I SA/Wa 1370/08
WyrokWSA w Warszawie2008-12-15
Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Emilia Lewandowska, Joanna Skiba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorstwo państwowe P. nabyło prawo zarządu do nieruchomości, która następnie została skomunalizowana na mocy ustawy z dnia 10 maja 1990 r.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przedsiębiorstwo państwowe P. nie wykazało posiadania tytułu prawnego do nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r., co jest warunkiem wyłączenia mienia z komunalizacji. Władanie nieruchomością przez P. nie miało wpływu na dopuszczalność komunalizacji, chyba że istniała decyzja o oddaniu nieruchomości w zarząd. Ponieważ P. nie udowodniło posiadania takiego tytułu prawnego, nieruchomość mogła zostać nabyta z mocy prawa przez gminę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej utrzymującej w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nabycie z mocy prawa przez gminę miejską W. prawa własności nieruchomości. Skarżąca spółka P. S.A. kwestionowała tę decyzję, twierdząc, że posiadała prawo zarządu do nieruchomości, która powinna być wyłączona z komunalizacji. Organy administracji uznały, że spółka nie wykazała posiadania tytułu prawnego do nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie WSA Emilia Lewandowska WSA Joanna Skiba Protokolant Małgorzata Kulińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi P. Spółka Akcyjna z siedzibą w W. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie nabycia mienia państwowego z mocy prawa przez gminę oddala skargę.
I SA/Wa 1370/08
UZASADNIENIE
Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] 07.2008 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania P. Spółka Akcyjna [...] w W. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...]. 04.2008 r. nr [...] stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem 27.05.1990 r. przez gminę miejską W. prawa własności nieuregulowanej wieczyście księgowo nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów w obrębie [...] jako działka nr [...] utrzymała powyższą decyzję w mocy.
W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił następująco stan faktyczny:
Wojewoda [...] wskazując art. 5 ust. 1 cyt. ustawy z dnia 10 maja 1990 r. decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. przez gminę miejską W., prawa własności nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...].
Uzasadniając takie rozstrzygnięcie organ pierwszej instancji podał, że przedmiotowa nieruchomość państwowa w odniesieniu do której odwołująca rości prawa majątkowe, pozostawała w dniu 27 maja 1990 r. tylko w faktycznym władaniu przedsiębiorstwa państwowego P. Nie spełniała z tego względu wymogów wyłączenia jej z komunalizacji następującej z mocy prawa. W konsekwencji uznał, że należąc wówczas do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego i jako położona wtedy na terenie gminy miejskiej W. stała się z mocy prawa mieniem tej Gminy na podstawie art. 5 ust. 1 cyt. ustawy z dnia 10 maja 1990 r.
Od wyżej wymienionej decyzji odwołanie wniosły P. SA [...] w W., zarzucając organowi I instancji naruszenie : art. 5 ust. 1 cyt. ustawy komunalizacyjnej z dnia 10 maja 1990 r. przez jego wadliwe zastosowanie , art. 16 ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym PKP (Dz. U. Nr 26 poz. 138) ze względu na jego niezastosowanie, art. 11 ust. 1 pkt 1 tej samej ustawy z uwagi na jego pominięcie oraz naruszenie art. 33 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1985 r. Nr 22 poz. 99, z uwagi na jego nieuzasadnione zastosowanie w niniejszej sprawie i wniosły o uchylenie kwestionowanej decyzji w całości.
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego w tym karty inwentaryzacyjnej nr [...] stanowiącej załącznik do wniosku komunalizacyjnego gminy miejskiej W. z dnia 23 grudnia 2005 r. (k-11), wypisu z rejestru gruntów spornego mienia według jego stanu z dnia 27 maja 1990 r. (k-10) oraz zaświadczenia Prezydenta miasta W. z dnia [...] listopada 2005 r. (k-2) organ odwoławczy uznał, że w dniu wejścia w życie cyt. ustawy z dnia 10 maja 1990 r. przedmiotowa działka nr [...], która przeszła na własność Skarbu Państwa na podstawie art. 2 cyt. dekretu z dnia 8 marca 1946 r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich istniała, oraz stanowiła użytek rolny klasy III-IV nie wchodzący w skład Państwowego Funduszu Ziemi i pozostający we władaniu przedsiębiorstwa państwowego P.
Natomiast z art. 2 cyt. dekretu z dnia 8 marca 1946 r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich wynika, że przejęcie uprawnień własnościowych do majątku o którym mowa w tym dekrecie nastąpiło z mocy samego prawa na rzecz Skarbu Państwa, i że będzie on przekazywany w zarząd właściwym ministerstwom (art. 12 tej ustawy).
Ponieważ majątek ten przeszedł na własność państwa z mocy prawa, nie nabyły do niego żadnych praw majątkowych, ani fizycznie przejmujące jego składniki najpierw jednostki wojskowe Ministerstwa Obrony Narodowej, a następnie jednostki przedsiębiorstwa państwowego P., czy sam resort Komunikacji gdyż stał się on mieniem ogólnonarodowym (państwowym) z mocy ustawy. Zatem zdaniem organu tylko właściwe organy państwowe mogły o nim decydować i ustanawiać prawa rzeczowe (w tym prawo zarządu) konkretnie oznaczonych składników mienia na rzecz innych podmiotów w obowiązującym wówczas trybie, i dlatego prawa zarządu nieruchomością nie można tylko domniemywać.
Podstaw takich zdaniem organu brak również w treści art. 16 cyt. Ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym Polskie Koleje Państwowe, w którym ustawodawca ustalił, że: "P. gospodarując wydzielonym mu i nabytym mieniem, zapewnia jego ochronę".
Zarówno wydzielone jak i obejmowanie przez państwowe osoby prawne (w tym przedsiębiorstwa państwowe takie jak m.in. P.), przekazywanych im przez właściwy organ państwa, państwowych nieruchomości gruntowych w zarząd, następowało przed 27 maja 1990 r. w trybie określonym art. 38 ust. 2 cyt. ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. a wcześniej w użytkowanie na podstawie ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz. U. z 1961 r. Nr 32 poz. 159), które przeszło potem w zarząd, bądź jeszcze wcześniej decyzjami władz państwowych wydawanymi na podstawie art. 2 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. Nr 47 poz. 354) , oraz Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 sierpnia 1949 r. w sprawie nabywania i przekazywania nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1949 r. Nr 47 poz. 354), a także rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 października 1958 r. w sprawie przekazywania w ramach administracji państwowej przedsiębiorstw, instytucji oraz zakładów, nieruchomości i innych obiektów majątkowych (Dz. U. z 1958 r. Nr 67 poz. 332 ze zm).
Z przepisu art. 38 ust. 2 cyt. ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami wyraźnie wynika, że zarząd nieruchomości był ustanawiany w drodze decyzji. t.o.a.p. stopnia podstawowego, albo za zezwoleniem tego organu na podstawie umowy o przekazanie nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi, bądź umowy o nabycie nieruchomości, - i wszystkie państwowe jednostki miały wynikający z powyższego art. 38 i nast. obowiązek uregulowania stanu prawnego gruntów faktycznie przez nie wówczas użytkowanych niezależnie od tego kiedy i od kogo przejętych.
Organ podniósł, że od samego początku swojego istnienia P. miało nadto obowiązek ewidencjonowania wydzielonych temu Przedsiębiorstwu, ściśle oznaczonych nieruchomości, w trybie określonym w rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 25 września 1932 r. o wpisywaniu do ksiąg hipotecznych na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości będących w zarządzie przedsiębiorstwa PKP (Dz. U. Nr 81 poz. 714). Udokumentowanie dopełnienia tego obowiązku należało zatem do odwołującej. Mimo wezwań odwołująca tej okoliczności nie udokumentowała. Przy ocenie niedopełnienia powyższego obowiązku wzięto również pod uwagę fakt posiadania przez odwołującą terenowej sieci wyspecjalizowanych placówek (oddziałów gospodarowania nieruchomościami), oraz zastępowanie odwołującej w niniejszej sprawie przez Kancelarię Adwokacką.
Powyższe wyraźnie wskazuje na brak podstaw do uznania, iż przedsiębiorstwo P. uzyskało przed dniem 27 maja 1990 r. tytuł prawny do spornej nieruchomości. Nie wynika on w szczególności bezpośrednio z cyt. rozporządzenia z dnia 24 września 1926 r. jak również z przepisów regulujących status prawny tego Przedsiębiorstwa, w tym cyt. ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym Polskie Koleje Państwowe, bowiem przekazywanie przedsiębiorstwom prawnorzeczowego tytułu do składników mienia ogólnonarodowego (państwowego) stanowiących nieruchomości zawsze było sformalizowanie z uwagi na charakter tego rodzaju mienia, niezależnie kiedy faktycznie przez przedsiębiorstwo P. objętego.
Niezasadne zdaniem organu w niniejszym sporze byłoby zastosowanie art. 11 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy wprowadzającej, wyłączającego spod komunalizacji mienie służące organowi administracji rządowej do wykonywania jego zadań publicznych w tym z zakresu obronności i bezpieczeństwa państwa, przede wszystkim z tej przyczyny iż przedsiębiorstwo państwowe P. nigdy takim organem nie było.
Podobnie, brak byłoby podstaw do stosowania przepisu art. 11 ust. 1 pkt 2 tej ustawy wyłączającego z komunalizacji składniki należące do przedsiębiorstw państwowych wykonujących zadania o charakterze ogólnokrajowym z dwu względów: po pierwsze - określenie "należące" do przedsiębiorstw państwowych oznaczało należenie mienia do tych podmiotów sensie prawnym, a nie tylko faktycznym, to jest posiadanie określonego tytułu prawnego; po drugie- przedsiębiorstwo takie winno być umieszczone w wykazie ustalonym przez Radę Ministrów zgodnie z art. 11 ust. 2 cyt. ustawy z 10 maja 1990 r.
Jeśli chodzi o przesłankę komunalizacji mienia w postaci "należenia" (w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy z dnia 10 maja 1990 r.), to zgodnie z art. 34 Kc w brzmieniu wówczas obowiązującym oraz ustaloną w orzecznictwie komunalizacyjnym zasadą, mieniem należącym do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego były te prawa majątkowe Skarbu Państwa, które nie znajdowały się wówczas pod zarządem innych niż państwo, państwowych osób prawnych (uchwała Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 grudnia 1992 r. , W 13/91, Dz. U. z 1992 r. Nr 97, poz. 486 i z 1993 r. Nr 12, poz. 59). Do komunalizacji mienia z mocy prawa nie mogą mieć również zastosowanie powołane w skardze przepisy dotyczące uwłaszczenia przedsiębiorstw państwowych mieniem, skutkujące na dzień 5 grudnia 1990 r.
Dla wielu nieruchomości nie będących przed 27 maja 1990 r. we władaniu P. Przedsiębiorstwo to wykazywało uzyskanie tytułu prawnego w trybie wówczas obowiązującym i wojewodowie oraz organ drugiej instancji uwzględniają ten fakt w swoich rozstrzygnięciach odmawiających stwierdzenia nabycia ich z mocy prawa przez gminę, jednakże wskazane okoliczności wyłączające nie dotyczą spornej nieruchomości.
Skargę na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...].07.2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosły P. S.A. z siedzibą w W. zarzucając jej naruszenie
1/ art. 51 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz.191 ze zm.) poprzez jej nieprawidłowe zastosowanie i przyjęcie, iż sporna nieruchomość należała do terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego.
2/ art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm. ) w związku z art. 1 ustawy o przedsiębiorstwie państwowym Polskie Koleje Państwowe w brzmieniu obowiązującym w dniu 27.05. 1990 r. poprzez pominięcie w wyniku przyjęcia, iż skarżąca nie posiada tytułu prawnego do przedmiotowej nieruchomości w postaci prawa użytkowania lub zarządu, w sytuacji, gdy z ww. przepisów wynika, iż skarżący została powołana do wykonywania zadań z zakresu obronności i bezpieczeństwa państwa, co nakazuje przyjęcie , iż komunalizacja mienia P. jest niedopuszczalna.
3/ art. 4 ust. 1 i art. 6 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 września 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa Polskie Koleje Państwowe (Dz. U. z 1948 r. Nr 43, poz. 312) oraz dekretu z dnia 13.11.1945 r. o zarządzie Ziem odzyskanych (Dz. U. z 1945 r., Nr 51, poz. 2950 oraz art.37 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz. U. z 1969 r. Nr 22, poz. 159) poprzez ich niezastosowanie i przyjęcie, że do powstania tytułu prawnego do nieruchomości niezbędne było wydanie decyzji administracyjnej w warunkach, gdy przedmiotowe przepisy wskazują na normę rangi ustawowej jako źródła zarządu i użytkowania nieruchomości Państwowych.
4/ art. 34 ust. 1 i art. 35 ustawy z dnia 8 września o komercjalizacji, prywatyzacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" poprzez jego niezastosowanie
5/ art. 16 ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym PKP poprzez jego niezastosowanie i o odmowę uznania, iż przedmiotowe nieruchomości stanowią wyodrębnionego mienia ogólnonarodowego, wyłączone spod komunalizacji.
6/ art. 7 i 77 kpa poprzez zaniechanie rozpatrzenia w sposób wyczerpujący zebranego w sprawie materiału dowodowego pomijając m.in. ustalenia w jakim trybie i kiedy skarżący uzyskał władztwo nad sporną nieruchomością i wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...].04.2008 r.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że nie zostały spełnione przesłanki ustawowe, wg których następuje stwierdzenie nabycia z dnie 27 maja 1990 r. z mocy prawa mienia na rzecz gminy (art. 5 ust. 1 ustawy), gdyż przedmiotem decyzji były składniki mienia ogólnonarodowego państwowego, które, nie stały się mieniem komunalnym, gdyż należały do przedsiębiorstwa państwowego P., wykonującego zadania charakterze ogólnokrajowym. Przedmiotowa nieruchomość podlega wyłączeniu z komunalizacji z mocy prawa, ponieważ nie należała ona do terytorialnych organów administracji państwowej w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 10 maja 1990 r.
Skarżący swoje prawa do przedmiotowej nieruchomości wywodzi z przedwojennej regulacji prawnej, z której wynika, że przedsiębiorstwo państwowe P. prowadząc eksploatację wszystkich linii kolejowych zarządzanych dotąd przez Ministerstwo Komunikacji, obejmuje w zarząd i użytkowanie cały ich majątek nieruchomy.
Organy w sposób nieuzasadniony pominęły obowiązujące regulacje dotyczące mienia poniemieckiego oddanego przedsiębiorstwu P. w związku z prowadzoną eksploatacją linii kolejowej, a przedmiotowe działki stanowiły w latach powojennych wyodrębnioną z ogólnego majątku Skarbu Państwa część nieruchomości związanych z infrastrukturą kolejową.
Ponadto P. S.A. z siedzibą w W. wskazały, że do wykazania tytułu prawnego przez P. wystarczającym jest wskazanie, iż określone mienie pozostaje do dyspozycji Spółki. Podniesiono również, że przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym P., obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 10 maja 1990 r. przewidywały dwojakiego rodzaju źródła posiadania przez skarżącego mienia; tj. mienie nabyte przez przedsiębiorstwo jaki i mienie będące w faktycznym posiadaniu. Przejmowana infrastruktura kolei niemieckich podlegała innym zasadom zarządzania i mogła mieć charakter mniej sformalizowany w kontekście powojennych uregulowań.
W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa podtrzymała swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wniosła o jej oddalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona, albowiem zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie narusza prawa.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm. ) Zgodnie z art. 5 ust 1 powołanej ustawy mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do:
1) rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego,
2) przedsiębiorstw państwowych, dla których organy określone w pkt 1 pełnią funkcję organu założycielskiego,
3) zakładów i innych jednostek organizacyjnych podporządkowanych organom określonym w pkt 1,
staje się w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy z mocy prawa mieniem właściwych gmin.
Istota sporu w postępowaniu sprowadza się do wyjaśnienia zawartego przez ustawodawcę w powyższym przepisie pojęcia "należenia" mienia do przedsiębiorstw państwowych. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie pojęcie to rozumieć należy, jak zasadnie wskazała Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa jako kategorię prawną, a nie faktyczną, co wiąże się z posiadaniem określonego tytułu prawnego.
Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że P. nie legitymowały się tytułem prawnym do przedmiotowej nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r., tj. dzień wejścia w życie ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Jak wynika z dołączonego do akt sprawy zaświadczenia Prezydenta W. z dnia [...] XI 2005 r., a także z wypisu z rejestru gruntów według stanu z dnia 27 maja 1990 r. przedmiotowa nieruchomość stanowiła własność Skarbu Państwa nabytą na podstawie art. 2 dekretu z dnia 8 marca 1946 r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich (Dz. U. Nr 13, poz. 87, ze zm.) i pozostawała we władaniu [...] Dyrekcji Okręgowej [...] w W.
Powyższego stanu nie neguje skarżący, lecz jak wynika z treści skargi kwestionuje zasadność dysponowania indywidualnym aktem w odniesieniu do w/w działki , tj. decyzji, umowy, czy też protokołu zdawczo-odbiorczego, który ustanowiłby zarząd czy użytkowanie.
Podkreślić należy, iż w dacie wejścia w życie ustawy komunalizacyjnej obowiązywały przepisy ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1989 r. Nr 14, poz. 74). Z art. 6 powołanej ustawy wynika, że grunty państwowe, które nie zostały oddane w zarząd, użytkowanie lub użytkowanie wieczyste, są zarządzane przez terenowy organ administracji państwowej. W tej sytuacji uznać należy , iż zasadnym było stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji iż wobec niewykazania "należenia" mienia do przedsiębiorstwa państwowego mienie to należało do terenowego organu administracji państwowej. Tym samym została spełniona pierwsza z przesłanek warunkująca stwierdzenie nabycia z mocy prawa przez gminę nieruchomości zawarta w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r.
Dowody potwierdzające istnienie prawa zarządu reguluje natomiast przepis art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r., zgodnie z którym państwowe jednostki organizacyjne uzyskują zarząd na podstawie decyzji terenowego organu administracji państwowej, albo na podstawie zawartej, za zezwoleniem tego organu, umowy o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi, bądź umowy o nabyciu nieruchomości. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego jak i wojewódzkich sądów administracyjnych , istnienia zarządu nie można domniemywać.
Zdaniem Sądu, właściwe organy uznały, iż P. nie mogło wywodzić tytułu prawnego (w postaci zarządu) z norm prawa powszechnie obowiązującego, przyjmując jego powstanie ex lege. Akt normatywny musiałby wymieniać konkretne oznaczone nieruchomości lub określić ich granice, co w przypadku skarżącego nie miało miejsca. Wyjątek nabycia przez określony podmiot zarządu (użytkowania) nieruchomości ex lege dotyczył jedynie nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, które znajdowały się w dniu 27 maja 1990 r. w granicach [...] Parku Narodowego.
Rozpoznając sprawę organy właściwie ustaliły, że zostały spełnione przesłanki komunalizacji działki nr [...]. Władanie nieruchomością przez P. w dacie wejścia w życie ustawy- Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych nie miało wpływu na dopuszczalność komunalizacji. Taką przeszkodą w przedmiotowej sprawie byłoby jedynie istnienie w obrocie prawnym decyzji o oddaniu w/w nieruchomości w zarząd.
Nie ma racji również skarżący twierdząc, że organy naruszyły art. 11 ust.1 pkt 1 cytowanej ustawy z dnia 10 maja 1990 r. , bowiem w dniu 27 maja 1990 r. P. było organem administracji rządowej, a jego mienie służyło bezpośrednio wykonywaniu zadań publicznych, z zakresu obronności i bezpieczeństwa państwa. Przedsiębiorstwo P. miało status przedsiębiorstwa państwowego przy czym obowiązki publiczne (zadania) należące do właściwości takich organów spoczywały na wszystkich przedsiębiorstwach państwowych.
Powołane przez skarżącego akty normatywne dotyczące przedsiębiorstwa państwowego P. mają charakter ogólny i nie wynika z nich w żaden sposób prawo zarządu do przedmiotowej nieruchomości. Wskazany w uzasadnieniu skargi art. 16 ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym Polskie Koleje Państwowe (Dz. U. Nr 26, poz. 138), jak zasadnie podniosła Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa nie stanowi samodzielnej podstawy uzasadniającej tytuł prawny P. do posiadanego mienia.
Nie sposób podzielić twierdzeń strony skarżącej, wywodzącej iż z rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 września 1926 r. o utworzeniu Przedsiębiorstwa P. można wywodzić tytuł prawny do nieruchomości. Przepisy te stanowiły podstawę do wykonywania pewnych uprawnień ze strony władztwa cywilnego, natomiast nie powodowały powstania prawa zarządu na nieruchomościach nabywanych przez P.
Infrastruktura kolei [...] przeszła na własność państwa bez odszkodowania na podstawie m.in. przepisów ustawy z dnia 30 stycznia 1947 r. w sprawie trybu postępowania przy przejmowaniu przedsiębiorstw na własność Państwa (Dz. U. Nr 16, poz. 62). Ponieważ majątek ten stał się mieniem ogólnonarodowym (państwowym) z mocy ustawy to uznać należy, że nie nabyły do niego praw majątkowych, ani przejmujące je fizycznie jednostki wojskowe, ani jednostki przedsiębiorstwa państwowego P. Tylko właściwe organy państwowe mogły zatem o nim decydować i ustanawiać prawa rzeczowe na rzecz innych przedmiotów.
Skład orzekający w niniejszej sprawie nie dopatrzył się również naruszenia przez organy przepisów postępowania administracyjnego, w tym podnoszonych w uzasadnieniu skargi zarzutów naruszenia art. 7 i 77 kpa. Obowiązek wykazania, że przedmiotowa nieruchomość należała do P. ciąży na skarżącym, albowiem to on kwestionuje zasadność stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę Miejską W. prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...]. W tych okolicznościach Sąd uznał powyższy zarzut za bezzasadny.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło