III SA/Gd 334/08
WyrokWSA w Gdańsku2008-11-26
Skład orzekający: Sędzia NSA Marek Gorski, Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Sędzia NSA Anna Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, gdy strona uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, a wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ustawowym terminie?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie posiada kompetencji do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji; takie uprawnienie przysługuje wyłącznie organowi właściwemu do rozpatrzenia odwołania. Odmowa przywrócenia terminu jest zasadna, gdy strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie nastąpiło bez jej winy, lub gdy wniosek o przywrócenie terminu został złożony po terminie.Stan faktyczny
Z. G. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta dotyczącej dodatku mieszkaniowego, twierdząc, że urzędniczka odmówiła przyjęcia jej odwołania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu, uznając, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu ani nie złożyła wniosku w ustawowym terminie. Z. G. zaskarżyła postanowienie SKO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się jego uchylenia i przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Z. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 lipca 2008 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Gorski, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Kaczmar, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2008 r. sprawy ze skargi Z. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 lipca 2008 r., nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie dodatku mieszkaniowego oddala skargę.
Postanowieniem z dnia 28 lipca 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], na podstawie art. 58 i 59 KPA odmówiło Z. G. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z dnia 13 marca 2008 roku o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego.
W uzasadnieniu organ wskazał, że wniosek strony o przywrócenie terminu nosi datę 26 maja 2008 roku, a dotyczy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z dnia 13 marca 2008 roku, doręczonej Z. G. w dniu 18 marca 2008 roku, co oznacza, że termin do wniesienia odwołania od tej decyzji upłynął z dniem 2 kwietnia 2008 roku.
Strona dopełniła uchybionej czynności – wraz z wnioskiem wniosła odwołanie.
Zdaniem Kolegium strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Decyzja organu I instancji doręczona została pod wskazany przez stronę adres. Kolegium nie uwzględniło zarzutu skarżącej, że nie była w stanie złożyć odwołania, gdyż pracownica Urzędu [...] odmówiła przyjęcia pisma. Strona mogła złożyć odwołanie w każdy wskazany w art. 63 KPA sposób.
Kolegium nie uwzględniło również zarzutu wnioskodawczyni, iż nie złożyła wniosku w terminie z uwagi na nieznajomość prawa. Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa sądowego nawet nieznajomość języka polskiego oraz oczekiwanie na pomoc prawną nie są okolicznościami uprawdopodobniającymi brak winy strony w uchybieniu terminu. Natomiast istnienie chociażby nieumyślnej winy lub niedbalstwa po stronie wnioskodawcy stanowi negatywną przesłankę do przywrócenia terminu (por. wyrok NSA z dnia 5 listopada 2003 roku VSA 64/03,Legalis).Ponadto, jak wynika z akt, wnioskodawczyni zapoznała się z konstrukcją odwołania, gdyż wcześniej złożyła skutecznie odwołanie od decyzji Prezydenta [...] z dnia 24 września 2007 roku.
W skardze na opisane postanowienie Z. G. wniosła o jego uchylenie z uwagi na błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy i merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy poprzez przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Uzasadniając wniosek i zarzuty skargi, skarżąca napisała, że brak prawidłowej oceny stanu faktycznego sprawy spowodował wydanie błędnego postanowienia.
Już we wniosku o przywrócenie terminu skarżąca napisała, że odwołanie nie zostało przyjęte przez urzędniczkę z Urzędu [...], która potraktowała skarżącą bardzo niegrzecznie i kazała wyjść z pokoju.
W połowie maja skarżąca dowiedziała się o istnieniu pełnomocnika Rzecznika Praw Obywatelskich [...], do którego udała się około 20 maja i tam dowiedziała się o instytucji przywrócenia terminu oraz – że w decyzji organu I instancji są błędy.
Skarżąca uważa, że odwołania nie wniosła bez swojej winy, gdyż została źle potraktowana przez urzędniczkę, a wniosek o przywrócenie terminu złożyła niezwłocznie po wizycie u pełnomocnika Rzecznika Prawa Obywatelskich.
Skarżąca uważa, że organ II instancji winien uwzględnić fakt, iż skarżąca jest w podeszłym wieku ( 75 lat) i jest w znacznym stopniu niepełnosprawna. Zdarzenie, które spowodowało, że skarżąca nie złożyła odwołania całkowicie zachwiało samopoczuciem skarżącej; w taki sam sposób mogłoby wpłynąć na stan zdrowia innych osób.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zaważył, co następuje:
Sąd orzekł w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W podstawie prawnej postanowienia organu odwoławczego powołano przepisy art.58 i 59 kpa.
Przepisy te stanowią, że.: w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.
Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin, a przywrócenie terminu do złożenia tej prośby jest niedopuszczalne ( art. 58) i : o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej. Od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie, a o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia.( art. 59).
