I OZ 453/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska - Macioch po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 listopada 2009 r., sygn. akt II SO/Kr 10/08 odrzucające sprzeciw P. B. na zarządzenie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 grudnia 2008 r., sygn. akt II SO/Kr 10/08 w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie o wymierzenie grzywny Komendantowi IV Komisariatu Policji w K. postanawia: odrzucić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 13 listopada 2009 r. sygn. akt II SO/Kr 10/08 odrzucił sprzeciw P. B. na zarządzenie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 grudnia 2008 r., sygn. akt II SO/Kr 10/08 w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie o wymierzenie grzywny Komendantowi IV Komisariatu Policji w K. w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej jako "P.p.s.a.". W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że zarządzeniem z dnia 23 grudnia 2008 r. sygn. akt II SO/Kr 10/08 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie pozostawił bez rozpoznania wniosek P. B. w przedmiocie przyznania prawa pomocy. Zarządzenie to doręczono wnioskodawcy 12 stycznia 2009 r. W dniu 19 stycznia 2009 r. P. B. wniósł sprzeciw. Wobec tego, że sprzeciw nie został prawidłowo podpisany, w wykonaniu zarządzenia z dnia 23 lutego 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wezwał P. B. do podpisania sprzeciwu pod rygorem jego odrzucenia. Wezwanie P. B. otrzymał w dniu 2 marca 2009 r. i do dnia 13 listopada 2009 r. wniosek nie został podpisany przez wnioskodawcę. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 listopada 2009 r., na podstawie art. 49 § 1 i 2 P.p.s.a., odrzucił sprzeciw. P. B. w dniu 15 grudnia 2009 r. złożył - za pośrednictwem poczty elektronicznej - zażalenie na to postanowienie. Pismem z dnia 26 lutego 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wezwał P. B. do usunięcia braków formalnych zażalenia poprzez jego własnoręczne podpisanie, w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia zażalenia. Przedmiotowe wezwanie skarżący otrzymał w dniu 9 marca 2010 r. (k-106). W zakreślonym przez Sąd terminie skarżący nie uzupełnił ww. braku zażalenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega odrzuceniu. Zgodnie z treścią art. 46 § 1 w zw. z art. 194 § 3 P.p.s.a. koniecznym warunkiem pisma składanego przez stronę do sądu jest umieszczenie podpisu osoby, która to pismo wnosi. Podpis powinien być własnoręczny, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 46 § 4, które w tej sprawie nie występują. Odtworzony mechanicznie na piśmie wzór podpisu nie czyni zadość wymogowi przewidzianemu w art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II.). Zażalenie skarżącego jest wydrukiem listu elektronicznego i nie zawiera oryginalnego własnoręcznego podpisu. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem, bowiem tylko taki podpis spełnienia wymagania wynikające z art. 46 par. 1 pkt. 4 P.p.s.a. (postanowienie NSA z dnia 24 lipca 2008 r., I OPP 25/08, ONSAiWSA 2009/2/20). Wskazać przy tym należy, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. Nr 130, poz. 1450 ze zm.) bezpieczny podpis elektroniczny weryfikowany przy pomocy kwalifikowanego certyfikatu wywołuje skutki prawne określone ustawą, jeżeli został złożony w okresie ważności tego certyfikatu. W rozdziale IX cytowanej ustawy znajdują się przepisy zmieniające m.in. przepisy Kodeksu cywilnego art. 60, art. 78 § 1 i § 2 dopuszczające możliwość wyrażenia woli osoby w stosunkach cywilnoprawnych przez ujawnienie jej w postaci elektronicznej. Również przepisy art. 1 pkt 6 oraz art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. Nr 64, poz. 565 ze zm.) stanowią, że określa się zasady wymiany informacji drogą elektroniczną, w tym dokumentów elektronicznych, pomiędzy podmiotami publicznymi a podmiotami niebędącymi podmiotami publicznymi, a przepisów tej ustawy nie stosuje się do sądów administracyjnych. Ponadto w art. 36 pkt 3 i pkt 5 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. dokonano zmiany przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. art. 57 § 5 pkt 1 i art. 63 § 3a dopuszczając możliwość wniesienia podania w formie dokumentu elektronicznego. Wskazane wyżej przepisy dotyczą zaś wyłącznie zakresu, jaki reguluje ta ustawa. W przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma odpowiednika wyżej wskazanych przepisów Kodeksu cywilnego i Kodeksu postępowania administracyjnego, a pojęcie podpisu elektronicznego w ogóle nie występuje. Jednocześnie jak podano wyżej, art. 2 ust. 3 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne wyłączył stosowanie przepisów tej ustawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W konsekwencji, dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną, konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem, bowiem tylko taki podpis spełnia wymagania wynikające z art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji, na podstawie art. 178 w związku z art. 180 i art. 197 § 2 P.p.s.a.