawy wymaga zgłoszenia. Nie wymaga natomiast ani pozwolenia na budowę, ani nawet zgłoszenia wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu na obiektach budowlanych urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne będących instalacjami w rozumieniu ustawy Prawo ochrony środowiska nie zaliczone jednak do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
W przedmiotowej sprawie organ nie miał zatem podstaw do wniesienia sprzeciwu w oparciu o wskazaną podstawę prawną ( art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego ). Zarzut skargi, że organ błędnie powołał się na przepisy nie obowiązującego rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 2008 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji ( Dz. U. Nr 93, poz. 589 ) jest oczywiście zasadny. Rozporządzenie to przestało bowiem obowiązywać z dniem 13 listopada 2002 r. ( por. art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw – Dz. U. Nr 100, poz. 1085 ze zm., a także § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 września 2002 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko – Dz. U. Nr 179, poz. 1490, które poprzedzało rozporządzenie w tym przedmiocie z dnia 9 listopada 2004 r. ). Na marginesie należy wskazać, iż przedstawiony przez organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wywód prawny na tle wyżej wskazanych nie obowiązujących już przepisów jest powtórzeniem argumentacji ( a raczej jej fragmentów ) z jednego z orzeczeń sądu administracyjnego ( por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 8 października 2004 r. o sygn. akt IV SA 1043/03, Lex nr 160841 ) Problem w tym, że wskazany wyrok oraz wywody prawne zawarte w jego uzasadnieniu dotyczyły zupełnie innego stanu prawnego obowiązującego kilka lat temu.
W niniejszej sprawie oceniając dokonane przez inwestora zgłoszenie organ powinien był rozstrzygnąć na wstępie zupełnie inną kwestię i w zależności od tego podjąć określone czynności. Przede wszystkim winien był dokonać prawidłowej kwalifikacji zgłoszonych robót i ustalić czy stanowią one przedsięwzięcie wymienione w rozporządzeniu z dnia 9 listopada 2004 r. czy nie. Wskazanie organu odwoławczego, iż inwestor winien uzyskać informację na piśmie z Wydziału Ochrony Środowiska Starostwa dotyczącym kwalifikacji projektowanej inwestycji jest błędne. Zdaniem Sądu obowiązek uzyskania takiej pisemnej kwalifikacji nie ma podstawy prawnej, tym samym, nie można tak określonego "pisma" zaliczyć do "pozwoleń, uzgodnień i opinii wymaganych odrębnymi przepisami", o których mowa w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, niezależnie od faktu, że organ I instancji obowiązku takiego na inwestora nie nałożył. Organ I instancji winien we własnym zakresie w oparciu o treść zgłoszenia i przedłożone przez zgłaszającą spółkę dokumenty ustalić rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych. W przypadku zaś wątpliwości co do tych dokumentów i wynikającego z nich zakresu i rodzaju robót skorzystać z trybu określonego w art. 64 kpa z dalszym skutkiem, którym może być pozostawienie podania bez rozpoznania. Z załączonych do akt dokumentów nie wynika jak przyjął organ odwoławczy, iż przedmiotem zgłoszenia jest oprócz instalacji dodatkowych dwóch anten minilinkowych także wymiana istniejących już anten oraz wymiana stalowej konstrukcji wsporczej ( vide: projekt budowlany s. 3 i 4 ). W przypadku uznania, iż roboty budowlane dotyczą instalacji, o której mowa w art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. c Prawa budowlanego organ winien zobowiązać skarżącą do uzupełnienia zgłoszenia o wymaganą decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody ( por. art. 46 ust. 4 a i 4 b ustawy Prawo ochrony środowiska ). W przedmiotowej sprawie organ I instancji nie dokonał prawidłowej oceny zgłoszenia stosownie do art. 7 i 77 § 1 kpa. Błędnie natomiast przyjął, iż montaż dodatkowych anten na istniejącej stacji bazowej zlokalizowanej na wieży wymaga pozwolenia na budowę odpowiednio do przepisu art. 28ust. 1 Prawa budowlanego nie dostrzegając podstaw do zgłoszenia w unormowaniach art. 29 ust. 2 pkt 15 i 30 ust. 1 pkt 3 lit. c Prawa budowlanego i nie wyjaśniając, czy przedmiotem zgłoszenia jest przedsięwzięcie zaliczone do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Wnosząc niezasadny sprzeciw na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 tej ustawy organ naruszył powyższe przepisy prawa materialnego i procesowego. Organ odwoławczy nie miał zatem podstaw do uznania zasadności sprzeciwu i utrzymania w mocy decyzji organu I instancji. Zatem zaskarżona decyzja oprócz naruszenia wskazanych wyżej przepisów prawa narusza także art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Dodatkowo organ odwoławczy w uzasadnieniu wydanej decyzji w żaden sposób nie odniósł się do zarzutów odwołania uchybiając tym samym art. 107 § 3 kpa.
W związku z powyższym Sąd na mocy art. 145 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) uchylił zaskarżoną decyzję.
Odnosząc się do wniosku skarżącej dotyczącego uchylenia także decyzji organu I instancji Sąd miał na uwadze, iż jej wyeliminowanie nie jest niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy ( por. art. 135 w/w ustawy ). Termin przewidziany w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego ma bowiem charakter materialny i jego upływ powoduje brak kompetencji organów do dalszego prowadzenia postępowania w sprawie zgłoszenia robót budowlanych. Powyższą okoliczność organ odwoławczy uwzględni ponownie rozpatrując odwołanie skarżącej.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło