IV SA/Gl 426/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Sędzia WSA Stanisław Nitecki Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Janecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi T. S.-O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika oddala skargę. Decyzją Nr [...] z dnia [...] wydaną na podstawie art. 70b ust.5 i 6 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. Nr 256 poz. 2572 z późn. zm.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania ( Dz. U. Nr 60 poz. 278 z późn. zm.), Prezydent Miasta Z., po rozpatrzeniu wniosku T.S., odmówił wnioskodawcy przyznania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika w celu przygotowania zawodowego z tytułu nauki zawodu. Jak wynikało z treści uzasadnienia wskazanego rozstrzygnięcia, odmowne rozpoznanie wniosku nastąpiło w związku z brakiem posiadania przez K.O. wymaganych przepisami prawa kwalifikacji do kształcenia młodocianych pracowników. Zdaniem organu K.O. nie posiada wszystkich kwalifikacji by pełnić obowiązki instruktora praktycznej nauki zawodu. Zgodnie z § 10 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu ( Dz. U. Nr 113 poz.988 z późn. zm.) instruktorzy praktycznej nauki zawodu niemający tytułu mistrza w zawodzie, powinni posiadać przygotowanie pedagogiczne lub ukończony kurs pedagogiczny oraz świadectwo dojrzałości technikum lub szkoły równorzędnej albo świadectwo ukończenia szkoły policealnej lub dyplom ukończenia szkoły pomaturalnej lub policealnej i tytuł zawodowy w zawodzie pokrewnym do zawodu, którego będą nauczać, oraz co najmniej trzyletni staż pracy w zawodzie, którego będą nauczać. Organ ustalił, iż K.O. nie posiada trzyletniego stażu pracy w zawodzie, którego miała nauczać. W odwołaniu złożonym od opisanej wyżej decyzji, pełnomocnik T.S. wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie wnioskowanego dofinansowania - kosztów kształcenia młodocianego pracownika w celu przygotowania zawodowego z tytułu nauki zawodu. Odwołująca przyznała, że jako pracodawca zawarła z A.S. umowę o naukę zawodu, w której określono, że szkolenie odbywać się będzie pod kierownictwem K.O. Zakwestionowała dokonaną przez organ interpretację oraz wskazała, że ona jako pracodawca posiada wszelkie tytuły i uprawnienia do szkolenia uczniów. Wskazała, że przez wiele lat szkoliła uczniów w różnych zawodach i nikt jej uprawnień nie kwestionował. Dlatego też, zdaniem odwołującej nie posiadanie przez K.O. takich uprawnień nie powinno być podstawą do odmowy przyznania dofinansowania. Po rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Po dokonaniu analizy stanu faktycznego i prawnego sprawy, organ odwoławczy uznał za słuszne odmówić odwołującej posiadania przez K.O. kwalifikacji do szkolenia młodocianych pracowników, a tym samym uprawnienia do uzyskania dofinansowania kosztów takiego kształcenia. Powołując się na treść art. 70b ustawy o systemie oświaty Kolegium stwierdziło, iż dofinansowanie kosztów kształcenia przysługuje, jeżeli pracodawca albo osoba prowadząca zakład w jego imieniu lub u niego zatrudniona, posiada kwalifikacje określone w treści § 10 ust. 5 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002r. w sprawie praktycznej nauki zawodu. Cytując wskazany przepis organ podniósł, iż instruktorem praktycznej nauki zawodu nie mającym tytułu mistrza w zawodzie, powinni posiadać przygotowanie pedagogiczne lub ukończony kurs pedagogiczny, o których mowa w ust. 4, oraz posiadać świadectwo dojrzałości technikum lub szkoły równorzędnej albo świadectwo ukończenia szkoły policealnej lub dyplom ukończenia szkoły pomaturalnej lub policealnej i tytuł zawodowy w zawodzie pokrewnym do zawodu, którego będą nauczać, oraz co najmniej trzyletni staż pracy w zawodzie, którego będą nauczać. Odwołująca nie wykazała, że osoba w rzeczywistości prowadząca szkolenie – K.O. spełniała powyższe warunki. Organ odwoławczy poparł ustalenia poczynione przez organ I instancji w kwestii, iż K.O. nie posiadała trzyletniego okresu stażu w zawodzie, aby móc korzystać ze statusu instruktora praktycznej nauki zawodu. Odnosząc się do argumentacji odwołującej, mającej na celu wykazać, iż to ona posiada wszelkie uprawnienia do prowadzenia szkolenia młodocianych pracowników, to organ temu faktowi nie zaprzeczył, jednakże wskazał, iż nie ma to żadnego znaczenia albowiem osobą prowadzącą szkolenie była K.O., a ona takich kwalifikacji nie posiadała. W skardze skierowanej od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach T.S. powtórzyła zasadniczo argumenty przedstawione w jej odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Powołała się bowiem na swoją wieloletnią praktykę w zakresie kształcenia uczniów zawodu. Wskazała, że posiada wszystkie wymagane przez prawo uprawnienia i kwalifikacje do kształcenia uczniów, zgodnie z § 10 ust. 2 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z 1 lipca 2002 r. (Dz.U. z 2002 r. Nr 192, poz. 1875 ze. zm.). Dla skarżącej dziwnym się wydały uzasadnienia decyzji obydwu organów. T.S. podkreśliła, że skoro ona posiada wszelkie uprawnienia do szkolenia młodocianych pracowników, to ten fakt powinien wystarczyć dla uzyskania wnioskowanego dofinansowania. Nie powinien mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia fakt, iż K.O. nie mogła korzystać ze statusu inspektora praktycznej nauki zawodu albowiem taki status przysługiwał skarżącej. W odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie podzieliło poglądu skarżącej oraz podtrzymał w całości dotychczas prezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Na wstępie należy stwierdzić, iż zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przesądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w sytuacji, gdy sąd stwierdzi, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję w całości lub w części, albo stwierdza jej nieważność bądź niezgodność z prawem. Przy czym zgodnie z art. 134 § 1 tej ustawy sąd dokonuje również z urzędu kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem i nie jest związany w tym zakresie zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze. Przeprowadzając w oparciu o powyższe uregulowania ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, że nie narusza ona przepisów prawa materialnego, ani też przepisów prawa procesowego w taki sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co musiało prowadzić do konkluzji, iż zaskarżona decyzja nie podlegała wzruszeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela dokonane przez organ administracyjny ustalenia faktyczne i rozważania prawne, które legły u podstaw wydania zaskarżonej decyzji. Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja organu administracji o nie przyznaniu dofiansowania kosztów kształcenia młodocianych pracowników. Zaskarżona decyzja zapadła na podstawie art. 70b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze. zm.). Zgodnie z tym przepisem pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli: pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych, określone w odrębnych przepisach; młodociany pracownik ukończył naukę zawodu lub przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z odrębnymi przepisami. Dofinansowanie przyznaje wójt (burmistrz, prezydent miasta) właściwy ze względu na miejsce zamieszkania młodocianego pracownika, w drodze decyzji, po stwierdzeniu spełnienia warunków określonych w ust. 1. Dofinansowanie jest przyznawane na wniosek pracodawcy złożony w terminie 3 miesięcy od ukończenia przez młodocianego pracownika nauki zawodu lub przyuczenia do wykonywania określonej pracy. Do wniosku należy dołączyć kopie: 1) dokumentów potwierdzających spełnienie warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1; 2) umowy o pracę z młodocianym pracownikiem w celu przygotowania zawodowego; 3) dyplomu, świadectwa lub zaświadczenia potwierdzającego spełnienie warunku określonego w ust. 1 pkt 2. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest fakt, że T.S. podpisała umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego z A.S. W umowie tej ustalono, iż przygotowanie zawodowe będzie się odbywało pod nadzorem K.O. posiadającej kwalifikacji zawodowe: Tech. Techn.nr [...] wyd. przez [...] dn. [...] oraz przygotowanie pedagogiczne: kurs pedagogiczny Nr [...] wydany przez Izbę Rzemieślniczą w K. [...]. W dniu [...] skarżąca wystąpiła z wnioskiem o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianych pracowników. Jak się okazało w toku postępowania K.O. nie spełniała wszystkich warunków koniecznych by pełnić obowiązki instruktora praktycznej nauki zawodu albowiem nie posiadała trzyletniego stażu w zawodzie, którego miała uczyć. Powyższych okoliczności skarżąca w żaden sposób nie kwestionowała, a jej argumentacja, stanowiąca istotę sporu, sprowadzała się do stwierdzenia, że ona jako pracodawca nadzorowała pracę i tok szkolenia A.S. oraz, że posiada wszelkie wymagane prawem uprawnienia i kwalifikacje do szkolenia uczniów. W celu rozstrzygnięcia argumentacji zawartej w skardze należy się odnieść do przepisów kształtujących zasady przygotowania zawodowego młodocianych i praktycznej nauki zawodu. Zgodnie z § 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (Dz.U. z 2005 r. Nr. 5, poz. 472 ze zm.) przygotowanie zawodowe młodocianych może prowadzić: pracodawca, osoba prowadząca zakład pracy w imieniu pracodawcy, osoba zatrudniona u pracodawcy - pod warunkiem posiadania kwalifikacji wymaganych od instruktorów praktycznej nauki zawodu, określonych w przepisach dotyczących praktycznej nauki zawodu. § 1 Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002 r. w sprawie praktycznej nauki zawodów (Dz.U. z 2002 r., Nr 113, poz. 988 ze. zm.) określa warunki i tryb organizowania praktycznej nauki zawodu w warsztatach szkolnych, pracowniach szkolnych i szkolnych gospodarstwach pomocniczych, placówkach kształcenia ustawicznego, placówkach kształcenia praktycznego, u pracodawców i w indywidualnych gospodarstwa rolnych oraz kwalifikacje wymagane od osób prowadzących praktyczną naukę zawodu i przysługujące im uprawnienia. Zgodnie § 10 ust. 1 tegoż rozporządzenia zajęcia praktyczne prowadzą nauczyciele. Jednakże kolejne dyspozycję tego paragrafu statuują zasadę, że zajęcia praktyczne realizowane u pracodawców i w indywidualnych gospodarstwach rolnych mogą także prowadzić pracodawcy lub wyznaczeni przez nich pracownicy albo osoby prowadzące indywidualne gospodarstwa rolne, dla których praca dydaktyczna i wychowawcza z uczniami lub młodocianymi nie stanowi podstawowego zajęcia lub jest wykonywana w tygodniowym wymiarze godzin niższym niż przewidziany dla nauczycieli, w ramach obowiązującego ich tygodniowego czasu pracy. Osoby prowadzące zajęcia praktyczne zwani są "instruktorami praktycznej nauki zawodu". Instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 1, powinni posiadać kwalifikacje wymagane od nauczycieli, określone w odrębnych przepisach. Instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 2, powinni posiadać co najmniej tytuł mistrza w zawodzie, którego będą nauczać, lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego będą nauczać, i przygotowanie pedagogiczne wymagane od nauczycieli, określone w odrębnych przepisach, lub ukończony kurs pedagogiczny, organizowany na podstawie odrębnych przepisów, którego program został zatwierdzony przez kuratora oświaty i obejmował łącznie co najmniej 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej, albo ukończony przed dniem 6 stycznia 1993 r. kurs pedagogiczny uprawniający do pełnienia funkcji instruktora praktycznej nauki zawodu, z zastrzeżeniem ust. 5. Zgodnie z ust. 5 tego § instruktorzy praktycznej nauki zawodu, o których mowa w ust. 2 pkt 2, niemający tytułu mistrza w zawodzie, powinni posiadać przygotowanie pedagogiczne lub ukończony kurs pedagogiczny, o których mowa w ust. 4, oraz posiadać świadectwo dojrzałości technikum lub szkoły równorzędnej albo świadectwo ukończenia szkoły policealnej lub dyplom ukończenia szkoły pomaturalnej lub policealnej i tytuł zawodowy w zawodzie pokrewnym do zawodu, którego będą nauczać, oraz co najmniej trzyletni staż pracy w zawodzie, którego będą nauczać. W świetle przytoczonych przepisów, przy uwzględnieniu zebranego w sprawie materiału dowodowego podkreślić trzeba, że skarga nie mogła odnieść pożądanego przez T.S. skutku. Zgodnie z postanowieniami umowy o pracę zawartej w celu przygotowania zawodowego pomiędzy skarżącą, a A.S. osobą nadzorującą przygotowanie zawodowe tej ostatniej, była K.O. Osoba ta jako instruktor praktycznej nauki zawodu powinna się legitymować kwalifikacjami zawodowymi oraz spełniać warunki zawarte w § 10 rozporządzenia z dnia 1 lipca 2002 r. Skoro K.O. nie posiadała tytułu mistrza w zawodzie, to należy sięgnąć do § 5 pkt.1 tego rozporządzenia, który daje możliwość szkolenia osobom nie mającym tytułu mistrza. O ile K.O. spełnia pierwszy warunek wynikający z tego przepisu, mianowicie posiada świadectwo dojrzałości Technikum [...] w Z. to już nie można w żaden sposób przyjąć, że posiada trzyletni staż w zawodzie w którym miała nauczać. Jak wynika z umowy o pracę zawartą pomiędzy T.S., a K.O. ta ostatnia rozpoczęła pracę w zawodzie w dniu [...], a więc od tego dnia można liczyć okres jej stażu uprawniającego do uzyskania statusu instruktora praktycznej nauki zawodu. Do momentu zatrudnienia A.S. w celu przyuczenia do wykonywania zawodu, jej bezpośredni nadzorca K.O. miała staż pracy w zawodzie [...], a więc do nabycia uprawnień instruktora zabrakło jej [...]. Odnosząc się do zarzutów T.S. zawartych w skardze co do jej kwalifikacji oraz doświadczenia zawodowego to Sąd w żaden sposób ich nie kwestionuje. Jednakże dla rozstrzygnięcia przedmiotowego postępowania nie miało to żadnego znaczenia albowiem osobą wskazaną w umowie jako nadzorca kształcenia zawodowego, a tym samym będącą instruktorem praktycznej nauki zawodu była K.O., a ona jak wykazano powyżej uprawnień takich nie miała. Zdaniem Sądu celem całego systemu kształcenia zawodowego młodocianych jest zapewnienie im takich warunków, które pozwalają im na zgłębienie praktyki danego zawodu pod okiem doświadczonego, spełniającego dokładnie określone warunki instruktora. W tym też celu prawodawca ukształtował bardzo wyraźne i restrykcyjne zasady jakie musi spełniać osoba, która chce nabyć uprawnienia do kształcenia młodocianych pracowników w danym zawodzie. Zdaniem Sądu ustawodawca powołał do życia instytucję instruktora praktycznej nauki zawodu, aby zapewnić prawidłowy tok szkolenia młodocianego pracownika. Poza wszelkim sporem pozostaje fakt, iż osoba prowadząca szkolenie powinna się legitymować odpowiednimi kwalifikacjami oraz posiadać takie doświadczenie zawodowe, aby w prawidłowy sposób ukształtować zawodowo przyszłego rzemieślnika. Dlatego jeszcze raz należy podkreślić, że K.O. takich uprawnień nie posiadała w momencie wyznaczenia ją jako instruktora praktycznej nauki zawodu. Z tych więc względów, uznając za niezasadne stanowisko strony skarżącej, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż skarga nie mogła zostać uwzględniona, co stało się przyczyną rozstrzygnięcia sprawy na mocy art. 151 p.p.s.a jak w sentencji.