Z zacytowanych przepisów wynika zatem, że sąd administracyjny nie mógł przywrócić Z. G. terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji, o co wnoszono w skardze, gdyż nie ma takich kompetencji.
Termin do wniesienia odwołania mogło przywrócić jedynie Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...].
Sąd uprawniony jest do oceny, czy zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] zostało podjęte zgodnie z prawem.
Jak wynika z akt, a w szczególności – z oświadczeń skarżącej, po doręczeniu w dniu 18 marca 2008 roku decyzji organu I instancji, skarżąca w dniu 26 marca 2008 roku sporządziła od niej odwołanie i udała się z pismem do Urzędu [...], celem wniesienia odwołania.
Nie uczyniła tego na skutek niegrzecznego, bulwersującego zachowania się urzędniczki.
Termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 2 kwietnia 2008 roku.
Dalej skarżąca napisała, że w połowie maja uzyskała informację od pełnomocnika Rzecznika Praw Obywatelskich, że może czynić starania o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania i dopiero wówczas, a było to już - w dniu 27 maja 2008 roku, wniosła odwołanie z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia.
Skoro z wyżej zacytowanych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących starań o przywrócenie uchybionego terminu wynika, że wniosek o przywrócenie terminu należy złożyć w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu i jest to termin nieprzekraczalny, to skarżąca powinna uprawdopodobnić we wniosku, że nie mogła bez własnej winy wnieść odwołania i wniosku o przywrócenie terminu od około 26 marca do dnia 27 maja 2008 roku.
Okoliczności tej skarżąca, w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...], nie dowiodła i nie uprawdopodobniła, a Sąd w składzie orzekającym podziela pogląd organu.
Słusznie zauważa organ orzekający, że nawet gdyby bulwersujące skarżącą zachowanie urzędnika Urzędu [...] uniemożliwiło skarżącej wniesienie odwołania osobiście, to strona mogła to uczynić za pośrednictwem poczty bądź w inny sposób wskazany w art. 63 kpa, przy czym od dnia sporządzenia pisma, które skarżąca przedkłada na dowód opracowania odwołania ( dzień 26 marca 2008 roku), do dnia upływu terminu do wniesienia środka zaskarżenia ( dzień 2 kwietnia 2008 roku) upłynęło jeszcze 7 dni. Skarżąca, poza ogólnym stwierdzeniem, że "atmosfera i zachowanie, jakiego doświadczyłam podczas składania mojego odwołania totalnie mnie zachwiało" nie wskazała, jakie przyczyny uniemożliwiły złożenie odwołania z zachowaniem terminu już po wizycie w Urzędzie Miasta [...] i aż do dnia 27 maja 2008 roku, kiedy to skarżąca wysłała listem poleconym odwołanie od decyzji organu I instancji z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia.
Również i w odniesieniu do tego terminu skarżąca nie dowiodła ani nie uprawdopodobniła, że zachowała termin do złożenia wniosku, bowiem nie wskazała jednoznacznie, kiedy ustała przyczyna, z powodu której nie mogła wnieść odwołania i wniosku o przywrócenie terminu.
W skardze ( strona 2 pisma, k-3 akt), skarżąca napisała, że około 20 maja 2008 roku udała się do biura pełnomocnika Rzecznika Prawa Obywatelskich [...], co powoduje, że nie ma pewności, czy skarżąca dochowała terminu do złożenia wniosku. We wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania skarżąca podała, że o istnieniu pełnomocnika Rzecznika Praw Obywatelskich [...] skarżąca dowiedziała się w kwietniu 2008 roku.
W opisanych okolicznościach sprawy nie można skutecznie zarzucić Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu [...], że uznało, iż nie zachodzą ustawowe przesłanki do przywrócenia skarżącej terminu do wniesienia odwołania, bowiem skarżąca nie dowiodła i nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy Z. G.
Na tę ocenę nie mogą mieć wpływu inne wskazywane w skardze okoliczności, jak starszy wiek skarżącej, czy nieznajomość prawa. Jak słusznie zauważył organ, wcześniej skarżąca czynnie i skutecznie podejmowała działania w toku postępowania administracyjnego, a dołączone do akt odwołanie sporządzone przez skarżącą w dniu 26 marca 2008 roku wskazuje, z jakich przyczyn skarżąca nie zgadza się z rozstrzygnięciem organu I instancji.
Przedmiot niniejszej sprawy – ocena zaskarżonego postanowienia, nie pozwala na wypowiadanie oceny odnośnie legalności decyzji organu I instancji w sprawie dodatku mieszkaniowego.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił, jako nieuzasadnioną, skargę Z. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 28 lipca 2008 roku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło