VII SA/Wa 1514/08
WyrokWSA w Warszawie2008-12-04
Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Krystyna Tomaszewska, Jolanta Zdanowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej (Minister Zdrowia) prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności zarządzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, uznając, że wnioskodawca (szpital) nie posiada przymiotu strony w tym postępowaniu?Ratio decidendi
Minister Zdrowia powinien był odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności zarządzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, jeśli wnioskodawca (szpital) nie posiadał przymiotu strony. Odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 157 § 3 kpa jest właściwym trybem, gdy wnioskodawca nie ma interesu prawnego. Decyzja merytorycznie odmawiająca stwierdzenia nieważności może być wydana jedynie po przeprowadzeniu postępowania. W niniejszej sprawie obie decyzje Ministra Zdrowia zapadły z naruszeniem art. 157 § 3 kpa, co uzasadnia ich uchylenie.Stan faktyczny
Okręgowy Szpital Kolejowy SP ZOZ złożył wniosek o stwierdzenie nieważności § 17 pkt 1 i 2 załącznika do zarządzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Minister Zdrowia dwukrotnie odmówił stwierdzenia nieważności, uznając, że szpital nie posiada przymiotu strony w postępowaniu nadzorczym, ponieważ nie ma interesu prawnego. Szpital zaskarżył decyzję Ministra Zdrowia, zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji RP, ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej oraz Kodeksu postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Zdrowia oraz poprzedzającą ją decyzję, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Ministra Zdrowia na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr), Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi Okręgowego Szpitala Kolejowego SP ZOZ we [...] na decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] lipca 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności zarządzenia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] kwietnia 2008 r., znak [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Ministra Zdrowia na rzecz skarżącego Okręgowego Szpitala Kolejowego SP ZOZ we [...] kwotę 460 (czterysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Minister Zdrowia decyzją z dnia [...] kwietnia 2008r. działając na podstawie art. 163 ust. 2 ustawy z dnia z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. nr 210, poz. 2135 ze zm.) odmówił stwierdzenia nieważności § 17 pkt 1 i 2 załącznika do zarządzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia nr [...] z dnia 18 września 2006r. w sprawie przyjęcia szczególnych materiałów informacyjnych o przedmiocie postępowania
w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz o realizacji
i finansowania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju leczenie szpitalne.
W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż z wnioskiem o stwierdzenie nieważności przedmiotowego załącznika wystąpił Okręgowy Szpital [...] Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej.
Podstawą złożenia wniosku był zarzut naruszenia art. 135, 137 i 146 ustawy
z dnia z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia
z dnia 6 października 2005r. w sprawie ogólnych warunków udzielania świadczeń opieki zdrowotnej (Dz. U. nr 197, poz. 1643).
W ocenie Ministra Zdrowia, wniosek Okręgowego Szpitala [...] jest niedopuszczalny z powodów proceduralnych gdyż szpital nie posiada przymiotu strony w sprawie o stwierdzenie nieważności zarządzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia.
Minister Zdrowia wyjaśnił, iż interes prawny zawsze związany jest
z materialnoprawną podstawą, której w tym przypadku nie mogą stanowić przepisy
o nadzorze sprawowanym przez Ministra Zdrowia nad Narodowym Funduszem Zdrowia.
Zdaniem Ministra Zdrowia krąg podmiotów postępowania nadzorczego uregulowanego w art. 163 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej ograniczony jest do organu kontrolującego i kontrolowanej jednostki.
Minister Zdrowia stwierdził, iż roszczenia związane z kwestionowanym aktem prawnym jako roszczenia cywilnoprawne mogą być podnoszone w trybie zażalenia na czynności dyrektora wojewódzkiego oddziału Funduszu dotyczące realizacji umowy lub w ramach postępowania cywilnego przed sądem powszechnym.
Po rozpoznaniu wniosku Okręgowego Szpitala [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister Zdrowia decyzją z dnia [...] lipca 2008r. utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] kwietnia 2008r.
Minister Zdrowia podtrzymał stanowisko braku interesu prawnego Okręgowego Szpitala [...] w wystąpieniu z wnioskiem o stwierdzenie nieważności.
W ocenie Ministra Zdrowia interes prawny musi mieć oparcie w przepisach prawa materialnego na podstawie których można żądać wydania stosownego orzeczenia.
Normą materialną postępowania nadzorczego nie są zdaniem Ministra Zdrowia przepisy zaskarżonego zarządzenia lecz przepis art. 163 ustawy z o świadczeniach opieki zdrowotnej w którym wymieniono przesłanki orzekania w sprawach nadzorczych.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Okręgowy Szpital [...].
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 93 Konstytucji RP, art. 173, art. 162 i 163 ustawy z dnia z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. nr 210, poz. 2135 ze zm.), oraz art.
7 kpa, art. 221 kpa, art. 241 kpa i art. 28 kpa.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i stwierdzenie nieważności § 17 pkt 1 i 2 załącznika do zarządzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia nr [...] z dnia [...] września 2006r. w sprawie przyjęcia szczególnych materiałów informacyjnych o przedmiocie postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz o realizacji i finansowania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju leczenie szpitalne.
W odpowiedzi na skargę, Minister Zdrowia wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu i może uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż wskazane w skardze.
Mając na uwadze art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało uznać za uzasadnioną.
Podstawę materialnoprawną decyzji Ministra Zdrowia stanowił art. 163 ust.
2 ustawy z dnia z dnia 27 sierpnia 2004 r o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. nr 210, poz. 2135 ze zm.) będący przepisem kompetencyjnym.
Zgodnie z art. 181 ust 1 wskazanej ustawy do postępowania przed Ministrem Zdrowia w zakresie nadzoru stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa stanowi inaczej.
Oznacza to, że wniosek Okręgowego Szpitala Kolejowego [...] Minister Zdrowia powinien rozpoznać w świetle przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego bowiem ustawa nie przewiduje innego trybu postępowania.
Złożenie wniosku o stwierdzenie nieważności rodzi obowiązek zbadania czy pochodzi on od strony.
W przypadku ustalenia, że wniosek złożył podmiot który nie jest stroną postępowania organ odmawia wszczęcia postępowania.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że szpital nie posiada przymiotu strony w sprawie o stwierdzenie nieważności zarządzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia.
Brak przymiotu strony uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania z przyczyn podmiotowych na podstawie art. 157 § 3 kpa.
Uznając, że Okręgowy Szpital [...] nie interesu prawnego warunkującego przyznanie statusu strony Minister Zdrowia powinien odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności.
Decyzja odmawiająca stwierdzenia nieważności może być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wszczęciu postępowania.
Zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zapadły z naruszeniem przepisu art. 157 § 3 kpa co uzasadnia ich uchylenie na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn zm.).
Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku na podstawie art. 152 w/w ustawy.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło