I SA/Wr 1023/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka – sprawozdawca, Sędziowie: Sędzia NSA Lidia Błystak, Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz, Protokolant: Paulina Wódka, po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2008 r. w Wydziale I na rozprawie sprawy ze skargi L. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy naliczenia oprocentowania od nadpłaty w podatku od towarów i usług za kwiecień, sierpień i wrzesień 2005 r. oraz za III kwartał 2006 r. oddala skargę. Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...]r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego we W. z dnia [...]r. nr [...] odmawiającą naliczenia oprocentowania zwróconej nadpłaty w podatku od towarów i usług za kwiecień, sierpień i wrzesień 2005 r. oraz za III kwartał 2006 r. W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Skarbowej podał, że w dniu [...] r. do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego we W. wpłynął wniosek L. S. z dnia [...]r. o zwrot nienależnie zapłaconego podatku od towarów i usług z tytułu sprzedaży w latach 2005 – 2006 czterech działek budowlanych w łącznej kwocie [...]zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie [...]zł. W dniu [...]r. L. S. uzupełnił wniosek o skorygowane deklaracje VAT – 7 za okresy: kwiecień, sierpień i wrzesień 2005 r. oraz III kwartał 2006 r. W dniu [...]r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego uwzględnił żądanie strony i zwrócił nadpłatę bez wydawania decyzji stwierdzającej nadpłatę. Następnie strona w piśmie z dnia [...]r., uzupełnionym w dniu [...]r., zwróciła się do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego o naliczenie i wypłatę oprocentowania z tytułu nienależnie wpłaconego podatku od towarów i usług z tytułu sprzedaży działek budowlanych. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego odmówił naliczenia oprocentowania od zwróconej nadpłaty w podatku od towarów i usług z uwagi na brak przesłanek powodujących obowiązek wypłaty oprocentowania. Organ pierwszej instancji wyjaśnił, że zwrot nadpłaty w dniu [...]sierpnia 2007 r. nastąpił w ustawowym terminie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku o nadpłatę, uzupełnionego w dniu [...]lipca 2007 r. o skorygowane deklaracje podatkowe. W odwołaniu od decyzji podatnik zarzucił, że przez pomyłkę urzędu skarbowego ponosi cały czas straty finansowe. Organ podatkowy domaga się odsetek za zwłokę w zapłacie podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu sprzedaży działek budowlanych. Organ powinien odpowiadać za mylne informacje dotyczące obowiązku zapłaty podatku od towarów i usług z tytułu sprzedaży nieruchomości. Dlatego też podatnik zażądał wypłaty oprocentowania za przetrzymywanie przez prawie dwa lata niesłusznie pobranego podatku od towarów i usług. Rozpatrując odwołanie, Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, że oprocentowaniu podlegają nadpłaty jedynie w sytuacjach ściśle określonych, związanych z podważeniem decyzji organu podatkowego, nie wydaniem decyzji stwierdzającej nadpłatę w terminie, przekroczeniem przez organ terminu zwrotu nadpłaty lub też wydaniem orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny. Generalnie nadpłaty w podatkach powstających z mocy prawa są zwracane z oprocentowaniem jedynie wówczas, gdy organ podatkowy nie zachował terminów przewidzianych przy ich zwrocie. W niniejszej sprawie organ podatkowy zwrócił nadpłatę w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wraz ze skorygowanymi deklaracjami podatkowymi. Żądanie strony w zakresie oprocentowania nadpłaty nie mogło być uwzględnione, bowiem nie uchybiono terminowi do jej zwrotu. Organ odwoławczy wyjaśnił również, że strona może jedynie w oparciu o przepisy kodeksu cywilnego żądać wynagrodzenia poniesionej szkody, straty lub utraconych korzyści, jeżeli udowodni, że uszczerbek majątkowy powstał w związku przyczynowym z niesłusznym pobraniem podatku. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu L. S. wyjaśnił, że nie zgadza się z decyzją Dyrektora Izby Skarbowej i żąda od Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego we W. zwrotu odsetek od nienależnie pobranego podatku od towarów i usług w łącznej kwocie [...]zł, naliczonych od dnia dokonania poszczególnych wpłat podatku do dnia [...]sierpnia 2007 r. Skarżący zarzucił, że to pracownik organu podatkowego błędnie poinformował go o obowiązku zapłaty podatku od towarów i usług z tytułu sprzedaży działek gruntu. Nadpłacony podatek od towarów i usług w łącznej kwocie [...]zł został mu zwrócony bez odsetek w dniu [...]sierpnia 2007 r. na rachunek bankowy. W połowie stycznia 2008 r. skarżący otrzymał decyzje Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego, nakazujące uiszczenie oprócz podatku od czynności cywilnoprawnych również odsetek za zwłokę w zapłacie tego podatku. Według skarżącego powinien zapłacić odsetki od miesiąca, w którym na jego konto wpłynęła kwota zwróconego podatku od towarów i usług, ponieważ jeśli płaci się VAT to nie uiszcza się podatku od czynności cywilnoprawnych. Skarżący wywodził, że przez mylne decyzje organu podatkowego został narażony na straty moralne i finansowe. Przez okres dwóch lat kwota wpłacona na rachunek organu zdewaluowała się, ponieważ materiały budowlane potrzebne do remontu posesji podrożały dwukrotnie, a nawet trzykrotnie. Skarżący poniósł też koszty przesłania kwoty podatku na rachunek organu w wysokości [...]zł, koszty rejestracji działalności gospodarczej wysokości [...]zł oraz koszty podróży na wezwanie organu w celu uzupełnienia różnych wniosków. Gdyby nie błędne decyzje organu, podatek od czynności cywilnoprawnych zostałby pobrany przez notariusza przy sprzedaży nieruchomości. Niezrozumiałe jest dla skarżącego, dlaczego musi zapłacić odsetki za zwłokę w zapłacie podatku od czynności cywilnoprawnych, skoro zawinił organ podatkowy i dlaczego odmówiono wypłaty oprocentowania od nienależnie pobranego podatku od towarów i usług. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej we W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej ( ... ). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( art. 1 § 2 ). Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. ) uwzględnienie skargi następuje w przypadku: a) naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Działając w ramach przyznanych kompetencji Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę nie znalazł podstaw do uchylenia objętej skargą decyzji. Kwestię sporną pomiędzy stronami stanowi zasadność odmowy naliczenia i wypłaty oprocentowania nadpłaty w podatku od towarów i usług. Zdaniem organu podatkowego w sprawie nie wystąpiły określone w przepisach prawa przesłanki umożliwiające naliczenie oprocentowania. Natomiast według skarżącego podatek od towarów i usług został nienależnie zapłacony z powodu błędu organu podatkowego, który żąda obecnie uiszczenia odsetek za zwłokę w zapłacie podatku od czynności cywilnoprawnych. W rozpatrywanej sprawie należy wyjaśnić, że nie wszystkie kwoty wpłacone do organu podatkowego podlegają oprocentowaniu. Oprocentowanie naliczane jest tylko w ściśle prawem określonych przypadkach, wskazanych w przepisach ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm. ), zwanej dalej O. p. Przede wszystkim warunkiem naliczenia oprocentowania jest powstanie nadpłaty podatku. Zgodnie z art. 75 § 2 pkt 1 lit. b O. p., podatnikom podatku od towarów i usług, którzy w deklaracjach wykazali zobowiązanie podatkowe nienależne lub w wysokości większej od należnej i wpłacili zadeklarowany podatek przysługuje uprawnienie do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku. W tym przypadku równocześnie z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty podatnicy są obowiązani złożyć skorygowaną deklarację w podatku od towarów i usług w myśl art. 75 § 3 O. p. Nadpłata powstaje wówczas, stosownie do art. 73 § 1 pkt 6 O. p., z dniem złożenia korekty deklaracji w podatku od towarów i usług. Skarżący skorzystał z przysługującego mu uprawnienia do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od towarów i usług. Wniosek o stwierdzenie nadpłaty wpłynął do organu podatkowego w dniu [...]czerwca 2007 r., natomiast skorygowane deklaracje w podatku od towarów i usług zostały złożone do organu podatkowego, co nie jest sporne w sprawie, w dniu [...]lipca 2007 r. W konsekwencji nadpłata w podatku od towarów i usług powstała również w dniu [...] lipca 2007 r. Ewentualne naliczenie oprocentowania w niniejszej sprawie mogłoby nastąpić dopiero od dnia [...]lipca 2007 r., a nie jak żąda skarżący od dnia dokonania poszczególnych wpłat podatku do organu podatkowego. Stosownie bowiem do art. 78 § 3 pkt 3 O. p. oprocentowanie przysługuje od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wraz ze skorygowaną deklaracją, a więc od dnia powstania nadpłaty w podatku. Następnym koniecznym warunkiem naliczenia oprocentowania, ustanowionym w przepisach O. p., jest zwłoka organu podatkowego w zwrocie podatnikowi nadpłaty. Stosownie do art. 77 § 1 pkt 6 O. p., w przypadku złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wraz ze skorygowaną deklaracją, nadpłata podlega zwrotowi w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia tego wniosku wraz ze skorygowaną deklaracją. W tym przypadku oprocentowanie przysługuje, jeżeli nadpłata nie została zwrócona w powyższym terminie, tj. w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia tego wniosku wraz ze skorygowaną deklaracją, chyba że do opóźnienia w zwrocie nadpłaty przyczynił się podatnik ( art. 78 § 3 pkt 3 lit. c O. p. ). Oprocentowanie z tytułu nadpłaty przysługuje do dnia zwrotu nadpłaty ( art. 78 § 4 O. p .). Za dzień zwrotu nadpłaty, stosownie do art. 77b § 2 pkt 1 O. p., uważa się dzień obciążenia rachunku bankowego organu podatkowego na podstawie polecenia przelewu. Dla ustalenia terminu zwrotu nadpłaty nie jest więc istotne, kiedy nadpłata wpłynęła na rachunek bankowy podatnika. Wobec powyższego nadpłaty w podatku od towarów i usług, w sytuacji gdy nie była wydana decyzja określająca wysokość tego podatku, są zwracane z oprocentowaniem jedynie wówczas, gdy organ podatkowy nie zachował terminów przewidzianych przy ich zwrocie. Natomiast zachowanie terminów zwrotu nadpłaty wyłącza oprocentowanie tej nadpłaty. Podatnik podatku od towarów i usług, który wykazał w deklaracji i zapłacił nienależny podatek, otrzymuje jego zwrot nieoprocentowany, jeżeli organ podatkowy zwróci nadpłatę w terminie. W niniejszej sprawie kompletny wniosek o stwierdzenie nadpłaty wraz ze skorygowanymi deklaracjami został złożony przez skarżącego w dniu [...] lipca 2007 r. Natomiast nadpłata podatku została zwrócona skarżącemu w dniu [...]sierpnia 2007 r., tj. w dniu obciążenia rachunku bankowego organu podatkowego na podstawie polecenia przelewu, pomimo że nadpłata wpłynęła na rachunek bankowy skarżącego w dniu [...]sierpnia 2007 r. Powyższe okoliczności świadczą, że nadpłata została zwrócona skarżącemu przez organ podatkowy w terminie przewidzianym w przepisach O. p., tj. w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia przez skarżącego wniosku o stwierdzenie nadpłaty wraz ze skorygowanymi deklaracjami. Nie zostały więc spełnione warunki do naliczenia i wypłaty skarżącemu oprocentowania od zwróconej nadpłaty w podatku od towarów i usług. Natomiast kwestia zasadności naliczenia odsetek za zwłokę od zaległości w podatku od czynności cywilnoprawnych nie może być przedmiotem rozpoznania przez Sąd w niniejszym postępowaniu dotyczącym odmowy naliczenia oprocentowania od nadpłaty w podatku od towarów i usług. Ponadto, jeżeli skarżący uważa, że poniósł określoną szkodę wskutek wadliwego działania organu podatkowego może domagać się naprawienia wyrządzonej szkody w drodze powództwa cywilnego przed sądem powszechnym. Kognicja sądów administracyjnych nie obejmuje bowiem orzekania w tym przedmiocie. Z powyższych względów, uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione i nie stwierdzając naruszenia prawa, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.