II OZ 434/09

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2009-05-22

Skład orzekający: Krystyna Borkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi może być uprawdopodobniony przez stronę działającą samodzielnie, jeśli sąd doręczył jej wezwania do uzupełnienia braków formalnych w dwóch różnych sprawach, z czego tylko do jednego z nich dołączono wypełniony druk przekazu pieniężnego?
Ratio decidendi
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona działająca samodzielnie, która otrzymała dwa wezwania do uzupełnienia tego samego braku formalnego (uiszczenia wpisu sądowego), ma prawo do błędnego zrozumienia tych wezwań, zwłaszcza gdy do jednego z nich dołączono wypełniony przez sąd druk przekazu pieniężnego. Działanie sądu, polegające na doręczeniu wezwań w różnej formie, może spowodować błędne zrozumienie przez stronę i w konsekwencji uchybienie terminowi nie z jej winy. Sąd powinien udzielać stronom występującym bez profesjonalnego pełnomocnika potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uznając, że skarżący nie uprawdopodobnili braku winy w uchybieniu terminu. Skarżący złożyli dwie skargi i otrzymali dwa wezwania do uzupełnienia braków formalnych. Do jednego z wezwań dołączono wypełniony druk przekazu pieniężnego, co skarżący, działający samodzielnie, uznali za podstawę do uiszczenia tylko jednego wpisu. W zażaleniu podnieśli, że działanie sądu wprowadziło ich w błąd.
Rozstrzygnięcie
Uchylić zaskarżone postanowienie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 22 maja 2009 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krystyna Borkowska po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2009 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. K., M. K. wspólników spółki cywilnej "[...]" w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lutego 2009 roku, sygn. akt VII SA/Wa 1536/08 odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia wpisu od skargi J. K., M. K. wspólników spółki cywilnej "[...]" w K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2008 roku, znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie Postanowieniem z dnia 26 lutego 2009 roku, sygn. akt VII SA/Wa 1536/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia wpisu sądowego od skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2008 roku, znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji podniósł, że skarżący nie uprawdopodobnili braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia przedmiotowego wpisu. Sąd wskazał, że zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2008 roku jednoznacznie i w sposób niebudzący wątpliwości określało sprawę, w której należy uiścić wpis, a strona została dokładnie pouczona o możliwych sposobach dokonania wpłaty. Ponadto Sąd wskazał, że żadne przepisy prawa nie zobowiązują sądów do dołączania wypełnionego druku przekazu pieniężnego do wezwania do uzupełnienia braku formalnego jakim jest brak uiszczonego wpisu. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wskazali, że do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli dwie skargi na decyzje Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W dniu 29 września 2008 roku otrzymali wezwania do uzupełniani braków formalnych w obu tych sprawach. Skarżący zostali wezwani do dołączenia 3 odpisów skarg oraz uiszczenie wpisów w wysokości 200 złotych każdy. Do jednego z wezwań dołączony został wypełniony przez Sąd druk przekazu pieniężnego. Skarżący wskazali, że jako strona działająca bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika uznali, że dołączenie przez Sąd tylko jednego wypełnionego druku przekazu pieniężnego obliguje ich do uiszczenia tylko jednego wpisu, w związku z prawdopodobnym połączeniem obu spraw. Skarżący podnieśli, że działanie Sądu wprowadziło ich w błąd, a w konsekwencji nie uiszczenie drugiego z wymaganych wpisów nastąpiło nie z ich winy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd na wniosek strony przywraca termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, jeżeli strona nie dokonała jej bez swojej winy. W przedmiotowej sprawie strona w dwóch różnych sprawach ze skarg na decyzje tego samego organu otrzymała wezwania do uzupełnienia braków formalnych przez dołączenie 3 odpisów skarg oraz uiszczenie wpisów w wysokości 200 złotych. Do jednego z tych wezwań dołączony został druk przekazu pieniężnego wypełniony przez Sąd. Podkreślić należy, że strona, która otrzymała w dwóch formach wezwanie do uzupełnienia takiego samego braku formalnego, tj. uiszczenia wpisu sądowego, ma prawo do błędnego zrozumienia takich wezwań, szczególnie jeżeli działa samodzielnie bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika. Strona nie musi posiadać wiedzy, że druk przekazu pieniężnego wypełniony przez Sąd ma charakter tylko przykładowy. Zgodnie z art. 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd I instancji powinien udzielać stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań. W przedmiotowej sprawie działanie Sądu I instancji polegające na doręczeniu stronie w różnych sprawach wezwań o różnej formie spowodowało błędne zrozumienie jednego z tych wezwań przez stronę i w konsekwencji było powodem uchybienia przez nią terminowi do uiszczenia wpisu od skargi. Biorąc powyższe pod uwagę, należy uznać że skarżący uchybili przedmiotowemu terminowi nie ze swojej winy. Z powyższych przyczyn, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło