I OW 131/08
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-12-11
Skład orzekający: Wojciech Chróścielewski, Anna Lech, Jolanta Sikorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Kto jest organem właściwym do rozpoznania zażalenia na postanowienie starosty odmawiające wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego, w sytuacji gdy ustawa o własności lokali nie wskazuje organu wyższego stopnia?Ratio decidendi
Organem wyższego stopnia wobec starosty, w przypadku gdy ustawa szczególna (tutaj ustawa o własności lokali) nie wskazuje organu wyższego stopnia, jest samorządowe kolegium odwoławcze, zgodnie z art. 17 pkt 1 k.p.a. W związku z tym, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Jeleniej Górze jest organem właściwym do rozpoznania zażalenia na postanowienie starosty odmawiające wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu.Stan faktyczny
Wojewoda Dolnośląski zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego z Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Jeleniej Górze. Spór dotyczył właściwości do rozpoznania zażalenia Polskich Kolei Państwowych SA na postanowienie Starosty B. odmawiające wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu. Kolegium uznało się za niewłaściwe i przekazało sprawę Wojewodzie, który jednak również nie czuł się właściwy, powołując się na nowelizację przepisów. Kolegium wniosło o wskazanie Wojewody jako organu właściwego, wskazując na dotychczasową praktykę.Rozstrzygnięcie
Wskazano Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Jeleniej Górze jako organ właściwy do rozpoznania przedmiotowego zażalenia.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA: Wojciech Chróścielewski (spr.) Sędziowie NSA Anna Lech Jolanta Sikorska Protokolant Anna Krakowiecka po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wojewody Dolnośląskiego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Wojewodą Dolnośląskim a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Jeleniej Górze w przedmiocie wskazanie organu właściwego do rozpoznania zażalenia Polskich Kolei Państwowych Spółka Akcyjna - Oddział Gospodarowania Nieruchomościami we Wrocławiu na postanowienie Starosty B. z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...] odmawiające wydania zaświadczenia stwierdzającego samodzielność lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w budynku nr [...] przy ul. [...] w B. postanawia: wskazać Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Jeleniej Górze jako organ właściwy do rozpoznania przedmiotowego zażalenia.
Wnioskiem z dnia 30 września 2008 r. Wojewoda Dolnośląski zwrócił się o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Jeleniej Górze przez wskazanie tego Kolegium jako organu właściwego do załatwienia zażalenia Polskich Kolei Państwowych SA Oddział Gospodarowania Nieruchomościami we Wrocławiu na postanowienie Starosty B. z dnia [...] lutego 2008 r. odmawiające wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku nr [..]. przy ul. [...] w B.
W uzasadnieniu wniosku podniesiono, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Jeleniej Górze postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r. na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. uznało się za niewłaściwe do rozpoznania tego zażalenia i przekazało sprawę Wojewodzie Dolnośląskiemu. Wojewoda natomiast uznaje, że w wyniku nowelizacji dokonanej ustawą z 21 stycznia 2000 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem administracji publicznej (Dz.U. nr 12, poz. 136) art. 2 ust. 3 ustawy o własności lokali stanowi, iż spełnienie wymagań, określonych w ust. 2 stwierdza w drodze zażalenia starosta. We wcześniejszym brzmieniu przepis ten stanowił o organie administracji architektoniczno-budowlanej. Przepisy ustawy o własności lokali nie zwierają odesłania do przepisów Prawa budowlanego w zakresie dotyczącym właściwości organów, mimo, iż dokumentację techniczną budynku sporządza się zgodnie z wymaganiami Prawa budowlanego. Z tego powodu w ocenie Wojewody sprawa samodzielności lokalu mieszkalnego jest zadaniem własnym starosty, a na podstawie art. 17 pkt 1 k.p.a. organem wyższego stopnia w tych sprawach jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Potwierdza to także art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2001 r. nr 79, poz. 856 z późn. zm.) Takie stanowisko zajął też NSA w postanowieniu z dnia 21 grudnia 2006 r., II OW 47/06.
W odpowiedzi na ten wniosek Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o wskazanie Wojewody Dolnośląskiego, jako organu właściwego do rozpoznania wskazanego zażalenia. Podniesiono, iż do tej pory zażalenia na wydawane przez starostów postanowienia były kierowane i rozpatrywane przez Wojewodę Dolnośląskiego. Także w maju 2008 r. Kolegium przesłało do Wojewody kilkanaście zażaleń na postanowienia starosty B. w sprawach dotyczących samodzielności lokali, a Wojewoda nie zwrócił tych postanowień ani nie wszczął bezpośrednio po ich otrzymaniu postępowań o rozstrzygniecie sporu kompetencyjnego. W postanowieniu z 8 kwietnia 2008 r. Wojewoda orzekał merytorycznie w sprawie wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego. Zdaniem Kolegium, mimo, iż przepisy ustawy o własności lokali nie wskazują organu wyższego stopnia nad starostą, to decydujące znaczenie powinny mieć w tym względzie przepisy prawa materialnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 22 § 2 k.p.a. w zw. z art. 4 i 15 § 1 pkt 4 i § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje spory kompetencyjne pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego a organami administracji rządowej. Rozpoznając przedmiotowy spór Sąd kierował się niebudzącą wątpliwości regulacją zawartą w art. 17 pkt 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organem wyższego stopnia wobec organów jednostek samorządu terytorialnego są samorządowe kolegia odwoławcze o ile ustawy szczególne nie stanowią inaczej. Regulacja ta oznacza, iż w przypadku, w którym w przepisach ustaw z zakresu materialnego prawa administracyjnego nie wskazano organu wyższego stopnia w stosunku do organu jednostki samorządu terytorialnego, za taki organ trzeba uznać samorządowe kolegium odwoławcze. Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. z 2000 r. nr 80, poz. 903 z późn. zm.) stanowi, w art. 2 ust. 3, iż spełnienie przez określony lokal przesłanek określonych w ust. 2, świadczących o tym, iż lokal ten jest samodzielnym lokalem mieszkalnym, stwierdza starosta w drodze zaświadczenia. Skoro ustawa ta nie wskazuje żadnego organu wyższego stopnia nad starostą, to oczywiste jest, że musi być tym organem samorządowe kolegium odwoławcze.
W tym jednoznacznym stanie prawnym okoliczności podniesione w odpowiedzi na wniosek o rozpoznanie sporu kompetencyjnego nie mogą mieć żadnego znaczenia.
Z tych względów działając na podstawie art. 4 w zw. z art. 15 § 2 p.p.s.a. należało wskazać Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Jeleniej Górze, jako organ właściwy do rozpoznania zażalenia Polskich Kolei Państwowych SA – Odział Gospodarowania Nieruchomościami we Wrocławiu na postanowienie Starosty B. z dnia [...] lutego 2008 r. odmawiające wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku nr [...] przy ul. [...] w B.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło