VII SA/Wa 1664/08
WyrokWSA w Warszawie2008-12-11
Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Jolanta Zdanowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, w wyniku wznowienia postępowania na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, może wydać decyzję stwierdzającą wydanie poprzedniej decyzji z naruszeniem prawa, jeśli w wyniku wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja, wydana na podstawie art. 151 § 2 w związku z art. 146 § 2 k.p.a., jest prawidłowa. Organ administracji miał prawo stwierdzić wydanie poprzedniej decyzji z naruszeniem prawa, ponieważ w wyniku wznowienia postępowania nie mogła zapaść inna decyzja niż nakazująca rozbiórkę wiaty, z uwagi na jej niezgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co oznaczało, że decyzja ta odpowiadałaby w swej istocie decyzji dotychczasowej.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję o nakazie rozbiórki wiaty pobudowanej bez pozwolenia na budowę. Po wznowieniu postępowania, organ stwierdził wydanie poprzedniej decyzji z naruszeniem prawa, ale nie uchylił jej, ponieważ wiata nadal była niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a zatem mogłaby zapaść jedynie decyzja o rozbiórce. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa budowlanego, kwestionując brak przesłanek do legalizacji i istotność stwierdzonych niezgodności.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi B. i J. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2008 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa po wznowieniu postępowania skargę oddala
Decyzją z dnia [...].08.2006r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. utrzymał w mocy decyzję organu powiatowego w K. z [...].06.2006r. nakazującą inwestorom rozbiórkę wiaty 13,20 x 4,06 m pobudowanej na działce nr [...] w C. bez pozwolenia na budowę. Decyzja ta została podjęta w oparciu o art. 48 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego, gdyż inwestorzy nie wykonali nałożonych obowiązków warunkujących legalizację samowoli.
W wyniku wniosku zainteresowanych z dnia 11.01.2008r. w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 20.12.2007r., sygn. P 37/06, organ wznowił postępowanie i po jego przeprowadzeniu decyzją z dnia [...].07.2008r. stwierdził wydanie decyzji WINB z dnia [...].08.2006r. z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu wskazał, że przedmiotem tego postępowania było nie tylko ustalenie przyczyn wznowienia ale także ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie istoty sprawy.
Mając na uwadze obowiązujący od 1.05.2008r. dla działki [...] w C. miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, organ zobowiązał inwestorów do dostarczenia oceny technicznej, która miała umożliwić legalizację wiaty w części odpowiadającej zapisom planu. Jednakże zainteresowani sami przystąpili do rozbiórki częściowej wiaty i poinformowali organ, że wiata obecnie jest zgodna z zapisami planu miejscowego. Dokonane oględziny w dniu 27.06.2008r. wykazały zgodność powierzchni zabudowy i odległości od drogi, natomiast brak zgodności z planem, co do koloru blachodachówki oraz kąta nachylenia połaci dachowej, który winien mieścić się w przedziale od 25o do 45o, podczas gdy w przedmiotowym przypadku wynosi 14,4o. Jak stwierdził dalej organ prowadzący postępowanie wznowieniowe, fakt, że przedmiotowa wiata nie jest zgodna z zapisem miejscowego planu zagospodarowania powodowałby orzeczenie organu o rozbiórce z art. 48 § 1 ustawy, a zatem byłaby to decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Tak więc pomimo wykonania przez inwestorów rozbiórki części obiektu, w dalszym ciągu podlega on rozbiórce jako niezgodny z miejscowym planem.
Powyższe rozstrzygnięcie postępowania wznowieniowego zostało utrzymane
w mocy decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].09.2008r., [...]. Wskazując zasady rządzące postępowaniem wznowieniowym organ odwoławczy, po dokonaniu ponownej analizy stwierdził, iż badana w tym postępowaniu decyzja ostateczna [...] WINB z [...].08.2006r. została wydana z naruszeniem prawa polegającym na zastosowaniu przepisu prawa, którego część jest niekonstytucyjna (wyrok TK). Zważywszy treść art. 146 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego oraz fakt, iż w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do legalizacji wobec braku zgodności z zapisami miejscowego planu, nie mogło nastąpić uchylenie decyzji z dnia [...].08.2006r., bowiem zapadłaby wyłącznie decyzja odpowiadająca treścią decyzji dotychczasowej.
Skargę sądową na powyższą decyzję wnieśli B. i J. S. domagając się jej uchylenia wraz z decyzją poprzedzającą lub stwierdzenia ich nieważności.
Skarżący zarzucili naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 kpa, art. 7 i 8 kpa oraz art. 48 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego przez wadliwe rozumienie pojęcia zgodności budowy
z ustaleniami planu i uznanie, że brak jest przesłanek do wszczęcia postępowania legalizacyjnego. Skarżący podnieśli, iż zapisy planu dotyczą budynków a nie budowli,
zaś kolor blachodachówki i kąt nachylenia są nieistotnymi odstępstwami od planu i nie naruszają niczyich interesów.
W ocenie skarżących do legalizacji samowoli budowlanej nie jest konieczna całkowita zgodność samowolnie wybudowanego obiektu z przepisami, istotne jest aby niezgodności były usuwalne i możliwe do wykonania (co ma miejsce w przedmiotowej sprawie). Skarżący podnieśli, iż zastosowanie przesłanki z art. 146 § 2 kpa należy wykluczyć w przypadku wznowienia postępowania w oparciu o art. 145 a § 1 kpa
a nadto, że rozstrzygnięcie z art. 151 § 2 kpa musi pokrywać się w całości
z rozstrzygnięciem przyjętym w decyzji ostatecznej, co nie zachodzi w niniejszym przypadku, bowiem decyzja rozbiórkowa w związku z wymiarami obiektu pozostaje w niezgodności ze stanem faktycznym - skarżący z własnej inicjatywy rozebrali część wiaty dostosowując jej rozmiary do planu.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Ocena działalności organów administracji publicznej, dokonywana przez Sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania i tylko w takim przypadku może nastąpić uwzględnienie skargi.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, a zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Kontrolą sądową objęta została decyzja administracyjna wydana na podstawie art. 151 § 2 w związku z art. 146 § 2 kpa przez organ prowadzący postępowanie wznowieniowe.
Stosownie do treści art. 146 § 2 kpa nie uchyla się decyzji także w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Zgodnie zaś z art. 151 § 2 kpa
w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności z powodu których nie uchylił tej decyzji.
Bezspornym w przedmiotowej sprawie jest, iż wyrok TK z 20.12.2007r. stanowił podstawę do wznowienia postępowania dotyczącego rozbiórki wiaty a podkreślić należy, że wznowienie postępowania zmierza do ponownego rozstrzygania o istocie sprawy na podstawie przepisów prawa w ich aktualnym brzmieniu.
W przedmiotowym przypadku od 1.05.2008r. teren na którym zlokalizowana jest działka geod. [...] w C., objęty jest uchwałą Rady Miejskiej K.
z [...].01.2008r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a działka znajduje się na terenie zabudowy letniskowej (pismo Urzędu Miasta i Gminy z 12.03.2008r.).
Bezspornym też w sprawie jest, że inwestorzy chcąc rozmiarami dostosować wiatę do zapisów planu, sami dokonali jej częściowej rozbiórki, nie wykonując natomiast obowiązku przedstawienia oceny technicznej (postanowienie WINB z dnia [...].05.2008r.), a następnie oświadczyli, że wiata jest zgodna z planem. Wykazana kontrolą niezgodność co do koloru blachodachówki i kąta nachylenia połaci dachowej spowodowała wydanie zaskarżonej decyzji. Zgodzić się należy z organem, że pomimo istnienia podstaw do wznowienia postępowania nie mogła zapaść inna decyzja niż nakazująca rozbiórkę, skoro warunkiem legalizacji jest zgodność obiektu budowlanego z aktualnym, w chwili orzekania, planem miejscowego zagospodarowania przestrzennego.
Jak trafnie wyjaśnił organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji pojęcie "istotne odstępstwa" zawarte w art. 36a Prawa budowlanego dotyczy wyłącznie zatwierdzonego projektu lub innych warunków pozwolenia na budowę, natomiast nieuzasadnione niczym jest posługiwanie się tym pojęciem w postępowaniu legalizacyjnym. Nie sposób zgodzić się z twierdzeniem skargi, iż przy legalizacji samowoli nie jest konieczna całkowita zgodność samowolnie wybudowanego obiektu z przepisami, a istotnym jest tylko to, by stwierdzone niezgodności były usuwalne i możliwe technicznie.
W przedmiotowej sprawie w celu ewentualnego przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego organ zobowiązał inwestorów do dostarczenia oceny technicznej mając na uwadze możliwości dostosowania wiaty do warunków zabudowy. Stwierdzenie inwestorów o zgodności wiaty z przepisami miejscowego planu i bezprzedmiotowości oceny technicznej, po kontroli przeprowadzonej 27.06.2008r, okazało się niezgodne
z rzeczywistością, bowiem zarówno kolor dachówki jak i kąt nachylenia połaci dachowej odbiegały od zapisów planu miejscowego. I nie chodzi tu o dokonywanie zmian czy przeróbek tylko o stwierdzenie zgodności lub jej braku z przepisami. Brak zgodności
z zapisem planu miejscowego i brak oceny technicznej obiektu uniemożliwiał ocenę możliwości legalizacji, a to oznaczałoby wydanie w postępowaniu wznowieniowym decyzji o rozbiórce, a więc decyzji w treści odpowiadającej decyzji dotychczasowej. Dlatego też organ prowadzący postępowanie wznowieniowe mógł tylko wydać decyzję określoną w art. 151 § 2 kpa. Wbrew zarzutowi skargi nie byłoby niezgodności
w rozstrzygnięciu przyjętym w decyzji ostatecznej z ewentualną decyzją rozbiórkową, która zapadłaby w postępowaniu wznowieniowym (skarżący podnosili że co do wymiarów sami dostosowali obiekt do stanu zgodnego z prawem), bowiem decyzja ostateczna z dnia [...].06.2006r. nakazywała rozbiórkę wiaty w całości (nie w części) i taka sama treść byłaby decyzji wydanej po wznowieniu z uwagi na niezgodność z zapisami planu miejscowego. Tym samym za prawidłowe należy uznać wydanie zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 151 § 2 kpa w związku z art. 146 § 2 kpa.
W tym stanie rzeczy skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło