I OZ 1019/09
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2009-11-05
Skład orzekający: Ewa Dzbeńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie postanowienia o odrzuceniu skargi pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu w ramach prawa pomocy, który nie przedstawił jeszcze pełnomocnictwa z podpisem strony, jest skuteczne i rozpoczyna bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Doręczenie postanowienia o odrzuceniu skargi pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu w ramach prawa pomocy nie jest skuteczne, jeśli pełnomocnik nie przedstawił jeszcze pełnomocnictwa z podpisem strony. Dopiero od daty złożenia pełnomocnictwa sąd jest zobligowany do przesyłania wszelkiej korespondencji w sprawie na adres pełnomocnika. Wcześniejsze doręczenie nie wywołuje skutków procesowych.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę kasacyjną E. D. z powodu jej wniesienia po terminie. Sąd uznał, że termin rozpoczął bieg od doręczenia postanowienia o odrzuceniu skargi pełnomocnikowi strony w dniu 25 lutego 2009 r., podczas gdy skarga kasacyjna została złożona 3 czerwca 2009 r. Pełnomocnik strony podniósł, że do dnia 17 kwietnia 2009 r. nie dysponował pełnomocnictwem, a zatem doręczenie z lutego 2009 r. było nieskuteczne.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 września 2009 r., sygn. akt IV SA/Wr 467/08 odrzucające skargę kasacyjną w sprawie ze skargi E. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia [...] maja 2008 r., nr [...] w przedmiocie kontynuacji wypłaty świadczeń z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego, składki zdrowotnej i wyrównania zasiłku rodzinnego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 18 września 2009 r., sygn. akt IV SA/Wr 467/08 odrzucił skargę kasacyjną E. D. na postanowienie z dnia 18 lutego 2009 r. odrzucające jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia [...] maja 2008 r., nr [...] w przedmiocie kontynuacji wypłaty świadczeń z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego, składki zdrowotnej i wyrównania zasiłku rodzinnego.
W uzasadnieniu postanowienia, Sąd pierwszej instancji wskazał, że zaskarżone postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 25 lutego 2009 r., a zatem trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej upływał w dniu 27 marca 2009 r. Skarga kasacyjna została natomiast złożona osobiście przez pełnomocnika skarżącej w dniu 3 czerwca 2009 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu podniósł, że na wniosek pełnomocnika skarżącej z dnia 16 kwietnia 2009 r., został ponownie doręczony odpis postanowienia z dnia 18 lutego 2009 r. o odrzuceniu skargi, jednakże nie wywołało ono skutków procesowych, gdyż postanowienie to zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej wcześniej - tj. w dniu 25 lutego 2009 r.
Zażalenie na postanowienie z dnia 18 września 2009 r. wniosła E. D., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Wnosząca zażalenie, zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w zw. z art. 37 § 1 i art. 244 § 2 P.p.s.a. poprzez ich wadliwe zastosowanie oraz;
- art. 177 § 1 pkt 2 P.p.s.a. poprzez wadliwe zastosowanie, w sytuacji w której skarga kasacyjna została doręczona w dniu 20 maja 2009 r. wniesiona została do Sądu w terminie, tj. 3 czerwca 2009 r.
W uzasadnieniu reprezentujący skarżącą pełnomocnik podniósł, że strona nie podpisała pełnomocnictwa do dnia 16 kwietnia 2009 r., co czyniło niemożliwym do tego czasu doręczanie przez Sąd jakichkolwiek orzeczeń adwokatowi, który nie został skutecznie ustanowiony przez stronę pełnomocnikiem, w szczególności nieskuteczne było doręczenie postanowienia Sądu z dnia 18 lutego 2009 r., które winno zostać doręczone wyłącznie stronie skarżącej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Słusznie strona podnosi w zażaleniu, iż stosowanie do art. 244 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", ustanowienie pełnomocnika w ramach prawa pomocy nie jest jednoznaczne z udzieleniem mu pełnomocnictwa, bowiem dla skuteczności czynności procesowych dokonywanych przez niego konieczne jest dodatkowo uzyskanie umocowania do działania w imieniu zastępowanego. Dopiero dysponując pełnomocnictwem procesowym pełnomocnik jest legitymowany przeglądać akta, składać pisma procesowe, w tym środki odwoławcze. Na powyższe wskazuje zapis art. 37 § 1 P.p.s.a. stanowiący, iż pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Oznacza to, że do momentu wykazania się przed Sądem takim pełnomocnictwem wyznaczony adwokat nie możne być traktowany jako pełnomocnik strony.
W rozpatrywanej sprawie wskazać należy, iż prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata zostało przyznane skarżącej w dniu 12 stycznia 2009 r., natomiast pismem z dnia 20 stycznia 2009 r. Okręgowa Rada Adwokacka we Wrocławiu poinformowała Sąd, że na pełnomocnika wyznaczono adwokata W. B. Ponadto, w aktach sprawy znajduje się pismo pełnomocnika skarżącej z dnia 9 lutego 2009 r., w którym poinformował Sąd o przesłaniu skarżącej blankietu pełnomocnictwa i o niezwłocznym jego złożeniu po jego uzyskaniu. Pełnomocnik z urzędu złożył pełnomocnictwo w dniu 17 kwietnia 2009 r. Dopiero więc z tą datą Sąd zobligowany był do przesyłania wszelkiej korespondencji w sprawie na adres wskazany przez niego. Nieprawidłowo zatem Sąd I instancji doręczył odpis postanowienia o odrzuceniu skargi w dniu 20 lutego 2009 r. na adres pełnomocnika, gdyż w tej dacie nie dysponował on pełnomocnictwem do występowania w sprawie w imieniu skarżącej. Brak pełnomocnictwa dla adwokata W. B. dostrzegł Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wezwaniu z dnia 3 marca 2009 r., w którym zobligował adwokata do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej przez złożenie pełnomocnictwa.
W tej sytuacji obowiązkiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, po uzupełnieniu braków formalnych (złożeniu pełnomocnictwa), było prawidłowe doręczenie odpisu postanowienia z dnia 18 lutego 2009 r.
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło