VI SA/Wa 1889/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Protokolant Monika Staniszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi R. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] z dnia [...] listopada 2005 r. oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. Prezes Głównego Urzędu Miar utrzymał w mocy swoją decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] listopada 2005 r. określającą dla "R." Sp. z o.o. w P., skarżącej w niniejszej sprawie, zaległą opłatę w kwocie 12.000 zł i odsetki za zwłokę od zaległej opłaty na [...] listopada 2005 r. w kwocie 498,70 zł. Decyzja została podjęta w poniższym stanie faktycznym i prawnym. Decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] Prezes Głównego Urzędu Miar udzielił ww. spółce zezwolenia na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie instalacji, napraw oraz sprawdzania urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym – tachografów samochodowych na okres 12 miesięcy. W dniu [...] listopada 2005 r. Prezes Głównego Urzędu Miar podjął decyzję nr [...] na podstawie art. 21 § 4 w zw. z § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. 2005 r. Nr 8, poz. 60) w zw. z art. 24 ust. 6 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach (Dz. U. 2004 r. Nr 243, poz. 2441 ze zm.) mocą, której określił zaległą opłatę w wysokości 12.000 zł, którą za udzielenie ww. zezwolenia spółka powinna uiścić oraz określił na [...] listopada 2005 r. odsetki za zwłokę od nieterminowej wpłaty w kwocie 498,70 zł. W uzasadnieniu decyzji podniesiono, iż zgodnie z art. 24 ust. 2 pkt 5 ustawy Prawo o miarach za wydanie zezwolenia na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie wskazanym w decyzji z dnia [...] lipca 2005 r. organ administracji pobiera opłatę, zaś z mocy art. 24a ust. 2 tej ustawy wysokość należnych opłat z tego tytułu określa wnioskodawca. Termin płatności określony został w art. 24a ust. 3 cyt. ustawy na 14 dni od daty doręczenia decyzji, co oznacza, iż wobec doręczenia ww. decyzji stronie w dniu 14 lipca 2005 r. termin płatności upłynął z dniem 28 lipca 2005 r. Zgodnie z § 9 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 14 października 2004 r. w sprawie opłat za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar i podległe im urzędy (Dz. U. Nr 229, poz. 2309) opłata za wydanie zezwolenia na wykonywanie instalacji lub napraw oraz sprawdzania przyrządów pomiarowych na okres 1 roku wynosi 12.000 zł. Na mocy art. 53 § 1 i § 4 ordynacji podatkowej od 29 lipca 2005 r. tj. od dnia następującego po dacie upływu terminu płatności są naliczane odsetki za zwłokę. Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej powyższą decyzją. Decyzją z dnia [...] marca 2006 r. Nr [...] Prezes Głównego Urzędu Miar utrzymał decyzję z dnia [...] listopada 2005 r. Nr [...] w mocy. W dniu [...] kwietnia 2008 r. skarżąca złożyła wniosek o stwierdzenie na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nieważności decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar nr [...] z [...] listopada 2005 r. Zdaniem strony rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 lutego 2004 r. w sprawie opłat za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar i podległe im urzędy, wydane na podstawie art. 24a ust. 4 ustawy Prawo o miarach przekroczyło zawartą w nim delegację ustawową, ustalając opłatę za niewymienione w art. 24 ust. 2 pkt 5 Prawa o miarach zezwolenie na wykonywanie działalności w zakresie tachografów. Tym samym decyzja została wydana bez podstawy prawnej. Decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [...] Prezes Głównego Urzędu Miar działając na podstawie art. 158 § 1 k.p.a. odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji. Zdaniem organu stosując § 9 powołanego rozporządzenia obowiązującego w dacie udzielenia zezwolenia działał on w granicach prawa i na podstawie prawa. Nie została podważona w przewidzianym trybie konstytucyjność cyt. przepisu, a organ nie jest upoważniony do badania konstytucyjności przepisów ani też do kwestionowania ich zgodności z ustawą, na podstawie której zostały one wydane. W tym stanie rzeczy organ uznał, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności ww. decyzji. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona podtrzymując wcześniejsze stanowisko podniosła, że żądanie unieważnienia oparte było na przesłance braku podstawy prawnej decyzji, której dotyczy wniosek a nie, jak przyjął organ, rażącego naruszenia prawa. Decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. Nr [...] Prezes Głównego Urzędu Miar utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że dla zastosowania powołanego przepisu rozporządzenia Ministra Finansów nie miała znaczenia jego niespójność z art. 24 ust. 2 pkt 5 ustawy Prawo o miarach w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zezwolenia dla strony, bo organ jest zobowiązany stosować przepisy obowiązujące w dacie wydania decyzji i nie może badać konstytucyjności, jak i zgodności z ustawą, na podstawie, której zostały wydane. Organ zwrócił przy tym uwagę na to, iż sprawy związane z obowiązkiem ponoszenia przez stronę opłat za wydanie zezwoleń na wykonywanie działalności gospodarczej w powyższym zakresie w sytuacji zbieżnej ze stanem faktycznym sprawy były przedmiotem orzekania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i w tych (wskazanych w decyzji) sprawach Sąd uznał, że organ nie mógł § 9 powołanego rozporządzenia nie zastosować. Brak jest zatem podstaw do uznania, że decyzja została wydana bez podstawy prawnej. W skardze skarżąca wniosła o uchylenie decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [...] i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] kwietnia 2008 r. Nr [...] jako naruszających art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że tymi decyzjami odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] listopada 2005 r. Nr [...]. Zostały one wydane na podstawie § 9 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 14 lutego 2004 r. w sprawie opłat za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar i podległe im urzędy. Z przytoczonego przez stronę orzecznictwa sądów administracyjnych, w jej ocenie wynika, iż decyzja z dnia [...] listopada 2005 r. została wydana bez podstawy prawnej, co uzasadnia wniosek skargi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie zwracając uwagę na to, że chociaż w skardze powołano decyzje z dnia [...] czerwca 2008 r. i [...] kwietnia 2008 r. to ze skargi wynika, że chodzi jednak o decyzje z dnia [...] lipca 2008 r. i [...] czerwca 2008 r. Odpowiedź na skargę została stronie doręczona 4 grudnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym ta kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W skardze skarżąca wniosła o uchylenie decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r. i [...] kwietnia 2008 r. Z uzasadnienia wprost jednak wynika, iż strona przypisuje wadliwość "zaskarżonym", jak podaje, decyzjom odmawiającym stwierdzenia nieważności decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar Nr [...] z dnia [...] listopada 2005 r. i z tego też względu, zarzucając naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (który stanowił podstawę wniosku), domaga się ich uchylenia. W tym przedmiocie Prezes Głównego Urzędu Miar podjął w dniu [...] czerwca 2008 r. decyzję odmawiając stwierdzenia nieważności ww. decyzji a następnie po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] czerwca 2008 r. Sąd uznał zatem, iż skarga obejmuje w istocie żądanie uchylenia tych właśnie decyzji. Tak też uznał organ przesyłając wraz ze skargą odpowiedź na skargę ze stwierdzeniem, iż "najwyraźniej chodzi o decyzje z dnia [...] lipca 2008 r. Nr [...] i z [...] czerwca 2008 r. Nr [...]". Strona, której odpowiedź na skargę doręczono w dniu [...] grudnia 2008 r. tych twierdzeń organu nie podważyła. Rozpoznając zatem skargę na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] lipca 2008 r. Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem obowiązującego prawa. Zwyczajnym środkiem prawnym umożliwiającym ochronę praw i interesów strony w postępowaniu administracyjnym jest odwołanie od decyzji, bądź wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy w przypadku, o którym mowa w art. 127 § 3 k.p.a. Organ odwoławczy rozpoznając odwołanie bądź wniosek nie jest ograniczony ani zakresem postępowania przeprowadzonego przez organ, który wydał zaskarżoną decyzję ani też jego ustaleniami i rozpatruje stosownie do art. 15 k.p.a. ponownie merytorycznie sprawę w jej całokształcie podejmując rozstrzygnięcie na podstawie art. 138 k.p.a. Natomiast postępowanie nadzorcze, a w takim postępowaniu, w zw. z wnioskiem strony o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] listopada 2005 r., obie decyzje zostały wydane, jest nadzwyczajnym trybem postępowania. Istotą tego postępowania jest wyłącznie badanie i w konsekwencji ustalenie, czy dana decyzja jest dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej stanowi wyjątek od zasady stabilności decyzji. Zatem wymaga bezspornego ustalenia, że decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w powołanym przepisie. Rozstrzygające przy tym dla oceny, czy zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności jest stan prawny obowiązujący w dacie podjęcia decyzji. Decyzja, o której stwierdzenie nieważności strona skarżąca wnosi została podjęta w dacie [...] listopada 2005 r. i jest prawną konsekwencją wydania w dniu [...] lipca 2005 r. zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej we wskazanym zakresie. W tym czasie obowiązywało rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 stycznia 2004 r. w sprawie opłat za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar i podległe im urzędy, którego § 9 ust. 1 pkt 1 stanowił, że opłata za wydanie zezwolenia na wykonywanie instalacji lub napraw oraz sprawdzania przyrządów pomiarowych na okres 1 roku wynosi 12.000 zł. Organ określając zatem wysokość opłaty z powyższego tytułu miał zatem obowiązek przepis ten w sprawie zastosować. W świetle powołanej ustawy o miarach nie ma też wątpliwości co do tego, iż organ był umocowany do wydania decyzji w przedmiocie objętym decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. Podnoszona w przywołanym przez skarżącą orzecznictwie sądów kwestia niespójności powołanego przepisu z art. 24 ust. 2 pkt 5 ustawy i niezgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej nie może wbrew stanowisku skarżącej skutkować przyjęciem, iż decyzja została wydana bez podstawy prawnej w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Organ obowiązany jest stosować przepisy prawa obowiązujące w dacie wydania decyzji administracyjnej i nie jest upoważniony do badania ich konstytucyjności ani też do analizy ich zgodności z ustawą. Nawet gdyby ustalenia w powyższym zakresie poczynił to i tak nie byłoby w żadnym razie podstaw do odstąpienia przez organ od zastosowania przepisów powołanego rozporządzenia w sytuacji, gdy stan rzeczy wskazywałby na istnienie, jak w tym przypadku, przesłanek do ich zastosowania. Organy administracji publicznej mają obowiązek stosowania przepisów aktów wykonawczych nawet jeżeli stosowany przepis został wprowadzony z naruszeniem delegacji ustawowej. W takim też rozumieniu brak jest podstaw do przyjęcia, iż organ wydając decyzję działał bez podstawy prawnej do jej wydania. Podnieść przy tym należy, iż na co zwrócił uwagę organ, zaistniały stan sprawy nie stanowi dowodu na to, iż decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Strona takiego zarzutu nie podnosi. Stwierdzić zatem tylko należy, iż o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. można mówić tylko wówczas, gdy treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie. Takiej sprzeczności w tym przypadku nie ma. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, iż zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a skutkować winno uwzględnieniem skargi. Z tego względu orzeczono po myśli art. 151 p.p.s.a., jak w sentencji.