II SA/Gl 449/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik (spr.), Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2008 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia środka zaskarżenia w sprawie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu oddala skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. (dalej PINB) decyzją z dnia [...] roku, Nr [...], nakazał J. K. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania części przyziemnej budynku mieszkalnego nr [...] w Z., użytkowanej jako bar. Przedmiotowa decyzja została doręczona w dniu [...] roku pełnomocnikowi J. K. W. K. Decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o prawie stron do złożenia odwołania oraz o sposobie jego wniesienia. Odwołanie od wyżej wskazanej decyzji wniósł w dniu [...]r. pełnomocnik J. K., za pośrednictwem operatora publicznego – Poczty Polskiej. Postanowieniem z dnia [...]r., Nr [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. Delegatura w B. (dalej WINB) stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania na decyzję PINB. W uzasadnieniu postawienia WINB wskazał, iż zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego odwołanie od decyzji należało wnieść do właściwego organu względnie nadać listem poleconym w placówce operatora publicznego, w terminie czternastu dni od dnia w którym decyzja została doręczona. Tymczasem pełnomocnik strony W. K. odwołanie nadał listem poleconym w siedemnastym dniu od doręczenia mu decyzji, a zatem już po upływie ustawowego terminu. W konsekwencji, mając na uwadze treść art. 134 k.p.a., należało stwierdzić, uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skargę na opisane postanowienie WINB wniosła J. K. Zarzuciła wydanie przedmiotowego postanowienia z naruszeniem prawa, a w szczególności art. 156 § 1 pkt 1, art. 77 oraz art. 7 k.p.a. i w związku z tym domagała się jego uchylenia oraz nakazania organowi ponownego zbadania okoliczności sprawy, przy uwzględnieniu wszystkich dostępnych dowodów. W uzasadnieniu skargi podała, iż decyzja organu I instancji nie została doręczona do rąk jej pełnomocnika W. K. w dniu [...]r. - jak przyjął organ - lecz w dniu [...]r. Podniosła, że odbiór decyzji nie został potwierdzony przez jej pełnomocnika, a ten nie mógł wspomnianej decyzji odebrać w dniu [...]r., albowiem zarówno w tym dniu, jak i w dwóch następnych dniach przebywał poza miejscem swojego zamieszkania. Skarżąca podniosła również, że rzeczona decyzja PINB wydana została przez osobę nieuprawnioną i w związku z tym jest ona nieważna. W odpowiedzi na skargę WINB podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie mogła zostać uwzględniona, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, a tylko w takim przypadku Sąd władny był je uchylić czy stwierdzić jego nieważność. Wyjaśnić należy, że stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wskazać następnie trzeba, że w wyniku przeprowadzonej kontroli Sąd władny jest uchylić zaskarżony akt w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, czy naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego i wreszcie naruszenia prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej zwanej p.p.s.a. Z kolei w myśl art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Przystępując w zakreślonych wyżej ramach do kontroli zaskarżonego postanowienia wskazać należy, że skarżąca J. K. w dniu [...]r. ustanowiła w osobie W. K., zamieszkałego w U. przy ul. [...], pełnomocnika do reprezentowania jej interesów w postępowaniach przed organami administracji publicznej,. PINB pozostając zatem w zgodzie z przepisem art. 40 § 2 k.p.a. prawidłowo doręczył swoją decyzję stronie postępowania do rąk jej pełnomocnika. Decyzja organu została przesyłana na wskazany przez pełnomocnika adres zamieszkania, stosownie bowiem do art. 42 § 1 k.p.a. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Z uwagi na nieobecność pełnomocnika pod adresem zamieszkania w dniu doręczenia przesyłki, co jak wynika z uzasadnienia skargi jest bezsporne, została ona doręczona w trybie przewidzianym w art. 43 k.p.a. Przepis ten stanowi, że w przypadku nieobecności adresata w jego miejscu zamieszkania pismo można doręczyć, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli te osoby podjęły się oddania pisma adresatowi. W kontrolowanym postępowaniu decyzja PINB została doręczona do rąk dorosłego domownika, a to córce pełnomocnika A. K. Należy zauważyć, że zarówno skuteczność doręczenia decyzji, jak również data, w której owa decyzja została odebrana przez domownika nie były kwestionowane przez skarżącą. Zakwestionowała ona natomiast ustalenie organu II instancji, który przyjął, że PINB doręczył przedmiotową decyzję jej pełnomocnikowi w dniu [...]r. podnosząc, że doręczenie to miało miejsce dopiero w dniu [...]r., kiedy to przesyłkę tę faktycznie otrzymał jej pełnomocnik. W ocenie skarżącej zatem dopiero tego dnia winien rozpocząć bieg czternastodniowy termin do wniesienia odwołania. Ze stanowiskiem takim nie sposób się zgodzić, bowiem przepis art. 43 k.p.a. nie zawiera regulacji pozwalającej na przyjęcie, że za datę doręczenia pisma należy przyjąć nie datę jego odbioru przez dorosłego domownika, sąsiada , czy dozorcę lecz datę otrzymania tego pisma przez adresata. Zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie panuje zgodny pogląd, iż niezależnie od tego czy w konkretnej sytuacji mamy do czynienia z tzw. doręczeniem właściwym, określonym w art. 42 Kodeksu postępowania administracyjnego, czy też doręczeniem wskazanym w art. 43 k.p.a. jako datę doręczenia przyjmuje się datę przyjęcia przesyłki przez wymienione w w/w przepisach osoby (tak m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lutego 1998 r., I SA/Ka 1199/96, niepubl.). Nierzadko się zdarza, że z przyczyn od siebie niezależnych adresat pisma otrzymuje go od podmiotów, które je odebrały już po upływie terminów procesowych dopełnienia czynności wskazanych w takim piśmie (m.in. do wniesienia odwołania, czy zażalenia). W takim przypadku adresatowi pisma przysługuje prawo wystąpienia do organu z wnioskiem, o jakim mowa w art. 58 k.p.a., o przewrócenie terminu. Sytuacja taka w kontrolowanym postępowaniu nie miała jednak miejsca, bowiem pełnomocnik skarżącej w dacie zapoznania się z decyzją PINB miał jeszcze jedenaście dni do skutecznego wniesienia odwołania. Tym samym wbrew twierdzeniem skarżącej należy stwierdzić, że WINB prawidłowo przyjął, że termin do wniesienia przez skarżącą odwołania od decyzji PINB upłynął w dniu [...]r. bowiem, jak wyżej wykazano, decyzja ta została doręczona jej pełnomocnikowi w dniu [...]r. Zaskarżone postanowienie zostało oparte na przepisie art. 134 k.p.a. nakazującym organowi odwoławczemu stwierdzenie w drodze postanowienia niedopuszczalności odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Norma wynikająca z przywołanego przepisu ma charakter bezwzględnie obowiązujący, jej dyspozycja wskazuje bowiem, że nie pozostawiono tu organowi odwoławczemu jakiejkolwiek sfery uznania. Stosownie do przepisu art. 129 k.p.a. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję (§ 1), w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie (.§ 2). Każde, nawet nieznaczne przekroczenie tego terminu, już stanowi jego uchybienie (por. wyrok NSA z dnia 27 listopada 1996 r., SA/Łd 2665, Biul. Skarb. 1997, nr 5, s. 32; wyrok NSA z dnia 18 października 1995 r., SA/Gd 2865/94, niepubl.). Jest to bowiem okoliczność obiektywna. Zatem, skoro niespornym jest, że odwołanie od decyzji PINB z dnia [...]r. zostało wniesione przez pełnomocnika skarżącej w dniu [...]r., a termin do jego wniesienia upłynął w dniu [...]r., to organ odwoławczy był zobowiązany do stwierdzenia w drodze postanowienia uchybienia terminu do jego wniesienia. Z powyższych względów na mocy art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.