I FZ 424/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia del. WSA Tomasz Kolanowski po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 16 września 2008 r. sygn. akt I SA/Op 293/08 wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi P. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia 14 lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z o.o. z tytułu podatku od towarów i usług postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie. Przedmiotem zażalenia P. K. jest zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 16 września 2008 r., sygn. akt I SA/Op 293/08, mocą którego w oparciu o art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu stosunkowego w kwocie 888 zł od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w O. w przedmiocie ustalenia odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z o.o. z tytułu podatku od towarów i usług. Podstawą ustalenia wpisu w tej wysokości był przepis § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193). W zażaleniu na przedmiotowe zarządzenie pełnomocnik skarżącego zarzucił mu naruszenie art. 220 p.p.s.a. w zw. z § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez wezwanie o niewłaściwą wysokość wpisu. W związku z powyższymi zarzutami wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia i określenie w sposób prawidłowy wpisu od skargi. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że według art. 217 p.p.s.a. do wartości przedmiotu zaskarżenia nie wlicza się odsetek i kosztów związanych z należnością główną, w związku z czym wpis należało obliczyć od kwoty 24.080,60 zł. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie, choć z innych powodów niż wskazane w jego treści. Zgodnie z art. 230 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") od pism wszczynających postępowanie przed sądem pobiera się wpis stosunkowy lub wpis stały. Zgodnie z art. 231 p.p.s.a. wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. W innych sprawach pobiera się wpis stały. Do obowiązków sądu rozstrzygającego daną sprawę należy właściwe określenie i pobranie wpisów sądowych. Przy ustalaniu wysokości wpisu sąd w pierwszej kolejności musi rozstrzygnąć, czy należny jest wpis stały czy stosunkowy. W przypadku wpisu stosunkowego sąd następnie oblicza jego wysokość uzależnioną od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem, a wysokość wpisu stałego jest wprost określona w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193). Skarga wniesiona przez skarżącego do sądu administracyjnego jest środkiem zaskarżenia decyzji orzekającej o odpowiedzialności podatkowej członka zarządu za zobowiązania podatkowe spółki. W tego typu decyzjach organ podatkowy rozstrzyga, czy w konkretnym przypadku zachodzą przesłanki przewidziane w art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 8, poz. 60 ze zm.) dla odpowiedzialności członka zarządu spółki za jej zobowiązania podatkowe. Decyzja o odpowiedzialności ma charakter subsydiarny, ponieważ przesłanką jej wydania jest bezskuteczność egzekucji należności podatkowych wobec samej spółki. Będąca przedmiotem zaskarżenia decyzja dotyczy przeniesienia odpowiedzialności za należności podatkowe. Przedmiotem tej decyzji i przenoszonej z jej mocy odpowiedzialności podatkowej są wymienione w niej kwoty: zaległości podatkowej, odsetek od zaległości oraz kosztów egzekucyjnych. Odnosząc powyższe uwagi do sytuacji występującej w analizowanej sprawie stwierdzić trzeba, że decyzja organu podatkowego w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości z tytułu podatku od towarów i usług nie może być traktowana jako akt kreujący należność pieniężną, bądź stwierdzający jej istnienie, ponieważ okoliczność ta została ustalona w odrębnym postępowaniu. Przedmiotem sprawy toczącej się przed organem podatkowym nie jest w istocie ustalenie należności pieniężnej, ale ustalenie istnienia przesłanek pozwalających na przypisanie osobie trzeciej odpowiedzialności za zobowiązania podatnika. Od skargi na decyzję o odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki należy pobierać wpis stały, ponieważ wymieniona w zakwestionowanej decyzji wysokość kwoty zobowiązania zostaje ustalona w innym postępowaniu, a decyzja wydana w tym przedmiocie podlega odrębnemu zaskarżeniu. Nadto osoba trzecia, zobowiązana na podstawie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej do uiszczenia należności za podatnika nie ma statusu strony w postępowaniu wymiarowym w stosunku do spółki i może skutecznie kwestionować jedynie fakt przeniesienia należności, a nie wysokość tej należności, zatem wysokość zaległego podatku nie jest przedmiotem sporu w sprawie o przeniesienie odpowiedzialności. Za wadliwe zatem należy uznać pobieranie wpisu stosunkowego od decyzji o przeniesieniu odpowiedzialności podatkowej, ponieważ przedmiotem sporu nie jest wysokość należności pieniężnej, lecz fakt obciążenia obowiązkiem spłaty ustalonej uprzednio należności. Stosownie do § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. wpis stały w sprawach skarg nieobjętych wpisem stosunkowym z zakresu zobowiązań podatkowych wynosi 500 zł. Do takich zalicza się również decyzja w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług. Na marginesie jedynie należy zasygnalizować, że nie będzie miał w niniejszej sprawie zastosowania art. 221 p.p.s.a., gdyż strona osobiście wniosła skargę do WSA w Opolu, pomimo że jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 198, art. 197 § 1 i § 2 w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.