II SA/Gl 567/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.) Sędzia WSA Rafał Wolnik Protokolant referent Katarzyna Wajs po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi I. A., S. A. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wykonania zastępczego obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W., orzekając w sprawie ponownie, wobec uchylenia przez organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] r. postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W., postanowił wykonać zastępczo przez inną osobę za zobowiązanych I. A. i S. A. na ich koszt i niebezpieczeństwo obowiązek objęty tytułem wykonawczym z dnia [...] r., [...]. Nadto w tym postanowieniu wezwał zobowiązanych do wpłacenia w terminie 60 dni od daty otrzymania postanowienia kwoty [...]zł tytułem zaliczki i nałożył na nich obowiązek wniesienia opłaty egzekucyjnej. W postanowieniu organ podał, że w zakresie przygotowania dokumentacji budowlanej obowiązek zostanie wykonany zastępczo przez mgr inż. C. L., posiadającego uprawnienie budowlane w specjalności wodno-melioracyjnej, a w zakresie robót budowlanych przez Rejonowy Związek Spółek Wodnych Melioracyjnych w W. Uzasadniając nakaz wykonania zastępczego organ I instancji wskazał na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] r. nr [...] nakazującą I. A. i S. A. rozbiórkę będącego w budowie ziemnego stawu hodowlanego, zlokalizowanego na działkach [...] i [...] przy ul. [...] w M. Ponieważ obowiązek nie został przez zobowiązanych wykonany po wystawieniu tytułu wykonawczego, postanowieniem z dnia [...] r. organ nałożył na zobowiązanych grzywnę w celu przymuszenia wykonania obowiązku i wezwał ich do wykonania w terminie 60 dni (od daty doręczenia postanowienia z dnia [...] r.) obowiązku określonego w tytule wykonawczym z zastrzeżeniem, że w przeciwnym razie zostanie zastosowany środek egzekucyjny w postaci wykonania zastępczego. Oględziny przeprowadzone w dniu [...] r. wykazały, że staw ziemny hodowlany, nie został rozebrany. Konsekwencją niewykonania obowiązku objętego tytułem wykonawczym jest orzeczone wykonanie zastępcze. W zażaleniu zobowiązani zarzucili, że postanowienie orzekające o wykonaniu zastępczym oparte zostało o nieważne i niezgodne z prawem "postanowienie PINB w W." i w związku z tym wnieśli o jego uchylenie. Zdaniem zobowiązanych, w imieniu których zażalenie sporządził adw. Z. P., w sprawie został wydany "bezprawny tytuł wykonawczy" bowiem "postanowienie PINB z [...] r." było nieważne z mocy prawa. Zdaniem zobowiązanych decyzja nakazująca rozbiórkę stawu z [...] r. zostało wydana "z ewidentnym naruszeniem treści postanowienia WINB uchylającym pierwotnie wydana przez PINB w W. decyzję o rozbiórce stawu". Nadto podniesiono, że decyzja z dnia [...] r. jest nieprawomocna, a zatem nie może być przedmiotem egzekucji. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji o wykonaniu zastępczym obowiązku. Postanowienie powyższe wydano w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 kpa w związku z art. 18, 64a § 1 pkt 2a, 127, 128 § 1 i § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2002 r., nr 110, poz. 969 z zm., dalej "ustawa"). Organ odwoławczy podał, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] r. jest decyzją ostateczną i wykonalną. Została ona skutecznie doręczona do Kancelarii Radcy Prawnego Z. P. w dniu [...] r., co wynika z potwierdzenia jej odbioru znajdującego się w aktach. W sprawie prawidłowo wydano tytuł wykonawczy w dniu [...] r. oraz postanowienie z dnia [...] r. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia utrzymane w mocy przez organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA/Gl 663/05 oddalił skargę na to ostatnie postanowienie. Podniósł także organ odwoławczy, że stosownie do art. 29 § 1 ustawy organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, który to tytuł według art. 27 § 1 ustawy zawierać musi podstawę prawną prowadzonej egzekucji, którą jest decyzja ostateczna. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, I. i S. A. reprezentowani przez adwokata Z. P. powtórzyli zarzuty odwołania podkreślając, że wydanie postanowienia przymuszającego do wykonania określonej decyzji jest możliwe tylko wtedy, gdy decyzja ta jest prawomocna. Przymiotu takiego nie posiada decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] r., bowiem nie została ona doręczona pełnomocnikowi stron (adw. Z. P.). Przesyłka odebrana w dniu [...] r. przez Kancelarię [...], a znajdująca się w aktach sprawy, nie zawierała decyzji z dnia [...] r. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Instytucję wykonania zastępczego reguluje rozdział 3 działu III ustawy, dotyczący egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. Wykonanie zastępcze stosuje się, gdy egzekucja dotyczy obowiązku wykonania czynności, które można zlecić innej osobie do wykonania za zobowiązanego i na jego koszt (art. 127 ustawy). Normujący zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego art. 128 § 1 ustawy wskazuje, że organ egzekucyjny stosujący ten środek doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego i postanowienie, że obowiązek objęty tytułem wykonawczym zostanie w trybie postępowania egzekucyjnego wykonany zastępczo przez inną osobę za zobowiązanego, na jego koszt i niebezpieczeństwo. W postanowieniu tym organ może wezwać zobowiązanego do wpłacenia w oznaczonym terminie określonej kwoty tytułem zaliczki na koszty wykonania zastępczego, z pouczeniem, że w przypadku niewpłacenia kwoty w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych (art. 128 § 2) . Zobowiązanemu służy prawo zgłoszenia zarzutów i wniesienia zażalenia w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego (art. 33 i 34) oraz prawo złożenia zażalenia na postanowienie o zastosowaniu wykonania zastępczego. Zgodnie z art. 29 § 1 ustawy, organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, a nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. W niniejszej sprawie egzekucja dotyczy obowiązku orzeczonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] r. Decyzja ta jest ostateczna, została doręczona pełnomocnikowi zobowiązanych – Kancelarii Radcy Prawnego – Z. P. w dniu [...] r., a od decyzji tej nie zostało wniesione odwołanie. Decyzja ta nie została uchylona w żadnym z trybów nadzwyczajnych. W dniu [...] r. organ egzekucyjny wystawił tytuł wykonawczy nr [...], w którym jako podstawę prawną obowiązku wskazano decyzję z dnia [...] r. nr [...], a następnie postanowieniem z dnia [...] r. zastosował grzywnę w celu przymuszenia wykonania obowiązku, które to postanowienie zostało utrzymane w mocy przez organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach prawomocnym wyrokiem z dnia 23 czerwca 2006 r. wydanym w sprawie II SA/Gl 663/05 oddalił skargę I. A. i S. A. na postanowienie z dnia [...] r. Skoro więc obecnie zaskarżone postanowienie odpowiada wskazanym na wstępie wymogom prawa, zostało wydane w prawidłowo wszczętym postępowaniu – tytuł wykonawczy z dnia [...] r. wraz z klauzulą o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej – skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Odnosząc się do zarzutów skargi należy przyznać, że istotnie w sytuacji gdy decyzja będąca źródłem egzekwowanego obowiązku nie jest ostateczna, a nie nadano jej rygoru natychmiastowej wykonalności prowadzenie egzekucji jest niedopuszczalne. Jak stwierdzono to już wyżej zgodnie z art. 29 § 1 ustawy organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji, co w niniejszej sprawie uczynił wystawiając tytuł wykonawczy z dnia [...] r. Zawarte dopiero w skardze twierdzenie pełnomocnika stron, że w dniu [...] r. na adres jego Kancelarii doręczono jedynie kopertę, a nie decyzję z dnia [...] r. na obecnym etapie postępowania egzekucyjnego nie może odnieść oczekiwanego skutku w postaci uchylenia zaskarżonego postanowienia o zastosowaniu wykonania zastępczego. Nadto należy zwrócić uwagę, że niedopuszczalność egzekucji stanowi podstawę zgłoszenia zarzutów (art. 33 pkt 6 ustawy) i umorzenia postępowania egzekucyjnego (art. 59 § 1 pkt 7). Kontroli Sądu na skutek skargi zostało jednak poddane postanowienie ostateczne wydane po rozpatrzeniu zażalenia skarżących, którzy mimo stosownego pouczenia nie złożyli zarzutów. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm.) oddalono skargę.