II SA/Gd 755/08

WyrokWSA w Gdańsku2008-12-10

Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Tamara Dziełakowska, Janina Guść

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo ustaliły datę budowy samowolnie dobudowanego komina, pomijając wnioski dowodowe strony i naruszając przepisy postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z uwagi na istotne naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Organy nie zebrały wyczerpująco materiału dowodowego, w szczególności nie przesłuchały wnioskowanych świadków, nie powiadomiły stron o terminie przesłuchania jednego ze świadków, a także nie rozważyły wszystkich zarzutów odwołania. Uchybienia te uniemożliwiły prawidłową ocenę materiału dowodowego i ustalenie stanu faktycznego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki komina dobudowanego do budynku gospodarczego, który zdaniem organów został wybudowany samowolnie w latach 2000-2001. Skarżący E. i R. J. twierdzili, że komin istniał od lat 70-tych, razem z budynkiem gospodarczym. Organy oparły swoje rozstrzygnięcie głównie na mapie sytuacyjno-wysokościowej z 1999 r. i fotografiach, które nie wykazywały istnienia komina, a także na zeznaniach części świadków. Skarżący zarzucili organom pominięcie istotnych dowodów i naruszenie przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Orzeczenie, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane. Zasądzenie od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących kwoty 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Sędzia WSA Janina Guść (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Dobroń po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2008 r. na rozprawie sprawy ze skargi E. J. i R. J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 czerwca 2002 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzająca ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego 2. orzeka, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane 3. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących solidarnie kwotę 10 (dziesięć) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 16 kwietnia 2002 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 48, art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j. t. Dz. U. z 2000r., nr 106 poz. 1126 ze zm.) nakazał E. i R. J. dokonanie rozbiórki komina dobudowanego w latach 2000-2001 bez pozwolenia na budowę do tylnej ściany budynku gospodarczego na działce nr [...] przy ul. [...] w M.. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że na podstawie oględzin przeprowadzonych w dniu 4 października 2001 r. i złożonych w tym dniu wyjaśnień inwestora, stron i świadków K. K., J. Ł., A. G. ustalono, że właścicielem nieruchomości gruntowej nr [...]. zabudowanej budynkiem mieszkalnym nr [...] i budynkiem gospodarczym są E. i R. J.. Do tylnej ściany budynku gospodarczego położonego na zapleczu nieruchomości dobudowany został komin murowany o przekroju 38 cm x 38 cm i wysokości 5 m. Komin ten dobudowano jesienią 2000 r., co potwierdziła E. J. oraz inni zainteresowani obecni podczas oględzin. Inwestor nie posiadał pozwolenia na budowę. W związku z powyższym, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 15 października 2001 r. na podstawie art. 48 ustawy Prawo budowlane, nakazał rozbiórkę komina. Od tej decyzji inwestorzy wnieśli odwołanie do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zaprzeczając ustaleniom protokołu z dnia 4 października 2001r. i dowodząc, że komin wybudowano w latach 70-tych. Do odwołania inwestorzy dołączyli pisemne oświadczenia świadków: Z. G., J. G., J. P. i Z. G., którzy zeznali, że komin istniał przed rokiem 1995 tj. przed sprzedażą nieruchomości E. J., i że został wybudowany łącznie z budynkiem gospodarczym w latach 70-tych. Wobec powyższych okoliczności Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę komina i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Rozpatrując sprawę ponownie, dla wyjaśnienia rozbieżności wynikających ze składanych przez strony i świadków zeznań, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził w dniu 14 lutego 2002r. rozprawę administracyjną, wzywając do udziału strony i świadków, a także powołując nowego świadka - projektanta rozbudowy budynku mieszkalnego, wykonywanej na podstawie pozwolenia na budowę z dnia 30 marca 1999r. Złożone podczas rozprawy zeznania stron i świadków, dotyczące kwestii daty budowy komina, były rozbieżne, bowiem E. i R. J. oraz J. G.i Z. G. podtrzymywali swoje wcześniejsze oświadczenia, że komin wybudowano w latach 70-tych łącznie z budynkiem gospodarczym. Natomiast A. i T. S., J. Ł., K. K. i Z. M. oświadczyli, że do 1999 r. obiekt gospodarczy nie posiadał komina i że obecnie istniejący, przybudowany do tylnej ściany budynku gospodarczego komin zrealizowano w 2000-2001r. Autor projektu przebudowy budynku mieszkalnego nie odniósł się do kwestii komina, ze względu na brak wiedzy na temat budynku gospodarczego, nie będącego przedmiotem wykonywanego projektu. E. i R. J. w toku sprawy przedłożyli projekt rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego na działce nr [...] oraz oświadczenie montera pieca centralnego ogrzewania do kanału dymowego. K. K. zaś przedstawił fotografie budynku gospodarczego pokazujące budynek gospodarczy bez dobudowanego komina. Pomimo wezwania organu inwestorzy nie przedłożyli natomiast do wglądu projektu budynku gospodarczego wybudowanego w latach 1970 i pozwolenia na jego budowę. Organ ustalił, że w sporządzonym w 1999 r. projekcie rozbudowy budynku mieszkalnego zamieszczona została mapa sytuacyjno - wysokościowa terenu działki nr [...] w skali 1:500, według której budynek gospodarczy nie posiada komina przybudowanego do ściany tylnej budynku, a fotografia przedstawiająca budynek gospodarczy bez komina dokumentuje fakt, że komin ten nie był wybudowany łącznie z budynkiem gospodarczym w latach 70-tych. Organ wskazał, iż nie jest również możliwe, aby fotografia wykonana była w latach 1970, ponieważ w tym czasie nie było widniejącej na fotografii zabudowy mieszkalnej w sąsiedztwie, która powstała na podstawie pozwolenia z dnia 16 lutego 1987 r. nr [...] wydanego J. Ł.. Organ wskazał, iż monter pieca centralnego ogrzewania oświadczył, że nie pamięta, czy komin, do którego podłączył piec był zrealizowany w formie dobudowy od strony zewnętrznej budynku, czy istniał od strony wewnętrznej budynku. W oparciu o powyższy materiał dowodowy organ uznał, że fakt dobudowy komina do tylnej ściany budynku w 2000-2001 r. został uprawdopodobniony oraz, że w świetle zgromadzonych dokumentów nie jest możliwe, aby budynek gospodarczy wybudowano w latach 70-tych łącznie z przedmiotowym kominem dobudowanym do ściany tylnej, od zewnątrz budynku. Organ przyznał, że złożone zeznania są całkowicie rozbieżne, jednakże inne dowody zgromadzone w postępowaniu, w tym przede wszystkim stanowiąca załącznik do pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego z dnia 30 marca 1999r., mapa sytuacyjno - wysokościowa wykonana w skali 1:500 oraz załączona fotografia, potwierdziły stanowisko organu. Nie wykluczono przy tym możliwości, że w budynku gospodarczym w latach 1970-1999 mógł być wybudowany inny komin zrealizowany od wewnątrz budynku gospodarczego, który prawdopodobnie rozebrano, aby wybudować nowy komin, od zewnątrz budynku, w 2000-2001 r. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli E. i R. J.. Skarżący szczegółowo przedstawili stan faktyczny sprawy oraz zarzuty dotyczące przebiegu postępowania i oceny materiału dowodowego. Zarzucili oni, iż organ nie przesłuchał dwóch wnioskowanych przez nich świadków, J. P. i Z. G.. Skarżący stwierdzili, że uczestniczący w rozprawie rodzice S. S., nigdy nie mieszkali w domu przy ul [...], a Z. M. pomimo zameldowania przy ul. [...] nie przebywa w tym domu. Skarżący wskazali na niejasności w zeznaniach świadków, którzy nie potrafili jednoznacznie potwierdzić, że komin powstał jesienią 2000 r., w wskazali, że żadna z tych osób nie przebywała w latach 70 - tych na przedmiotowym terenie, czyli w okresie, w którym postawiono komin, zatem nie może potwierdzić daty jego powstania. Odnosząc się do przedstawionych zdjęć E. i R. J. uznali je za niewiarygodne, ponieważ nie zostały zrobione przez osobę uprawnioną, nie wywołano ich we właściwym laboratorium oraz nie spisano na miejscu protokołu z tej czynności. Odnosząc się do oświadczenia montera pieca centralnego ogrzewania B. C., skarżący wskazali, że z treści jego wypowiedzi wynikało, że nie pamięta komina, natomiast pamięta, że przebijał się przez ścianę do komina, co jednoznacznie potwierdza fakt jego istnienia. Ponadto podkreślono, że brak komina na mapce sytuacyjno-wysokościowej spowodowany może być jego niewielkimi rozmiarami i skala mapy, komin ma wymiar 38/38 centymetrów, więc wrysowany na mapkę w odpowiedniej skali jego wymiar wyniósłby około 0,7/0,7 milimetra - byłaby to kropka. Skarżący oświadczyli, że projekt przebudowy budynku mieszkalnego wykonano z założeniem, że budynek mieszkalny ma być ogrzewany z istniejącej kotłowni w budynku gospodarczym. Dowód na tę okoliczność w postaci notatek sporządzonych w związku z inwentaryzacją został przez organ odrzucony. Skarżący stwierdzili nadto, że w 1999 r. zakupili piec, czego dowodem jest przedłożona dokumentacja, podłączenie pieca w 1999 r. nie byłoby możliwe, w sytuacji braku komina. Skarżący wskazali, iż budynek gospodarczy wraz z kominem wybudowano w latach 70 -tych, a odpowiednie dokumenty powinny być w archiwach. Decyzją z dnia 11 czerwca 2002 r., nr [...],Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 48, art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 48 Prawo budowlane właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Wobec stwierdzenia samowoli budowlanej dokonanej w latach 2000-2001 właściwy organ zobowiązany był do wydania decyzji o rozbiórce takiego obiektu. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy stwierdził, że ustalenia faktyczne organu I instancji odnośnie terminu wybudowania komina nie były jednoznaczne i dlatego organ odwoławczy uchylił decyzję nr [...] z dnia 15 października 2001r. oraz wskazał Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego na konieczność jednoznacznego wyjaśnienia tej kwestii w ponownym postępowaniu administracyjnym. Organ I instancji ponownie rozpatrując sprawę przeanalizował cały materiał dowodowy i przeprowadził rozprawę administracyjną, rozpatrzył dodatkowe dowody w sprawie, w tym projekt rozbudowy budynku mieszkalnego skarżących z 1999 r. z mapą sytuacyjno - wysokościową terenu działki nr [...] w skali 1:500, według której budynek gospodarczy nie posiada dobudowanego komina oraz fotografie przedstawiające budynek gospodarczy bez przedmiotowego komina, co stanowi dowód, że budynek gospodarczy wybudowany w latach 70-tych posiadał dobudowany komin. Natomiast oświadczenia świadków przedłożone przez skarżących oraz montera pieca c.o. dowodziły jedynie, w ocenie organu, że w budynku gospodarczym istniał wcześniej komin, nie potwierdzają jednak faktu, że był to komin aktualnie istniejący. Biorąc powyższe pod uwagę oraz fakt, że podczas wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu 4 października 2001 r. ustalono, że przedmiotowy komin wzniesiono w 2000 r., co potwierdziła E. J. własnoręcznym podpisem, organy nie dał wiary późniejszym oświadczeniom skarżących, że komin istniał w momencie kupna nieruchomości tj. w dniu 19 grudnia 1995 r. a wybudowany został prawdopodobnie w latach 70 - tych. i przyjęły za udowodnione, iż nielegalny komin powstał w latach 2000 - 2001 r. Skargę na przedmiotową decyzję wnieśli E. i R. J. żądając jej uchylenia oraz uchylenia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dnia 16 kwietnia 2002 r. Skarżący zarzucili, iż decyzje te zostały wydane bez uwzględnienia zawnioskowanych przez nich dowodów - zeznań świadków J.P., Z.G., Z.G., J.G. i montera pieca centralnego ogrzewania B.C., oraz wpisu w projekcie budowlanym z 1999 r. dotyczącym rozbudowy budynku mieszkalnego, odnoszącego się do kwestii ogrzewania przez kotłownię istniejacą w budynku gospodarczym. W obszernym uzasadnieniu skarżący wyjaśnili, że sprawa rozpoczęła się w związku z pismem skierowanym do Burmistrza w 2001 r. przez A. G., J. Ł., K. K. i S. S. dotyczącym kotłowni należącej do skarżących, która w ich ocenie zatruwała otoczenie emitując do atmosfery trujące dymy oraz pyły. Skarżący zaprzeczyli tej okoliczności twierdząc, że kocioł jest ekologiczny, a w dniu 4 października 2001r. odbyły się oględziny, które miały dotyczyć prawidłowości podłączenia kotła do przewodu kominowego. W międzyczasie postawiono inwestorom zarzut, że dokonali dobudowy komina bez zezwolenia. R. J. wyjaśnił, iż nie podpisał on protokołu, ponieważ organ nie chciał zawrzeć w nim oświadczenia inwestora, że komin istniał w momencie kupna przez nich nieruchomości, tj. 19 grudnia 1995 r. E. J. podpisała natomiast protokół jedynie w kwestii odnoszącej się do części dotyczącej pieca. Skarżący podkreślili, że w toku postępowania odwoławczego złożyli oświadczenia spadkobierców poprzednich właścicieli, którzy potwierdzili, że komin istniał w momencie sprzedaży. Ponadto stwierdzili oni, że kupując kocioł w grudniu 1999 r. ustawili go w kotłowni w budynku gospodarczym dokonując jednocześnie podłączenia do istniejącego komina i ogrzewali od tego czasu swój dom. Udostępniono również projekt rozbudowy przedmiotowego budynku, z którego wynika, że budynek ten ma być ogrzewany z istniejącej kotłowni w budynku gospodarczym. Skarżący podkreślili, że w przypadku braku komina, projektując rozbudowę domu, skarżący zaleciliby zaprojektowanie komina, co potwierdza jego istnienie. Skarżący powtórzyli zarzuty podniesione w odwołaniu dotyczące pominięcia zeznań dwóch wnioskowanych przez nich świadków, zarzuty dotyczące braku wiedzy państwa Skuza oraz Z. M. o okolicznościach sprawy, oraz braku wiarygodności złożonych do akt sprawy zdjęć. Skarżący wyjaśnili, że brak komina na mapce sytuacyjno-wysokościowej spowodowany może być jego niewielkimi rozmiarami, bowiem w skali 1: 500 - 1 metr na tej mapce odpowiada 2 milimetrom, komin ma wymiar 38/38 centymetrów, więc wrysowany na mapkę w odpowiedniej skali jego wymiar wyniósłby około 0,7/0,7 mm. Skarżący zarzucili, iż piec tego samego typu działa od kilku lat przy ulicy Poprzecznej, jest zamontowany w piwnicy zakładu stolarskiego, jego komin ma wyprowadzoną rurę, która także nie widnieje na żadnej mapce. Skarżący zarzucili, że monter pieca B.C. oświadczył, że nie pamięta grubości ściany, przez którą przebijał otwór do komina oraz, że komin do którego podłączył piec był zrealizowany w formie dobudowy od tylnej ściany budynku. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu wydanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje: Art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Kontrola ta obejmuje zgodność wydanej decyzji z przepisami prawa materialnego oraz przepisami postępowania administracyjnego. Podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j. t. Dz. U. z 2000r., nr 106 poz. 1126). Przepis ten w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji stanowił, iż właściwy organ nakazuje w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Regulacja ta, przewidywała bezwzględny nakaz rozbiórki obiektu bądź jego części wybudowanego bez pozwolenia na budowę, za wyjątkiem sytuacji wskazanej w art. 49 ust. 1 prawa budowlanego, w którym wyłączono nakaz rozbiórki obiektów nie naruszających przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, od których wybudowania upłynęło 5 lat, W przeciwieństwie do aktualnie obowiązującego unormowania, wprowadzonego ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718 ze zm.), regulacja ta nie dopuszczała co do zasady możliwości legalizacji samowoli budowlanej. Z mocy art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane przepisu art. 48 tej ustawy, dotyczącego rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem jej wejścia w życie. Do takich obiektów znajdują zastosowanie stosuje się przepisy dotychczasowe – t.j. ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38 poz. 299 ze zm.), przy czym ustawę tę stosuje się także do obiektów budowlanych wybudowanych pod rządami przepisów obowiązujących przez dniem wejścia w życie ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, czyli przed dniem 1 marca 1974 r. (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2002 r. sygn. akt SA/Bk 1487/01 niepubl.) Unormowanie art. 37 i 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane dopuszczało możliwość legalizacji samowoli budowlanej w przypadku nieistnienia przesłanek art. 37 ust. 1 i 2 tej ustawy. Ustalenie daty wybudowania przedmiotowego komina miało więc zasadnicze znaczenie dla oceny skutków samowoli budowlanej i zasadności zastosowania obowiązującego w dacie orzekania oprze organy art. 48 prawa budowlanego z 1994 r. przewidującego sankcję rozbiórki. Organ prowadząc postępowanie dowodowe dopuścił się szeregu uchybień, przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dokonując ustaleń odnośnie daty budowy komina, organ winien zgodnie z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zgodnie z art. 80 k.p.a. ocena udowodnienia okoliczności faktycznej winna być dokonana w oparciu o całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego. Art. 75 § 1 k.p.a. stanowi, że w toku postępowania administracyjnego jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. W niniejszej sprawie strona przedłożyła pisemne oświadczenia 4 osób dotyczące daty wybudowania komina w latach 70-tych – Z. G., J. G., Z. G. i J. P.. Złożone oświadczenia nie stanowią dowodu z zeznań świadków przeprowadzonego w toku postępowania administracyjnego, lecz dokumenty prywatne. Zgodnie z zasadą bezpośredniości postępowania dowodowego, dokument taki nie może zastępować dowodu z zeznań świadka. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono stanowisko, iż w sytuacji, gdy w sprawie są dowody bezpośrednie i nie ma przeszkód do przeprowadzenia prawidłowego postępowania dowodowego, zastąpienie ich dowodami pośrednimi stanowi naruszenie przepisów postępowania - art. 7, 75, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. (vide: wyrok NSA w Warszawie z dnia 13 grudnia 1988 r. w sprawie sygn. akt II SA 370/88 ONSA 1988/2/95, wyrok NSA w Lublinie z dnia 10 lutego 1999 r. w sprawie sygn. akt I SA/Lu 1456/97 LEX Nr 38223). Skarżący wnioskowali o dopuszczenie dowodu z zeznań autorów oświadczeń w charakterze świadków. Organ I instancji zaniechał dopuszczenia dowodu z zeznań świadków – Z. G. i J. P., nie uzasadniając swego stanowiska w tym zakresie. Przepis art. 78 § 1 k.p.a. stanowi, iż żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Niewątpliwie data budowy spornego komina, miała zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Organ prowadzący postępowanie, poprzez zaniechanie przesłuchania dwóch wnioskowanych świadków naruszył ten przepis. Podkreślić należy, iż pominięcie dowodu przez organ prowadzący postępowanie wobec dostatecznego wyjaśnienia okoliczności dopuszczalne jest jedynie wówczas, gdy okoliczności, na które dowód został powołany, są wyjaśnione z takim wynikiem, który jest zgodny z twierdzeniami strony powołującej dowód. W niniejszej sprawie sytuacja taka nie zachodzi., organ oceniał bowiem całokształt materiału dowodowego, sprzecznie z twierdzeniami strony wnioskującej dowody. Podkreślić nadto należy, iż zgodnie z art. 83 § 3 k.p.a. przed odebraniem od świadków zeznań organ administracji winien uprzedzić świadka o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania. Wymóg ten nie został w sprawie spełniony. W przypadku sprzeczności oświadczeń świadków okoliczność ta ma szczególnie istotne znaczenie, mogła bowiem w znaczny sposób wpłynąć na wiarygodność składanych zeznań. W postępowaniu naruszono także art. 79 § 1 k.p.a., zgodnie z którym strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków. Z akt postępowania wynika, iż przesłuchania świadka B. C. - montera pieca centralnego ogrzewania dokonano pod nieobecność stron, bez powiadomienia ich o terminie przesłuchania. Uniemożliwiono w ten sposób stronom zadawanie świadkowi pytań i wyjaśnienie okoliczności sprawy. Nadto wskazać należy, iż organ II instancji nie rozważył szeregu podniesionych w odwołaniu zarzutów dotyczących przebiegu postępowania dowodowego i oceny zebranego materiału. W szczególności nie odniósł się on do zarzutów braku wiarygodnosci świadków S. i Z. M., braku wiarygodności złożonych do akt sprawy zdjęć oraz wyjaśnień dotyczących treści mapki sytuacyjno-wysokościowej. W sytuacji sprzeczności materiału dowodowego, zaistniałe uchybienia postępowania dowodowego mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ocena materiału dowodowego winna bowiem nastąpić w oparciu o całokształt materiału dowodowego zebranego w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu. Ponownie rozpatrując sprawę, organy administracji winny przeprowadzić postępowanie dowodowe z części dotyczącej zeznań świadków w sposób zgodny z wymogami art. 83 § 3 i 79 § 1 k.p.a., dopuścić dowód z przesłuchania świadków Z. G. I J. P. oraz rozważyć zarzuty dotyczące przedstawionych fotografii i treści mapki sytuacyjno-wysokościowej. W oparciu prawidłowo zebrany i oceniony materiał dowodowy, organ winien ustalić datę wybudowania komina i w zależności od dokonanych ustaleń oraz zastosować przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane bądź ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, uwzględniając zaistniałe w międzyczasie zmiany stanu prawnego. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. Nr 153, po. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Na podstawie art. 152 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, iż zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca nie może być wykonana. Rozstrzygnięcie to wyłącza skuteczność decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku. Istnienie w tym czasie obowiązku wykonania wadliwej decyzji jest bowiem aksjologicznie nieuzasadnione i prowadziłoby do naruszenia praw skarżących.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło