I SA/Lu 382/08
WyrokWSA w Lublinie2008-12-17
Skład orzekający: Wiesława Achrymowicz, Małgorzata Fita, Irena Szarewicz-Iwaniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zły stan techniczny budynku, wymagający kapitalnego remontu, stanowi okoliczność faktyczną uzasadniającą zmianę ostatecznej decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za dany rok, na podstawie art. 254 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Zły stan techniczny budynku, nawet wymagający kapitalnego remontu, nie stanowi okoliczności faktycznej uzasadniającej zmianę ostatecznej decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na podstawie art. 254 Ordynacji podatkowej. Obowiązek podatkowy powstaje z samego faktu posiadania budynku, a jego zły stan techniczny nie powoduje wyłączenia z opodatkowania, chyba że nastąpiła zmiana jego charakteru lub rozbiórka.Stan faktyczny
Podatnicy złożyli wniosek o zmianę ostatecznej decyzji ustalającej podatek od nieruchomości za 2007 r., argumentując, że budynki znajdujące się na ich działkach, z powodu złego stanu technicznego i konieczności kapitalnego remontu, powinny być zwolnione z opodatkowania na ten okres. Organy podatkowe obu instancji odmówiły zmiany decyzji, uznając, że zły stan techniczny budynków nie stanowi podstawy do wyłączenia ich z opodatkowania, a budynki nadal spełniają definicję budynku w rozumieniu przepisów prawa budowlanego i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i błędną ocenę dowodów.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz, Sędziowie WSA Małgorzata Fita, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk (sprawozdawca), Protokolant Referent stażysta Julita Urbaś, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi J. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji ostatecznej w sprawie podatku od nieruchomości na 2007 r. - oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania Z. i J. małż. T. od decyzji wydanej z up. Prezydenta Miasta z dnia [...] odmawiającej zmiany decyzji ustalającej wymiar podatku od nieruchomości za 2007r. nr [...] z dnia [...]– utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, iż w dniu 13 lipca 2007r. Z. i J. małż. T. złożyli informację w sprawie podatku od nieruchomości, w której wykazali z dniem 1 lipca 2007r. wyłączenie z opodatkowania tym podatkiem pozostałych budynków o pow. użytkowej 669 m2. znajdujących się na działkach [...] i [...]. W ocenie strony, skoro budynki nie mieszczą się w żadnej formie użytkowości, są pozbawione uzbrojenia, to na okres kapitalnego remontu winny być zwolnione z opodatkowania. Na powyższą okoliczność złożyli zgłoszenie z dnia 13 stycznia 2006r. o zamiarze przystąpienia do remontu budynków w zakresie nie powodującym zmiany konstrukcji obiektów oraz opinię techniczną z września 2007r. opracowaną przez biegłego T. J.
Organ podatkowy I instancji wskazał, iż przeprowadzone postępowanie podatkowe nie daje podstaw do przyjęcia, iż po dniu doręczenia decyzji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości z dnia 18 stycznia 2007r.nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na określenie wysokości zobowiązania podatkowego. W myśl definicji zawartej w art. 1 a ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych budynek, to obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Przedłożona przez stronę opinia techniczna biegłego nie stwierdza, że położone na działkach [...] i [...] budynki nie są budynkami w rozumieniu prawa budowlanego, a jedynie wskazuje na ich zły stan techniczny. Organ Nadzoru Budowlanego, w odpowiedzi na pismo z dnia 20 listopada 2007r. potwierdził, że sporne budynki spełniają wymogi budynków w rozumieniu prawa budowlanego. W ocenie tego organu zły stan techniczny budynków nie powoduje wyłączenia ich z opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Okoliczność, że podatnicy zamierzają przystąpić do robót budowlanych, polegających na remoncie budynków w zakresie nie powodującym zmiany konstrukcji obiektów, również nie powoduje wyłączenia z opodatkowania remontowanych budynków. W takiej sytuacji, w ocenie organu, nie nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych dających podstawę do zmiany wymiaru podatku od nieruchomości za 2007r.
W odwołaniu od decyzji strona nie zgodziła się z ustaleniami organu I instancji i wnosiła o jej uchylenie i wyłączenie budynków z opodatkowania, bowiem nie stanowią one "budynków użytkowych". Nadzór Budowlany nie sprecyzował, czy sporne budynki nadają się do użytku. Skoro budynki nie nadają się do użytku, to można je określić jako nowobudowane, a więc nie podlegają one opodatkowaniu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując sprawę w wyniku wniesionego odwołania wskazało, iż nie ma sporu co do faktu, iż Z. i J. małż. T. są właścicielami na prawie wspólności ustawowej małżeńskiej nieruchomości położonej w C. przy ul. S. 10, która składa się z trzech zabudowanych działek gruntu o łącznej pow. 4992m2 oraz budynków o łącznej pow. 669 m 2. Podatnicy wystąpili o zmianę decyzji ostatecznej z dnia 18 stycznia 2007r. wydanej w przedmiocie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007r., bowiem w ich ocenie, skoro budynki z powodu zniszczenia nie mogą być użytkowane, to na okres remontu nie podlegają opodatkowaniu.
Zmianę decyzji ostatecznej dopuszcza przepis art. 254 Ordynacji podatkowej, w myśl którego, decyzja ostateczna może być zmieniona przez organ podatkowy, który ją wydał, jeżeli po jej doręczeniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie lub określenie wysokości zobowiązania podatkowego, a skutki wystąpienie tych okoliczności zostały uregulowane w przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania decyzji. Zmiana decyzji może dotyczyć tylko okresu, za który ustalono lub określono wysokość zobowiązania podatkowego. Powyższy przepis ma charakter wyjątkowy i nie ma charakteru samodzielnego. Jego stosowanie zależy od istnienia innych przepisów prawa podatkowego, przede wszystkim materialnego, w których określone są okoliczności faktyczne, mające wpływ na obliczenie wysokości zobowiązania podatkowego. Zaistnienie stanów faktycznych, które mają wpływ na wysokość opodatkowania w danym roku w podatku od nieruchomości reguluje art. 6 ust 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
W dalszej kolejności organ odwoławczy wskazał na treść art. 1 a ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i wyjaśnił, iż budynki położone na działkach [...] i [...] posiadają wszystkie cechy budynku określone w przepisach ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, bowiem są trwale związane z gruntem, posiadają fundament, wydzielone są z przestrzeni za pomocą ścian murowanych i posiadają dach.
Podzielił pogląd organu I instancji, że zły stan techniczny budynków, powodujący konieczność przeprowadzenia kapitalnego remontu nie zwalnia właściciela z obowiązku podatkowego. Wskazał też, że w stosunku do tych budynków nie była wydana decyzja w trybie art. 68 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane, a podatek od nieruchomości ma charakter majątkowy i sam fakt posiadania nieruchomości powoduje powstanie obowiązku podatkowego bez względu na to, czy nieruchomość przynosi dochody, czy należy na nią ponieść nakłady w celu utrzymania jej w stanie nadającym się do użytku (wyrok NSA z dnia 9.03.1994 SA/Gd 1200/93 , Wspólnota 1994/35 str.18).
Analizując przedstawioną przez stronę opinię techniczną biegłego T. J. organ odwoławczy podniósł, iż w opinii tej nie stwierdzono, iż budynki położone na działkach [...] i [...] nie są budynkami w rozumieniu prawa budowlanego. Biegły w swojej opinii wskazał jedynie na zły stan techniczny budynków, wyrażając jedynie wątpliwość, czy ze względu na ten stan są one aktualnie budynkami. Nie podważa zatem ustaleń organu, co do faktu, iż sporne obiekty są budynkami.
Podatnicy sugerowali, iż w przedmiotowej sprawie zastosowanie znajdzie art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, lecz biorąc pod uwagę fakt, że sporne budynki już istniały, a tylko poddane są kapitalnemu remontowi, przepis ten nie ma w sprawie zastosowania. Obowiązek podatkowy w stosunku do spornych budynków powstał w chwili określonej w art. 6 ust. 1 powołanej ustawy.
Mając na uwadze wyżej podniesione okoliczności orzeczono jak w decyzji.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniósł J. T.
Zarzucając wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów postępowania mającym wpływ na wynik sprawy tj. art. 187 § 1 i 191 Ordynacji podatkowej przez przyjęcie, że istniejące na działce gruntu zabudowania są budynkami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.
Podnosił, iż organy podatkowe zaniechały przeprowadzenia oględzin, a jest to elementarny dowód w tym postępowaniu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wnosiło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna, bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Nie jest w sprawie sporne, iż w dniu 18 stycznia 2007r. organ podatkowy – Prezydent Miasta ustalił Z i J małż. T podatek od nieruchomości za 2007r. w kwocie 4.525 zł: od gruntów pozostałych o pow. 4.992m2 w kwocie 798,72 zł oraz od budynków pozostałych o pow. 669 m2 3.726,33zł (k.-19) i decyzja ta doręczona została stronie 12.02.2007r. W dniu 13 lipca 2007r. małżonkowie złożyli korektę informacji w sprawie podatku od nieruchomości nie wykazując w niej żadnych budynków ze skutkiem od 1.07.2007r. Podnosili, iż znajdujące się na działkach [...] i [...] budynki nie są użytkowane i nie nadają się do użytkowania, a na okres kapitalnego remontu powinny być zwolnione z opodatkowania do czasu oddania do użytku, tak samo jak nowowybudowany budynek (k.- 24,29 i 25). Dołączyli "zgłoszenie o zamiarze przystąpienia do budowy/robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę" z dnia 12.01.2006r., w którym zgłosili, że w dniu 15.02.2006r. przystępują do rozpoczęcia robót budowlanych polegających na remoncie budynków w zakresie niepowodującym zmiany konstrukcji obiektów na nieruchomości poł. w C przy ul. S 10 nr ewidencji gruntu [..] i [...] stanowiącej ich własność. (k.-21).
Trafnie zatem wskazał organ odwoławczy, iż zmianę decyzji ostatecznej w sprawie podatku od nieruchomości od osób fizycznych dopuszcza przepis art. 254 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem, decyzja ostateczna, ustalająca lub określająca wysokość zobowiązania podatkowego na dany okres, może być zmieniona przez organ podatkowy, który ją wydał, jeżeli po jej doręczeniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie lub określenie wysokości zobowiązania, a skutki wystąpienia tych okoliczności zostały uregulowane w przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania decyzji. Zmiana decyzji ostatecznej może dotyczyć tylko okresu, za który ustalono lub określono wysokość zobowiązania podatkowego ( art. 254 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej).
Przesłanką zastosowania tego przepisu jest więc:
1/ istnienie decyzji ostatecznej, ustalającej lub określającej wysokość zobowiązania podatkowego na dany okres;
2/ zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie lub określenie wysokości zobowiązania, po doręczeniu decyzji wskazanej w pkt. 1;
3/ skutki wystąpienia tych okoliczności zostały uregulowane w przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania decyzji.
Wszystkie te przesłanki muszą wystąpić łącznie.
Jak z powyższego wynika przepis nie ma charakteru samodzielnego, bowiem możliwość zmiany decyzji musi wynikać z przepisów prawa podatkowego, obowiązujących w dniu wydania decyzji i regulujących skutki zmiany okoliczności faktycznych w odniesieniu do wysokości podatku. Zaistnienie stanów faktycznych, które mają wpływ na wysokość opodatkowania w danym roku w podatku od nieruchomości reguluje art. 6 ust 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie.
Zdarzeniem mającym wpływ na wysokość opodatkowania w danym roku podatkowym może być np. rozpoczęcie lub zakończenie w trakcie roku podatkowego prowadzenia działalności gospodarczej, rozbiórka budynku lub utrata przez niego takiego charakteru.
Skarżący dla wykazania okoliczności, w jego ocenie dających podstawę do zmiany decyzji podatkowej, powoływał się na "zgłoszenie" z dnia 12.01.2006r. złożone do organu budowlanego o przystąpieniu do remontu budynków posadowionych na działkach [...] i [...] oraz złożył opinię techniczną z września 2007r.
Już z samej treści "zgłoszenia" wynika, iż zamiarem podatników była poprawa stanu technicznego istniejących na ww. działkach budynków, bowiem mieli oni przystąpić do remontu, a nie np. odbudowy, czy też rozbiórki.
Ze złożonej do akt opinii biegłego nie wynika by przedmiotowe budynki nie spełniały wymogów art. 1 a pkt. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a jedynie, że stan konstrukcji prowadzi do stwierdzenia stanu przedawaryjnego. Fakt istnienia na działkach budynków w rozumieniu ww. przepisu potwierdził w swoim piśmie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (pismo z dnia 23 listopada 2007r.k.- 63).
Biorąc pod uwagę argumentację strony zawartą we wniosku oraz zebrane w sprawie dowody uznać należało, iż były one wystarczające do oceny, czy zachodzą przesłanki wskazane w art. 254 Ordynacji podatkowej, a zatem zarzut naruszenia art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej jest chybiony.
Zebrane dowody ocenione zostały przez organy podatkowe zgodnie z wymogami art. 191 Ordynacji podatkowej, co znalazło wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji sporządzonym zgodnie z wymogami art. 210 § 4 tej ustawy.
W oparciu zebrany i oceniony materiał dowodowy, organ odwoławczy wywiódł, iż konieczność kapitalnego remontu budynków nie jest okolicznością o jakiej mowa w powołanych przepisach prawa podatkowego, a ocenę tę Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela.
Trafnie również wskazał organ odwoławczy, iż skutek ewentualnej zmiany decyzji podatkowej za rok 2007 mógłby odnosić się tylko do tego roku podatkowego, a zmiana ta nie rodziłaby skutków na przyszłość.
Podatek od nieruchomości jest bowiem podatkiem okresowym (rocznym) i w stosunku do każdego roku podatkowego ustalany jest aktualny prawnopodatkowy stan faktyczny sprawy.
Sąd podziela zatem pogląd organów podatkowych, iż w niniejszej sprawie nie zaszły przesłanki wskazane w art. 254 Ordynacji podatkowej umożliwiające zmianę ostatecznej decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2007r.
W tej sytuacji, gdy skarga nie zawiera uzasadnionych zarzutów, a zaskarżona decyzja prawa nie narusza, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn, zm.) należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło