II SA/Gd 640/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Jędrkowiak Sędziowie: Sędzia WSA Tamara Dziełakowska (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2008 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Gdańsku Bożeny Kiecol sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie lokalizacji inwestycji celu publicznego 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej J. S. 374,- zł (trzysta siedemdziesiąt cztery złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Przedmiotem wniesionej do sądu administracyjnego skargi J. S. jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 czerwca 2008 r. odmawiające skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza z dnia 22 lutego 2008 r. ustalającej lokalizację inwestycji celu publicznego. Zaskarżone postanowienie zostało podjęte w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Ze znajdującego się w aktach sprawy administracyjnej potwierdzenia odbioru przesyłki pocztowej wynika, że decyzja organu I instancji została doręczona skarżącej w dniu 26 lutego 2008 r. Odbiór przesyłki potwierdziła jednak nie skarżąca, lecz jej siostra A. P. W dniu 12 marca br. ( data nadania na poczcie ) skarżąca wniosła odwołanie. Tego dnia przesłała je również do organu faksem. Organ I instancji pismem z dnia 25 marca 2008 r. doręczonym skarżącej w dniu 26 marca 2008 r. poinformował ją, że odwołanie należało złożyć w terminie 14 dni tj. do dnia 11 marca 2008 r., a z uwagi na to, iż zostało ono wniesione po tym terminie nie zostanie przekazane do organu II instancji. W dniu 27 marca 2008 r. skarżąca złożyła prośbę o przywrócenie terminu wskazując w niej, że od listopada 2007 r. przebywa stale poza miejscem zamieszkania na rehabilitacji, zażywa silne środki przeciwbólowe i ma problemy z poruszaniem. Ponadto wyjaśniła, że przesyłki pocztowej z decyzją nie odebrała osobiście. Osoba, która potwierdziła odbiór przesyłki przekazała ją skarżącej dopiero w dniu 3 marca 2008 r. informując o odbiorze listu w innej dacie niż w rzeczywistości. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia o odmowie przywrócenia terminu organ odwoławczy stwierdził, że skarżąca uchybiła treści art. 58 § 2 kpa, a mianowicie nie wniosła jednocześnie odwołania i prośby o przywrócenie terminu do jego wniesienia jak wymaga tego wskazany przepis. Dodatkowo zdaniem Kolegium skarżąca uchybiła wskazanemu w art. 58 § 2 kpa terminowi siedmiu dni do złożenia prośby o przywrócenie terminu liczonemu od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. W ocenie Kolegium w przedmiotowej sprawie dniem ustania przyczyny uchybienia terminu jest dzień wniesienia odwołania tj. 12 marca 2008 r., albowiem w tym dniu skarżąca była w stanie sporządzić i nadać odwołanie faksem. W złożonej skardze J. S. nie zgodziła się ze stanowiskiem Kolegium. Skarżąca wywodziła, iż dochowała terminu do złożenia prośby o przywrócenie terminu. Jej zdaniem 7 – dniowy termin, o którym mowa w art. 58 § 2 kpa winien być liczony od dnia w którym powzięła wiadomość o uchybieniu terminu. W dacie składania odwołania nie wiedziała, że uchybiła terminowi, albowiem osoba, która odebrała przesyłkę przekazała ją jej z opóźnieniem. Skarżąca akcentowała fakt, że przesyłki nie odebrała osobiście, co wynika z dowodu doręczenia. Stwierdziła, że przy doręczeniu dopuszczono się uchybień polegających na nie pouczeniu osoby potwierdzającej odbiór o konieczności niezwłocznego przekazania przesyłki adresatowi i o skutkach tego zaniedbania, a także nie zamieszczono zawiadomienia u adresata o takim sposobie doręczenia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Stanowiący podstawę prawną zaskarżonego postanowienia art. 58 kpa stanowi: § 1. W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. § 2. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. § 3. Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne. Zdaniem Sądu w okolicznościach niniejszej sprawy Kolegium wadliwie ustaliło datę ustania przyczyny, która spowodowała według twierdzeń skarżącej uchybienie terminu i w związku z tym wadliwie uznało, że w przedmiotowej sprawie nie został dochowany termin siedmiu dni do złożenia prośby. Otóż z twierdzeń wniosku jednoznacznie wynika, że przyczyną uchybienia terminu nie jest choroba skarżącej uniemożliwiająca jej dokonanie takiej czynności jak wniesienie odwołania. Gdyby istotnie tak było to wówczas rzeczywiście należałoby uznać, że skoro przyczyną uchybienia terminu jest choroba uniemożliwiająca sporządzenie i wniesienie odwołania to oczywistym jest, że już w dacie dokonania tej czynności choroba nie jest dalszą przeszkodą w uchybieniu terminu, a więc ustaje przyczyna uchybienia. W takiej sytuacji istotnie termin tygodniowy należy liczyć od dnia ustania przyczyny uchybienia, który to dzień przypada na dzień wniesienia odwołania. W przedmiotowej sprawie stan faktyczny jest jednak inny. Skarżąca twierdzi, że osoba która odebrała przesyłkę błędnie poinformowała ją o dacie otrzymania jej od doręczyciela. To jest w istocie okoliczność, która spowodowała uchybienie terminu. Skarżąca składając odwołanie sądziła, iż czyni to w ustawowym terminie 14 – dniowym od daty otrzymania decyzji. Konieczność leczenia poza miejscem zamieszkania i stan zdrowia ma jedynie usprawiedliwić nieobecność w miejscu zamieszkania i potwierdzić otrzymanie przesyłki z rąk innej osoby i w innym mieście tj. tam gdzie skarżąca przebywa na długotrwałym leczeniu i rehabilitacji. Zatem wskazywana przez skarżącą przyczyna uchybienia terminu ( wprowadzenie ją w błąd przez osobę, która odebrała przesyłkę zawierającą decyzję organu I instancji ) mogła ustać dopiero wówczas kiedy skarżąca zorientowała się, że uchybiła terminowi i że została poinformowana o innej dacie odbioru listu niż w rzeczywistości. Z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że miało to miejsce w dacie otrzymania informacji z organu I instancji o wniesieniu odwołania z uchybieniem terminu tj. w dniu 26 marca 2008 r. Składając więc wniosek w dniu 27 marca 2008 r. ( data nadania na poczcie ) skarżąca uczyniła to w terminie wskazanym w art. 58 § 2 kpa. Fakt, iż prośba o przywrócenie terminu nie została wniesiona tego samego dnia co odwołanie również nie mógł być podstawą odmowy przywrócenie terminu. Organ błędnie zinterpretował w tym zakresie art. 58 § 2 zd. drugie kpa: "Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin". Należy wskazać, że warunek jednoczesności obu czynności ( złożenia prośby o przywrócenie terminu i dokonania czynności ) ma na celu uniknięcie takiej sytuacji kiedy to organ uwzględni prośbę, a strona nie dokonana czynności dla której przywrócono jej termin. W takiej sytuacji bowiem przywrócony termin pozostawałby niejako "otwarty" na przyszłość bez określonych konsekwencji dla braku dokonania czynności. Chodzi o to, że strona ma dopełnić czynności bez oczekiwania na przywrócenie terminu do jej dokonania. Należy też zauważyć, że niedopełnienie obowiązku jednoczesnego dokonania czynności wraz z prośbą o przywrócenie terminu skutkować może co najwyżej koniecznością zastosowania procedury z art. 64 § 2 kpa polegającej na wezwaniu wnoszącego wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, której w terminie nie dokonał pod rygorem pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu. W żadnym przypadku nie zachodzi tu możliwość wydania postanowienia o odmowie przywrócenia terminu. Powyższe okoliczności należy mieć na względzie przy interpretacji warunku "jednoczesności" o którym mowa w art. 58 § 2 kpa. Wobec tego, iż w niniejszej sprawie czynność została dokonana jeszcze przed wniesieniem prośby o przywrócenie terminu warunek ten został zachowany ( tak też przyjęto w wyroku WSA w Warszawie z dnia 26 października 2005 r., Lex nr 217313 ). Jest oczywistym, że skoro uprzednie wniesienie prośby o przywrócenie terminu skutkuje w odniesieniu do dokonania spóźnionej czynności zastosowaniem trybu z art. 64 § 2 kpa, to tym bardziej nie ma podstaw do odmowy przywrócenia terminu z powodu braku jednoczesnego dokonania spóźnionej czynności tylko dlatego że czynność ta została dokonana wcześniej przed wniesieniem prośby. Reasumując, w niniejszej sprawie organ błędnie ustalił datę ustania przyczyny uchybienia terminu i błędnie na tej podstawie przyjął, iż wniosek został złożony po terminie z art. 58 § 2 kpa, a ponadto nieprawidłowo uznał, że skarżąca nie dochowała warunku dokonania czynności wraz ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu. Zatem podane przez organ okoliczności nie mogły być podstawą odmowy przywrócenia terminu. Zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa, albowiem organ nie ustalił prawidłowo zgodnie z treścią wniosku przyczyny uchybienia terminu oraz z naruszeniem art. 58 § 2 kpa, gdyż wbrew twierdzeniom organu warunki wskazane w tym przepisie ( tygodniowy termin do złożenia wniosku i jednoczesne wniesienie wniosku wraz z odwołaniem ) zostały przez skarżącą dochowane. Powyższe uchybienia niewątpliwie mogły mieć wpływ na wynik sprawy, gdyż nie można wykluczyć, że skarżąca nie dochowała terminu do wniesienia odwołania rzeczywiście bez swojej winy, co z kolei powinno skutkować uwzględnieniem wniosku. Należy wyjaśnić organowi, że zastępcza forma dręczenia przesyłki ( art. 43 kpa ) rodzi domniemanie prawne, że pismo zostało doręczone adresatowi. Możliwe jest jednak skuteczne obalenie tego domniemania poprzez wykazanie, iż pismo nie zostało doręczone adresatowi w dacie dokonania pokwitowania przez dorosłego domownika, lecz w innej dacie. Wykazanie powyższej okoliczności z reguły skutkuje koniecznością przywrócenia terminu, choć jest to jednak zawsze zależne od konkretnych okoliczności danej sprawy. W przedmiotowej sprawie organ ponownie rozpatrując wniosek skarżącej o przywrócenie terminu uwzględni powyższe okoliczności. Wskazane we wniosku twierdzenia skarżącej organ podda odpowiedniej weryfikacji i ocenie pod kątem przesłanki określonej w art. 58 § 1 kpa tj. braku jej winy w uchybieniu terminu. Z powyższych przyczyn Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach postępowania Sąd orzekł stosownie do art. 200 w/w ustawy.