VII SA/Wa 1299/08

WyrokWSA w Warszawie2008-11-27

Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Ewa Machlejd, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja administracyjna, która została skierowana do podmiotu o błędnie określonej nazwie, ale który faktycznie posługiwał się tą nazwą przed organami administracji, może zostać uznana za nieważną z powodu skierowania jej do osoby niebędącej stroną postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że błędne, ale konsekwentne posługiwanie się przez stronę określeniem "I." [...] przed organami administracji, mimo że nie było ono zgodne z wpisem do ewidencji działalności gospodarczej, nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji z powodu skierowania jej do osoby niebędącej stroną postępowania. Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym niepełne lub błędne określenie strony nie jest równoznaczne ze skierowaniem decyzji do osoby niebędącej stroną.
Stan faktyczny
Skarżący K. O. domagał się stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] stycznia 2007 r., zarzucając jej wydanie z rażącym naruszeniem prawa, w tym skierowanie do nieistniejącego podmiotu "I." [...]. Wojewódzki Inspektor Państwowej Straży Pożarnej odmówił stwierdzenia nieważności, wskazując, że zarzuty dotyczą kwestii merytorycznych, a nie wad kwalifikowanych. Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. naruszenie art. 10 § 1 Kpa poprzez uniemożliwienie czynnego udziału w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 PPSA.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2008 r. sprawy ze skargi K. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Sygnatura akt VII SA/Wa 1299/08 UZASADNIENIE [...] Wojewódzki Inspektor Państwowej Straży Pożarnej w [...] decyzją z dnia [...] marca 2008r., Nr [...] działając na podstawie art. 157 § 1 i art. 158 § 1, w związku z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity w Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwana dalej Kpa), po rozpatrzeniu wniosku "I." [...] z siedzibą w B. z dnia [...] lutego 2008r. w sprawie dotyczącej wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w C. z dnia [...] stycznia 2007r., znak: [...] odmówił stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu organ wskazał, że w niniejszej sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek wskazanych w art. 156 §1 Kpa, w oparciu o którą mogłoby nastąpić unieważnienie rozpatrywanej decyzji. Organ nie stwierdził, by decyzja wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości, bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, czy tez została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie, była niewykonalna w dniu jej wydania, w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą. Ponadto organ wskazał, że zakres postępowania prowadzonego w sprawie unieważnienia decyzji nie wiąże się z ponownym rozpatrzeniem sprawy administracyjnej w trybie odwoławczym. W niniejszej sprawie podniesione przez stronę zarzuty dotyczą kwestii merytorycznej, a to może mieć miejsce tylko w postępowaniu odwoławczym. Decyzja Komendanta Powiatowego PSP w C. z dnia [...] stycznia 2007r. jest decyzją ostateczną, a zatem nie podlega rozpatrzeniu w takim trybie przez organ odwoławczy. Dodatkowo organ wskazał, że nie znalazł żadnych podstaw do wnioskowanego wznowienia postępowania w trybie określonym w art. 145 § 1 punkty od 1 do 8 Kpa. Podobnie też, organy pierwszej oraz drugiej instancji nie stwierdziły występowania podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji według art. 154 Kpa. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł K. O. domagając się uchylenia decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Straży Pożarnej z dnia [...] marca 2008r. oraz stwierdzenia nieważności decyzji organu I instancji - Komendanta Powiatowej Straży Pożarnej w C. z dnia [...] stycznia 2007r. Decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Straży Pożarnej z dnia [...] marca 2008r. odmawiającej stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji zarzucił obrazę przepisów postępowania, w szczególności art. 145 Kpa, art. 10 w zw. z art. 81 Kpa poprzez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Decyzji Komendanta Powiatowej Straży Pożarnej w C. z dnia [...] stycznia 2007r. zarzucił wydanie jej z rażącym naruszeniem prawa, tj. z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 2, 4 i 5 poprzez skierowanie jej do osoby niebędącej stroną w sprawie, nieistniejącego podmiotu. Skarżący podniósł, iż powyższa decyzja została skierowana do podmiotu o nazwie "I." [...] przy ul. [...] w B. Zdaniem odwołującego się jest to adres korespondencyjny, adres jednego z oddziałów, używany często przez K. O. - właściciela Hotelu [...]. Nie jest to jednak oznaczenie ani K. O. ani jego działalności gospodarczej. Ponadto K. O. wskazał, że decyzja nie została skierowania do osoby użytkującej hotel. Zdaniem skarżącego, w niniejszej sprawie, decyzja powinna zostać skierowana do podmiotu Fundacja [...] z siedzibą w K. przy ul. [...], gdyż K. O. nie zawierał z Fundacją [...] umowy dotyczącej realizacji obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej. Zdaniem odwołującego się odpowiedzialność za realizację obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej spoczywa na faktycznie władającym budynkiem, a w niniejszej sprawie podmiotem faktycznie władającym budynkiem jest właśnie Fundacja [...] i to do niej powinny być kierowane decyzje w zakresie ochrony przeciwpożarowej. Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej decyzją z dnia [...] maja 2008r. znak: [...] działając na podstawie art. 127 § 1 i 2 oraz art. 138 § pkt 1 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania K. O. [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia [...] marca 2008r. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja [...] Komendanta Wojewódzkiego PSP dotyczyła weryfikacji decyzji ostatecznej, a więc przeprowadzona została w trybie nadzwyczajnym, w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej, tj. w trybie art. 156 - 159 Kpa. W tym postępowaniu organ wyższego stopnia ustala, czy w zaskarżonej decyzji zaistniały przypadki wymienione w art. 156 § 1 Kpa, tzn. czy decyzja administracyjna nie jest obarczona jedną z wad kwalifikowanych wyliczonych w punktach 1-7 ww. przepisu. Gdy decyzja w tym zakresie jest wadliwa, stwierdza się jej nieważność. Zaskarżona decyzja [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej rozstrzyga w zakresie dotyczącym wad w samej decyzji tj. w trybie art. 156 - 159 Kpa, zatem nie są zasadne zarzuty strony o "obrazę przepisów postępowania, w szczególności art. 145, art. 10 w związku z art. 81 kpa", albowiem organ w swoim postępowaniu nieważnościowym nie zbierał dowodów, ani materiałów. Jakkolwiek w uzasadnieniu organ zawarł wywód merytoryczny w zakresie odnoszącym się do spornych warunków ewakuacji i z nimi związaną kwestią zagrożenia życia ludzi, nie dotyczy on jednak sentencji zaskarżonej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej rozstrzygającej w sprawie o stwierdzenie nieważności. Jest jedynie, przedstawioną na marginesie tej sprawy oceną stanowiska Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej oraz opinii zawartej we wniosku strony z 4 lutego 2008 r. Odnosząc się do zarzutu o skierowaniu decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej z [...] stycznia 2007 r. do osoby nie będącej stroną w sprawie, gdyż zdaniem skarżącego oznaczenie firmy powinno brzmieć: O. K. "I." (zgodnie z Zaświadczeniem o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z dnia 8 lutego 2007 r. Urzędu Miasta U.), organ II instancji wskazał, że wniosek strony z dnia 4 lutego 2008r. oraz jej odwołanie z dnia 3 kwietnia 2008r. zostały złożone na papierze firmowym, na którym widnieje nazwa "I." [...] oraz adres [...], ul. [...]. Obydwa podania zostały podpisane przez K. O., odpowiednio we wniosku jako dyrektora, a w odwołaniu z pieczęcią firmy (I. K. O., niezgodnie z określeniem firmy wynikającej z ww. zaświadczenia). Zatem przed organami administracji publicznej strona nadal posługuje się określeniem "I." [...]. Organ II instancji powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazał, że błędem powodującym nieważność jest w szczególności skierowanie decyzji do organu podmiotu postępowania i określenie go jako strony postępowania zamiast samego podmiotu (wyrok NSA z 31 marca 1998 r., IV SA 884-885/96). Natomiast niepełne (błędne) określenie strony nie oznacza skierowania tej decyzji do osoby nie będącej stroną w sprawie (wyrok NSA z dnia 14 lutego 1986 r., sygn. akt III SA 1307/85). W związku z powyższym nie ma podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 4 Kpa. Decyzja Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej nie jest obarczona wadą kwalifikowaną wskazaną w tym przepisie, którą byłoby skierowanie decyzji do osoby nie będącej stroną w sprawie. Odnosząc się do kwestii odpowiedzialności za realizację obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej Organ odwoławczy wskazał, że wbrew twierdzeniom skarżącego, to nie Fundacja a właściciel K. O. I. jako posiadacz samoistny jest osobą faktycznie władającą obiektem, posiadającą zakres władania umożliwiający realizację obowiązków zawartych w decyzji z dnia [...] stycznia 2007 r. Nr [...] Komendanta Powiatowego PSP w C. Skargę na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] maja 2008r. wniósł K. O. zarzucając jej rażące naruszenia art. 10 § 1 Kpa w zw. z art. 81 Kpa poprzez uniemożliwienie stronie czynnego udziału w postępowaniu, administracyjnym w tym uniemożliwienie stronie postępowania wypowiadania się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] maja 2008r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2008r. odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Powiatowego Inspektora Państwowej Straży Pożarnej w C. z dnia [...] stycznia 2007r. W opinii Sądu, organy administracji orzekające w niniejszej sprawie prawidłowo przeprowadziły postępowanie nieważnościowe uznając, iż nie istnieją przesłanki do stwierdzenia nieważności kontrolowanego orzeczenia. Celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy lecz przeprowadzenie weryfikacji ostatecznej decyzji z jednego punktu widzenia, a mianowicie czy decyzja jest dotknięta wadą kwalifikowaną wskazaną w art. 156 § 1 pkt. 1-7 Kpa. Sprawa nie toczy się bowiem w trybie zwykłym, gdzie dla uchylenia decyzji wystarczy stwierdzenie naruszenia prawa mającego wpływ na wynik rozstrzygnięcia, a w trybie nadzoru, kiedy zupełnie wyjątkowo, wbrew wynikającej żart. 16 Kpa zasadzie trwałości decyzji ostatecznych, z enumeratywnie wyliczonych ustawowo przyczyn, można uznać decyzję ostateczną za dotkniętą tak ciężką wadą, iż zachodzi konieczność uznania jej za nieważną (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 1998 r. II SA 456/98). W odniesieniu do wymienionej decyzji z dnia 2 stycznia 2007r. tego rodzaju sytuacja nie wystąpiła. Sąd nie zgadza się z zarzutem strony, iż zaskarżoną decyzję wydano z rażącym naruszeniem "art. 10 § 1 Kpa w zw. z art. 81 poprzez uniemożliwienie stronie czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym w tym uniemożliwienie stronie postępowania wypowiadania się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań". Jak już wcześniej wskazano celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Skoro zatem sprawy merytorycznie, tj. w zakresie dotyczącym bezpieczeństwa pożarowego nie rozpatrywano, organ nie zbierał dowodów oraz innych materiałów, nie przeprowadzał oględzin, nie przesłuchiwał świadków, nie przeprowadzał też dowodów z biegłych. Zatem nie jest zasadne twierdzenie skarżącego, iż został pozbawiony czynnego udziału w postępowaniu, administracyjnym. Sąd podziela argumentację Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odnośnie zarzutu skierowania decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej z [...] stycznia 2007r. do osoby nie będącej stroną w sprawie. W ocenie Sądu organ II instancji prawidłowo stwierdził, że błędem powodującym nieważność jest w szczególności skierowanie decyzji do organu podmiotu postępowania i określenie go jako strony postępowania zamiast samego podmiotu, a niepełne (błędne) określenie strony nie oznacza skierowania tej decyzji do osoby nie będącej stroną w sprawie. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z 31 marca 1998 r., IV SA 884-885/96, wyrok NSA z dnia 14 lutego 1986 r., sygn. akt III SA 1307/85). Należy także podzielić stanowisko organu zajęte w zaskarżonej decyzji, iż w niniejszej sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek wskazanych w cytowanym już art. 156 §1 Kpa, w oparciu o którą mogłoby nastąpić unieważnienie decyzji Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w C. z dnia [...] stycznia 2007r. Podkreślić trzeba, iż rażące naruszenie prawa powinno być traktowane jako zjawisko o wyjątkowym charakterze, a przy tym wymagające do jego stwierdzenia przeprowadzenia wnikliwego postępowania wyjaśniającego, organy administracji dopełniły w tym zakresie ciążących na nich obowiązków stosownie do wymogów art. 7 i art. 77 Kpa. W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr. 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło