IV SA/Wa 1328/08

WyrokWSA w Warszawie2008-11-20

Skład orzekający: Marta Laskowska-Pietrzak, Alina Balicka, Łukasz Krzycki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa określającą wysokość opłaty za korzystanie ze środowiska, pomimo zarzutów strony skarżącej dotyczących braku wyjaśnienia sposobu wyliczenia należności oraz przedawnienia części opłat?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając za zasadny zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 7 i 77 § 1 K.p.a.) przez brak wyjaśnienia przez organ odwoławczy podstaw ustalenia wysokości należności. Stwierdzono, że organ odwoławczy nie rozważył meritum kwestii zasadności ustalenia opłat w określonej wysokości, opierając się na wadliwie ustalonym stanie faktycznym. Zarzut dotyczący przedawnienia opłat uznano za nietrafny, wskazując, że dotyczy on odrębnego postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty.
Stan faktyczny
Spółka "M." Sp. J. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Marszałka Województwa określającą wysokość opłaty za korzystanie ze środowiska za IV kwartał 2002 r. Skarżąca podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania (brak wyjaśnienia sposobu wyliczenia należności) oraz prawa materialnego (przedawnienie części opłat). Dodatkowo podniesiono zarzut wadliwej reprezentacji strony w toku postępowania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Marszałka Województwa oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka, Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2008 r. sprawy ze skargi "M." Sp. J. z siedzibą w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za korzystanie ze środowiska 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego "M." Sp. J. z siedzibą w P. kwotę 717 (siedemset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną do Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...] maja 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 138 §1 pkt 1 K.p.a., utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] stycznia 2008 r., którą w pkt 1 określono dla firmy "M." S.J. (zwanej dalej "Spółką") wysokość opłaty z tytułu korzystania ze środowiska (w zakresie emisji gazów i pyłów do powietrza) w IV kwartale 2002 r. na kwotę [...] zł, a w pkt 2 zobowiązano do wpłaty powyższej kwoty na wskazane konto. Normą kompetencyjną, przywołaną jako materialnoprawna podstawa orzekania w tym przedmiocie przez organy obu instancji, był art. 288 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2006 r. Nr 129, poz. 902 ze zm.). Organ I. instancji wymienił także art. 21 §. 1 i 3 ustawy - Ordynacja podatkowa. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż Spółka przedłożyła wykazy o zakresie korzystania ze środowiska za IV. kwartał 2002 roku. Dane zawarte w wykazie wzbudziły zastrzeżenia Marszałka Województwa, w związku z czym dokonał on własnych ustaleń. W ich wyniku określił wysokość opłaty, do której poniesienia była obowiązana Spółka. Wyniki tych ustaleń mają odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym, m.in. w złożonych deklaracjach, które nie uwzględniały jednak obowiązku poniesienia opłat podwyższonych w myśl art. 292 pkt 1 ustawy - Prawo ochrony środowiska. Odnosząc się do zarzutów odwołania stwierdzono, iż: Strona nie neguje wysokości ustalonych opłat lecz konieczność zapłaty wskazanej kwoty. W ocenie Kolegium uzasadnione jest wskazanie w decyzji obowiązku zapłaty wyliczonej kwoty, gdyż wcześniej wniesiona przez Spółkę kwota ([...] zł. ) została zarachowana na inne należności za okres od 1999 r. do III kwartału 2001 roku. W skardze na tą decyzję Spółka podniosła następujące zarzuty: naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 77 §. 1 K.p.a.) - poprzez brak wyjaśnienia czy istniały przesłanki ku wydaniu decyzji (nie zaprezentowano sposobu szczegółowego wyliczenia należności w treści decyzji) jak i nie właściwie wyliczono wysokość zadłużenia, naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez pominięcie treści art. 86 f. ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska 2 Sygn. akt IV SA/Wa 1328/08 (Dz.U. z 1994 r. Nr 49, poz. 196 ze zm.) - w skardze wywodzono, iż przepis ten powinien znaleźć zastosowanie w związku z czym znaczna część opłat należnych na poczet, których naliczono wpłacone wcześniej kwoty, uległa przedawnieniu. W skardze wniesiono również o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, odwołując się do argumentacji zawartej w zaskarżonej decyzji. Pismem procesowym (k. 23) Spółka podniosła dodatkowo, iż w toku postępowania nie była właściwie reprezentowana, gdyż pełnomocnictwo dla p. W. S. udzieliła p. G. K. nie zaś Spółka. Skarżący -Spółka - nie uważa p. S. za reprezentującego go w toku postępowania administracyjnego. W tej sytuacji wskazano dodatkowo na naruszenie treści art. 9, 33 § 2 oraz art. 64 § 2 K.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż jedynie w części z przyczyn w niej podniesionych. Kwestionowane orzeczenie wydano w następującym stanie faktycznym. Z akt administracyjnych wynika, iż podmiot korzystający ze środowiska (Spółka), na wezwanie organu administracji w dniu 1 stycznia 2006 r. przedłożyła wykazy o zakresie korzystania ze środowiska za okres, którego dotyczy zaskarżona decyzja (patrz k. 50-53 zał. do akt adm.). Wykaz ten obejmował opłatę z tytułu wprowadzania gazów i pyłów do powietrza na kwotę [...] zł. Jak wynika z treści decyzji organu I. instancji kwota, do której wpłaty zobowiązano Spółkę, obejmuje także należność wynikającą z tego wykazu. Jak wynika z wyciągu z konta urzędu marszałkowskiego (k. 95 akt adm.) w dniu 6 stycznia 2006 Strona skarżąca wpłaciła kwotę [...] zł wskazując, iż jest to należność z tytułu korzystania ze środowiska w zakresie emisji do powietrza w okresie IV kwartał 1999 do 2003 r. Rozpoznając sprawę Sąd miał na uwadze następujące uwarunkowania formalno - prawne. Sygn. akt IV SA/Wa 1328/08 Sporna należność z tytułu korzystania ze środowiska dotyczy IV. kwartału 2002. Do należności tych mają zastosowanie przepisy tytułu V działu 1 i 2 ustawy -Prawo ochrony środowiska, z tym że na mocy art. 13 ustawy z dnia 18 maja 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 113, poz. 954 ze zm.) stosuje się art. 288 ust. 1 w brzmieniu sprzed nowelizacji. Przepisy działu III. ustawy - Ordynacja podatkowa znajdą w sprawie zastosowania "odpowiednio" (art. 281 ust. 1 ustawy - Prawo ochrony środowiska). W myśl wskazanych przepisów system ponoszenia opłat jest oparty na regule samodzielnego przedkładania wykazów, z których treści wynika wysokość należnej opłaty (art. 286 ust. 1). W myśl przepisów mających w sprawie zastosowanie, deklaracja o zakresie korzystania ze środowiska powinna być przedłożona w terminie jednego miesiąca po upływie terminu, za który ponoszone są opłaty. O ile podmiot nie uiści opłaty lub uiści ją w wysokości nasuwającej zaostrzenia marszałek województwa wymierza opłatę w drodze decyzji (art. 288 ust. 1 ustawy -Prawo ochrony środowiska przed nowelizacją z 2005 roku). Na podstawie wykazów przedstawionych przez Stronę w dniu 1 stycznia 2006 r. organ I instancji ustalił wysokość należnej opłaty za IV kwartał 2002 r. w wysokości [...] zł. Zasadny jest zarzut skargi, co do naruszenia treści art. 7 i 77 § 1 K.p.a. w zakresie braku wyjaśnienia przez organ odwoławczy, na jakiej podstawie określono wysokość należności. Z treści decyzji tego organu wynika, że ustalając te należności oparto się na informacjach o zakresie korzystania ze środowiska zawartych w wykazach przedłożonych przez Stronę. Jednocześnie wskazano, iż Strona w deklaracji nie uwzględniła opłat podwyższonych, co prowadziło do przyjęcia, iż przedłożone dane nasuwały zastrzeżenia. Jak wynika z kolei z treści uzasadnienia decyzji organu I. instancji przesłanką wydania decyzji był fakt nie uiszczenia należnych opłat. Nie kwestionowano w niej wyliczeń zawartych w przedłożonych w dniu 1 stycznia 2006 r. wykazach. Organ odwoławczy utrzymał wiec w mocy decyzję, którą zobowiązano stronę do zapłaty kwoty przez nią deklarowanej ( [...] zł), uzasadniając swoje orzeczenie wadliwie ustalonym stanem faktycznym sprawy. Wynika stąd, iż organ odwoławczy, wbrew obowiązkowi nie rozważył faktycznie powtórnie, co do meritum kwestii zasadności ustalenia opłat w określonej wysokości, skoro musiałoby to znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia opisującego m.in. precyzyjnie ustalony stan 4 Sygn. akt IV SA/Wa 1328/08 faktyczny (naruszenie przepisów postępowania - art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy). Natomiast odnosząc się do zarzutów, iż nie zasadne było zobowiązanie Spółki do wpłaty pełnej kwoty należności (pkt 2 decyzji organu I. instancji) z uwagi na wpłatę kwoty [...] zł w dniu 6 stycznia 2006 r. należy wskazać iż jest on niezasadny, o ile prawidłowo ustalono należną opłatę (patrz wyżej). Z przestawionych Stronie zestawień należności (patrz pismo dnia 13 czerwca 2007 r., k. 78-80 akt adm.) wynika, iż wpłacona kwota deklarowana jako należność z tytułu korzystania ze środowiska od IV kwartału 1999 roku została zarachowana zgodnie ze wskazaniem Strony na poczet należności począwszy od IV kwartału 1999 roku wraz z odsetkami. Kwota ta wystarczyła na pokrycie należności do III. kwartału 2001. Organ administracji stosując odpowiednio przepisy ustawy - Ordynacja podatkowa, prawidłowo zaliczyły wpłatę dokonaną przez skarżącą Spółkę na poczet najwcześniejszych deklarowanych należności (z odsetkami), jednocześnie zobowiązując ją decyzją do wpłaty należnej nie uiszczonej opłaty za IV kwartał 2002 roku. Nietrafny jest zarzuty skargi naruszenia przez organy obu instancji art. 86 f ust. 1 ustawy - o ochronie i kształtowaniu środowiska poprzez jego niezastosowanie i zaliczenie wpłaconej w dniu 6 stycznia 2006r. kwoty [...] zł na poczet zaległości od 1999 roku do III kwartału 2001 r. wraz z odsetkami, z tego powodu, że obowiązek wniesienia opłaty za ten okres uległ przedawnieniu. Zaskarżona decyzja dotyczyła ustalenia wysokości i zobowiązania do zapłaty należnej opłaty za emisję do powietrza w IV kwartale 2002 roku. Z materiału dowodowego sprawy wynika, że wpłata dokonana w dniu 6 stycznia 2006r, została zaliczona zgodnie z dyspozycją skarżącej jako należną opłatę za korzystanie ze środowiska (w zakresie emisji do powietrza) w okresie od IV kwartału 1999 roku. Jeżeli, zdaniem skarżącej opłata za ten okres uległa przedawnieniu, to może zwrócić się do organu z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty i wskazać na poczet jakich należności organ stwierdzoną nadpłatę ma zaliczyć. Orzekanie w tym przedmiocie następuje w odrębnym postępowaniu. Z kolei trafny jest zarzut skargi uchybienia wymogom art. 9, 33 § 2 oraz art. 64 § 2 K.p.a., w zakresie przedłożenia przez stronę odpowiednio precyzyjnego pełnomocnictwa. Interpretując literalnie treść pełnomocnictwa zawartego w aktach 5 Sygn. akt IV SA/Wa 1328/08 administracyjnych (k. 99) należałoby przyjąć iż dotyczy ono reprezentowania G. K. (patrz część wstępna). Jednocześnie jednak, zauważyć należy, iż pełnomocnictwo to zostało udzielone przez p. G. K. jako wspólnika "M." Sp.J. (patrz pieczęć przy podpisie mocodawcy). Z kolei, jak wynika z treści KRS (k. 6 akt sądowych) upoważnionym do reprezentowania całej Spółki jest każdy ze wspólników. Stąd p. G. K. była uprawniona do umocowania p. W. S. zarówno do reprezentowania jej osobiście jak i całej Spółki. W tej sytuacji z treści upoważnienia wywodzić można także, iż skoro pełnomocnictwo zostało udzielone określonej osobie jako pełnomocnikowi wspólnika w sprawie dotyczącej całej Spółki, dotyczy ono zakresu uprawnień, jakie przysługują wspólnikowi w tej Spółce. Jednocześnie w dalszym toku postępowania mocodawczymi, uprawniona do reprezentowania jednoosobowo całej Spółki nie cofnęła pełnomocnictwa p. W. S. (na okoliczność taką nie powołuje się Strona a także brak jest stosownego dokumentu w tej kwestii w aktach sprawy) a Strona skarżąca nie wskazuje szczególnych następstw, jakie wynikały z jej reprezentowania na podstawie nie precyzyjnego upoważnienia (dopiero na końcowym etapie postępowania sądowego Strona ogólnikowo oświadczyła, iż nie uważa p. S. za swego pełnomocnika - patrz pismo z dnia 19 listopada 2008 r. - k. 23). Nie można zatem uznać, aby uprawdopodobniono, iż uchybienie, polegające na posługiwaniu się niezbyt precyzyjnym upoważnieniem przez pełnomocnika, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w myśl art. 145 §. 1 pkt 1 lit c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wskazana ocena Sądu w sprawie indywidualnej, nie oznacza, iż generalnie dopuszczalne jest aby w sprawie uczestniczyły osoby na podstawie upoważnień, które nie wskazują odpowiednio precyzyjnie mocodawcy. Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 135 i art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O zwrocie kosztów orzeczono na podstawie art. 200 ustawy. Orzekając ponownie w sprawie Marszałek Województwa [...] uwzględni ocenę prawną zawartą w niniejszym orzeczeniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło