I FZ 410/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Janusz Zubrzycki po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 lipca 2009 r. sygn. akt III SA/GL 1043/08 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi J. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 30 czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 27 lipca 2009 r., sygn. akt III SA/GL 1043/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił J. D. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Przytaczając stan faktyczny sprawy Sąd pierwszej instancji podał, że w dniu 12 maja 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę J. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 30 czerwca 2008 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. W dniu 26 czerwca 2009 r. wpłynął wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia do ww. wyroku wraz ze stosownym wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia. Argumentując powyższe skarżący podał, że o wydaniu wyroku w sprawie dowiedział się 16 czerwca 2009 r. w rozmowie telefonicznej z pracownikiem sekretariatu Sądu. Uchybienie terminowi do dokonania ww. czynności wnioskodawca uzasadniał tym, że nie wiedział o wyznaczeniu rozprawy i rozstrzygnięciu jego sprawy, ponieważ w tym czasie poszukując pracy przebywał za granicą. Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji w oparciu o akta sprawy wskazał, że strona w skardze oznaczyła swój adres jako ul. S. w B., gdzie kierowana była korespondencja - m.in. zawiadomienie o rozprawie, które doręczono żonie skarżącego w dniu 17 kwietnia 2009r. co potwierdza osobisty jej podpis na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Stronę pouczono przy tym o obowiązku zawiadomienia sądu o każdej zmianie swego miejsca zamieszkania (pismo z dnia 3 lutego 2009 r. odebrane osobiście przez J. D.). Skoro skarżący tego nie uczynił całość korespondencji była przesyłana na ww. adres. W tych okolicznościach Sąd przyjął, że wnioskodawca w żaden sposób nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy. Okoliczność wyjazdu za granicę wynikła z dobrowolnego działania skarżącego, jak również nie było żadnych trudnych do przezwyciężenia przeszkód niezależnych od skarżącego, które uniemożliwiły przyjazd do kraju w celu stawiennictwa w Sądzie na rozprawie bądź złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku. Ponadto Sąd zaznaczył, że wyjeżdżając za granicę skarżący mógł ustanowić na czas swojej nieobecności pełnomocnika, który reprezentowałby jego interesy i występowałby przed sądem. Strona zaskarżyła powyższe postanowienie i zarzucając Sądowi pierwszej instancji uchybienie art. 86 – 89 P.p.s.a. wniósł o zmianę tegoż postanowienia poprzez uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu. Uzasadniając swoje żądanie skarżący stwierdził jedynie, że w sposób przewidziany w przepisach uprawdopodobnił, jakoby uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy i dokonał czynności, której terminu nie dochował Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu. Należy zauważyć, że strona i podejmowane przez nią czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym są ograniczone terminami procesowymi, które służyć mają zdyscyplinowaniu postępowania, potrzebie rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym czasie oraz stabilizacji już podjętego rozstrzygnięcia. Z treści art. 85 P.p.s.a. wynika, że czynności w postępowaniu sądowym podjęte przez stronę po upływie terminu są bezskuteczne. Aby uniknąć negatywnych następstw uchybienia terminowi strona może skorzystać z przewidzianej w art. 86 P.p.s.a. instytucji przywrócenia terminu. W myśl § 1 ww. przepisu jeżeli strona nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jak wynika z kolejnych przepisów omawianej ustawy, wniosek o przywrócenie terminu składa się w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a.). We wniosku strona powinna uprawdopodobnić, iż niedokonanie czynności w ustawowo zakreślonym terminie nie wynikało z jej winy (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Przystępując do analizy zarzutów zażalenia pod kątem powyższych uwag tutejszy Sąd w pełni podziela stanowisko Sądu orzekającego w pierwszej instancji i stwierdza, że okoliczności podnoszonych we wniosku o przywrócenie terminu nie można uznać za przesłanki uzasadniające pozytywne rozpatrzenie tegoż wniosku. Należy bowiem zgodzić się z Sądem pierwszej instancji, że wobec zaniechania ze strony skarżącego w zakresie obowiązku poinformowania Sądu o zmianie adresu do korespondencji, skutecznie doręczono mu – w trybie doręczenia zastępczego przewidzianego w art. 72 P.p.s.a. – zawiadomienie o terminie rozprawy. W tej sytuacji należy przyjąć, że to skarżącego obciążają negatywne skutki takiego doręczenia, a w kategoriach niedbalstwa trzeba traktować zachowanie tegoż skarżącego, który mając świadomość toczącego się przed Sądem postępowania nie zadbał należycie o swoje sprawy w związku z przewidywanym dłuższym wyjazdem poza granice kraju. Skarżący miał bowiem możliwość wyznaczenia pełnomocnika lub innego adresu do doręczeń. Powyższe działania są wprawdzie uprawnieniem, a nie powinnością strony, nie można jednakże pominąć faktu, że jedną z przesłanek przywrócenia terminu do podjęcia danej czynności procesowej jest brak winy w tym uchybieniu po stronie wnioskodawcy. Sąd rozpatrujący wniosek ocenia bowiem, czy strona dołożyła należytej staranności aby dochować terminu, a zatem czy podjęła w tym celu wszelkie możliwe działania. W tym kontekście za słuszne należy uznać stanowisko Sądu pierwszej instancji tj., że strona nie uprawdopodobniła, jakoby uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że kwestionowane orzeczenie w pełni odpowiada obowiązującym przepisom prawa, stąd zasadne jest oddalenie zażalenia w oparciu o treść art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.