VIII SA/Wa 420/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kot, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Marek Wroczyński /sprawozdawca/, Protokolant Aleksandra Borkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi W.R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oraz uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych oddala skargę. VIII SA/Wa 420/08 Uzasadnienie Postanowieniem nr [...] z dnia [...] lipca 2008 roku Dyrektor Izby Skarbowej w W. biorąc za podstawę art. 138 § 1 pkt 1, art. 127 § 2 w związku z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 roku, nr 98, poz. 1071 z poź. zm.) dalej jako k.p.a. oraz art. 18 i art. 59 § 1pkt 2 i 3 ustawy z 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 roku, nr 229, poz. 1954 ze zm.) dalej u.p.e.a., po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez W. R. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] grudnia 2007 roku, nr [...] w sprawie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...] z dnia [...] lipca 2006 roku oraz uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy ustalił i zważył co następuje: Dyrektor Urzędu Kontroli w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2006 roku, nr [...] wydaną dla W. R. – Przedsiębiorstwo Handlowo- Usługowe " K.‘’ określił zobowiązanie w podatku akcyzowym za okres styczeń- kwiecień, lipiec- wrzesień 2003 roku. Organ odwoławczy po rozpoznaniu odwołania zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Dyrektor Izby Celnej w W. na podstawie decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2006 roku nr [...] wystawił w dniu [...] lipca 2006 roku tytuły wykonawcze o numerach [...] do [...] i na ich podstawie wszczął postępowanie egzekucyjne wobec W. R. Przedsiębiorstwo Handlowo- Usługowe " K.’. W ramach tego postępowania organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia [...] lipca 2006 roku nr [...] dokonał skutecznego zajęcia wierzytelności na rachunku bankowym. Dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienie o zajęciu doręczono w dniu 7 sierpnia 2006 roku. Zobowiązanemu zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego wraz z odpisami tytułów wykonawczych doręczono również w dniu 7 sierpnia 2006 roku. W wyniku zastosowania tego środka nie wyegzekwowano jednak żadnych środków. Następnie Dyrektor Izby Celnej w W. zawiadomieniem z [...] października 2007 roku nr [...] dokonał zajęcia świadczenia z ubezpieczenia społecznego wypłacanego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w R. Zawiadomienie o zajęciu doręczono zobowiązanemu oraz organowi rentowemu w dniu 7 listopada 2007 roku. Zakład Ubezpieczeń Społecznych pismem z dnia 10 listopada 2007 roku zawiadomił organ egzekucyjny o przystąpieniu do dokonywania potrąceń począwszy od grudnia 2007 roku. Pismem z dnia 9 listopada 2007 roku W. R. zwrócił się do organu o umorzenie na podstawie art. 59 § 1 pkt. 2 i 3 u.p.e.a. prowadzonego wobec zobowiązanego postępowania egzekucyjnego oraz o uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych, ze względu na uchylenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 października 2007 roku, syg. akt III SA/Wa 2793/06 wszystkich decyzji, które były podstawą wystawienia tytułów wykonawczych. Po rozpatrzeniu wniosku organ I Instancji postanowieniem z dnia [...] grudnia 2007 roku odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie o numerach od [...] do [...] z dnia [...] lipca 2006 roku. Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł W.R., w którym wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia, wstrzymanie wykonania decyzji oraz zwrot pobranych kwot wraz z odsetkami. W uzasadnieniu zażalenia skarżący powoływał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w którym Sąd uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie podatku akcyzowego za I-IV i VII – IX 2003 roku oraz stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Zdaniem organu odwoławczego należy zauważyć, że postępowanie egzekucyjne wobec W. R. toczy się na podstawie tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...]. Podstawą do wystawienia tytułów wykonawczych była decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2006 roku, nr [...]. Wyrokiem z dnia 16 października 2007 roku, syg. akt III SA/Wa 2793/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił wyłącznie wydaną w drugiej instancji decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2006 roku, nr [...], która utrzymywała decyzję organu I Instancji. Wskazany wyrok w ocenie organu oznacza, że do rozpatrzenia pozostaje odwołanie od decyzji organu I Instancji. Nie niweczy on jednak skutków decyzji pierwszoinstancyjnej, która podlega wykonaniu na mocy przepisu 224 § 1 OrdPU. Dopiero uchylenie tej decyzji pozbawiłoby podstawy prawnej wystawionych tytułów wykonawczych i uniemożliwiłoby kontynuowanie egzekucji. Zgodnie z art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( DZ.U nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a.w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonywane. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku. Następnie skarżący cytował argumentację zawartą w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lipca 2004 roku, syg. akt OSK 591/04. Zdaniem organu przywoływane postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 grudnia 2005 roku, syg. akt I SA/Lu 248/05 dotyczy innej sytuacji i nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie. W ocenie organu z uwagi na fakt, że tytuły wykonawcze zostały wystawione na podstawie decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W., która nie została uchylona i dlatego nie było podstaw do uwzględnienia wniosku. Skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej złożył W.R. Skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Dyrektora Izby Celnej oraz zwrot kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący podnosił, że wyrokiem z dnia 16 października 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie podatku akcyzowego za I-IV i VII- IX 2003 roku. W wyroku sąd stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Do chwili obecnej wyrok się nie uprawomocnił. Zdaniem skarżącego organ zlekceważył wyrok Sądu i dokonał czynności egzekucyjnych, tj. zajęcia renty skarżącego. W jego ocenie błędne jest stanowisko organu, że skoro sąd uchylił decyzję drugiej instancji to w mocy pozostaje nadal decyzja organu pierwszej instancji. Jego zdaniem nie budzi wątpliwości, że Wojewódzki Sąd Administracyjny określając, iż decyzja nie podlega wykonaniu w całości, rozumiał szerokie znaczenie pojęcia wydanej decyzji. Zatem decyzja nie podlega wykonaniu w żadnym jej elemencie, i to zarówno decyzja I i II Instancji. Następnie dla poparcia swojej argumentacji przywołał argumentację zawartą w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 lipca 2004 roku, OSK 591/04 oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 30 marca 2004 roku, I SA/Lu 445/03. Skarżący podnosił, że zaskarżone postanowienie rażąco narusza prawo, gdyż obowiązek którego dotyczyło postępowanie egzekucyjne nie był wymagalny ponieważ sąd stwierdził, iż decyzja nie podlegała wykonaniu. Organy zatem naruszyły art. 59 § 1 pkt 2 oraz 60 u.p.e.a. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zaprezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga W. R. nie zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (DZ.U nr 153 , poz.1269) oraz art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwanej dalej p.p.s.a. (DZ.U nr 153, poz.1270, ze zmianami) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też przepisu dającego podstawę do wznowienia postępowania, a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności. Jak stanowi przepis art.134 § 1 p.p.s.a. Sąd badając legalność zaskarżonego aktu, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Należy zgodzić się z organem, iż wyrokiem z dnia 16 października 2007 roku, syg. akt III SA/Wa 2793/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił tylko decyzję organu odwoławczego i co do tej decyzji stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu w całości. Wobec takiej treści wyroku należy zgodzić się, że w obrocie prawnym pozostaje decyzja organu I Instancji. Zgodnie z przepisem art. 224 § 1 OrdPU wniesienie odwołania od decyzji nie wstrzymuje jej wykonania, z zastrzeżeniem art. 224a i art. 224c. W paragrafie 2 tego przepisu zapisano, że organ podatkowy, z urzędu lub na wniosek strony, wstrzymuje w drodze postanowienia wykonanie decyzji w całości lub w części, w przypadku uzasadnionym ważnym interesem strony lub interesem publicznym. Tak więc decyzja organu I Instancji, dopóki nie zostanie wstrzymana jej wykonalność może stanowić podstawę wystawienia tytułu wykonawczego i prowadzenia egzekucji. ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 marca 1999 roku, III SA 5537/98, LEX nr 44836). Dyrektor Izby Celnej w dniu [...] lipca 2006 roku w związku z decyzją Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2006 roku, nr [...] wystawił tytuły wykonawcze o nr [...] i na ich podstawie prowadził postępowanie egzekucyjne. Decyzja organu pierwszej instancji nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, ani też nie doszło do wstrzymania jej wykonalności. Zgodnie z przepisem art. 59 u.p.e.a. umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje wtedy, gdy w jego toku zaistnieją przeszkody o charakterze trwałym, które powodują, że dalsze prowadzenie postępowania jest niemożliwe lub niecelowe. W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki dające podstawę do jego umorzenia. Nie można zgodzić się z autorem skargi, iż podstawą umorzenia postępowania egzekucyjnego ma być przepis art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Przywołany przepis daje podstawy do umorzenia postępowania gdy obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu. Zdaniem Sądu żadna z tych sytuacji w niniejszej sprawie nie zaszła. Z tego też względu nie było podstaw do uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych, zgodnie z przepisem art. 60 § 1 u.p.e.a. W sytuacji, gdy sąd administracyjny wstrzymałby wykonalność decyzji, to zaistniałyby podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. z uwagi na przesłankę wstrzymania wykonania, w tym przepisie wskazaną( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 lipca 1998 roku, I SA 647/96, LEX nr 33 630) W ocenie Sądu nie zachodzą podstawy do wywiedzenia z treści wyroku sądu administracyjnego z dnia 16 października, iż doszło do wstrzymania wykonania również decyzji organu pierwszej instancji. Skarżący wywodzi to z szerokiego znaczenia pojęcia wykonania decyzji. W ocenie Sądu nie można domniemywać wstrzymania wykonania konkretnej decyzji. W tym zakresie musi być rozstrzygnięcie sądu bądź organu administracji publicznej. Wszczęcie i prowadzenie egzekucji administracyjnej na podstawie nieostatecznej decyzji administracyjnej związane jest z ryzykiem jej późniejszego uchylenia i ponosi je wierzyciel ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 grudnia 1998 roku, I SA/Gd 1893/97, LEX nr 36 119). Sąd oceniając zaskarżone postanowienie nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu. Z tych też względów biorąc za podstawę art. 151 p.p.s.a. orzeczono, jak na wstępie.