VII SA/Wa 1568/08
WyrokWSA w Warszawie2008-12-11
Skład orzekający: Mariola Kowalska, Izabela Ostrowska, Bożena Więch-Baranowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania może zostać wydane bez wyjaśnienia rzeczywistej woli strony, jeśli treść pisma nie odpowiada jego tytułowi?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek wyjaśnienia rzeczywistej woli strony, jeśli treść pisma nie odpowiada jego tytułowi, a w przypadku wątpliwości powinien wezwać do usunięcia braków. Niewyjaśnienie rzeczywistej treści podania, co doprowadziło do błędnego zakwalifikowania pisma jako odwołania zamiast wniosku o zmianę decyzji, stanowi naruszenie zasad postępowania administracyjnego i jest podstawą do uchylenia zaskarżonego postanowienia.Stan faktyczny
Organ II instancji (Komendant Wojewódzki PSP) postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez O. "G." w sprawie zmiany terminu realizacji decyzji dotyczącej wyposażenia hotelu w dźwiękowy system ostrzegawczy. Strona skarżąca wniosła o przesunięcie terminu realizacji obowiązku, pismo to zostało przez organ zakwalifikowane jako odwołanie. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7 i 77 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie rzeczywistej woli strony i błędną interpretację jej pisma.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonego postanowienia, stwierdzenie, że nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, zasądzenie kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi O. [...] "G." na postanowienie [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej na rzecz skarżącej O. [...] "G." kwotę 360 zł (trzysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
[...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r., znak: [...], działając na podstawie art. 134 w związku z art. 129 § 2 i art. 144 k.p.a. oraz w związku z art. 27 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 1991 r. Nr 88, poz. 400 z późn. zm.), stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania O. [...], w sprawie zmiany terminu realizacji decyzji z dnia [...] maja 2007 r., znak: [...] Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej W. w zakresie obowiązków dotyczących wyposażenia w dźwiękowy system ostrzegawczy DSO w starej części budynku hotelu G. przy Pl. P. [...] w W.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, iż stan faktyczny sprawy przedstawiał się następująco:
Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej W., decyzją z dnia
[...] maja 2006 r., znak: [...] zobowiązał właściciela budynku m.in. do wyposażeniu obiektu w dźwiękowy system ostrzegawczy DSO (pkt. 4 decyzji).
Biorąc pod uwagę fakt, iż realizacja powyższego obowiązku wiąże się z przygotowaniem natury organizacyjnej i finansowej, organ I instancji wydając
przedmiotową decyzję określił roczny termin realizacji zalecenia tj. do dnia 31 maja 2007 r.
Strona pismem z dnia [...] maja 2007 r. wniosła o prolongatę realizacji przedmiotowego obowiązku określonego w pkt. 4 argumentując ten fakt koniecznością przygotowań finansowych, przetargowych oraz koniecznością wykonania dokumentacji projektowej.
Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej W., uznając argumentacje strony i przychylając się do zaproponowanej przez stronę zmiany terminu, decyzją z dnia [...] maja 2007 r., znak: [...] uchylił termin wykonania obowiązku i określił nowy tj. do dnia 31 maja 2008 r.
Strona pismem z dnia 6 czerwca wniosła odwołanie od przedmiotowej decyzji [...] wnosząc o kolejną prolongatę terminu realizacji przedmiotowego obowiązku.
Motywując swoje rozstrzygnięcie [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej podniósł, iż wniosek o kolejną prolongatę terminu wpłynął po terminie przewidzianym na realizację przedmiotowego obowiązku określonym w zaskarżonej decyzji organu I instancji, strona nie wniosła o przywrócenie terminu do odwołania.
Postępowanie administracyjne w tym zakresie dotyczy dźwiękowego systemu
ostrzegawczego (DSO), którego wymóg po raz pierwszy zawarto w rozporządzeniu
MSWiA z 16 czerwca 2003 r. (Dz. U. Nr 121, poz. 1138). W przepisie przejściowym
do tego rozporządzenia, w § 40 pkt 2 ustalono, że w odniesieniu do obiektów
wzniesionych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, będzie on obowiązywać
po upływie 24 miesięcy od dnia wejścia jego w życie, tj. po 26 lipca 2005 r., zatem po
tym dniu stał się wymagalny w obiektach, w stosunku do których obowiązek wynika
bezpośrednio z przepisu prawa. Obecnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Spraw
Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006 r. w sprawie ochrony
przeciwpożarowej budynków innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 80
poz. 563) żadnych zmian w tym zakresie nie wprowadziło.
Istniejący w chwili obecnej stan w rozpatrywanym budynku, polegający na braku
dźwiękowego systemu ostrzegawczego w budynku Hotelu G., w sposób istotny
wpływa na pogorszenie bezpieczeństwa osób w nim przebywających, w tym
w szczególności warunków ewakuacji.
Strona od chwili nałożenia obowiązku w 2006 r. do chwili obecnej, zrealizowała
(co przytoczyła w swoim odwołaniu) jedynie czynności przygotowawcze nie zakończone nawet podpisaniem umowy z podmiotem wytypowanym do realizacji przedmiotowej inwestycji, zatem nie zrealizowała w pełni swoich zobowiązań z [...] maja 2007 r., stanowiących podstawę dokonanej prolongaty terminu w decyzji organu I instancji z dnia [...] maja 2007 r., znak: [...].
Organ zauważył, iż argumentacja strony, iż realizacja DSO wstrzymywana jest obecnie wejściem życie rozporządzenia MSWiA z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie wyrobów służących zapewnieniu bezpieczeństwa publicznego i ochronie zdrowia i życia oraz mienia, a także zasad wydawania dopuszczenia tych wyrobów do użytkowania (Dz. U. Nr 143, poz. 1002) jest bezzasadna, gdyż świadectwa dopuszczenia wymagane są bowiem dla wyrobów wprowadzanych do obrotu po wejściu w życie przepisu tj. 23 sierpnia 2007 r. W stosunku do wyrobów wprowadzonych do obrotu przed tą datą, zastosowanie mają zasady określone w ustawie z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych (Dz. U. Nr 92, poz. 881), w tym także wyrobów objętych obowiązkiem stosowania systemu oceny zgodności w okresie przejściowym, tj. do dnia 31 grudnia 2009 r. określonym w przepisach końcowych rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie deklarowania zgodności wyrobów budowlanych oraz sposobu znakowania ich znakiem budowlanym (Dz. U. Nr 198, poz. 2041 - zm. Dz. U. z 2006r. Nr 245, poz. 1782).
Odnosząc się do wniosku strony o prolongatę terminu realizacji decyzji, organ II instancji uznał, że kolejne przedłużenie terminu jest niezasadne, gdyż argumentacja strony nie ma oparcia w obecnym stanie prawnym, umożliwiającym realizację przedmiotowego obowiązku.
Skargę na powyższe postanowienie [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] lipca 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła O. [...] z siedzibą w W., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu swojej skargi strona skarżąca wskazała, iż zwróciła się do [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej pismem z dnia [...] czerwca 2008 r. o przesunięcie terminu realizacji obowiązków nałożonych m. in. decyzją [...] z dnia [...] maja 2007 r. wydaną przez Komendanta Miejskiego PSP W. S. wnosiła o odroczenie terminu realizacji obowiązków nałożonych wskazaną decyzją. Pismo zawierające wniosek o zmianę treści decyzji zostało zatytułowane "odwołanie" jednak zdaniem strony sformułowania w nim użyte w oczywisty sposób prowadziły do wniosku, że strona wnosi o zmianę decyzji ostatecznej na podstawie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z tym przepisem decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia. Zatem S. o zmianę decyzji mogła zwrócić się zarówno do Miejskiego Komendanta, który wydał pierwotną decyzję, jak i do Komendanta Wojewódzkiego, który jest organem wyższego stopnia.
Skarżąca wskazała, iż organ nie zwrócił się do strony z prośbą o wyjaśnienie ewentualnych wątpliwości w interpretacji treści żądania i przyjął najmniej korzystne dla O. [...] rozwiązanie. Wydanie postanowienia o niedopuszczalności odwołania oraz o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego narusza, zdaniem strony, art. 7 i art. 77 k.p.a.
Strona skarżąca wskazała ponadto, iż w jej ocenie, zaskakujące jest działanie Komendanta Wojewódzkiego jeśli weźmie się pod uwagę fakt, iż żądanie o dokładnie tej samej treści dotyczące decyzji wydanej przez niego zinterpretował jako wniosek o zmianę decyzji ostatecznej, a nie jako odwołanie skierowane do niewłaściwego organu i wniesione po terminie.
Nadto zdaniem skarżącej S., powoływane przez organ w uzasadnieniu decyzji argumenty w żadnym wypadku nie odnoszą się do uchybienia terminu do wniesienia odwołania, a przecież właśnie tego dotyczy skarżone postanowienie.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowienie i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania.
Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu sądowym jest postanowienie [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] lipca 2008 r., znak: [...], stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, w sprawie zamiany terminu realizacji decyzji z dnia [...] maja 2007 r., znak: [...] Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej W.
Kontrola zaskarżonego postanowienia wykazała, iż zapadło ono z naruszeniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 7, art. 77 oraz z naruszeniem przepisu art. 107 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Rządząca postępowaniem administracyjnym zasada praworządności (art. 7 i art. 77 k.p.a.) wymaga, aby w toku postępowania organy administracji publicznej podejmowały wszelkie niezbędne kroki do wyjaśnienia i załatwienia sprawy i dopuszczały jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem, a więc by z urzędu przeprowadzały dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy (zob. wyrok NSA z 29 listopada 2000 r., V SA948/00 LEX nr 50114).
Jednym z elementów składowych postanowienia, bez którego nie może ono istnieć, jest rozstrzygnięcie postanowienia administracyjnego, treść rozstrzygnięcia jest zawsze związana z przedmiotem postępowania.
Kolejnym niezwykle istotnym składnikiem prawidłowo wydanego postanowienia jest jego uzasadnienie. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. postanowienie wydane przez organ administracji publicznej powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. Przepis art. 124 § 2 k.p.a. również wymienia elementy uzasadnienia postanowienia. W myśl postanowień powołanego przepisu uzasadnienie faktyczne powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Organ ma zatem obowiązek dokładnie podać podstawę faktyczną rozstrzygnięcia. Jak wskazuje się w doktrynie prawa i orzecznictwie "organ musi zająć stanowisko wobec całego materiału procesowego oraz uzasadnić jasno i należycie swoje zdanie, a w szczególności na jakiej podstawie uznał pewne fakty za prawdziwe". Oznacza to, że ma on obowiązek rozpoznać wszystkie żądania, wnioski i zarzuty strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji (por. wyrok NSA z dnia 15 sierpnia 1987 r. IV SA 385/87 GAP 1987 r. nr 21, str. 40).
Uzasadnienie stanowi integralną część postanowienia i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia stanowiącego dyspozytywną część postanowienia. Ważnym zagadnieniem w odniesieniu do uzasadnienia faktycznego jest to, by rozstrzygnięcie w sprawie miało swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu, a uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym. Uzasadnienie prawne powinno zawierać umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa oraz wskazywać, jaki zachodzi związek między tą oceną a treścią rozstrzygnięcia.
Zdaniem Sądu, rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonym postanowieniu [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] lipca 2008 r., nie koresponduje z jego uzasadnieniem.
Należy zgodzić się z twierdzeniem strony skarżącej, iż powoływane przez organ w uzasadnieniu postanowienia argumenty w żadnym stopniu nie odnoszą się do kwestii stanowiącej osnowę postanowienia, a więc kwestii związanych z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania, dotyczą one kwestii związanych ze zmianą decyzji w trybie art. 155 k.p.a.
Strona skarżąca w skardze podaje, iż pismem z dnia [...] czerwca 2008 r. zwróciła się do [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej o przesunięcie terminu realizacji obowiązków nałożonych m. in. decyzją [...]z dnia [...] maja 2007 r. wydaną przez Komendanta Miejskiego PSP W.
Pismo to, zostało przez organ, uznane za odwołanie od decyzji Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej W. z dnia [...] maja 2007 r., w związku z tym, iż tak zostało zatytułowane.
Wskazać jednakże należy, iż nauka i judykatura zgodnie ustalają zasadę, iż to treść pisma, a nie nagłówek decyduje o jego charakterze (wyrok NTA z 5.5.1924 r., L. Rej. 877/23, Zbiór Wyroków NTA II/390, cyt. za E. Iserzon, Postępowanie administracyjne, s. 191; wyr. NSA z 2.1.1988 r., SA/Wr 815/87, ONSA 1988, Nr 1, poz. 31; R. Hauser, Podania, s. 90).
Określenie żądania i wszelkie związane z tym następstwa (np. sprecyzowanie żądania) należą zawsze do wnoszącego podanie. W razie wątpliwości co do właściwej treści podania, władza winna zażądać od podającego wyjaśnienia. Organ administracji ma obowiązek wyjaśnienia rzeczywistej woli strony.
Zgodnie bowiem z dyspozycją przepisu art. 64 § 2 k.p.a., jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymogom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienia podania bez rozpoznania.
W ocenie Sądu, organ nie wyjaśnił rzeczywistej treści wnoszącego pismo, co w konsekwencji rzutowało na rozstrzygnięcie organu.
Powyższe naruszenie, stało się podstawą uchylenia zaskarżonego postanowienia, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Na podstawie art. 152 w/w ustawy zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 cytowanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło