II OZ 59/09

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2009-01-30

Skład orzekający: Sędzia NSA Bożena Walentynowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, którzy uzyskują stały miesięczny dochód przekraczający 4000 zł, mogą być uznani za osoby, które nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadniałoby przyznanie im prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Skarżący, którzy uzyskują stały miesięczny dochód przekraczający 4000 zł, nie mogą być uznani za osoby znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie im prawa pomocy w zakresie częściowym. Instytucja prawa pomocy ma na celu umożliwienie obrony praw osobom o znikomych dochodach. W związku z tym, stanowisko sądu pierwszej instancji odmawiające przyznania prawa pomocy w takim przypadku jest zasadne.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił skarżącym prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że ich łączny miesięczny dochód w kwocie 4052 zł pozwala na pokrycie kosztów postępowania. Skarżący wnieśli zażalenie, podnosząc, że ponoszą znaczne koszty związane z licznymi postępowaniami sądowymi. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Bożena Walentynowicz po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. i M. W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 4 grudnia 2008 r. sygn. akt II SA/Wr 175/04 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi D. i M. W. oraz M. W. i J. W. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu z dnia [...] stycznia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania i przedłożenia projektu budowlanego postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 4 grudnia 2008 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił D., M., M. i J. W. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż skarżący dysponują stałym, miesięcznym dochodem w łącznej kwocie 4052 zł. Zdaniem Sądu w tej sytuacji są oni w stanie pokryć koszty postępowania w niniejszej sprawie, które na obecnym etapie ograniczają się do solidarnego wpisu od skargi i wynoszą 500 zł, szczególnie, iż skarga w przedmiotowej sprawie wniesiona została w 2004 r. W ocenie Sądu I instancji skarżący nie wykazali w swoim wniosku, aby nie byli w stanie ponieść kosztów postępowania, co powodowało konieczność odmówienia przyznania im prawa pomocy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Zażalenie na to postanowienie wnieśli D. i M. W., domagając się jego uchylenia, zmiany i przyznania im prawa pomocy. W uzasadnieniu żalący się podnieśli, iż z ich skarg i wniosków toczą się liczne postępowania przed wieloma sądami, w związku z czym ponoszą oni znaczne koszty. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie pozbawione jest uzasadnionych podstaw. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domagali się skarżący, może być udzielone osobie fizycznej jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny, co wynika z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1270 ze zm.). Instytucja przyznania prawa pomocy wprowadzona została do postępowania sądowoadministracyjnego celem umożliwienia obrony swoich praw przed sądem osobom o znikomych dochodach, lub dochodów tych pozbawionym i znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej. Skarżący, którzy uzyskują stały miesięczny dochód (z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż ich wspólny dochód wynosi ponad 4000 zł miesięcznie) nie mogą być za takie osoby uznani. Za całkowicie zasadne uznać należy zatem stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który odmówił przyznania skarżącym prawa pomocy w żądanym zakresie, zaś zaskarżone postanowienie za wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło