VII SA/Wa 1600/08
WyrokWSA w Warszawie2008-12-17
Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Krystyna Tomaszewska, Jolanta Zdanowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda, uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., prawidłowo ocenił, że zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, czy też powinien merytorycznie rozpoznać sprawę na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego?Ratio decidendi
Organ odwoławczy (Wojewoda) nie może uchylić decyzji organu I instancji i przekazać sprawy do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., jeśli zgromadzony materiał dowodowy pozwala na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy lub uzupełnienie postępowania wyjaśniającego przez sam organ odwoławczy. W sytuacji, gdy organ odwoławczy dysponował informacjami pozwalającymi na analizę dokumentacji (np. rzut więźby dachowej, opinia techniczna) lub mógł sam dokonać takiej analizy, a także pominął istotną opinię techniczną, zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. stanowi naruszenie prawa, które uzasadnia uchylenie decyzji organu odwoławczego.Stan faktyczny
Skarżący B. B. uzyskał pozwolenie na budowę zespołu zabudowy biurowo-mieszkaniowej. Wojewoda uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na braki w dokumentacji, w tym brak wystarczającej ekspertyzy technicznej dotyczącej budowy w ostrej granicy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych przez Wojewodę, który jego zdaniem nie rozpatrzył wyczerpująco materiału dowodowego i pominął istotną opinię techniczną. Skarżący argumentował, że wszystkie uwagi organów zostały uwzględnione, a dokumentacja jest kompletna.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody, stwierdzono, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, zasądzono od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr.), Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. znak [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego B. B. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W wyniku ponownego rozpatrzenia wniosku (wcześniejsze uchylenie przez Wojewodę decyzji o pozwoleniu na budowę z [...] .05.2007r.) inwestor B. B., uzyskał decyzją Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 roku zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na budowę zespołu zabudowy biurowo – mieszkaniowej przy ul. W. w W. (działka nr [...]). Decyzję tę wydano po uwzględnieniu w projekcie budowlanym wskazań Wojewody [...] z decyzji uchylającej tj. wprowadzeniu zmian w ilości kondygnacji, rezygnacji z antresoli, odsunięcia budynku o 4 m od granicy z działką nr [...] i przedłożeniu opinii technicznej z lutego 2008r. dotyczącej możliwości dobudowy projektowanej inwestycji do istniejącego w ostrej granicy budynku mieszkalnego wraz z obliczeniami i rysunkami.
W wyniku odwołania od tej decyzji, sprawę rozpatrywał Wojewoda [...], który decyzją z dnia [...] sierpnia 2008r. [...] uchylił decyzję organu
I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ odwoławczy podkreślił, iż okoliczności wskazane przez organ II instancji są wiążące dla organu I instancji i powinny być brane pod uwagę przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. W niniejszej sprawie organ I instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w zakresie wskazanym w decyzji odwoławczej z [...] sierpnia 2007r., uchylającej wydane poprzednio pozwolenie.
W ocenie organu w aktach brak jest ekspertyzy technicznej w sytuacji wznoszenia budynku przylegającego do istniejącego obiektu w ostrej granicy (działka nr [...]), a istniejąca w dokumentacji ekspertyza możliwości technicznych (architekt K.) jako zdawkowy opis budynku sąsiedniego i przewidzianych prac, nie spełnia podstawowych wymogów ekspertyzy. Również nie spełnia wymogów przedłożony projekt zagospodarowania terenu, który powinien być sporządzony na aktualnej mapie
z zasobu geodezyjnego oraz w skali dostosowanej do rodzaju i wielkości obiektu,
a dokumenty winny być w oryginale bądź kopiach uwierzytelnionych za zgodność
z oryginałem. W ocenie Wojewody, przedłożona dokumentacja uniemożliwia mu nadal zbadanie zgodności planowanej inwestycji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i choć inwestor uzupełnił dokumentację o rzut więźby dachowej, to jednak dokument ten wymaga ponownego przeanalizowania przez organ I instancji.
Skargę sądową na powyższą decyzję wniósł inwestor domagając się jej uchylenia i zarzucając naruszenie art. 7 i 77 kpa. Skarżący wskazał, iż wszystkie uwagi zawarte w poprzedniej decyzji uchylającej pozwolenie, zostały uwzględnione
w projekcie oraz przy rozpatrywaniu w postępowaniu I instancji natomiast organ odwoławczy uchybił przepisom proceduralnym, bo nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego.
Skarżący podkreślił, że przylegający do siebie zespół budynków jednorodzinnych mimo że tworzy jedną bryłę to pod względem konstrukcyjnym stanowi odrębne obiekty. Co do żądania organu odwoławczego uzupełnienia dokumentacji o rzut więźby dachowej, inwestor wskazał organowi, że taki rysunek powinien znajdować się w części konstrukcyjnej projektu budowlanego a na wypadek jego braku załączył 4 egzemplarze kopii, a zatem inwestor w postępowaniu o pozwolenie nie uchybił przepisom dot. projektu zaś organ I instancji przeprowadzał postępowanie dowodowe w tym zakresie. Skarżący zarzucił, że organ odwoławczy nie dopełnił obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia materiału sprawy, bowiem pominął znajdującą się w projekcie opinię techniczną sporządzoną przez mgr inż. A. K., która stanowi wymaganą prawem ekspertyzę techniczną i jest zgodna z warunkami technicznymi, a została dołączona do dokumentacji, po poprzednim wskazaniu przez Wojewodę takiego braku. Nieprawdziwe jest też twierdzenie Wojewody, że inwestor nie uzupełnił dokumentacji przez naniesienie na rysunku kątów nachylenia dachu, bowiem na rysunku jest taki kąt oznaczony a w opisie projektu znajduje się wyjaśnienie. Dokumentacja jest kompletna i odpowiada przepisom.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego
i postępowania administracyjnego. Oznacza to w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest do zbadania czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Postępowaniem sądowym objęta jest decyzja organu odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2008r. uchylająca pozwolenie na budowę z przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania w I instancji. Wg oceny organu odwoławczego nadal nie ma on możliwości zbadania zgodności inwestycji z planem zagospodarowania, gdyż organ I instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w zakresie wskazanym w poprzedniej decyzji z [...] sierpnia 2007r. uchylającej pozwolenie na budowę.
Badana przez sąd decyzja organu wojewódzkiego została wydana na podstawie art. 138 § 2 kpa co decyduje o jej charakterze i zasadach rządzących taką decyzją. Stosownie do treści art. 138 § 2 kpa organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.
Taka decyzja należy do rodzaju decyzji kasacyjnych i jest wyjątkiem od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, a zatem niedopuszczalna jest jej wykładnia rozszerzająca. Decyzja kasacyjna powodująca przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia nie może być podjęta w innych przypadkach niż określone
w art. 138 § 2 kpa. Kryterium dopuszczalności wydania takiej decyzji sprowadza się więc tylko do przypadku, gdy zachodzi konieczność prowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części. Konieczność zatem przeprowadzenia dowodu lub kilku dowodów (np. zasięgnięcie opinii, przesłuchanie nawet kilku świadków) mieści się w kompetencjach organu odwoławczego do uzupełnienia postępowania wyjaśniającego (art. 136 kpa) wyłączając tym samym dopuszczalność kasacji decyzji pierwszoinstancyjnej. Tym bardziej więc, tak jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie, jeżeli organ odwoławczy dysponował informacją od inwestora co do kwestii rzutu więźby dachowej i rysunku (pismo z dnia 6 sierpnia 2008r.) udzieloną w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia dokumentacji, nie może się ostać stanowisko, iż dokument ten powinien być przeanalizowany przez organ I instancji,
a zatem zachodzi przypadek będący podstawą wydania decyzji kasatoryjnej. Organ odwoławczy mógł sam dokonać analizy przedłożonego dokumentu w zakresie zgodności planowanego zamierzenia z przywołaną definicją zabudowy jednorodzinnej. Nadto – co słusznie podniesiono w skardze – Wojewoda pominął całkowicie znajdującą się w projekcie budowlanym "Opinie techniczną n/t możliwości technicznych dobudowy zespołu mieszkalno – biurowego do budynku mieszkalnego przy ul. W." sporządzoną przez mgr inż. A. K. w lutym 2008r., a wymaganą przepisami techniczno – budowlanymi. Organ odwoławczy odniósł się tylko do wcześniejszej opinii arch. K., oceniając ją jako niewystarczającą, nie wypowiadając zupełnie na temat wskazanej wyżej opinii inż. K., którą to opinię analizował organ I instancji przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] kwietnia 2008r.
Powyższe wskazuje, iż organ II instancji nie dopełnił obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego sprawy przyjmując z góry zasadność przekazania jej do zbadania organowi I instancji. Gdyby czynności te organ wojewódzki przeprowadził, a także ocenił jako istotne pozostałe podnoszone niedociągnięcia dokumentacji, to możliwa byłaby ocena materiału w całokształcie i orzeczenie merytoryczne organu odwoławczego, bowiem czynności te nie przekraczały możliwości i uprawnień organu odwoławczego wynikających z art. 138 § 1 kpa w zw. z art. 136 kpa.
W tym stanie rzeczy stwierdzić należy naruszenie w postępowaniu odwoławczym art. 138 § 2 kpa, które to naruszenie, jako mogące mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia, stanowi podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1270).
Przy orzekaniu zastosowano art. 152 i 200 w/w ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło