I OZ 452/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-06-18
Skład orzekający: Anna Łukaszewska - Macioch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie wniesione drogą elektroniczną, nieopatrzone własnoręcznym podpisem, powinno zostać odrzucone?Ratio decidendi
Zażalenie wniesione drogą elektroniczną, które nie zostało następnie opatrzone własnoręcznym podpisem, podlega odrzuceniu. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości wnoszenia pism w formie dokumentu elektronicznego bez późniejszego własnoręcznego podpisu, a przepisy dotyczące informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne nie mają zastosowania do postępowań sądowoadministracyjnych.Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia postanowienia o wyłączeniu sędziego. Wniosek ten, niepodpisany prawidłowo, został pozostawiony bez rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Następnie strona złożyła zażalenie na to zarządzenie drogą elektroniczną, bez własnoręcznego podpisu. WSA wezwał do uzupełnienia braku formalnego zażalenia poprzez jego własnoręczne podpisanie, pod rygorem odrzucenia. Po bezskutecznym upływie terminu, NSA rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Odrzucono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska - Macioch po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. B. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 listopada 2009 r., sygn. akt II SO/Kr 10/08 o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia o wyłączeniu sędziego w sprawie z wniosku P. B. o wymierzenie grzywny Komendantowi IV Komisariatu Policji w K. postanawia: odrzucić zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zarządzeniem z dnia 13 listopada 2009 r., sygn. akt II SO/Kr 10/08 pozostawił bez rozpoznania wniosek P. B. o sporządzenie uzasadnienia postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 kwietnia 2009 r. sygn. akt II SO/Kr 10/08 o wyłączeniu sędziego w sprawie z wniosku P. B. o wymierzenie grzywny Komendantowi IV Komisariatu Policji w K. w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) dalej jako "P.p.s.a."
W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2009 r. wyłączył sędziego Izabelę Dobosz od rozpoznania sprawy z wniosku P. B. o wymierzenie grzywny Komendantowi IV Komisariatu Policji w K.. Postanowienie to zostało doręczone P. B. w dniu 19 maja 2009 r. bez pouczenia o trybie i możliwości jego zaskarżenia.
W dniu 26 maja 2009 r. P. B. złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia tego postanowienia.
Wobec tego, że wniosek nie został prawidłowo podpisany, w wykonaniu zarządzenia z dnia 26 czerwca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wezwał P. B. do podpisania tego wniosku pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Wezwanie P. B. otrzymał w dniu 3 lipca 2009 r. i do dnia 13 listopada 2009 r. wniosek nie został podpisany przez wnioskodawcę.
Mając na uwadze brak formalny wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia i niewykonanie wezwania do jego usunięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 49 § 1 i 2 P.p.s.a., pozostawił wniosek bez rozpoznania.
P. B. w dniu 15 grudnia 2009 r. złożył - za pośrednictwem poczty elektronicznej - zażalenie na zarządzenie z dnia 13 listopada 2009 r. Pismem z dnia 26 lutego 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wezwał P. B. do usunięcia braków formalnych zażalenia poprzez jego własnoręczne podpisanie, w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia zażalenia. Przedmiotowe wezwanie skarżący otrzymał w dniu 9 marca 2010 r. (k-106). W zakreślonym przez Sąd terminie skarżący nie uzupełnił ww. braku zażalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie podlega odrzuceniu.
Zgodnie z treścią art. 46 § 1 w zw. z art. 194 § 3 P.p.s.a. koniecznym warunkiem pisma składanego przez stronę do sądu jest umieszczenie podpisu osoby, która to pismo wnosi. Podpis powinien być własnoręczny, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 46 § 4, które w tej sprawie nie występują.
Odtworzony mechanicznie na piśmie wzór podpisu nie czyni zadość wymogowi przewidzianemu w art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II.).
Zażalenie skarżącego jest wydrukiem listu elektronicznego i nie zawiera oryginalnego własnoręcznego podpisu. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem, bowiem tylko taki podpis spełnienia wymagania wynikające z art. 46 par. 1 pkt. 4 P.p.s.a. (postanowienie NSA z dnia 24 lipca 2008 r., I OPP 25/08, ONSAiWSA 2009/2/20).
Wskazać przy tym należy, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. Nr 130, poz. 1450 ze zm.) bezpieczny podpis elektroniczny weryfikowany przy pomocy kwalifikowanego certyfikatu wywołuje skutki prawne określone ustawą, jeżeli został złożony w okresie ważności tego certyfikatu. W rozdziale IX cytowanej ustawy znajdują się przepisy zmieniające m.in. przepisy Kodeksu cywilnego art. 60, art. 78 § 1 i § 2 dopuszczające możliwość wyrażenia woli osoby w stosunkach cywilnoprawnych przez ujawnienie jej w postaci elektronicznej.
Również przepisy art. 1 pkt 6 oraz art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. Nr 64, poz. 565 ze zm.) stanowią, że określa się zasady wymiany informacji drogą elektroniczną, w tym dokumentów elektronicznych, pomiędzy podmiotami publicznymi a podmiotami niebędącymi podmiotami publicznymi, a przepisów tej ustawy nie stosuje się do sądów administracyjnych. Ponadto w art. 36 pkt 3 i pkt 5 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. dokonano zmiany przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. art. 57 § 5 pkt 1 i art. 63 § 3a dopuszczając możliwość wniesienia podania w formie dokumentu elektronicznego. Wskazane wyżej przepisy dotyczą zaś wyłącznie zakresu, jaki reguluje ta ustawa.
W przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma odpowiednika wyżej wskazanych przepisów Kodeksu cywilnego i Kodeksu postępowania administracyjnego, a pojęcie podpisu elektronicznego w ogóle nie występuje. Jednocześnie jak podano wyżej, art. 2 ust. 3 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne wyłączył stosowanie przepisów tej ustawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
W konsekwencji, dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną, konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem, bowiem tylko taki podpis spełnia wymagania wynikające z art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji, na podstawie art. 178 w związku z art. 180 i art. 197 § 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło