II SA/Wa 526/08
WyrokWSA w Warszawie2008-11-27
Skład orzekający: Jacek Fronczyk, Maria Werpachowska, Andrzej Kołodziej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania, jeśli termin ten liczony jest od daty wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, które określiło późniejszą datę utraty mocy obowiązującej przepisów?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej błędnie przyjął datę wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego jako moment rozpoczęcia biegu miesięcznego terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Skoro Trybunał Konstytucyjny określił późniejszą datę utraty mocy obowiązującej przepisów, od tej daty należy liczyć termin. W konsekwencji, jeśli skarga została wniesiona przed upływem tego terminu, nie było podstaw do odmowy przywrócenia terminu, a postępowanie w tym zakresie było bezprzedmiotowe.Stan faktyczny
Strona R. P. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania administracyjnego dotyczącego przetwarzania jej danych osobowych. Organ pierwszej instancji odmówił przywrócenia terminu, uznając, że skarżący uchybił miesięcznemu terminowi od wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Organ drugiej instancji utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając błędne obliczenie terminu.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. Zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk (spr.), Sędzia WSA Maria Werpachowska, Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Protokolant Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2008 r. sprawy ze skargi R. P. na postanowienie Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...]; 2. zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych, mając za podstawę art. 59 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 22 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (t. j.: Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku R. P. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania administracyjnego, prowadzonego w sprawie przetwarzania jego danych osobowych przez Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "Z." Sp. z o. o. z siedzibą w P., zakończonego decyzją Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] września 2005 r. nr [...], następnie utrzymaną w mocy decyzją tego organu z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...], odmówił uwzględnienia wniosku.
W motywach postanowienia GIODO wyjaśnił, że zgodnie z art. 145a § 2 kpa, skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Termin do złożenia skargi o wznowienie postępowania jest terminem procesowym. W razie uchybienia terminu, strona może bronić się, wnosząc prośbę o przywrócenie terminu. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 listopada 2005 r. o sygn. akt K 22/05, na który zainteresowany się powołuje, wszedł w życie w dniu 7 grudnia 2005 r., zaś pismo w tej sprawie zostało złożone w dniu 6 czerwca 2006 r., doszło więc do uchybienia terminu. Zdaniem organu, R. P. nie wykazał jednak, by uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, a to oznacza, że w sprawie brak jest przesłanek do przywrócenia terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania.
Na powyższe postanowienie R. P. skierował do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych zażalenie, w którym zarzucił naruszenie art. 58 § 1 kpa. Zaznaczył, że jedynie warunkowo w swej skardze wnosił o przywrócenie terminu do jej złożenia. Skoro Trybunał Konstytucyjny wspomnianym wyrokiem odsunął w czasie moment utraty mocy obowiązującej zakwestionowanych przepisów, to z tym dniem jego orzeczenie wchodzi w życie. Niekonstytucyjne przepisy obowiązywały do dnia 31 maja 2006 r., zaś skargę o wznowienie złożył w dniu 6 czerwca 2006 r. To wskazuje, że terminowi nie uchybił.
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych, działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 i art. 59 § 1 kpa w związku z art. 22 ww. ustawy o ochronie danych osobowych, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, nie znajdując podstaw do uwzględnienia zażalenia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie R. P. podniósł, że rozstrzygnięcie organu jest błędne, gdyż dopuszcza wznowienie postępowania administracyjnego wyłącznie w czasie obowiązywania niekonstytucyjnych przepisów, chociaż cel przepisu art. 190 ust. 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej można osiągnąć tylko i wyłącznie po uchyleniu niekonstytucyjnych przepisów. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
W odpowiedzi na skargę Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wniósł o jej oddalenie, przytaczając w uzasadnieniu swego stanowiska procesowego argumentację, jakiej użył w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia i to z przepisami obowiązującymi w dacie jego wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z brzmieniem art. 145a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), można żądać wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. W sytuacji określonej w § 1 skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (§ 2).
Z art. 145a § 2 kpa wynika, że w zakresie terminu wznowienia na podstawie art. 145a § 1 kpa ustawa przewiduje termin jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Termin miesięczny do wniesienia skargi o wznowienie postępowania liczy się więc od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, czyli od dnia ogłoszenia orzeczenia w organie publikacyjnym. W świetle art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. Nr 62, poz. 718 ze zm.) dzień ogłoszenia to dzień wydania organu publikacyjnego. Należy przy tym podkreślić, że termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania, jako termin procesowy, może być przez właściwy organ administracji przywrócony (art. 59 kpa).
Przy ustalaniu zachowania terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania należy uwzględnić treść art. 190 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zasadą bowiem jest, że orzeczenia Trybunału wchodzą w życie z dniem ich ogłoszenia, niemniej Trybunał może określić inny termin utraty mocy obowiązującej danego aktu normatywnego. W takim przypadku termin miesięczny liczy się od dnia wejścia w życie orzeczenia o utracie mocy aktu normatywnego, będącego podstawą wydania decyzji ostatecznej.
W niniejszej sprawie R. P., składając swą skargę o wznowienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia, powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 listopada 2005 r. o sygn. akt K 22/05 (Dz. U. z dnia 7 grudnia 2005 r. Nr 239, poz. 2020), w którym Trybunał orzekł, że zakwestionowane w wyroku przepisy tracą moc obowiązującą z dniem 31 maja 2006 r., a zatem, biorąc wspomniany wyrok TK za prawną podstawę wznowienia - w myśl powyższych stwierdzeń - to od tego dnia winien być liczony termin do złożenia skargi o wznowienie postępowania, a nie - jak błędnie przyjęto w wydanych postanowieniach - od dnia 7 grudnia 2005 r.
Skarżący skargę o wznowienie postępowania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu skierował do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych w dniu 6 czerwca 2006 r. (data stempla pocztowego), co zresztą nie jest sporne. Tak więc, zestawiając datę 31 maja 2006 r. z datą 6 czerwca 2006 r., nie ulega wątpliwości, że miesięczny termin do złożenia skargi o wznowienie postępowania, o którym mowa w art. 145a § 2, został zachowany.
Nie było zatem podstaw do orzekania w zakresie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie. Skoro bowiem termin został zachowany, rozstrzyganie tej kwestii procesowej było bezprzedmiotowe, co winno prowadzić do umorzenia postępowania, wywołanego wnioskiem o przywrócenie terminu.
W sprawie doszło więc do naruszenia norm prawa procesowego (co nie pozostało bez wpływu na wynik sprawy), a to przepisów kpa, wskazanych przez GIODO jako prawne podstawy podjętych rozstrzygnięć. Dlatego też, Sąd uchylił zarówno zaskarżone postanowienie, jak i postanowienie je poprzedzające.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł, jak w punkcie 1 sentencji wyroku. W oparciu o art. 152 ww. ustawy, Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonego postanowienia w całości.
Pomimo uwzględnienia skargi, Sąd nie miał podstaw do rozstrzygania o kosztach postępowania z uwagi na brak wniosku skarżącego w tym zakresie. W zawiadomieniu o terminie rozprawy zostało zawarte pouczenie, że strona traci uprawnienie żądania zwrotu kosztów, jeżeli nie złoży stosownego wniosku do czasu zamknięcia rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło